વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 7.103
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.103.1
कस्यचित्त्वथ कालस्य रामे धर्मपरे स्थिते ।
कालस्तापसरूपेण राजद्वारमुपागमत् ॥ ७.१०३.१ ॥
એક સમયે, જ્યારે રામ ધર્મપરાયણ હતા, ત્યારે કાળ તપસ્વીના રૂપમાં રાજદ્વારે આવ્યો.
7.103.2
सो ऽब्रवील्लक्ष्मणं वाक्यं धृतिमन्तं यशश्विनम् ।
मां निवेदय रामाय सम्प्राप्तं कार्यगौरवात् ॥ ७.१०३.२ ॥
તેણે ધૈર્યવાન અને યશસ્વી લક્ષ્મણને કહ્યું, "કાર્યના ગૌરવને કારણે આવેલા મારા વિશે રામને જણાવ."
7.103.3
दूतो ऽस्म्यतिबलस्याहं महर्षेरमितौजसः ।
रामं दिदृक्षुरायातः कार्येण हि महाबल ॥ ७.१०३.३ ॥
"હું અતિબળવાન, અમિતતેજસ્વી મહર્ષિનો દૂત છું. હે મહાબળ, રામને જોવાની ઇચ્છાથી એક કાર્ય માટે આવ્યો છું."
7.103.4
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सौमित्रिस्त्वरया ऽन्वितः ।
न्यवेदयत रामाय तापसं तं समागतम् ॥ ७.१०३.४ ॥
તેના શબ્દો સાંભળીને સુમિત્રાપુત્ર લક્ષ્મણે ઉતાવળે રામને આવેલા તપસ્વી વિશે જણાવ્યું.
7.103.5
जयस्व राम धर्मेण उभौ लोकौ महाद्युते ।
दूतस्त्वां द्रष्टुमायातस्तपसा भास्करप्रभः ॥ ७.१०३.५ ॥
"હે રામ, ધર્મથી બંને લોકમાં જય પામ. હે મહાતેજસ્વી, તપથી સૂર્યસમાન તેજવાળો આ દૂત તને જોવા આવ્યો છે."
7.103.6
तद्वाक्यं लक्ष्मणेनोक्तं श्रुत्वा राम उवाच ह ।
प्रवेश्यतां मुनिस्तात महौजास्तस्य वाक्यधृत् ॥ ७.१०३.६ ॥
લક્ષ્મણનાં તે વચનો સાંભળીને રામે કહ્યું, "હે ભાઈ, તે મહાતેજસ્વી મુનિને અંદર લાવો; તેઓ પોતાના વચનનું પાલન કરનારા છે."
7.103.7
सौमित्रिस्तु तथेत्युक्त्वा प्रावेशयत तं मुनिम् ।
ज्वलन्तमेव तेजोभिः प्रदहन्तमिवांशुभिः ॥ ७.१०३.७ ॥
લક્ષ્મણે 'એમ જ થાઓ' કહીને, તેજથી ઝળહળતા અને કિરણોથી બાળતા હોય તેવા તે મુનિને અંદર લઈ ગયા.
7.103.8
सो ऽभिगम्य रघुश्रेष्ठं दीप्यपानं स्वतेजसा ।
ऋषिर्मधुरया वाचा वर्धस्वेत्याह राघवम् ॥ ७.१०३.८ ॥
તે ઋષિ પોતાના તેજથી ઝળહળતા રઘુશ્રેષ્ઠ પાસે જઈ મધુર વાણીમાં બોલ્યા, 'તું વૃદ્ધિ પામ.'
7.103.9
तस्मै रामो महातेजाः पूजामर्घ्यपुरोगमाम् ।
ददौ कुशलमव्यग्रं प्रष्टुमेवोपचक्रमे ॥ ७.१०३.९ ॥
મહાતેજસ્વી રામે તેમને અર્ઘ્યથી શરૂ થતો આદર આપ્યો અને શાંતિથી કુશળ પૂછવાનું શરૂ કર્યું.
7.103.10
पृष्टश्च कुशलं तेन रामेण वदतां वरः ।
आसने काञ्चने दिव्ये निषसाद महायशाः ॥ ७.१०३.१० ॥
રામે કુશળ પૂછતાં, વક્તાઓમાં શ્રેષ્ઠ તે મહાયશસ્વી દિવ્ય સુવર્ણાસન પર બેઠા.
7.103.11
तमुवाच ततो रामः स्वागतं ते महामुने ।
प्रापयास्य च वाक्यानि यतो दूतस्त्वमागतः ॥ ७.१०३.११ ॥
ત્યારે રામે તેમને કહ્યું, 'હે મહામુનિ, આપનું સ્વાગત છે. આપ દૂત બનીને આવ્યા છો, માટે તેમના સંદેશા કહો.'
7.103.12
चोदितो राजसिंहेन मुनिर्वाक्यमभाषत ।
द्वन्द्वमेतत्प्रवक्तव्यं हितं वै यद्यपेक्षसे ॥ ७.१०३.१२ ॥
રાજસિંહ રામની પ્રેરણાથી મુનિએ કહ્યું, 'જો તમે ઇચ્છતા હો તો આ દ્વંદ્વ, જે હિતકારી છે, અવશ્ય કહેવું જોઈએ.'
7.103.13
यः शृणोति निरीक्षेद्वा स वध्यो भविता तव ।
भवेद्वै मुनिमुख्यस्य वचनं यद्यपेक्षसे ॥ ७.१०३.१३ ॥
જે સાંભળશે કે જોશે, તે તારા દ્વારા વધ્ય થશે. જો તું મુનિશ્રેષ્ઠના વચનની અપેક્ષા રાખે છે, તો એમ જ થાઓ.
7.103.14
स तथेति प्रतिज्ञाय रामो लक्ष्मणमब्रवीत् ।
द्वारि तिष्ठ महाबाहो प्रतिहारं विसर्जय ॥ ७.१०३.१४ ॥
'એમ જ થાઓ' એમ કહીને પ્રતિજ્ઞા લઈને રામે લક્ષ્મણને કહ્યું - હે મહાબાહુ, દ્વાર પર ઊભો રહે, દ્વારપાલને વિદાય આપ.
7.103.15
स मे वध्यः खलु भवेत् कथाद्वन्द्वं समीरितम् ।
ऋषेर्मम च सौमित्रे पश्येद्वा शृणुयाच्च यः ॥ ७.१०३.१५ ॥
હે સૌમિત્રિ, ઋષિ અને મારી આ વાતચીતને જે જોશે કે સાંભળશે, તે નિશ્ચે મારા દ્વારા વધ્ય થશે.
7.103.16
ततो निक्षिप्य काकुत्स्थो लक्ष्मणं द्वारि सङ्ग्रहम् ।
तमुवाच मुने वाक्यं कथयस्वेति राघवः ॥ ७.१०३.१६ ॥
ત્યારે કાકુત્સ્થ રાઘવ રામે લક્ષ્મણને દ્વાર પર પહેરા માટે મૂકીને તે મુનિને કહ્યું - 'હે મુનિ, આપનું વચન કહો.'
7.103.17
यत्ते मनीषितं वाक्यं येन वा ऽसि समाहितः ।
कथयस्वाविशङ्कस्त्वं ममापि हृदि वर्तते ॥ ७.१०३.१७ ॥
આપનું જે ઇચ્છિત વચન હોય, જેમાં આપ એકાગ્ર છો, તે નિઃશંક થઈને કહો; મારા હૃદયમાં પણ તે જ છે.