ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.37.1
अभिषिक्ते तु काकुत्स्थे धर्मेण विदितात्मनि ।
व्यतीता या निशा पूर्वा पौराणां हर्षवर्धिनी ॥ ७.३७.१ ॥
ଧର୍ମାନୁସାରେ ଅଭିଷିକ୍ତ, ଆତ୍ମଜ୍ଞ କାକୁତ୍ସ୍ଥ (ରାମ) ହେବା ପରେ, ନଗରବାସୀଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିବା ପୂର୍ବ ରାତ୍ରି ବିତିଗଲା।
7.37.2
तस्यां रजन्यां व्युष्टायां प्रातर्नृपतिबोधकाः ।
वन्दिनः समुपातिष्ठन्सौम्या नृपतिवेश्मनि ॥ ७.३७.२ ॥
ସେହି ରାତ୍ରି ବିତି ପ୍ରଭାତ ହେଲେ, ରାଜାଙ୍କୁ ଜଗାଉଥିବା ସୌମ୍ୟ ବନ୍ଦୀମାନେ ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
7.37.3
ते रक्तकण्ठिनः सर्वे किन्नरा इव शिक्षिताः ।
तुष्टुवुर्नपतिं वीरं यथावत् सम्प्रहर्षिणः ॥ ७.३७.३ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ କିନ୍ନରଙ୍କ ପରି, ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ ମଧୁରକଣ୍ଠୀ ହୋଇ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ବୀର ରାଜାଙ୍କର ଯଥୋଚିତ ସ୍ତୁତି କଲେ।
7.37.4
वीर सौम्य प्रबुध्यस्व कौसल्याप्रीतिवर्धन ।
जगद्धि सर्वं स्वपिति त्वयि सुप्ते नराधिप ॥ ७.३७.४ ॥
ହେ ବୀର, ହେ ସୌମ୍ୟ, ଜାଗ୍ରତ ହୁଅ! ହେ କୌଶଲ୍ୟାଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିବା! ହେ ନରାଧିପ, ତୁମେ ଶୋଇଲେ ସମଗ୍ର ଜଗତ ଶୋଇଯାଏ।
7.37.5
विक्रमस्ते यथा विष्णो रूपं चैवाश्विनोरिव ।
बुद्ध्या बृहस्पतेस्तुल्यः प्रजापतिसमो ह्यसि ॥ ७.३७.५ ॥
ତୁମର ବିକ୍ରମ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପରି, ଓ ରୂପ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାରଙ୍କ ପରି। ବୁଦ୍ଧିରେ ତୁମେ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ସମାନ, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ସମାନ ହିଁ।
7.37.6
क्षमा ते पृथिवीतुल्या तेजसा भास्करोपमः ।
वेगस्ते वायुना तुल्यो गाम्भीर्यमुदधेरिव ॥ ७.३७.६ ॥
ତୁମ କ୍ଷମା ପୃଥିବୀ ସମାନ, ତେଜରେ ତୁମେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ। ତୁମ ବେଗ ବାୟୁ ସମାନ, ଓ ଗାମ୍ଭୀର୍ୟ ସମୁଦ୍ର ପରି।
7.37.7
अप्रकम्प्यो यता स्थाणुश्चन्द्रे सौम्यत्वमीदृशम् ।
नेदृशाः पार्थिवाः पूर्वं भवितारो नराधिप ॥ ७.३७.७ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ତୁମେ ଅଚଳ ସ୍ଥାଣୁ ପରି ସ୍ଥିର; ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଥିବା ପରି ଏଭଳି ସୌମ୍ୟତା ତୁମଠାରେ ଅଛି। ପୂର୍ବରେ ଏମିତି ରାଜା ହୋଇନାହାନ୍ତି, ଭବିଷ୍ୟତରେ ମଧ୍ୟ ହେବେ ନାହିଁ।
7.37.8
यथा त्वमतिदुर्धर्षो धर्मनित्यः प्रजाहितः ।
न त्वां जहाति कीर्तिश्च लक्ष्मीश्च पुरुषर्षभ ॥ ७.३७.८ ॥
ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଅତି ଅଜେୟ; ସଦା ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିର ଏବଂ ପ୍ରଜାଙ୍କ ହିତରେ ରତ। ତେଣୁ କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ତୁମକୁ କେବେ ଛାଡ଼ନ୍ତି ନାହିଁ।
7.37.9
श्रीश्च धर्मश्च काकुत्स्थ त्वयि नित्यं प्रतिष्ठितौ ।
एताश्चान्याश्च मधुरा वन्दिभिः परिकीर्तिताः ॥ ७.३७.९ ॥
ହେ କାକୁତ୍ସ୍ଥ, ଶ୍ରୀ ଓ ଧର୍ମ ସଦା ତୁମଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ; ଏହା ଓ ଅନ୍ୟ ମଧୁର ଗୁଣ ବନ୍ଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇଛି।
7.37.10
सूताश्च संस्तवैर्दिव्यैर्बोधयन्ति स्म राघवम् ।
स्तुतिभिः स्तूयमानाभिः प्रत्यबुध्यत राघवः ॥ ७.३७.१० ॥
ସୂତମାନେ ଦିବ୍ୟ ସ୍ତୁତିରେ ରାଘବଙ୍କୁ ଜାଗ୍ରତ କଲେ; ସେହି ସ୍ତୁତି ଗାଇ ହେଉଥିବା ବେଳେ ରାଘବ ଜାଗିଲେ।
7.37.11
स तद्विहाय शयनं पाण्डराच्छादनास्तृतम् ।
उत्तस्थौ नागशयनाद्धरिर्नारायणो यथा ॥ ७.३७.११ ॥
ଧଳା ଆବରଣରେ ବିଛାଯାଇଥିବା ସେ ଶଯ୍ୟା ଛାଡ଼ି ସେ ଉଠିଲେ; ଯେପରି ନାଗଶଯ୍ୟାରୁ ହରି ନାରାୟଣ ଉଠନ୍ତି।
7.37.12
तमुत्थितं महात्मानं प्रह्वाः प्राञ्जलयो नराः ।
सलिलं भाजनैः शुभ्रैरुपतस्थुः सहस्रशः ॥ ७.३७.१२ ॥
ଉଠିଥିବା ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ନିକଟକୁ ନମ୍ର ହୋଇ, ଯୋଡ଼ହାତରେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ଧଳା ପାତ୍ରରେ ଜଳ ନେଇ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।
7.37.13
कृतोदकशुचिर्भूत्वा काले हुतहुताशनः ।
देवागारं जगामाशु पुण्यमिक्ष्वाकुसेवितम् ॥ ७.३७.१३ ॥
ଜଳତର୍ପଣରେ ଶୁଚି ହୋଇ, ଯଥାସମୟରେ ଅଗ୍ନିରେ ଆହୁତି ଦେଇ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ସେହି ପବିତ୍ର ଦେବାଳୟକୁ ସେ ଶୀଘ୍ର ଗଲେ।
7.37.14
तत्र देवान्पितऽन्विप्रानर्चयित्वा यथाविधि ।
बाह्यकक्षान्तरं रामो निर्जगाम जनैर्वृतः ॥ ७.३७.१४ ॥
ସେଠାରେ ଦେବତା, ପିତୃ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ପୂଜା କରି, ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇ ରାମ ବାହ୍ୟକକ୍ଷର ଭିତର ଭାଗରୁ ବାହାରି ଆସିଲେ।
7.37.15
उपतस्थुर्महात्मानो मन्त्रिणः सपुरोहिताः ।
वसिष्ठप्रमुखाः सर्वे दीप्यमाना इवाग्नयः ॥ ७.३७.१५ ॥
ବଶିଷ୍ଠ ପ୍ରମୁଖ ସମସ୍ତ ମହାତ୍ମା ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ପୁରୋହିତଙ୍କ ସହିତ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ; ସେମାନେ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତ ଥିଲେ।
7.37.16
क्षत्रियाश्च महात्मानो नानाजनपदेश्वराः ।
रामस्योपाविशन्पार्श्वे शक्रस्येव यथा ऽमराः ॥ ७.३७.१६ ॥
ଅନେକ ଜନପଦର ଅଧିପତି ମହାତ୍ମା କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ରାମଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ବସିଲେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦେବତାମାନେ ବସନ୍ତି।
7.37.17
भरतो लक्ष्मणश्चात्र शत्रुघ्नश्च महायशाः ।
उपासाञ्चक्रिरे हृष्टा वेदास्त्रय इवाध्वरम् ॥ ७.३७.१७ ॥
ଏଠାରେ ଭରତ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏବଂ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ସେବା କଲେ, ଯେପରି ତିନି ବେଦ ଯଜ୍ଞର ଉପାସନା କରନ୍ତି।
7.37.18
याताः प्राञ्जलयो भूत्वा किङ्करा मुदिताननाः ।
मुदिता नाम पार्श्वस्था बहवः समुपाविशन् ॥ ७.३७.१८ ॥
କରଯୋଡ଼ି ଆସିଥିବା ଆନନ୍ଦିତ ମୁଖ ସେବକମାନେ ଏବଂ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଅନେକ ଆନନ୍ଦିତ ଲୋକ ସେଠାରେ ବସିଲେ।
7.37.19
वानराश्च महावीर्या विंशतिः कामरूपिणः ।
सुग्रीवप्रमुखा राममुपासन्ते महौजसः ॥ ७.३७.१९ ॥
ମହାପରାକ୍ରମୀ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରୁଥିବା ବିଂଶତି ବାନର, ସୁଗ୍ରୀବ ଯାହାଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ, ମହାତେଜସ୍ୱୀ ରାମଙ୍କ ସେବାରେ ବସିଥିଲେ।
7.37.20
विभीषणश्च रक्षोभिश्चतुर्भिः परिवारितः ।
उपासते महात्मानं धनेशमिव गुह्यकाः ॥ ७.३७.२० ॥
ଚାରି ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ ବିଭୀଷଣ, ଯେପରି ଗୁହ୍ୟକମାନେ ଧନେଶ କୁବେରଙ୍କ ସେବା କରନ୍ତି, ସେହିପରି ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ସେବା କରୁଥିଲେ।
7.37.21
तथा निगमवृद्धाश्च कुलीना ये च मानवाः ।
शिरसा ऽ ऽवन्द्य राजानमुपासन्ते विचक्षणाः ॥ ७.३७.२१ ॥
ସେହିପରି ନଗରର ବୃଦ୍ଧଗଣ, କୁଳୀନ ଓ ଜ୍ଞାନୀ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ମସ୍ତକ ନତ କରି ପ୍ରଣାମ କରି ତାଙ୍କ ସେବା କରୁଥିଲେ।
7.37.22
तथा परिवृतो राजा श्रीमद्भिर्ऋषिभिर्वृतः ।
राजभिश्च महावीर्यैर्वानरैश्च सराक्षसैः ॥ ७.३७.२२ ॥
ଏହିପରି ରାଜା (ରାମ) ତେଜସ୍ୱୀ ଋଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇଥିଲେ, ମହାପରାକ୍ରମୀ ରାଜା, ବାନର ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଘେରି ହୋଇଥିଲେ।
7.37.23
यथा देवेश्वरो नित्यमृषिभिः समुपास्यते ।
अधिकस्तेन रूपेण सहस्राक्षाद्विरोचते ॥ ७.३७.२३ ॥
ଯେପରି ଦେବେଶ୍ୱର (ଇନ୍ଦ୍ର) ସର୍ବଦା ଋଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେହିପରି ସେ (ରାମ) ସେହି ରୂପରେ ସହସ୍ରାକ୍ଷ (ଇନ୍ଦ୍ର) ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତି ପାଉଥିଲେ।
7.37.24
तेषां समुपविष्टानां तास्ताः सुमधुराः कथाः ।
कथ्यन्ते धर्मसंयुक्ताः पुराणज्ञैर्महात्मभिः ॥ ७.३७.२४ ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ବସିଥିବା ସମୟରେ, ପୁରାଣଜ୍ଞ ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମଯୁକ୍ତ ବହୁବିଧ ଅତି ମଧୁର କଥା କୁହାଯାଉଥିଲା।