వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 7.20
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.20.1
ततो वित्रासयन्मर्त्यान्पृथिव्यां राक्षसाधिपः ।
आससाद घने तस्मिन्नारदं मुनिपुङ्गवम् ॥ ७.२०.१ ॥
అప్పుడు భూమిపై మనుషులను భయకంపితులను చేస్తున్న రాక్షసాధిపతి, ఆ దట్టమైన మేఘంలో మునిశ్రేష్ఠుడైన నారదుని సమీపించాడు.
7.20.2
तस्याभिवादनं कृत्वा दशग्रीवो निशाचरः ।
अब्रवीत्कुशलं पृष्ट्वा हेतुमागमनस्य च ॥ ७.२०.२ ॥
ఆయనకు అభివాదం చేసిన దశగ్రీవుడు నిశాచరుడు, క్షేమం అడిగి, వచ్చిన కారణం కూడా అడిగి ఇలా అన్నాడు.
7.20.3
नारदस्तु महातेजा देवर्षिरमितप्रभः ।
अब्रवीन्मेघपृष्ठस्थो रावणं पुष्पके स्थितम् ॥ ७.२०.३ ॥
కానీ మహాతేజస్వి, అపరిమిత కాంతి కలిగిన దేవర్షి నారదుడు, మేఘం పై నిలబడి, పుష్పక విమానంలో ఉన్న రావణునితో ఇలా అన్నాడు.
7.20.4
राक्षसाधिपते सौम्य तिष्ठ विश्रवसः सुत ।
प्रीतो ऽस्म्यभिजनोपेतविक्रमैरूर्जितैस्तव ॥ ७.२०.४ ॥
రాక్షసాధిపతీ, సౌమ్యుడా, విశ్రవసుని కుమారుడా, నిలవు. నీ ఉత్తమ వంశానికి తగిన ప్రబల పరాక్రమాలతో నేను సంతోషించాను.
7.20.5
विष्णुना दैत्यघातैश्च गन्धर्वोरगधर्षणैः ।
त्वया समं विमर्दैश्च भृशं हि परितोषितः ॥ ७.२०.५ ॥
విష్ణువుతో కలిసి దైత్యులను సంహరించడం వల్ల, గంధర్వులను నాగులను అణచడం వల్ల, నీతో జరిగిన యుద్ధాల వల్ల నేను ఎంతో సంతోషించాను.
7.20.6
किंचिद्वक्ष्यामि तावत्ते श्रोतव्यं श्रोष्यसे यदि ।
श्रुत्वा चानन्तरं कार्यं त्वया राक्षससत्तम ।
तन्मे निगदतस्तात समाधिं श्रवणे कुरु ॥ ७.२०.६ ॥
నేను నీతో కొంత చెబుతాను. నీవు వినదలిస్తే విను. రాక్షసోత్తమా, విన్న తర్వాత నీవు చేయవలసింది చేయి. తాతా, నేను చెప్పేటప్పుడు శ్రద్ధగా విను.
7.20.7
किमयं वध्यते तात त्वया ऽवध्येन दैवतैः ।
हत एव ह्ययं लोको यदा मृत्युवशं गतः ॥ ७.२०.७ ॥
తాతా, దేవతలచేతనైనా చంపబడనివానిని నీవు ఎందుకు చంపుతున్నావు? మృత్యువశమైన ఈ లోకం అప్పటికే హతమైనదే.
7.20.8
्तम ।
देवदानवदैत्यानां यक्षगन्धर्वरक्षसाम् ।
अवध्येन त्वया लोकः क्लेष्टुं युक्तो न मानुषः ॥ ७.२०.८ ॥
దేవ, దానవ, దైత్య, యక్ష, గంధర్వ, రాక్షసులచేత చంపబడనివాడివైన నీకు, మానవ లోకాన్ని హింసించడం తగదు.
7.20.9
नित्यं श्रेयसि सम्मूढं महद्भिर्व्यसनैर्वृतम् ।
हन्यात्कस्तादृशं लोकं जराव्याधिशतैर्युतम् ॥ ७.२०.९ ॥
ఎల్లప్పుడూ శ్రేయస్సు విషయంలో మోహించి, గొప్ప కష్టాలతో చుట్టుముట్టబడి, వందలాది ముసలితనం, రోగాలతో కూడిన ఇటువంటి లోకాన్ని ఎవరు చంపుతారు?
7.20.10
तैस्तैरनिष्टोपगमैरजस्रं यत्र कुत्र कः ।
मतिमान्मानुषे लोके युद्धेन प्रणयी भवेत् ॥ ७.२०.१० ॥
ఎక్కడ చూసినా నిరంతరం రకరకాల అనిష్ట సంఘటనలతో నిండిన మానవలోకంలో, బుద్ధిమంతుడు ఎవరు యుద్ధం ద్వారా దానిపై అనురాగం చూపుతాడు?
7.20.11
क्षीयमाणं दैवहतं श्रुत्पिपासाजरादिभिः ।
विषादशोकसम्मूढं लोकं त्वं क्षपयस्व मा ॥ ७.२०.११ ॥
ఆకలి, దాహం, ముసలితనం మొదలైన వాటితో క్షీణిస్తూ, దైవంచేత హతమైన, విషాద శోకాలతో మోహించిన ఈ లోకాన్ని నీవు నాశనం చేయకు.
7.20.12
पश्य तावन्महाबाहो राक्षसेश्वर मानुषम् ।
मूढमेवं विचित्रार्थं यस्य न ज्ञायते गतिः ॥ ७.२०.१२ ॥
మహాబాహో, రాక్షసేశ్వరా, మానవుని చూడు. ఇలా మోహితుడై, విచిత్రమైన ప్రయోజనాలు కలవాడై, ఎవని గతి తెలియనివాడైన మానవుడిని చూడు.
7.20.13
क्वचिद्वादित्रनृत्यादि सेव्यते मुदितैर्जनैः ।
रुद्यते चापरैरार्तैर्धाराश्रुनयनाननैः ॥ ७.२०.१३ ॥
ఒకచోట వాద్యం, నృత్యం మొదలైనవాటిని సంతోషంగా ఉన్న జనులు ఆస్వాదిస్తున్నారు; మరోచోట బాధలో ఉన్న ఇతరులు కన్నీరు ధారలుగా కారుతున్న కళ్ళు, ముఖాలతో ఏడుస్తున్నారు.
7.20.14
मातापितृसुतस्नेहैर्भार्याबन्धुमनोरमैः ।
मोहितो ऽयं जनो ध्वस्तः क्लेशं स्वं नावबुध्यते ॥ ७.२०.१४ ॥
తల్లి, తండ్రి, కొడుకుల ప్రేమలతో, భార్య, బంధువుల మనోహర బంధాలతో మోహితుడైన ఈ మనిషి నశిస్తున్నాడు, కానీ తన స్వంత బాధను గ్రహించడం లేదు.
7.20.15
अलमेनं परिक्लिश्य लोकं मोहनिराकृतम् ।
जित एव त्वया सौम्य मर्त्यलोको न संशयः ॥ ७.२०.१५ ॥
ఇక చాలు, మోహంతో పరాజితమైన ఈ లోకాన్ని మరింత బాధపెట్టకు. సౌమ్యుడా, మర్త్యలోకాన్ని నువ్వు ఇప్పటికే జయించావు, ఇందులో సందేహం లేదు.
7.20.16
अवश्यमेभिः सर्वैश्च गन्तव्यं यमसादनम् ।
तन्निगृह्णीष्व पौलस्त्य यमं परपुरञ्जय ॥ ७.२०.१६ ॥
వీరందరూ తప్పకుండా యముని నివాసానికి వెళ్లవలసినదే. కాబట్టి పౌలస్త్యుడా, శత్రునగరాలను జయించువాడా, యముని నిగ్రహించు.
7.20.17
तस्मिञ्जिते जितं सर्वं भवत्येव न संशयः ।
एवमुक्तस्तु लङ्केशो दीप्यमानं स्वतेजसा ।
अब्रवीन्नारदं तत्र सम्प्रहस्याभिवाद्य च ॥ ७.२०.१७ ॥
అతడిని జయిస్తే సర్వమూ జయించినట్లే; ఇందులో సందేహం లేదు. ఇలా చెప్పబడినవాడై, తన తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తున్న లంకాధిపతి అక్కడ నవ్వి, నారదునికి నమస్కరించి ఇలా అన్నాడు.
7.20.18
महर्षे देवगन्धर्वविहार समरप्रिय ।
अहं समुद्यतो गन्तुं विजयार्थं रसातलम् ॥ ७.२०.१८ ॥
మహర్షీ, దేవగంధర్వుల మధ్య విహరించేవాడా, యుద్ధప్రియుడా! విజయం కోసం నేను రసాతలానికి వెళ్లడానికి సిద్ధంగా ఉన్నాను.
7.20.19
ततो लोकत्रयं जित्वा स्थाप्य नागान्सुरान्वशे ।
समुद्रममृतार्थं च मथिष्यामि रसालयम् ॥ ७.२०.१९ ॥
అనంతరం మూడు లోకాలను జయించి, నాగులను దేవతలను వశపరచుకుని, అమృతం కోసం జలాలయమైన సముద్రాన్ని మథిస్తాను.
7.20.20
अथाब्रवीदृशग्रीवं नारदो भगवानृषिः ।
क्व खल्विदानीं मार्गेण त्वया ह्यन्येन गम्यते ॥ ७.२०.२० ॥
అప్పుడు భగవాన్ ఋషి నారదుడు దశగ్రీవునితో ఇలా అన్నాడు: "ఇప్పుడు నీవు ఏ దారిలో పోతున్నావు? ఇది వేరే దారి కదా?"
7.20.21
अयं खलु सुदुर्गम्यः प्रेतराजपुरं प्रति ।
मार्गो गच्छति दुर्धर्षो यमस्यामित्रकर्शन ॥ ७.२०.२१ ॥
"ఈ మార్గం నిజంగా అత్యంత దుర్గమమైనది. ఇది యమరాజు పట్టణానికి వెళ్తుంది. శత్రువులను సంహరించేవాడా, ఇది యముని దుర్ధర్షమైన మార్గం."
7.20.22
स तु शारदमेघाभं हासं मुक्त्वा दशाननः ।
उवाच कृतमित्येव वचनं चेदमब्रवीत् ॥ ७.२०.२२ ॥
అయితే దశాననుడు శరత్కాల మేఘంలా నవ్వి, "అది అయిపోయింది" అని ఈ మాటలు పలికాడు.
7.20.23
तस्मादेवमहं ब्रह्मन् वैवस्वतवधोद्यतः ।
गच्छामि दक्षिणामाशां यत्र सूर्यात्मजो नृपः ॥ ७.२०.२३ ॥
"కాబట్టి, బ్రహ్మన్, వైవస్వతుడైన యముని వధించేందుకు సిద్ధమై, సూర్యపుత్రుడైన ఆ రాజు ఉన్న దక్షిణ దిక్కుకు వెళ్తున్నాను."
7.20.24
मया हि भगवन्क्रोधात्प्रतिज्ञातं रणार्थिना ।
अवजेष्यामि चतुरो लोकपालानिति प्रभो ॥ ७.२०.२४ ॥
"భగవన్, కోపంతోనూ యుద్ధ కాంక్షతోనూ నేను ప్రతిజ్ఞ చేశాను: ప్రభూ, నాలుగు లోకపాలకులను జయిస్తాను."
7.20.25
तदिह प्रस्थितो ऽहं वै प्रेतराजपुरं प्रति ।
प्राणिसङ्क्लेशकर्तारं योजयिष्यामि मृत्युना ॥ ७.२०.२५ ॥
అందుచేత ఇక్కడినుండి బయలుదేరి నేను ప్రేతరాజు నగరానికి వెళ్తున్నాను; ప్రాణులకు క్లేశం కలిగించే అతన్ని మృత్యువుతో కలుపుతాను.
7.20.26
एवमुक्त्वा दशग्रीवो मुनिं तमभिवाद्य च ।
प्रययौ दक्षिणामाशां प्रविष्टः सह मन्त्रिभिः ॥ ७.२०.२६ ॥
ఈ విధంగా చెప్పి దశగ్రీవుడు ఆ ముని కి నమస్కరించి, మంత్రులతో కలిసి దక్షిణ దిక్కుకు వెళ్లాడు.
7.20.27
नारदस्तु महातेजा मुहूर्तं ध्यानमास्थितः ।
चिन्तयामास विप्रेन्द्रो विधूम इव पावकः ॥ ७.२०.२७ ॥
మహాతేజస్వి అయిన నారదుడు క్షణకాలం ధ్యానంలో నిలిచి ఆలోచించాడు; ఆ విప్రశ్రేష్ఠుడు పొగలేని అగ్నిలా ప్రకాశించాడు.
7.20.28
येन लोकास्त्रयः सेन्द्राः क्लिश्यन्ते सचराचराः ।
क्षीणे चायुषि धर्मेण स कालो जेष्यते कथम् ॥ ७.२०.२८ ॥
ఇంద్రునితో సహా మూడు లోకాలు, చర అచర ప్రాణులు ఎవరివల్ల బాధపడుతున్నాయో, ఆయుష్షు క్షీణించినప్పుడు ధర్మానుసారం ఎవరివల్ల మరణం వస్తుందో — ఆ కాలుడు ఎలా జయింపబడతాడు?
7.20.29
स्वदत्तकृतसाक्षी यो द्वितीय इव पावकः ।
लब्धसञ्ज्ञा विजेष्यन्ते लोका यस्य महात्मनः ॥ ७.२०.२९ ॥
తాను ఇచ్చినవి, చేసినవాటికి సాక్షి అయినవాడు, రెండవ అగ్నిలా ఉన్నవాడు — ఏ మహాత్ముని వల్ల చైతన్యం పొంది లోకాలు జయింపబడతాయో —
7.20.30
यस्य नित्यं त्रयो लोका विद्रवन्ति भयार्दिताः ।
तं कथं राक्षसेन्द्रो ऽसौ स्वयमेव गमिष्यति ॥ ७.२०.३० ॥
ఎవని భయంతో బాధపడి మూడు లోకాలు ఎల్లప్పుడూ పారిపోతుంటాయో — అతని వద్దకు రాక్షసరాజు స్వయంగా ఎలా వెళ్తాడు?
7.20.31
यो विधाता च धाता च सुकृतं दुष्कृतं तथा ।
त्रैलोक्यं विजितं येन तं कथं विजयिष्यते ॥ ७.२०.३१ ॥
సృష్టికర్తయు, పోషకుడును, పుణ్యపాపాలకు అధిపతియు అయి, ముల్లోకాలను జయించినవాడిని ఎలా జయించగలరు?
7.20.32
अपरं किन्तु कृत्वायं विधानं संविधास्यति ।
कौतूहलसमुत्पन्नो यास्यामि यमसादनम् ॥ ७.२०.३२ ॥
అయితే ఇది మరెవరో ఏర్పాటు చేస్తారు. కుతూహలంతో నేను యమలోకానికి వెళ్తాను.
7.20.33
विमर्दं द्रष्टुमनयोर्यमराक्षसयोः स्वयम् ॥ ७.२०.३३ ॥
యముడు మరియు రాక్షసుల మధ్య జరిగే ఈ ఘర్షణను నేనే స్వయంగా చూడాలనుకుంటాను.