వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 7.37
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.37.1
अभिषिक्ते तु काकुत्स्थे धर्मेण विदितात्मनि ।
व्यतीता या निशा पूर्वा पौराणां हर्षवर्धिनी ॥ ७.३७.१ ॥
ధర్మబద్ధంగా అభిషేకం పొందిన కాకుత్స్థుడు (రాముడు), ఆత్మజ్ఞాని అయినప్పుడు, పౌరుల ఆనందాన్ని పెంచిన మునుపటి రాత్రి గడిచిపోయింది.
7.37.2
तस्यां रजन्यां व्युष्टायां प्रातर्नृपतिबोधकाः ।
वन्दिनः समुपातिष्ठन्सौम्या नृपतिवेश्मनि ॥ ७.३७.२ ॥
ఆ రాత్రి తెల్లవారినప్పుడు, రాజును మేల్కొలిపే సౌమ్యులైన వందిజనులు రాజభవనంలో వచ్చి నిలిచారు.
7.37.3
ते रक्तकण्ठिनः सर्वे किन्नरा इव शिक्षिताः ।
तुष्टुवुर्नपतिं वीरं यथावत् सम्प्रहर्षिणः ॥ ७.३७.३ ॥
వారందరూ కిన్నరుల వలె, శిక్షణ పొందిన మధురకంఠులై, ఎంతో సంతోషంతో వీరుడైన రాజును యథావిధిగా స్తుతించారు.
7.37.4
वीर सौम्य प्रबुध्यस्व कौसल्याप्रीतिवर्धन ।
जगद्धि सर्वं स्वपिति त्वयि सुप्ते नराधिप ॥ ७.३७.४ ॥
వీరుడా, సౌమ్యుడా, మేలుకో! కౌసల్య ఆనందాన్ని పెంచువాడా! నరాధిపా, నీవు నిద్రిస్తే లోకమంతా నిద్రిస్తుంది.
7.37.5
विक्रमस्ते यथा विष्णो रूपं चैवाश्विनोरिव ।
बुद्ध्या बृहस्पतेस्तुल्यः प्रजापतिसमो ह्यसि ॥ ७.३७.५ ॥
నీ పరాక్రమం విష్ణువు వంటిది, నీ రూపం అశ్వినీ దేవతల వంటిది. బుద్ధిలో నీవు బృహస్పతితో సమానుడవు, ప్రజాపతితో సమానుడవే.
7.37.6
क्षमा ते पृथिवीतुल्या तेजसा भास्करोपमः ।
वेगस्ते वायुना तुल्यो गाम्भीर्यमुदधेरिव ॥ ७.३७.६ ॥
నీ ఓర్పు భూమితో సమానం, నీ తేజస్సు సూర్యునితో సమానం. నీ వేగం వాయువుతో సమానం, నీ గాంభీర్యం సముద్రంలా ఉంది.
7.37.7
अप्रकम्प्यो यता स्थाणुश्चन्द्रे सौम्यत्वमीदृशम् ।
नेदृशाः पार्थिवाः पूर्वं भवितारो नराधिप ॥ ७.३७.७ ॥
ఓ నరాధిపా, నీవు చలించని స్థాణువువలె స్థిరుడవు; చంద్రునిలో ఉన్నంత సౌమ్యత నీలో ఉంది. పూర్వం ఇలాంటి రాజులు లేరు, ఇకముందూ ఉండరు.
7.37.8
यथा त्वमतिदुर्धर्षो धर्मनित्यः प्रजाहितः ।
न त्वां जहाति कीर्तिश्च लक्ष्मीश्च पुरुषर्षभ ॥ ७.३७.८ ॥
ఓ పురుషోత్తమా, నీవు అత్యంత దుర్జేయుడవు; ఎల్లప్పుడూ ధర్మంలో నిలిచి ప్రజాహితం కోరేవాడవు. కీర్తి, లక్ష్మి నిన్ను ఎప్పటికీ వీడవు.
7.37.9
श्रीश्च धर्मश्च काकुत्स्थ त्वयि नित्यं प्रतिष्ठितौ ।
एताश्चान्याश्च मधुरा वन्दिभिः परिकीर्तिताः ॥ ७.३७.९ ॥
ఓ కాకుత్స్థా, శ్రీ మరియు ధర్మం ఎల్లప్పుడూ నీలో స్థిరంగా నెలకొని ఉన్నాయి; ఇవీ, ఇతర మధుర గుణాలూ బంధీజనులచే కీర్తించబడ్డాయి.
7.37.10
सूताश्च संस्तवैर्दिव्यैर्बोधयन्ति स्म राघवम् ।
स्तुतिभिः स्तूयमानाभिः प्रत्यबुध्यत राघवः ॥ ७.३७.१० ॥
సూతులు దివ్య స్తుతులతో రాఘవుని మేల్కొలిపారు; ఆ స్తుతులు పలుకబడుతుండగా రాఘవుడు మేల్కొన్నాడు.
7.37.11
स तद्विहाय शयनं पाण्डराच्छादनास्तृतम् ।
उत्तस्थौ नागशयनाद्धरिर्नारायणो यथा ॥ ७.३७.११ ॥
తెల్లని పరుపులతో అలంకరించిన ఆ శయ్యను విడిచి అతడు లేచాడు; నాగశయ్య నుండి హరి నారాయణుడు లేచినట్లుగా.
7.37.12
तमुत्थितं महात्मानं प्रह्वाः प्राञ्जलयो नराः ।
सलिलं भाजनैः शुभ्रैरुपतस्थुः सहस्रशः ॥ ७.३७.१२ ॥
లేచిన ఆ మహాత్ముని వద్దకు వినయంతో చేతులు జోడించిన వేలాది మంది ప్రజలు తెల్లని పాత్రలలో నీటిని తీసుకొని వచ్చారు.
7.37.13
कृतोदकशुचिर्भूत्वा काले हुतहुताशनः ।
देवागारं जगामाशु पुण्यमिक्ष्वाकुसेवितम् ॥ ७.३७.१३ ॥
జలతర్పణంతో శుచియై, సమయానుసారం అగ్నిలో హోమం చేసి, ఇక్ష్వాకు వంశీయులచే సేవించబడిన ఆ పవిత్ర దేవాలయానికి వెంటనే వెళ్ళాడు.
7.37.14
तत्र देवान्पितऽन्विप्रानर्चयित्वा यथाविधि ।
बाह्यकक्षान्तरं रामो निर्जगाम जनैर्वृतः ॥ ७.३७.१४ ॥
అక్కడ దేవతలను, పితృదేవతలను, బ్రాహ్మణులను విధిప్రకారం పూజించి, రాముడు ప్రజలచే చుట్టబడినవాడై బయటి గది లోపలి భాగానికి వెళ్ళాడు.
7.37.15
उपतस्थुर्महात्मानो मन्त्रिणः सपुरोहिताः ।
वसिष्ठप्रमुखाः सर्वे दीप्यमाना इवाग्नयः ॥ ७.३७.१५ ॥
వసిష్ఠుడు ముఖ్యులుగా గల మహాత్ములైన మంత్రులు పురోహితులతో కలిసి అక్కడకు వచ్చి నిలబడ్డారు; వారు అగ్నుల వలె ప్రకాశిస్తూ ఉన్నారు.
7.37.16
क्षत्रियाश्च महात्मानो नानाजनपदेश्वराः ।
रामस्योपाविशन्पार्श्वे शक्रस्येव यथा ऽमराः ॥ ७.३७.१६ ॥
అనేక జనపదాలకు ప్రభువులైన మహాత్మ క్షత్రియులు రాముని పక్కన కూర్చున్నారు, ఇంద్రుని పక్కన దేవతలు కూర్చున్నట్లు.
7.37.17
भरतो लक्ष्मणश्चात्र शत्रुघ्नश्च महायशाः ।
उपासाञ्चक्रिरे हृष्टा वेदास्त्रय इवाध्वरम् ॥ ७.३७.१७ ॥
ఇక్కడ భరతుడు, లక్ష్మణుడు, మహాయశస్వి శత్రుఘ్నుడు సంతోషంగా సేవించారు; మూడు వేదాలు ఒక యజ్ఞాన్ని సేవించినట్లు.
7.37.18
याताः प्राञ्जलयो भूत्वा किङ्करा मुदिताननाः ।
मुदिता नाम पार्श्वस्था बहवः समुपाविशन् ॥ ७.३७.१८ ॥
చేతులు జోడించి వచ్చిన ఆనందముఖులైన సేవకులు, పక్కన నిలబడిన అనేకమంది సంతోషితులు అక్కడ కూర్చున్నారు.
7.37.19
वानराश्च महावीर्या विंशतिः कामरूपिणः ।
सुग्रीवप्रमुखा राममुपासन्ते महौजसः ॥ ७.३७.१९ ॥
మహా పరాక్రమవంతులు, ఇష్టమైన రూపం ధరించగల శక్తి కలవారు అయిన ఇరవై మంది వానరులు, సుగ్రీవుడు ముఖ్యులుగా ఉండి, మహాతేజస్వి అయిన రాముని సేవించారు.
7.37.20
विभीषणश्च रक्षोभिश्चतुर्भिः परिवारितः ।
उपासते महात्मानं धनेशमिव गुह्यकाः ॥ ७.३७.२० ॥
విభీషణుడు నలుగురు రాక్షసులతో చుట్టుముట్టబడి, ధనేశుడైన కుబేరుని యక్షులు సేవించినట్లు, ఆ మహాత్ముని సేవించాడు.
7.37.21
तथा निगमवृद्धाश्च कुलीना ये च मानवाः ।
शिरसा ऽ ऽवन्द्य राजानमुपासन्ते विचक्षणाः ॥ ७.३७.२१ ॥
అలాగే నగరంలోని పెద్దలు, కులీనులు, తెలివైన మానవులు రాజును తల వంచి నమస్కరించి సేవించారు.
7.37.22
तथा परिवृतो राजा श्रीमद्भिर्ऋषिभिर्वृतः ।
राजभिश्च महावीर्यैर्वानरैश्च सराक्षसैः ॥ ७.३७.२२ ॥
అలాగే రాజు (రాముడు) ప్రకాశవంతులైన ఋషులచే చుట్టుముట్టబడి, మహాపరాక్రమవంతులైన రాజులు, వానరులు, రాక్షసులతో కూడి ఉన్నాడు.
7.37.23
यथा देवेश्वरो नित्यमृषिभिः समुपास्यते ।
अधिकस्तेन रूपेण सहस्राक्षाद्विरोचते ॥ ७.३७.२३ ॥
దేవేంద్రుడు నిత్యం ఋషులచే సేవింపబడినట్లుగా, ఆ రూపంతో సహస్రాక్షుడి (ఇంద్రుని) కంటే మరింత ప్రకాశించాడు.
7.37.24
तेषां समुपविष्टानां तास्ताः सुमधुराः कथाः ।
कथ्यन्ते धर्मसंयुक्ताः पुराणज्ञैर्महात्मभिः ॥ ७.३७.२४ ॥
వారందరూ కూర్చుని ఉండగా, పురాణ జ్ఞానులైన మహాత్ములచే ధర్మయుక్తమైన ఎన్నో అతి మధురమైన కథలు చెప్పబడ్డాయి.