Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 7.10
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.10.1
अथाब्रवीन्मुनिं रामः कथं ते भ्रातरो वने ।
कीदृशं तु तदा ब्रह्मंस्तपस्तेपुर्महाबलाः ॥ ७.१०.१ ॥
Entonces Rāma preguntó al sabio: ¡Oh brahmán, qué clase de austeridades practicaron entonces en el bosque tus hermanos de gran fuerza?
7.10.2
अगस्त्यस्त्वब्रवीत्तत्र रामं सुप्रीतमानसम् ।
तांस्तान्धर्मविधींस्तत्र भ्रातरस्ते समाविशन् ॥ ७.१०.२ ॥
Entonces Agastya dijo a Rāma, cuyo ánimo estaba muy complacido: Allí tus hermanos se entregaron cada uno a las distintas reglas del dharma.
7.10.3
कुम्भकर्णस्ततो यत्तो नित्यं धर्मपथे स्थितः ।
तताप ग्रीष्मकाले तु पञ्चाग्नीन्परितः स्थितः ॥ ७.१०.३ ॥
Entonces Kumbhakarṇa, siempre diligente y firme en el camino del dharma, practicó austeridades en la estación del calor, de pie entre cinco fuegos que lo rodeaban.
7.10.4
मेघाम्बुसिक्तो वर्षासु वीरासनमसेवत ।
नित्यं च शिशिरे काले जलमध्यप्रतिश्रयः ॥ ७.१०.४ ॥
En las estaciones de lluvia, empapado por el agua de las nubes, practicaba la postura heroica; y en la estación fría buscaba constantemente refugio en medio del agua.
7.10.5
एवं वर्षसहस्राणि दश तस्यातिचक्रमुः ।
धर्मे प्रयतमानस्य सत्पथे निष्ठितस्य च ॥ ७.१०.५ ॥
Así transcurrieron diez mil años para él, que se esforzaba en el dharma y permanecía firme en el sendero recto.
7.10.6
विभीषणस्तु धर्मात्मा नित्यं धर्मपरः शुचिः ।
पञ्चवर्षसहस्राणि पादेनैकेन तस्थिवान् ॥ ७.१०.६ ॥
Vibhīṣaṇa, de alma justa, siempre entregado al dharma y puro, permaneció de pie sobre un solo pie durante cinco mil años.
7.10.7
समाप्ते नियमे तस्य ननृतुश्चाप्सरोगणाः ।
पपात पुष्पवर्षं च क्षुभिताश्चापि देवताः ॥ ७.१०.७ ॥
Cuando su voto se completó, los grupos de ninfas celestiales danzaron, cayó una lluvia de flores y incluso los dioses se agitaron.
7.10.8
पञ्चवर्षसहस्राणि सूर्यं चैवान्ववर्तत ।
तस्थौ चोर्ध्वशिरोबाहुः स्वाध्यायधृतमानसः ॥ ७.१०.८ ॥
Durante cinco mil años mantuvo la mirada en el sol; permaneció de pie con la cabeza y los brazos alzados, su mente fija en la recitación de los Vedas.
7.10.9
एवं विभीषणस्यापि स्वर्गस्थस्येव नन्दने ।
दशवर्षसहस्राणि गतानि नियतात्मनः ॥ ७.१०.९ ॥
Así también para Vibhīṣaṇa, como si morara en el bosque Nandana del cielo, transcurrieron diez mil años de aquel de alma controlada.
7.10.10
दशवर्षसहस्रं तु निराहारो दशाननः ।
पूर्णे वर्षसहस्रे तु शिरश्चाग्नौ जुहाव सः ॥ ७.१०.१० ॥
Durante diez mil años el de diez rostros vivió sin alimento; y cuando se completaron los mil años, ofreció su cabeza al fuego.
7.10.11
एवं वर्षसहस्राणि नव तस्यातिचक्रमुः ।
शिरांसि नव चाप्यस्य प्रविष्टानि हुताशनम् ॥ ७.१०.११ ॥
Así pasaron miles de años para él, y sus nueve cabezas habían entrado en el fuego sagrado.
7.10.12
अथ वर्षसहस्रे तु दशमे दशमं शिरः ।
छेत्तुकामे दशग्रीवे प्राप्तस्तत्र पितामहः ॥ ७.१०.१२ ॥
Entonces, en el décimo millar de años, cuando el de diez cuellos se disponía a cortar su décima cabeza, llegó allí el abuelo (Brahmā).
7.10.13
पितामहस्तु सुप्रीतः सार्धं देवैरुपस्थितः ।
तव तावद्दशग्रीव प्रीतो ऽस्मीत्यभ्यभाषत ॥ ७.१०.१३ ॥
Pitāmaha, el abuelo, llegó allí junto con los dioses, muy complacido, y dijo: "Oh, Daśagrīva, estoy complacido contigo."
7.10.14
शीघ्रं वरय धर्मज्ञ वरो यस्ते ऽभिकाङ्क्षितः ।
कं ते कामं करोम्यद्य न वृथा ते परिश्रमः ॥ ७.१०.१४ ॥
"Conocedor del dharma, pide pronto el don que deseas. ¿Qué deseo tuyo cumpliré hoy? Tu esfuerzo no será en vano."
7.10.15
अथाब्रवीदृशग्रीवः प्रहृष्टेनान्तरात्मना ।
प्रणम्य शिरसा देवं हर्षगद्गदया गिरा ॥ ७.१०.१५ ॥
Entonces Daśagrīva, con el ánimo regocijado, inclinó la cabeza ante el dios y habló con voz entrecortada por la alegría.
7.10.16
भगवन्प्राणिनां नित्यं नान्यत्र मरणाद्भयम् ।
नास्ति मृत्युसमः शत्रुरमरत्वमहं वृणे ॥ ७.१०.१६ ॥
"Oh bienaventurado señor, los seres vivos nunca temen nada salvo la muerte. No hay enemigo igual a la muerte; por eso elijo la inmortalidad."
7.10.17
एवमुक्तस्तदा ब्रह्मा दशग्रीवमुवाच ह ।
नास्ति सर्वामरत्वं ते वरमन्यं वृणीष्व मे ॥ ७.१०.१७ ॥
Así interpelado, Brahmā dijo a Daśagrīva: "La inmortalidad absoluta no es para ti; pide de mí otro don."
7.10.18
एवमुक्ते तदा राम ब्रह्मणा लोककर्तृणा ।
दशग्रीव उवाचेदं कृताञ्जलिरथाग्रतः ॥ ७.१०.१८ ॥
Cuando Brahmā, creador de los mundos, habló así, oh Rāma, Daśagrīva, con las palmas juntas, pronunció estas palabras ante él.
7.10.19
सुपर्णनागयक्षाणां दैत्यदानवरक्षसाम् ।
अवध्यो ऽहं प्रजाध्यक्ष देवतानां च शाश्वत ॥ ७.१०.१९ ॥
Oh señor de las criaturas, no puedo ser muerto por los suparṇas, nāgas y yakṣas, ni por los daityas, dānavas y rākṣasas, ni por los dioses, oh eterno.
7.10.20
नहि चिन्ता ममान्येषु प्राणिष्वमरपूजित ।
तृणभूता हि ते मन्ये प्राणिनो मानुषादयः ॥ ७.१०.२० ॥
Oh tú, honrado por los inmortales, no me preocupan otros seres; considero a los humanos y similares como meras briznas de hierba.
7.10.21
एवमुक्तस्तु धर्मात्मा दशग्रीवेण रक्षसा ।
उवाच वचनं देवः सह देवैः पितामहः ॥ ७.१०.२१ ॥
Cuando el rākṣasa Daśagrīva hubo hablado así, el justo dios, el abuelo Brahmā, pronunció estas palabras junto con los dioses.
7.10.22
भविष्यत्येवमेतत्ते वचो राक्षसपुङ्गव ।
एवमुक्त्वा तु तं राम दशग्रीवं पितामहः ॥ ७.१०.२२ ॥
Así será, oh mejor de los rākṣasas, tal como has dicho. Oh Rāma, habiendo hablado así a Daśagrīva, el abuelo...
7.10.23
शृणु चापि वरो भूयः प्रीतस्येह शुभो मम ।
हुतानि यानि शीर्षाणि पूर्वमग्नौ त्वयानघ ॥ ७.१०.२३ ॥
Escucha, pues complacido contigo te concedo otro favor auspicioso. Oh intachable, las cabezas que antes ofreciste en el fuego,
7.10.24
पुनस्तानि भविष्यन्ति तथैव तव राक्षस ।
वितरामीह ते सौम्य वरं चान्यं दुरासदम् ॥ ७.१०.२४ ॥
Volverán a ser tuyas, oh rākṣasa. Oh amable, aquí te concedo otro favor difícil de obtener.
7.10.25
छन्दतस्तव रूपं च मनसा यद्यथेप्सितम् ।
भविष्यति न सन्देहो मद्वरात्तवराक्षस ॥ ७.१०.२५ ॥
Tu forma será según tu deseo y lo que tu mente anhele, sin duda; por mi don, oh rākṣasa, así será.
7.10.26
एवं पितामहोक्तस्य दशग्रीवस्य रक्षसः ।
अग्नौ हुतानि शीर्षाणि पुनस्तान्युत्थितानि वै ॥ ७.१०.२६ ॥
Cuando el abuelo así habló, las cabezas del rākṣasa Daśagrīva que habían sido ofrecidas al fuego se alzaron de nuevo.
7.10.27
एवमुक्त्वा तु तं राम दशग्रीवं पितामहः ।
विभीषणमथोवाच वाक्यं लोकपितामहः ॥ ७.१०.२७ ॥
Habiendo dicho esto a Daśagrīva, oh Rāma, el abuelo de los mundos habló entonces estas palabras a Vibhīṣaṇa.
7.10.28
विभीषण त्वया वत्स धर्मसंहितबुद्धिना ।
परितुष्टो ऽस्मि धर्मात्मन्वरं वरय सुव्रत ॥ ७.१०.२८ ॥
Oh Vibhīṣaṇa, hijo mío, estoy muy complacido con tu intelecto unido al dharma. Oh justo, oh de buenos votos, elige un don.
7.10.29
विभीषणस्तु धर्मात्मा वचनं प्राह साञ्जलिः ।
वृतः सर्वगुणैर्नित्यं चन्द्रमा रश्मिभिर्यथा ॥ ७.१०.२९ ॥
Vibhīṣaṇa, de alma justa, con las manos juntas habló estas palabras: siempre dotado de todas las virtudes, como la luna con sus rayos.
7.10.30
भगवन्कृतकृत्यो ऽहं यन्मे लोकगुरुः स्वयम् ।
प्रीतेन यदि दातव्यो वरो मे शृणु सुव्रत ॥ ७.१०.३० ॥
Oh Señor, estoy colmado, pues tú, maestro de los mundos, mismo estás complacido conmigo. Si con agrado me has de conceder un don, oh de buenos votos, escucha.
7.10.31
परमापद्गतस्यापि धर्मे मम मतिर्भवेत् ।
अशिक्षितं च ब्रह्मास्त्रं भगवन्प्रतिभातु मे ॥ ७.१०.३१ ॥
Oh venerable señor, aun si caigo en la mayor desgracia, que mi mente permanezca firme en el dharma, y que el brahmāstra, aunque no me haya sido enseñado, se me revele.
7.10.32
या या मे जायते बुद्धिर्येषु येष्वाश्रमेषु च ।
सा सा भवतु धर्मिष्ठा तं तु धर्मं च पालये ॥ ७.१०.३२ ॥
Cualquiera que sea el entendimiento que surja en mí, en cualesquiera que sean los estados de vida, que sea siempre recto, y que yo preserve ese mismo dharma.
7.10.33
एष मे परमोदार वरः परमको मतः ।
नहि धर्माभिरक्तानां लोके किञ्चन दुर्लभम् ॥ ७.१०.३३ ॥
Oh tú, de generosidad suprema, considero que este es mi más alto don; pues para quienes se entregan al dharma, nada en el mundo es difícil de alcanzar.
7.10.34
पुनः प्रजापतिः प्रीतो विभीषणमुवाच ह ।
धर्मिष्ठस्त्वं यथा वत्स तथा चैतद्भविष्यति ॥ ७.१०.३४ ॥
Entonces Prajāpati, complacido, habló a Vibhīṣaṇa: Querido hijo, así como eres firme en el dharma, así sucederá también esto.
7.10.35
यस्माद्राक्षसयोनौ ते जातस्यामित्रनाशन ।
नाधर्मे जायते बुद्धिरमरत्वं ददामि ते ॥ ७.१०.३५ ॥
Oh destructor de enemigos, puesto que tu intelecto no se inclina a la injusticia aunque naciste en una matriz rākṣasa, te concedo la inmortalidad.
7.10.36
इत्युक्त्वा कुम्भकर्णाय वरं दातुमुपस्थितम् ।
प्रजापतिं सुराः सर्वे वाक्यं प्राञ्जलयो ऽब्रुवन् ॥ ७.१०.३६ ॥
Tras decir esto, cuando Prajāpati estaba a punto de conceder un don a Kumbhakarṇa, todos los dioses, con las palmas juntas, hablaron a Prajāpati.
7.10.37
न तावत्कुम्भकर्णाय प्रदातव्यो वरस्त्वया ।
जानीषे हि यथा लोकांस्त्रासयत्येष दुर्मतिः ॥ ७.१०.३७ ॥
Aún no debéis conceder un don a Kumbhakarṇa. Sabéis cómo este de mente malvada aterroriza a los mundos.
7.10.38
नन्दने ऽप्सरसः सप्त महेन्द्रानुचरा दश ।
अनेन भक्षिता ब्रह्मन्नृषयो मानुषास्तथा ॥ ७.१०.३८ ॥
En Nandana, este devoró a siete apsaras y a diez seguidores de Indra. Oh Brahmā, también ha devorado de igual modo a sabios y a humanos.
7.10.39
अलब्धवरपूर्वेण यत्कृतं राक्षसेन तु ।
तदेष वरलब्धः स्याद्भक्षयेद्भुवनत्रयम् ॥ ७.१०.३९ ॥
Lo que este rākṣasa ha hecho sin haber obtenido antes un don, este, habiendo obtenido un don, devoraría los tres mundos.
7.10.40
वरव्याजेन मोहो ऽस्मै दीयताममितप्रभ ।
लोकानां स्वस्ति चैवं स्याद्भवेदस्य च सन्नतिः ॥ ७.१०.४० ॥
Oh tú de esplendor infinito, que se le conceda confusión bajo el pretexto de un don. Así habrá bienestar para los mundos, y también su caída.
7.10.41
एवमुक्तः सुरैर्ब्रह्मा ऽचिन्तयत् पद्मसम्भवः ।
चिन्तिता चोपतस्थे ऽस्य पार्श्वं देवी सरस्वती ॥ ७.१०.४१ ॥
Así interpelado por los dioses, Brahmā, nacido del loto, reflexionó; y al pensar en ella, la diosa Sarasvatī se presentó a su lado.
7.10.42
प्राञ्जलिः सा तु पार्श्वस्था प्राह वाक्यं सरस्वती ।
इयमस्म्यागता देव किं कार्यं करवाण्यहम् ॥ ७.१०.४२ ॥
De pie a su lado, con las manos juntas, Sarasvatī pronunció estas palabras: "Oh dios, he venido. ¿Qué tarea debo realizar?"
7.10.43
प्रजापतिस्तुं तां प्राप्तां प्राह वाक्यं सरस्वतीम् ।
वाणि त्वं राक्षसेन्द्रस्य भव या देवतेप्सिता ॥ ७.१०.४३ ॥
Prajāpati habló estas palabras a Sarasvatī, que había llegado: «Oh, diosa de la palabra, sé la palabra del señor de los rākṣasas, como desean los dioses.»
7.10.44
तथेत्युक्त्वा प्रविष्टा सा प्रजापतिरथाब्रवीत् ।
कुम्भकर्ण महाबाहो वरं वरय यो मतः ॥ ७.१०.४४ ॥
Diciendo «Así sea», ella entró. Entonces Prajāpati dijo: «Oh Kumbhakarṇa, de poderosos brazos, elige el don que deseas.»
7.10.45
कुम्भकर्णस्तु तद्वाक्यं श्रुत्वा वचनमब्रवीत् ।
स्वप्तुं वर्षाण्यनेकानि देवदेव ममेप्सितम् ॥ ७.१०.४५ ॥
Kumbhakarṇa, al oír aquellas palabras, dijo: «Oh dios de los dioses, lo que deseo es dormir muchos años.»
7.10.46
एवमस्त्विति तं चोक्त्वा प्रायाद्ब्रह्मा सुरैः समम् ।
देवी सरस्वती चैव राक्षसं तं जहौ पुनः ॥ ७.१०.४६ ॥
Diciéndole «Así sea», Brahmā partió junto con los dioses; y la diosa Sarasvatī liberó de nuevo a aquel rākṣasa.
7.10.47
ब्रह्मणा सह देवेषु गतेषु च नभःस्थलम् ।
विमुक्तो ऽसौ सरस्वत्या स्वां सञ्ज्ञां च ततो गतः ॥ ७.१०.४७ ॥
Cuando los dioses, junto con Brahmā, se fueron al cielo, él quedó libre de Sarasvatī y recobró su propia conciencia.
7.10.48
कुम्भकर्णस्तु दुष्टात्मा चिन्तयामास दुःखितः ।
ईदृशं किमिदं वाक्यं ममाद्य वदनाच्च्युतम् ॥ ७.१०.४८ ॥
Pero Kumbhakarṇa, de mente perversa y afligido, reflexionó: «¿Cómo es que tales palabras han salido de mi boca hoy?»
7.10.49
अहं व्यामोहितो देवैरिति मन्ये तदा ऽ ऽगतैः ।
एवं लब्धवराः सर्वे भ्रातरो दीप्ततेजसः ।
श्लेष्मातकवनं गत्वा तत्र ते न्यवसन्सुखम् ॥ ७.१०.४९ ॥
Creo que los dioses que vinieron entonces me han confundido. Así, todos los hermanos, resplandecientes de esplendor y habiendo obtenido bendiciones, fueron al bosque de los śleṣmātaka y allí vivieron felices.