വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 7.36
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.36.1
ततः पितामहं दृष्ट्वा वायुः पुत्रवधार्दितः ।
शिशुकं तं समादाय उत्तस्थौ धातुरग्रतः ॥ ७.३६.१ ॥
അപ്പോൾ പുത്രവധത്താൽ പീഡിതനായ വായു പിതാമഹനെ കണ്ടു; ആ ശിശുവിനെ എടുത്തുകൊണ്ട് സ്രഷ്ടാവിന്റെ മുന്നിൽ എഴുന്നേറ്റുനിന്നു.
7.36.2
चलकुण्डलमौलिस्रक्तपनीयविभूषणः ।
पादयोर्न्यपतद्वायुस्तिस्रोपस्थाय वेधसे ॥ ७.३६.२ ॥
ചലിക്കുന്ന കുണ്ഡലങ്ങളും കിരീടവും മാലയും സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളും അണിഞ്ഞ വായു സ്രഷ്ടാവിനെ സമീപിച്ച് അവന്റെ പാദങ്ങളിൽ വീണു.
7.36.3
तं तु वेदविदा तेन लम्बाभरणशोभिना ।
वायुमुत्थाप्य हस्तेन शिशुं तं परिमृष्टवान् ॥ ७.३६.३ ॥
എന്നാൽ വേദജ്ഞനായ അവൻ, തൂങ്ങുന്ന ആഭരണങ്ങളാൽ തിളങ്ങിയ വായുവിനെ എഴുന്നേൽപ്പിച്ച് കൈകൊണ്ട് ആ ശിശുവിനെ തലോടി.
7.36.4
स्पृष्टमात्रस्ततः सो ऽथ सलीलं पद्मयोनिना ।
जलसिक्तं यथा सस्यं पुनर्जीवितमाप्तवान् ॥ ७.३६.४ ॥
തൊട്ടപ്പോൾത്തന്നെ അവൻ, പത്മയോനിയുടെ ലീലാസ്പർശത്താൽ, വെള്ളം തളിച്ച വിള വീണ്ടും ജീവൻ പ്രാപിക്കുന്നതുപോലെ ജീവൻ വീണ്ടെടുത്തു.
7.36.5
प्राणवन्तमिमं दृष्ट्वा प्राणो गन्धवहो मुदा ।
चचार सर्वभूतेषु सन्निरुद्धं यथा पुरा ॥ ७.३६.५ ॥
ഇവൻ ജീവനോടെയിരിക്കുന്നത് കണ്ട്, സുഗന്ധം വഹിക്കുന്ന പ്രാണവായു സന്തോഷത്തോടെ, മുമ്പ് തടയപ്പെട്ടിരുന്നതുപോലെ, എല്ലാ ജീവികളിലും സഞ്ചരിച്ചു.
7.36.6
मरुद्रोधाद्विनिर्मुक्तास्ताः प्रजा मुदिता ऽभवन् ।
शीतदाहविनिर्मुक्ताः पद्मिन्य इव साम्बुजाः ॥ ७.३६.६ ॥
കാറ്റിന്റെ തടസ്സത്തിൽനിന്ന് മോചിതരായ ആ പ്രജകൾ സന്തോഷിച്ചു; തണുപ്പും ചൂടും നീങ്ങിയ താമരകളുള്ള കുളങ്ങളെപ്പോലെ.
7.36.7
ततस्त्रियुग्मस्त्रिककुत्ऺित्रधामा त्रिदशार्चितः ।
उवाच देवता ब्रह्मा मारुतप्रियकाम्यया ॥ ७.३६.७ ॥
അപ്പോൾ മൂന്നു യുഗങ്ങളുടെ നാഥനും, മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ അധിപനും, മൂന്നു ആശ്രയങ്ങളുള്ളവനും, മുപ്പത് ദേവന്മാരാൽ പൂജിതനുമായ ബ്രഹ്മാവ്, മാരുതനെ (വായുവിനെ) പ്രസാദിപ്പിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ ദേവന്മാരോട് പറഞ്ഞു.
7.36.8
भो महेन्द्रेशवरुणप्रजेश्वरधनेश्वराः ।
जानतामपि वः सर्वं वक्ष्यामि श्रूयतां हितम् ॥ ७.३६.८ ॥
ഹേ മഹേന്ദ്ര, ഈശ, വരുണ, പ്രജേശ്വര, ധനേശ്വരന്മാരേ! നിങ്ങൾക്ക് എല്ലാം അറിയാമെങ്കിലും ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് ഹിതകരമായ കാര്യം പറയാം; കേൾക്കുക.
7.36.9
अनेन शिशुना कार्यं कर्तव्यं वो भविष्यति ।
तद्वदध्वं वरान्सर्वे मारुतस्यास्य तुष्टये ॥ ७.३६.९ ॥
ഈ ശിശുവിനാൽ നിങ്ങൾക്ക് ഒരു കാര്യം ചെയ്യേണ്ടിവരും; അതിനാൽ നിങ്ങളെല്ലാവരും ഈ മാരുതന്റെ സന്തോഷത്തിനായി വരങ്ങൾ നൽകുക.
7.36.10
ततः सहस्रनयनः प्रीतियुक्तः शुभाननः ।
कुशेशयमयीं मालामुत्क्षिप्येदं वचो ऽब्रवीत् ॥ ७.३६.१० ॥
അപ്പോൾ ആയിരം കണ്ണുകളുള്ള ഇന്ദ്രൻ സന്തോഷത്തോടെ, പ്രസന്നമായ മുഖത്തോടെ, താമരമാല ഉയർത്തി ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
7.36.11
मत्करोत्सृष्टवज्रेण हनुरस्य यथा हतः ।
नाम्ना वै कपिशार्दूलो भविता हनुमानिति ॥ ७.३६.११ ॥
എന്റെ കയ്യിൽ നിന്ന് എറിഞ്ഞ വജ്രത്താൽ ഇവന്റെ താടിയെല്ലിന് അടിയേറ്റു; വാനരശ്രേഷ്ഠനായ ഇവൻ 'ഹനുമാൻ' എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനാകും.
7.36.12
अहमस्य प्रदास्यामि परमं वरमद्भुतम् ।
इतः प्रभृति वज्रस्य ममावध्यो भविष्यति ॥ ७.३६.१२ ॥
ഞാൻ ഇവന് പരമമായ, അത്ഭുതകരമായ ഒരു വരം നൽകും; ഇന്നുമുതൽ എന്റെ വജ്രത്താൽ ഇവൻ വധിക്കപ്പെടാത്തവനായിരിക്കും.
7.36.13
मार्तण्डस्त्वब्रवीत्तत्र भगवांस्तिमिरापहः ।
तेजसो ऽस्य मदीयस्य ददामि शतिकां कलाम् ॥ ७.३६.१३ ॥
അവിടെ ഇരുട്ടിനെ അകറ്റുന്ന ഭഗവാൻ മാർത്താണ്ഡൻ പറഞ്ഞു: "എന്റെ തേജസ്സിന്റെ നൂറിലൊരംശം ഇവന് ഞാൻ നൽകാം."
7.36.14
यदा तु शास्त्राण्यध्येतुं शक्तिरस्य भविष्यति ।
तदास्य शास्त्रं दास्यामि येन वाग्ग्मी भविष्यति ॥ ७.३६.१४ ॥
ഇവന് ശാസ്ത്രങ്ങൾ പഠിക്കാനുള്ള ശക്തി ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, ഇവൻ വാഗ്മിയാകുന്ന ആ ശാസ്ത്രം ഞാൻ നൽകാം.
7.36.15
नचास्य भविता कश्चित्सदृशः शास्त्रदर्शने ।
वरुणश्च वरं प्रादान्नास्य मृत्युर्भविष्यति ।
वर्षायुतशतेनापि मत्पाशादुदकादपि ॥ ७.३६.१५ ॥
ശാസ്ത്രദർശനത്തിൽ ഇവനു തുല്യനായി ആരുമുണ്ടാകില്ല. വരുണനും വരം നൽകി: എന്റെ പാശത്താലും ജലത്താലും ഇവന് മരണം വരില്ല, ലക്ഷം വർഷം കഴിഞ്ഞാലും.
7.36.16
यमो दण्डादवध्यत्वमरोगत्वं च नित्यशः ।
वरं ददामि सन्तुष्ट अविषादं च संयुगे ॥ ७.३६.१६ ॥
യമൻ പറഞ്ഞു: "സന്തോഷത്തോടെ നിനക്ക് വരം നൽകുന്നു: എന്റെ ദണ്ഡത്താൽ നിനക്ക് വധമില്ല, എന്നും രോഗമില്ലാത്തവനാകും, യുദ്ധത്തിൽ വിഷാദമുണ്ടാകില്ല."
7.36.17
गदेयं मामिका नैनं संयुगेषु वधिष्यति ।
इत्येवं वरदः प्राह तदा ह्येकाक्षिपिङ्गलः ॥ ७.३६.१७ ॥
"എന്റെ ഈ ഗദ യുദ്ധങ്ങളിൽ ഇവനെ കൊല്ലില്ല" — ഇങ്ങനെ വരദാതാവായ, ഒറ്റക്കണ്ണുള്ള പിംഗളൻ അന്നു പറഞ്ഞു.
7.36.18
मत्तो मदायुधानां च न वध्यो ऽयं भविष्यति ।
इत्येवं शङ्करेणापि दत्तो ऽस्य परमो वरः ॥ ७.३६.१८ ॥
"എന്നാലും, മദിച്ച എന്റെ ആയുധങ്ങളാലും ഇവൻ വധിക്കപ്പെടില്ല" — ഇങ്ങനെ ശങ്കരനും ഇവന് പരമമായ വരം നൽകി.
7.36.19
सर्वेषां ब्रह्मदण्डानामवध्यो ऽयं भविष्यति ।
दीर्घायुश्च महात्मा च इति ब्रह्माब्रवीद्वचः ॥ ७.३६.१९ ॥
ഇവൻ എല്ലാ ബ്രഹ്മദണ്ഡങ്ങൾക്കും അവധ്യനായിരിക്കും, ദീർഘായുസ്സും മഹാത്മാവുമാകും എന്ന് ബ്രഹ്മാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
7.36.20
विश्वकर्मा च दृष्ट्वैनं बालसूर्योपमं शिशुम् ।
शिल्पिनां प्रवरः प्रादाद्वरमस्य महामतिः ॥ ७.३६.२० ॥
ബാലസൂര്യതുല്യനായ ഈ ശിശുവിനെ കണ്ട്, ശില്പികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ മഹാമതി വിശ്വകർമ്മാവ് ഇവനു വരം നൽകി.
7.36.21
मत्कृतानि च शस्त्राणि यानि दिव्यानि संयुगे ।
तैरवध्यत्वमापन्नश्चिरजीवी भविष्यति ॥ ७.३६.२१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഞാൻ നിർമ്മിച്ച ദിവ്യശസ്ത്രങ്ങളാലും അവധ്യത്വം നേടി ഇവൻ ചിരജീവിയായിരിക്കും.
7.36.22
ततः सुराणां तु वरैर्दृष्ट्वा ह्येनमलङ्कृतम् ।
चतुर्मुखस्तुष्टमना वायुमाह जगद्गुरुः ॥ ७.३६.२२ ॥
അപ്പോൾ ദേവന്മാരുടെ വരങ്ങളാൽ അലങ്കൃതനായ ഇവനെ കണ്ട്, ചതുർമുഖനും സന്തുഷ്ടമനസ്കനും ജഗദ്ഗുരുവുമായ ബ്രഹ്മാവ് വായുവിനോട് പറഞ്ഞു.
7.36.23
अमित्राणां भयकरो मित्राणामभयङ्करः ।
अजेयो भविता पुत्रस्तव मारुत मारुतिः ॥ ७.३६.२३ ॥
ശത്രുക്കൾക്ക് ഭയങ്കരനും മിത്രങ്ങൾക്ക് അഭയം നൽകുന്നവനും അജേയനുമായ നിന്റെ പുത്രനാകും, ഓ മാരുത — മാരുതി.
7.36.24
कामरूपः कामचारी कामगः प्लवतां वरः ।
भवत्यव्याहतगतिः कीर्तिमांश्च भविष्यति ॥ ७.३६.२४ ॥
ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കുന്നവനും ഇഷ്ടംപോലെ സഞ്ചരിക്കുന്നവനും ഇഷ്ടഗതിയുള്ളവനും ചാടുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠനുമായിരിക്കും; അവന്റെ ഗതി തടസ്സമില്ലാത്തതാകും, അവൻ കീർത്തിമാനുമാകും.
7.36.25
रावणोत्सादनार्थानि रामप्रियकरणि च ।
रोमहर्षकराण्येष कर्ता कर्माणि संयुगे ॥ ७.३६.२५ ॥
രാവണന്റെ നാശത്തിനായും രാമന് പ്രിയമുള്ള, രോമാഞ്ചമുണ്ടാക്കുന്ന കർമ്മങ്ങൾ ഇവൻ യുദ്ധത്തിൽ ചെയ്യും.
7.36.26
एवमुक्त्वा तमामन्त्र्य मारुतं त्वमरैः सह ।
यथागतं ययुः सर्वे पितामहपुरोगमाः ॥ ७.३६.२६ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് വായുദേവനോട് യാത്ര ചോദിച്ച്, ദേവന്മാരോടൊപ്പം ബ്രഹ്മാവിനെ മുന്നിൽ നിർത്തി എല്ലാവരും വന്ന വഴിയിലൂടെ മടങ്ങി.
7.36.27
सो ऽपि गन्धवहः पुत्रं प्रगृह्य गृहमानयत् ।
अञ्जनायास्तमाचख्यौ वरदत्तं विनिर्गतः ॥ ७.३६.२७ ॥
ആ വായുദേവനും പുത്രനെ എടുത്ത് വീട്ടിൽ കൊണ്ടുവന്നു; വരത്താൽ ലഭിച്ച അവനെക്കുറിച്ച് അഞ്ജനയോട് പറഞ്ഞിട്ട് പുറത്തുപോയി.
7.36.28
प्राप्य राम वरानेष वरदानसमन्वितः ।
बलेनात्मनि संस्थेन सो ऽपूर्यत यथा ऽर्णवः ॥ ७.३६.२८ ॥
രാമാ, വരങ്ങൾ നേടി, വരദാനത്താൽ സമ്പന്നനായ ഇവൻ, ഉള്ളിൽ ഉറച്ച ബലത്താൽ സമുദ്രംപോലെ നിറഞ്ഞു.
7.36.29
तरसा पूर्यमाणो ऽपि तदा वानरपुङ्गवः ।
आश्रमेषु महर्षीणामपराध्यति निर्भयः ॥ ७.३६.२९ ॥
അപ്പോൾ ആ വാനരശ്രേഷ്ഠൻ ബലത്താൽ നിറഞ്ഞിരുന്നെങ്കിലും, നിർഭയനായി മഹർഷിമാരുടെ ആശ്രമങ്ങളിൽ അപരാധം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.
7.36.30
स्रुग्भाण्डान्यग्निहोत्रं च वल्कलाजिनसञ्चयान् ।
भग्नविच्छिन्नविध्वस्तान्संशान्तानां करोत्ययम् ॥ ७.३६.३० ॥
സ്രുക്ക് പാത്രങ്ങളും അഗ്നിഹോത്രവും വൽക്കലങ്ങളുടെയും അജിനങ്ങളുടെയും കൂമ്പാരങ്ങളും തകർത്തും മുറിച്ചും ഉടച്ചും, ശാന്തരായ മുനിമാരോട് ഇവൻ അതിക്രമം ചെയ്യുന്നു.
7.36.31
एवंविधानि कर्माणि प्रावर्तत महाबलः ।
सर्वेषां ब्रह्मदण्डानामवध्यः शम्भुना कृतः ॥ ७.३६.३१ ॥
മഹാബലൻ ഇത്തരം കർമ്മങ്ങൾ തുടർന്നു. ശംഭു (ശിവൻ) അവനെ ബ്രഹ്മദണ്ഡങ്ങളാൽ വധിക്കാനാകാത്തവനാക്കിയിരുന്നു.
7.36.32
जानन्त ऋषयस्तं वै सहन्ते तस्य शक्तितः ॥ ७.३६.३२ ॥
ഋഷിമാർ അവനെ അറിഞ്ഞിരുന്നു; അവന്റെ ശക്തികാരണം അവർ സഹിച്ചു.
7.36.33
यथा केसरिणा त्वेष वायुना सो ऽञ्जनासुतः ।
प्रतिषिद्धो ऽपि मर्यादां लङ्घयत्येव वानरः ॥ ७.३६.३३ ॥
കേസരിയും വായുവും മകനായ അഞ്ജനാസുതൻ തടയപ്പെട്ടിട്ടും മര്യാദ ലംഘിച്ചതുപോലെ, ആ വാനരനും തടയപ്പെട്ടാലും അതിര് ലംഘിക്കുന്നു.
7.36.34
ततो महर्षयः क्रुद्धा भृग्वङ्गिरसवंशजाः ।
शेपुरेनं रघुश्रेष्ठ नातिक्रुद्धातिमन्यवः ॥ ७.३६.३४ ॥
അപ്പോൾ ഭൃഗു, അംഗിരസ് വംശത്തിൽ ജനിച്ച മഹർഷിമാർ കോപിച്ചു. രഘുശ്രേഷ്ഠാ, അവർ അധിക കോപമോ ക്രോധമോ ഇല്ലാതെ അവനെ ശപിച്ചു.
7.36.35
बाधसे यत्समाश्रित्य बलमस्मान्प्लवङ्गम ।
तद्दीर्घकालं वेत्तासि नास्माकं शापमोहितः ।
यदा ते स्मार्यते कीर्तिस्तदा ते वर्धते बलम् ॥ ७.३६.३५ ॥
ഹേ വാനരാ, ഏത് ശക്തിയെ ആശ്രയിച്ച് നീ ഞങ്ങളെ പീഡിപ്പിക്കുന്നുവോ, ആ ശക്തിയെ നീ ദീർഘകാലം അറിയില്ല; ഞങ്ങളുടെ ശാപത്താൽ നീ മോഹിതനായിരിക്കും. നിന്റെ കീർത്തി സ്മരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ നിന്റെ ബലം വർദ്ധിക്കും.
7.36.36
ततस्स हृततेजौजा महर्षिवचनौजसा ।
एषोश्रमाणि तान्येव मृदुभावं गतो ऽचरत् ॥ ७.३६.३६ ॥
അപ്പോൾ മഹർഷിമാരുടെ വാക്കിന്റെ ശക്തിയാൽ അവന്റെ തേജസ്സും ഓജസ്സും അപഹരിക്കപ്പെട്ടു; ആ പരിശ്രമങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച് മൃദുസ്വഭാവം കൈവരിച്ച് അവൻ പെരുമാറി.
7.36.37
अथर्क्षरजसो नाम वालिसुग्रीवयोः पिता ।
सर्ववानरराजा ऽ ऽसीत्तेजसा भास्करप्रभः ॥ ७.३६.३७ ॥
അനന്തരം വാലിയുടെയും സുഗ്രീവന്റെയും പിതാവായ ഋക്ഷരജസ് എന്നൊരാൾ എല്ലാ വാനരരുടെയും രാജാവായിരുന്നു; തേജസ്സിൽ അദ്ദേഹം സൂര്യപ്രഭയ്ക്കു തുല്യനായിരുന്നു.
7.36.38
स तु राज्यं चिरं कृत्वा वानराणां हरीश्वरः ।
स च ऋक्षरजा नाम कालधर्मेण सङ्गतः ॥ ७.३६.३८ ॥
വാനരരുടെ ആ നാഥൻ ദീർഘകാലം രാജ്യം ഭരിച്ചു; പിന്നീട് ആ ഋക്ഷരജസ് കാലധർമ്മത്തിന് വശനായി.
7.36.39
तस्मिन्नस्तमिते चाथ मन्त्रिभिर्मन्त्रकोविदैः ।
पित्र्ये पदे कृतो वाली सुग्रीवो वालिनः पदे ॥ ७.३६.३९ ॥
അദ്ദേഹം അസ്തമിച്ചശേഷം ആലോചനയിൽ വിദഗ്ധരായ മന്ത്രിമാർ പിതൃസ്ഥാനത്ത് വാലിയെയും വാലിയുടെ സ്ഥാനത്ത് സുഗ്രീവനെയും നിയമിച്ചു.
7.36.40
सुग्रीवेण समं त्वस्य अद्वैधं छिद्रवर्जितम् ।
आबाल्यं सख्यमभवदनिलस्याग्निना यथा ॥ ७.३६.४० ॥
സുഗ്രീവനോടുള്ള അവന്റെ സൗഹൃദം ഭിന്നതയില്ലാത്തതും കുറവില്ലാത്തതുമായിരുന്നു; ബാല്യം മുതൽ അത് വായുവും അഗ്നിയും തമ്മിലുള്ള സൗഹൃദം പോലെയായിരുന്നു.
7.36.41
एष शापवशादेव न वेद बलमात्मनः ।
वालिसुग्रीवयोर्वैरं यदा राम समुत्थितम् ॥ ७.३६.४१ ॥
ഇവൻ ശാപവശത്താൽ തന്നെ തന്റെ ബലം അറിയുന്നില്ല; രാമാ, വാലിയും സുഗ്രീവനും തമ്മിൽ വൈരം ഉയർന്നപ്പോൾ ഇങ്ങനെയായി.
7.36.42
न ह्येष राम सुग्रीवो भ्राम्यमाणो ऽपि वालिना ॥ ७.३६.४२ ॥
രാമാ, വാലിയാൽ ഓടിക്കപ്പെട്ട് അലഞ്ഞുനടന്നപ്പോഴും ഈ സുഗ്രീവൻ (അവനെ എതിർക്കാൻ കഴിവുള്ളവനായില്ല).
7.36.43
देव जानाति न ह्येष बलमात्मनि मारुतिः ।
ऋषिशापाहृतबलस्तदैष कपिसत्तमः ॥ ७.३६.४३ ॥
ദേവാ, ഈ മാരുതി തന്റെ ബലം അറിയുന്നില്ല; ഋഷിശാപത്താൽ അന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബലം അപഹരിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; ഈ കപിശ്രേഷ്ഠൻ അന്ന് അങ്ങനെയായിരുന്നു.
7.36.44
सिंहः कुञ्जररुद्धो वा आस्थितः सहितो रणे ॥ ७.३६.४४ ॥
ആനയാൽ തടയപ്പെട്ട സിംഹത്തെപ്പോലെയോ, അല്ലെങ്കിൽ യുദ്ധത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്ന സിംഹത്തെപ്പോലെയോ.
7.36.45
पराक्रमोत्साहमतिप्रतापसौशील्यमाधुर्यनयानयैश्च ।
गाम्भीर्यचातुर्यसुवीर्यधैर्यैर्हनूमतः को ऽभ्यधिको ऽस्ति लोके ॥ ७.३६.४५ ॥
പരാക്രമം, ഉത്സാഹം, ബുദ്ധി, തേജസ്സ്, സൗശീല്യം, മാധുര്യം, നീതിയും അനീതിയും, ഗാംഭീര്യം, ചാതുര്യം, സുവീര്യം, ധൈര്യം എന്നിവയിൽ ഹനുമാനെക്കാൾ അധികനായി ലോകത്ത് ആരുണ്ട്?
7.36.46
असौ पुनर्व्याकरणं ग्रहीष्यन्सूर्योन्मुखः प्रष्टुमना कपीन्द्रः ।
उद्यद्गिरेरस्तगिरिं जगाम ग्रन्थं महद्धारयनप्रमेयः ॥ ७.३६.४६ ॥
അപ്രമേയനായ ആ കപീന്ദ്രൻ വീണ്ടും വ്യാകരണം സ്വീകരിക്കാൻ ഒരുങ്ങി, സൂര്യനെ അഭിമുഖമാക്കി, ചോദിക്കാനുള്ള മനസ്സോടെ, ഉദയഗിരിയിൽ നിന്ന് അസ്തഗിരിയിലേക്ക് പോയി; മഹത്തായ ഗ്രന്ഥം ധരിച്ചുകൊണ്ട്.
7.36.47
ससूत्रवृत्त्यर्थपदं महार्थं ससङ्ग्रहं साद्ध्यति वै कपीन्द्रः ।
नह्यस्य कश्चित्सदृशो ऽस्ति शास्त्रे वैशारदे च्छन्दगतौ तथैव ॥ ७.३६.४७ ॥
കപീന്ദ്രൻ സൂത്രം, വൃത്തി, അർത്ഥം, പദങ്ങൾ എന്നിവയോടുകൂടിയ മഹാർത്ഥസംഗ്രഹം നേടുന്നു; ശാസ്ത്രത്തിലും, വൈശാരദ്യജ്ഞാനത്തിലും, ഛന്ദോഗതിയിലും അദ്ദേഹത്തിന് തുല്യനായി ആരുമില്ല.
7.36.48
सर्वासु विद्यासु तपोविधाने प्रस्पर्धते ऽयो हि गुरुं सुराणाम् ।
सो ऽयं नवव्याकरणार्थवेत्ता ब्रह्मा भविष्यत्यपि ते प्रसादात् ॥ ७.३६.४८ ॥
എല്ലാ വിദ്യകളിലും തപസ്സിന്റെ വിധാനത്തിലും അദ്ദേഹം ദേവഗുരുവിനോടുപോലും മത്സരിക്കുന്നു; ഈ നവവ്യാകരണാർത്ഥം അറിയുന്നവൻ നിന്റെ പ്രസാദത്താൽ ബ്രഹ്മാവുപോലും ആയിത്തീരും.
7.36.49
प्रवीविवक्षोरिव सागरस्य लोकान्दिधक्षोरिव पावकस्य
युगक्षये ह्येव यथान्तकस्य हनूमतः स्थास्यति कः पुरस्तात् ॥ ७.३६.४९ ॥
ലോകങ്ങളെ വിഴുങ്ങാനൊരുങ്ങുന്ന സമുദ്രംപോലെയും ലോകങ്ങളെ ദഹിപ്പിക്കാനൊരുങ്ങുന്ന അഗ്നിപോലെയും യുഗാന്ത്യത്തിലെ യമനെപ്പോലെയുമുള്ള ഹനുമാന്റെ മുന്നിൽ ആര് നിൽക്കും?
7.36.50
एषेव चान्ये च महाकपीन्द्राः सुग्रीवमैन्दद्विविदाः सनीलाः ।
सतारतारेयनलाः सरम्भास्त्वत्कारणाद्राम सुरैर्हि सृष्टाः ॥ ७.३६.५० ॥
രാമാ! ഇദ്ദേഹം മാത്രമല്ല, മറ്റു മഹാവാനര പ്രധാനികളായ സുഗ്രീവൻ, മൈന്ദൻ, ദ്വിവിദൻ, നീലൻ, താരൻ, താരേയൻ, നളൻ എന്നിവരും ഉത്സാഹികളും നിന്റെ കാരണത്താലാണ് ദേവന്മാർ സൃഷ്ടിച്ചത്.
7.36.51
तदेत्कथितं सर्वं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
हनूमतो बालभावे कर्मैतत्कथितं मया ॥ ७.३६.५१ ॥
നീ എന്നോട് ചോദിച്ചതെല്ലാം ഇങ്ങനെ ഞാൻ പറഞ്ഞു. ഹനുമാന്റെ ബാല്യകാലത്തിലെ ഈ പ്രവൃത്തി ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു.
7.36.52
श्रुत्वा ऽगस्त्यस्य कथितं रामः सौमित्रिरेव च ।
विस्मयं परमं जग्मुर्वानरा राक्षसैः सह ॥ ७.३६.५२ ॥
അഗസ്ത്യന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാമനും സൗമിത്രിയും വാനരരും രാക്ഷസരും ഒരുപോലെ അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു.
7.36.53
अगस्त्यस्त्वब्रवीद्रामं सर्वमेतछ्रुतं त्वया ।
दृष्टः सम्भाषितश्चासि राम गच्छामहे वयम् ॥ ७.३६.५३ ॥
അപ്പോൾ അഗസ്ത്യൻ രാമനോട് പറഞ്ഞു — 'രാമാ! ഇതെല്ലാം നീ കേട്ടു. നിന്നെ കാണുകയും നിന്നോട് സംസാരിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇനി ഞങ്ങൾ പോകട്ടെ.'
7.36.54
श्रुत्वैतद्राघवो वाक्यमगस्त्यस्योग्रतेजसः ।
प्राञ्जलिः प्रणतश्चापि महर्षिमिदमब्रवीत् ॥ ७.३६.५४ ॥
ഉഗ്രതേജസ്വിയായ അഗസ്ത്യന്റെ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ട രാഘവൻ കൈകൂപ്പി വണങ്ങി ആ മഹർഷിയോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
7.36.55
अद्य मे देवता हृष्टाः पितरः प्रपितामहाः ।
युष्माकं दर्शनादेव नित्यं तुष्टाः सबान्धवाः ॥ ७.३६.५५ ॥
ഇന്ന് എന്റെ ദേവതകളും പിതാക്കന്മാരും പ്രപിതാമഹന്മാരും നിങ്ങളുടെ ദർശനത്താൽത്തന്നെ സന്തോഷിച്ചിരിക്കുന്നു; ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം എന്നും തൃപ്തരായിരിക്കുന്നു.
7.36.56
विज्ञाप्यं तु ममैतद्धि यद्वदाम्यागतस्पृहः ।
तद्भवद्भिर्मम कृते कर्तव्यमनुकम्पया ॥ ७.३६.५६ ॥
ഞാൻ ആഗ്രഹിച്ചു വന്ന ഈ അപേക്ഷ ഞാൻ പറയുന്നു; കരുണയോടെ അത് എനിക്കുവേണ്ടി നിങ്ങൾ ചെയ്യണം.
7.36.57
पौरजानपदान्स्थाप्य स्वकार्येष्वहमागतः ।
क्रतूनेव करिष्यामि प्रभावाद्भवतां सताम् ॥ ७.३६.५७ ॥
പൗരന്മാരെയും ഗ്രാമീണരെയും അവരവരുടെ ജോലികളിൽ നിലനിർത്തി ഞാൻ വന്നിരിക്കുന്നു; നിങ്ങൾ സജ്ജനങ്ങളുടെ പ്രഭാവത്താൽ ഞാൻ യജ്ഞങ്ങൾതന്നെ ചെയ്യും.
7.36.58
सदस्या मम यज्ञेषु भवन्तो नित्यमेव तत् ।
भविष्यथ महावीर्या ममानुग्रहकाङ्क्षिणः ॥ ७.३६.५८ ॥
എന്റെ യജ്ഞങ്ങളിൽ നിങ്ങൾ എന്നും സദസ്യരായിരിക്കും; എന്റെ അനുഗ്രഹം ആഗ്രഹിക്കുന്ന മഹാവീര്യരായിരിക്കും.
7.36.59
अहं युष्मान्समाश्रित्य तपोनिर्धूतकल्मषान् ।
अनुग्रहीतः पितृभिर्भविष्यामि सुनिर्वृतः ॥ ७.३६.५९ ॥
തപസ്സുകൊണ്ട് പാപം നീങ്ങിയ നിങ്ങളെ ആശ്രയിച്ച് പിതൃക്കളുടെ അനുഗ്രഹം ലഭിച്ച് ഞാൻ അത്യന്തം സംതൃപ്തനാകും.
7.36.60
तदागन्तव्यमनिशं भवद्भिरिह सङ्गतैः ।
अगस्त्याद्यास्तु तच्छ्रुत्वा ऋषयः संशितव्रताः ॥ ७.३६.६० ॥
അതിനാൽ നിങ്ങൾ ഇവിടെ ഒന്നിച്ചുചേർന്ന് നിരന്തരം വരണം.
7.36.61
एवमस्त्विति तं चोक्त्वा प्रयातुमुपचक्रमुः ॥ ७.३६.६१ ॥
"അങ്ങനെയാകട്ടെ" എന്ന് അവനോട് പറഞ്ഞ് അവർ പുറപ്പെടാൻ തുടങ്ങി.
7.36.62
एवमुक्त्वा गताः सर्वे ऋषयस्ते यथागतम् ।
राघवश्च तमेवार्थं चिन्तयामास विस्मितः ॥ ७.३६.६२ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ആ ഋഷിമാരെല്ലാം വന്ന വഴിയേ മടങ്ങിപ്പോയി. രാഘവൻ വിസ്മയിച്ച് ആ കാര്യം തന്നെ ചിന്തിക്കാൻ തുടങ്ങി.
7.36.63
ततो ऽस्तं भास्करे याते विसृज्य नृपवानरान् ।
सन्ध्यामुपास्य विधिवत्तदा नरवरोत्तमः ।
प्रवृत्तायां रजन्यां तु सो ऽन्तःपुरचरो ऽभवत् ॥ ७.३६.६३ ॥
പിന്നെ സൂര്യൻ അസ്തമിച്ചപ്പോൾ രാജാക്കന്മാരെയും വാനരന്മാരെയും യാത്രയാക്കി, നരശ്രേഷ്ഠൻ ചട്ടപ്രകാരം സന്ധ്യാവന്ദനം നടത്തി. രാത്രി ആരംഭിച്ചപ്പോൾ അവൻ അന്തഃപുരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.