Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.30

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.30.1

जिते महेन्द्रे ऽतिबले रावणस्य सुतेन वै ।
प्रजापतिं पुरस्कृत्य ययुर्लङ्कां सुरास्तदा ॥ ७.३०.१ ॥

ରାବଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅତିବଳଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କଲେ, ତେବେ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ଲଙ୍କାକୁ ଗଲେ।

7.30.2

तत्र रावणमासाद्य पुत्रभ्रातृभिरावृतम् ।
अब्रवीद्गगने तिष्ठन्सामपूर्वं प्रजापतिः ॥ ७.३०.२ ॥

ସେଠାରେ ପୁତ୍ର ଓ ଭ୍ରାତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା ରାବଣଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଆକାଶରେ ଠିଆ ହୋଇ ପ୍ରଜାପତି ସାମଭାବରେ କହିଲେ।

7.30.3

वत्स रावण तुष्टो ऽस्मि पुत्रस्य तव संयुगे ।
अहो ऽस्य विक्रमौदार्यं तव तुल्यो ऽधिको ऽपि वा ॥ ७.३०.३ ॥

"ବତ୍ସ ରାବଣ, ତୁମ ପୁତ୍ରର ଯୁଦ୍ଧପରାକ୍ରମରେ ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଅଛି। ଅହୋ, ଏହାର ବୀରତ୍ୱ ଓ ଉଦାରତା ତୁମ ସମାନ, କିମ୍ବା ଅଧିକ।"

7.30.4

जितं हि भवता सर्वं त्रैलोक्यं स्वेन तेजसा ।
कृता प्रतिज्ञा सफला प्रीतो ऽस्मि स्वसुतेन वै ॥ ७.३०.४ ॥

ତୁମେ ନିଜ ତେଜରେ ତ୍ରିଲୋକ ଜିଣିଛ। ତୁମ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ସଫଳ ହେଲା; ତୁମ ପୁତ୍ରରୁ ମୁଁ ପ୍ରକୃତରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ।

7.30.5

अयं च पुत्रो ऽतिबलस्तव रावण वीर्यवान् ।
जगतीन्द्रजिदित्येव परिख्यातो भविष्यति ॥ ७.३०.५ ॥

ଏହି ତୁମ ପୁତ୍ର, ହେ ରାବଣ, ଅତିବଳଶାଳୀ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ; 'ଜଗତୀନ୍ଦ୍ରଜିତ' (ଜଗତ ଜିଣିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ) ନାମରେ ସେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ।

7.30.6

बलवान्दुर्जयश्चैव भविष्यत्येव राक्षसः ।
यं समाश्रित्य ते राजन्स्थापितास्त्रिदशा वशे ॥ ७.३०.६ ॥

ଏହି ରାକ୍ଷସ ବଳବାନ ଓ ଅଜେୟ ହେବ, ହେ ରାଜନ୍; ଏହାକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ତୁମେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ନିଜ ବଶରେ ରଖିଛ।

7.30.7

तन्मुच्यतां महाबाहो महेन्द्रः पाकशासनः ।
किञ्चास्य मोक्षणार्थाय प्रयच्छन्तु दिवौकसः ॥ ७.३०.७ ॥

ଅତଏବ, ହେ ମହାବାହୁ, ପାକଶାସନ ମହେନ୍ଦ୍ର ଏହାକୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ; ସ୍ୱର୍ଗବାସୀ ଦେବତାମାନେ ଏହାର ମୁକ୍ତି ପାଇଁ କିଛି ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତୁ।

7.30.8

अथाब्रवीन्महातेजा इन्द्रजित्समितिञ्जयः ।
अमरत्वमहं देव वृणे यद्येष मुच्यते ॥ ७.३०.८ ॥

ତେବେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ, ଯୁଦ୍ଧବିଜୟୀ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ କହିଲା, "ହେ ଦେବ, ଯଦି ଏହାକୁ ମୁକ୍ତ କରାଯାଏ, ତେବେ ମୁଁ ଅମରତ୍ୱ ମାଗେ।"

7.30.9

चतुष्पदां खेचराणामन्येषां वा महौजसाम् ।
वृक्षगुल्मक्षुपलतातृणोपलमहीभृताम् ॥ ७.३०.९ ॥

ଚତୁଷ୍ପଦ ପ୍ରାଣୀ, ଆକାଶରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ଜୀବ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ମହାବଳୀ—ବୃକ୍ଷ, ଗୁଳ୍ମ, ଲତା, ତୃଣ, ପଥର ଓ ପର୍ବତମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ (ଅମରତ୍ୱ ନାହିଁ)।

7.30.10

सर्वे ऽपि जन्तवो ऽन्योन्यं भेतव्ये सति बिभ्यति ।
अतो ऽत्र लोके सर्वेषां सर्वस्माच्च भवेद्भयम् ॥ ७.३०.१० ॥

ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ପରସ୍ପରକୁ ଭୟ କରନ୍ତି; ଭୟଯୋଗ୍ୟ କିଛି ଥିଲେ ସେମାନେ ଭୀତ ହୁଅନ୍ତି। ଅତଏବ ଏହି ଲୋକରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ, ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କଠାରୁ, ଭୟ ହେବ।

7.30.11

ततो ऽब्रवीन्महातेजा मेघनादं प्रजापतिः ।
नास्ति सर्वामरत्वं हि कस्यचित्प्राणिनो भुवि ।
चतुष्पदः पक्षिणश्च भूतानां वा महौजसाम् ॥ ७.३०.११ ॥

ତେବେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ପ୍ରଜାପତି (ବ୍ରହ୍ମା) ମେଘନାଦକୁ (ଇନ୍ଦ୍ରଜିତକୁ) କହିଲେ: ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅମରତ୍ୱ ନାହିଁ—ଚତୁଷ୍ପଦ, ପକ୍ଷୀ, କିମ୍ବା କୌଣସି ମହାବଳୀ ପ୍ରାଣୀର ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।

7.30.12

श्रुत्वा पितामहेनोक्तमिन्द्रजित्प्रभुणाव्ययम् ॥ ७.३०.१२ ॥

ପିତାମହ (ବ୍ରହ୍ମା)ଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ ପ୍ରଭୁ କହିଥିବା ଅବ୍ୟୟ (ଅମରତ୍ୱ) ବିଷୟରେ—(ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଲା)।

7.30.13

्वं हि कस्यचित्प्राणिनो भुवि ।
अथाब्रवीत्स तत्रस्थं मेघनादो महाबलः ।
श्रूयतां वा भवेत्सिद्धिः शतक्रतुविमोक्षणे ॥ ७.३०.१३ ॥

ପୃଥିବୀରେ କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ପାଇଁ ପ୍ରକୃତରେ ... ସେତେବେଳେ ସେଠାରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ମହାବଳ ମେଘନାଦ କହିଲେ: ଶୁଣନ୍ତୁ, ଶତକ୍ରତୁ (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କ ମୁକ୍ତିରେ ସିଦ୍ଧି ହେଉ।

7.30.14

ममेष्टं नित्यशो हर्व्यैर्मन्त्रैः सम्पूज्य पावकम् ।
सङ्ग्राममवतर्त्तुं च शत्रुनिर्जयकाङ्क्षिणः ॥ ७.३०.१४ ॥

ମୋର ପ୍ରିୟ (ଯଜ୍ଞ) ସର୍ବଦା ମନ୍ତ୍ର ଓ ହବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପୂଜା କରି କରାଯାଏ; ଶତ୍ରୁ ବିଜୟର ଇଚ୍ଛାରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଓହ୍ଲାଇବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ସେପରି କରେ।

7.30.15

अश्वयुक्तो रथो मह्यमुत्तिष्ठेत्तु विभावसोः ।
तत्स्थस्यामरता स्यान्मे एष मे निश्चयो वरः ॥ ७.३०.१५ ॥

ଅଗ୍ନିରୁ ମୋ ପାଇଁ ଘୋଡ଼ା ଯୋଡ଼ା ରଥ ଉଠୁ; ତହିଁ ଠିଆ ହେଉଥିବା ମୋର ଅମରତା ହେଉ—ଏହା ହିଁ ମୋର ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ ଓ ବର।

7.30.16

तस्मिन्यद्यसमाप्ते च जप्यहोमे विभावसौ ।
युध्येयं देव सङ्ग्रामे तदा मे स्याद्विनाशनम् ॥ ७.३०.१६ ॥

ସେହି ଅଗ୍ନିରେ ଜପ ଓ ହୋମ ସମାପ୍ତ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଯଦି ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧ କରେ, ହେ ଦେବ, ତେବେ ମୋର ବିନାଶ ହେବ।

7.30.17

सर्वो हि तपसा देव वृणोत्यमरतां पुमान् ।
विक्रमेण मया त्वेतदमरत्वं प्रवर्तितम् ॥ ७.३०.१७ ॥

ହେ ଦେବ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଣିଷ ତପସ୍ୟାରେ ଅମରତା ମାଗେ; କିନ୍ତୁ ମୁଁ ପରାକ୍ରମରେ ଏହି ଅମରତା ପାଇବାର ଉଦ୍ୟୋଗ କରିଛି।

7.30.18

एवमस्त्विति तं चाह वाक्यं देवः पितामहः ।
मुक्तश्चेन्द्रजिता शक्रो गताश्च त्रिदिवं सुराः ॥ ७.३०.१८ ॥

'ସେହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ଦେବପିତାମହ (ବ୍ରହ୍ମା) ତାହାକୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ର ମୁକ୍ତ ହେଲେ, ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଫେରିଗଲେ।

7.30.19

एतस्मिन्नन्तरे राम दीनो भ्रष्टाम्बरद्युतिः ।
इन्द्रश्चिन्तापरीतात्मा ध्यानतत्परतां गतः ॥ ७.३०.१९ ॥

ହେ ରାମ, ଏହି ସମୟରେ ଦୀନ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଓ ତେଜ ହରାଇଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ଚିନ୍ତାରେ ବ୍ୟାକୁଳ ମନରେ ଧ୍ୟାନରେ ମଗ୍ନ ହେଲେ।

7.30.20

तं तु दृष्ट्वा तथाभूतं प्राह देवः प्रजापतिः ।
शतक्रतो किमु पुरा करोति स्म सुदुष्कृतम् ॥ ७.३०.२० ॥

ତାଙ୍କୁ ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖି ଦେବ ପ୍ରଜାପତି କହିଲେ: ହେ ଶତକ୍ରତୁ, ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ କେଉଁ ଘୋର ପାପ କରିଥିଲ?

7.30.21

अमरेन्द्र मया बह्व्यः प्रजाः सृष्टास्तथा प्रभो ।
एकवर्णाः समाभाषा एकरूपाश्च सर्वशः ॥ ७.३०.२१ ॥

ହେ ଅମରେନ୍ଦ୍ର, ହେ ପ୍ରଭୋ, ଏହିପରି ମୁଁ ଅନେକ ପ୍ରାଣୀ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି; ସେମାନେ ଏକ ବର୍ଣ୍ଣର, ଏକ ଭାଷାର ଓ ସର୍ବଥା ଏକରୂପ।

7.30.22

तासां नास्ति विशेषो हि दर्शने लक्षणे ऽपि वा ।
ततो ऽहमेकाग्रमनास्ताः प्रजाः परिचिन्तयम् ॥ ७.३०.२२ ॥

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରୂପ କିମ୍ବା ଲକ୍ଷଣରେ କୌଣସି ଭେଦ ନଥିଲା; ତେଣୁ ମୁଁ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ସେହି ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲି।

7.30.23

सो ऽहं तासां विशेषार्थं स्त्रियमेकां विनिर्ममे ।
यद्यत्प्रजानां प्रत्यङ्गं विशिष्टं तत्तदुद्धृतम् ॥ ७.३०.२३ ॥

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭେଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ମୁଁ ଏକ ସ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମାଣ କଲି; ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଙ୍ଗରୁ ଯାହା ଯାହା ବିଶିଷ୍ଟ ଥିଲା ତାହା ନେଇ ତାଙ୍କଠାରେ ରଖିଲି।

7.30.24

ततो मया रूपगुणैरहल्या स्त्री विनिर्मिता ।
हलं नामेह वैरूपं हल्यं तत्प्रभवं भवेत् ॥ ७.३०.२४ ॥

ତା'ପରେ ମୁଁ ରୂପ ଓ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ଅହଲ୍ୟା ନାମକ ସ୍ତ୍ରୀ ନିର୍ମାଣ କଲି। ଏଠାରେ 'ହଳ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ କୁରୂପତା, ଏବଂ 'ହଲ୍ୟ' ତାହାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

7.30.25

यस्मान्न विद्यते हल्यं तेनाहल्येति विश्रुता ।
अहल्येति मया शक्र तस्या नाम प्रवर्तितम् ॥ ७.३०.२५ ॥

ତାଙ୍କଠାରେ ଦୋଷ (ହଲ୍ୟ) ନଥିବାରୁ ସେ 'ଅହଲ୍ୟା' ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ହେ ଶକ୍ର, ମୁଁ ତାଙ୍କର ଏହି ନାମ ରଖିଥିଲି।

7.30.26

निर्मितायां च देवेन्द्र तस्यां नार्यां सुरर्षभ ।
भविष्यतीति कस्यैषा मम चिन्ता ततो ऽभवत् ॥ ७.३०.२६ ॥

ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ନାରୀ ସୃଷ୍ଟ ହେବା ପରେ, 'ସେ କାହାର ହେବ?' ଏହି ଚିନ୍ତା ମୋତେ ହେଲା।

7.30.27

त्वं तु शक्र तदा नारीं जानीषे मनसा प्रभो ।
स्थानाधिकतया पत्नी ममैषेति पुरन्दर ॥ ७.३०.२७ ॥

କିନ୍ତୁ ହେ ଶକ୍ର, ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ସେତେବେଳେ ହିଁ ମନରେ ସେ ନାରୀକୁ ଜାଣିଥିଲ; ତାଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ହେତୁ ସେ ମୋ ପତ୍ନୀ, ହେ ପୁରନ୍ଦର।

7.30.28

सा मया न्यासभूता तु गौतमस्य महात्मनः ।
न्यस्ता बहूनि वर्षाणि तेन निर्यातिता च ह ॥ ७.३०.२८ ॥

ସେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ମହାତ୍ମା ଗୌତମଙ୍କ ପାଖରେ ଗଚ୍ଛିତ ରଖାଯାଇଥିଲେ; ଅନେକ ବର୍ଷ ସେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିଲେ, ପରେ ସେ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଲେ।

7.30.29

ततस्तस्य परिज्ञाय महास्थैर्यं महामुनेः ।
ज्ञात्वा तपसि सिद्धिं च पत्न्यर्थं स्पर्शिता तदा ॥ ७.३०.२९ ॥

ତା'ପରେ ସେ ମହାମୁନିଙ୍କ ମହାଦୃଢ଼ତା ଓ ତପରେ ସିଦ୍ଧି ଜାଣି, ପତ୍ନୀ ନିମନ୍ତେ ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ପର୍ଶ କରାଯାଇଥିଲା।

7.30.30

सङ्क्रुद्धस्त्वं हि धर्मात्मन् गत्वा तस्याश्रमं मुनेः ।
दृष्टवांश्च तदा तां स्त्रीं दीप्तामग्निशिखामिव ॥ ७.३०.३० ॥

ହେ ଧର୍ମାତ୍ମା, ତୁମେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସେହି ମୁନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଗଲ; ସେତେବେଳେ ସେହି ନାରୀକୁ ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ଦୀପ୍ତ ଦେଖିଲ।

7.30.31

सा त्वया धर्षिता शक्र कामार्तेन समन्युना ।
दृष्टस्त्वं च तदा तेन ह्याश्रमे परमर्षिणा ॥ ७.३०.३१ ॥

ହେ ଶକ୍ର, କାମପୀଡ଼ିତ ଓ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲ; ସେତେବେଳେ ସେଇ ପରମ ଋଷି ଆଶ୍ରମରେ ତୁମକୁ ଦେଖିଲେ।

7.30.32

ततः क्रुद्धेन तेना ऽसि शप्तः परमतेजसा ।
गतो ऽसि येन देवेन्द्र दशाभागविपर्ययम् ॥ ७.३०.३२ ॥

ସେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ସେହି ପରମତେଜସ୍ୱୀ ତୁମକୁ ଅଭିଶାପ ଦେଲେ; ହେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର, ସେଥିଯୋଗୁଁ ତୁମ ଦଶା ଓଲଟି ଗଲା।

7.30.33

यस्मान्मे धर्षिता पत्नी त्वया वासव निर्भयम् ।
तस्मात्त्वं समरे राजञ्छत्रुहस्तं गमिष्यसि ॥ ७.३०.३३ ॥

ତୁମେ ନିର୍ଭୟରେ ମୋ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲ; ତେଣୁ ହେ ବାସବ, ହେ ରାଜନ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ଶତ୍ରୁର ହାତକୁ ଯିବ।

7.30.34

अयं तु भावो दुर्बुद्धे यस्त्वयेह प्रवर्तितः ।
मानुषेष्वपि लोकेषु भविष्यति न संशयः ॥ ७.३०.३४ ॥

ହେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି, ଏଠାରେ ତୁମେ କରିଥିବା ଏହି କର୍ମର ଫଳ ମନୁଷ୍ୟଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ହେବ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

7.30.35

तत्रार्धं तस्य यः कर्ता त्वय्यर्धं निपतिष्यति ।
न च ते स्थावरं स्थानं भविष्यति न संशयः ॥ ७.३०.३५ ॥

ସେହି କର୍ମର ଅର୍ଦ୍ଧ ଫଳ ଯିଏ କରିବ ତା ଉପରେ ଏବଂ ଅର୍ଦ୍ଧ ତୁମ ଉପରେ ପଡ଼ିବ; ତୁମ ସ୍ଥାନ ସ୍ଥିର ରହିବ ନାହିଁ; ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

7.30.36

यश्च यश्च सुरेन्द्रः स्याद्ध्रुवः स न भविष्यति ।
एष शापो मया मुक्त इत्यसौ त्वां तदा ऽब्रवीत् ॥ ७.३०.३६ ॥

ଯେଉଁ କେହି ଇନ୍ଦ୍ର ହେବେ, ସେ ସ୍ଥିର ରହିବେ ନାହିଁ। "ଏହି ଶାପ ମୁଁ ଦେଇଛି" ବୋଲି ସେ ସେତେବେଳେ ତୁମକୁ କହିଲେ।

7.30.37

तां तु भार्यां स निर्भर्त्स्य सो ऽब्रवीत्सुमहातपाः ।
दुर्विनीते विनिध्वंस ममाश्रमसमीपतः ॥ ७.३०.३७ ॥

ସେଇ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ଭର୍ତ୍ସନା କରି ସେ ମହାତପସ୍ୱୀ କହିଲେ, "ହେ ଦୁର୍ବିନୀତା, ହେ ବିନଷ୍ଟା, ମୋ ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ!"

7.30.38

रूपयौवनसम्पन्ना यस्मात्त्वमनवस्थिता ।
तस्माद्रूपवती लोके न त्वमेका भविष्यति ॥ ७.३०.३८ ॥

ରୂପ ଓ ଯୌବନ ସମ୍ପନ୍ନା ହୋଇ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଅସ୍ଥିର ଥିଲ; ତେଣୁ ଜଗତରେ ତୁମେ ଏକା ରୂପବତୀ ରହିବ ନାହିଁ।

7.30.39

रूपं च ते प्रजाः सर्वा गमिष्यन्ति न संशयः ।
यत्तदेकं समाश्रित्य विभ्रमो ऽयमुपस्थितः ॥ ७.३०.३९ ॥

ତୁମର ରୂପ ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ଗୋଟିକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି ଏହି ବିଭ୍ରମ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଛି।

7.30.40

तदाप्रभृति भूयिष्ठं प्रजा रूपसमन्विताः ।
सा तं प्रसादयामास महर्षिं गौतमं तदा ॥ ७.३०.४० ॥

ସେହିଦିନଠାରୁ ପ୍ରଜା ଅଧିକାଂଶ ରୂପବାନ ହେଲେ। ତାପରେ ସେ ସେହି ମହର୍ଷି ଗୌତମଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା।

7.30.41

अज्ञानाद्धर्षिता विप्र त्वद्रूपेण दिवौकसा ।
न कामकाराद्विप्रर्षे प्रसादं कर्तुमर्हसि ॥ ७.३०.४१ ॥

ହେ ବିପ୍ର, ଅଜ୍ଞାନ ହେତୁ ତୁମ ରୂପଧାରୀ ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ମୋହିତ ହେଲି; କାମବଶରେ ନୁହେଁ। ହେ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଆପଣ କୃପା କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

7.30.42

अहल्यया त्वेवमुक्तः प्रत्युवाच स गौतमः ।
उत्पत्स्यति महातेजा इक्ष्वाकूणां महारथः ॥ ७.३०.४२ ॥

ଅହଲ୍ୟା ଏହିପରି କହିବାରୁ ଗୌତମ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ମହାରଥୀ ଜନ୍ମିବ।"

7.30.43

रामो नाम श्रुतो लोके वनं चाप्युपयास्यति ।
ब्राह्मणार्थे महाबाहुर्विष्णुर्मानुषविग्रहः ।
तं द्रक्ष्यसि यदा भद्रे ततः पूता भविष्यसि ॥ ७.३०.४३ ॥

ଲୋକରେ ରାମ ନାମରେ ବିଖ୍ୟାତ, ମହାବାହୁ ବିଷ୍ଣୁ ମନୁଷ୍ୟରୂପ ଧରି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବନକୁ ମଧ୍ୟ ଆସିବେ। ହେ ଭଦ୍ରେ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହେବ।

7.30.44

स हि पावयितुं शक्तस्त्वया यद्दुष्कृतं कृतम् ।
तस्यातिथ्यं च कृत्वा वै मत्समीपं गमिष्यसि ॥ ७.३०.४४ ॥

ତୁମେ କରିଥିବା ଦୁଷ୍କୃତକୁ ପବିତ୍ର କରିବାକୁ ସେ ହିଁ ସମର୍ଥ। ତାଙ୍କୁ ଆତିଥ୍ୟ ଦେଇ ତୁମେ ମୋ ନିକଟକୁ ଆସିବ।

7.30.45

वत्स्यसि त्वं मया सार्धं तदा हि वरवर्णिनि ।
एवमुक्त्वा स विप्रर्षिराजगाम स्वमाश्रमम् ॥ ७.३०.४५ ॥

ସେତେବେଳେ ତୁମେ ମୋ ସହିତ ରହିବ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠବର୍ଣ୍ଣା। ଏହା କହି ସେ ବିପ୍ରର୍ଷି ନିଜ ଆଶ୍ରମକୁ ଚାଲିଗଲେ।

7.30.46

तपश्चाचार सुमहत्सा पत्नी ब्रह्मवादिनः ।
शापोत्सर्गाद्धि तस्येदं मुनेः सर्वमुपस्थितम् ॥ ७.३०.४६ ॥

ସେହି ବ୍ରହ୍ମବାଦୀଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଅତି ମହାନ ତପସ୍ୟା କଲେ। ସେହି ମୁନିଙ୍କ ଶାପ ଉଚ୍ଚାରଣ ଯୋଗୁଁ ଏସବୁ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।

7.30.47

तत्स्मर त्वं महाबाहो दुष्कृतं यत्त्वया कृतम् ।
तेन त्वं ग्रहणं शत्रोर्यातो नान्येन वासव ॥ ७.३०.४७ ॥

ତେଣୁ, ହେ ମହାବାହୁ, ତୁମେ କରିଥିବା ଦୁଷ୍କର୍ମକୁ ସ୍ମରଣ କର। ହେ ବାସବ, ସେହି କାରଣରୁ ତୁମେ ଶତ୍ରୁର ହାତରେ ପଡ଼ିଲ, ଅନ୍ୟ କାରଣରୁ ନୁହେଁ।

7.30.48

शीघ्रं वै यज यज्ञं त्वं वैष्णवं सुसमाहितः ।
पावितस्तेन यज्ञेन यास्यसे त्रिदिवं ततः ॥ ७.३०.४८ ॥

ଶୀଘ୍ର ତୁମେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକାଗ୍ରତାରେ ବୈଷ୍ଣବ ଯଜ୍ଞ କର। ସେହି ଯଜ୍ଞରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ ତୁମେ ପରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବ।

7.30.49

पुत्रश्च तव देवेन्द्र न विनष्टो महारणे ।
नीतः सन्निहितश्चैव आर्यकेण महोदधौ ॥ ७.३०.४९ ॥

ହେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର, ତୁମ ପୁତ୍ର ସେହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ବିନଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ; ଆର୍ଯକ ତାଙ୍କୁ ମହାସାଗରକୁ ନେଇ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିଛନ୍ତି।

7.30.50

एतच्छ्रुत्वा महेन्द्रस्तु यज्ञमिष्ट्वा च वैष्णवम् ।
पुनस्त्रिदिवमाक्रामदन्वशासच्च देवराट् ॥ ७.३०.५० ॥

ଏହା ଶୁଣି ମହେନ୍ଦ୍ର ବୈଷ୍ଣବ ଯଜ୍ଞ କରି ପୁଣି ସ୍ବର୍ଗକୁ ଆରୋହଣ କରି ଦେବରାଜ ଭାବେ ଶାସନ କଲେ।

7.30.51

एतदिन्द्रजितो नाम बलं यत्कीर्तितं मया ।
निर्जितस्तेन देवेन्द्रः प्राणिनो ऽन्ये तु किं पुनः ॥ ७.३०.५१ ॥

ଇନ୍ଦ୍ରଜିତଙ୍କ ଏହି ବଳ ଯାହା ମୁଁ କହିଲି; ସେ ଦେବେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜିତିଥିଲେ, ଅନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ ବିଷୟରେ କ'ଣ କହିବା।

7.30.52

आश्चर्यमिति रामश्च लक्ष्मणश्चाब्रवीत्तदा ।
अगस्त्यवचनं श्रुत्वा वानरा राक्षसास्तदा ॥ ७.३०.५२ ॥

'ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ!' ଏହା କହି ସେତେବେଳେ ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ କହିଲେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ବାନର ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ।

7.30.53

विभीषणस्तु रामस्य पार्श्वस्थो वाक्यमब्रवीत् ।
आश्चर्यं स्मारितो ऽस्म्यद्य यत्तद्दृष्टं पुरातनम् ॥ ७.३०.५३ ॥

ରାମଙ୍କ ପାଖରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ବିଭୀଷଣ କହିଲେ: 'ପୁରାତନ କାଳରେ ମୁଁ ଯାହା ଦେଖିଥିଲି ସେହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଆଜି ମୋର ମନେ ପଡ଼ିଗଲା।'

7.30.54

अगस्त्यं त्वब्रवीद्रामः सत्यमेतच्छ्रुतं च मे ॥ ७.३०.५४ ॥

ରାମ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଏହା ସତ୍ୟ; ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏହା ଶୁଣିଛି।'

7.30.55

एवं राम समुद्भूतो रावणो लोककण्टकः ।
सपुत्रो येन सङ्ग्रामे जितः शक्रः सुरेश्वरः ॥ ७.३०.५५ ॥

ହେ ରାମ, ଏହିପରି ଲୋକଙ୍କ କଣ୍ଟକ ରାବଣ ଜନ୍ମ ନେଲା; ସେ ପୁତ୍ର ସହିତ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜିତିଥିଲା।