ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.41.1
विसृज्य च महाबाहुर्ऋक्षवानरराक्षसान् ।
भ्रातृभिः सहितो रामः प्रमुमोद सुखं सुखी ॥ ७.४१.१ ॥
ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਮ ਨੇ ਰਿੱਛਾਂ, ਵਾਨਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਸੁਖ ਨਾਲ ਅਨੰਦ ਮਾਣਿਆ।
7.41.2
अथापराह्णसमये भ्रातृभिः सह राघवः ।
शुश्राव मधुरां वाणीमन्तरिक्षात् प्रभाषिताम् ॥ ७.४१.२ ॥
ਫਿਰ ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਰਾਘਵ ਨੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਬੋਲੀ ਗਈ ਮਿੱਠੀ ਬਾਣੀ ਸੁਣੀ।
7.41.3
सौम्य राम निरीक्षस्व सौम्येन वदनेन माम् ।
कुबेरभवनात्प्राप्तं विद्धि मां पुष्पकं प्रभो ॥ ७.४१.३ ॥
ਹੇ ਸੌਮ੍ਯ ਰਾਮ! ਸੌਮ੍ਯ ਮੁਖ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖੋ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਭਵਨ ਤੋਂ ਆਇਆ ਪੁਸ਼ਪਕ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣੋ।
7.41.4
तव शासनमाज्ञाय गतो ऽस्मि भवनं प्रति ।
उपस्थातुं नरश्रेष्ठ स च मां प्रत्यभाषत ॥ ७.४१.४ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਭਵਨ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
7.41.5
निर्जितस्त्वं नरेन्द्रेण राघवेण महात्मना ।
निहत्य युधि दुर्धर्षं रावणं राक्षसेश्वरम् ॥ ७.४१.५ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਨਰੇਂਦਰ ਰਾਘਵ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਜੇਯ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਦੇ ਈਸ਼ਵਰ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਹੈ।
7.41.6
ममापि परमा प्रीतर्हते तस्मिन्दुरात्मनि ।
रावणे सगणे चैव सपुत्रे सहबान्धवे ॥ ७.४१.६ ॥
ਉਸ ਦੁਰਾਤਮਾ ਰਾਵਣ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਨਾਲ, ਉਸਦੇ ਗਣਾਂ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਪਰਮ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਹੋਈ ਹੈ।
7.41.7
स त्वं रामेण लङ्कायां निर्जितः परमात्मना ।
वह सौम्य तमेव त्वमहमाज्ञापयामि ते ॥ ७.४१.७ ॥
ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਹਰਾਇਆ ਗਿਆ ਤੂੰ, ਹੇ ਸੌਮਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਚੁੱਕ ਲੈ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।
7.41.8
परमो ह्येष मे कामो यत्त्वं राघवनन्दनम् ।
वहेर्लोकस्य संयानं गच्छस्व विगतज्वरः ॥ ७.४१.८ ॥
ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਪਰਮ ਇੱਛਾ ਹੈ: ਰਾਘਵਾਂ ਦੇ ਆਨੰਦ ਰਾਮ ਨੂੰ ਲੋਕ-ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕ ਲੈ; ਚਿੰਤਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਜਾ।
7.41.9
सो ऽहं शासनमाज्ञाय धनदस्य महात्मनः ।
त्वत्सकाशमनुप्राप्तो निर्विशङ्कः प्रतीक्ष माम् ॥ ७.४१.९ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਧਨਦ (ਕੁਬੇਰ) ਦਾ ਹੁਕਮ ਪਾ ਕੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਬੇਖੌਫ਼ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੀ ਉਡੀਕ ਕਰੋ।
7.41.10
अदृष्यः सर्वभूतानां सर्वेषां धनदाज्ञया ।
चराम्यहं प्रभावेण तवाज्ञां परिपालयन् ॥ ७.४१.१० ॥
ਧਨਦ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਅਦਿੱਖ ਰਹਿ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਵਿਚਰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਪਾਲਦਾ ਹਾਂ।
7.41.11
एवमुक्तस्तदा रामः पुष्पकेण महाबलः ।
उवाच पुष्पकं दृष्ट्वा विमानं पुनरागतम् ॥ ७.४१.११ ॥
ਪੁਸ਼ਪਕ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਬੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਮ ਨੇ ਫਿਰ ਆਏ ਉਸ ਵਿਮਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਪੁਸ਼ਪਕ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
7.41.12
यद्येवं स्वागतं ते ऽस्तु विमानवर पुष्पक ।
आनुकूल्याद्धनेशस्य वृत्तदोषो न नो भवेत् ॥ ७.४१.१२ ॥
ਜੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ ਤਾਂ ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪੁਸ਼ਪਕ, ਤੇਰਾ ਸੁਆਗਤ ਹੈ; ਧਨੇਸ਼ (ਕੁਬੇਰ) ਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਆਚਰਣ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ।
7.41.13
लाजैश्चैव तथा पुष्पैर्धूपैश्चैव सुगन्धिभिः ।
पूजयित्वा महाबाहू राघवः पुष्पकं तदा ॥ ७.४१.१३ ॥
ਲਾਜਿਆਂ, ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਧੂਪ ਨਾਲ ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਘਵ ਨੇ ਪੁਸ਼ਪਕ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
7.41.14
गम्यतामिति चोवाच आगच्छ त्वं स्मरे यदा ।
सिद्धानां च गतौ सौम्य मा विषादेन योजय ।
प्रतिघातश्च ते मा भूद्यथेष्टं गच्छतो दिशः ॥ ७.४१.१४ ॥
'ਜਾਹ' ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਬੋਲਿਆ, 'ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਯਾਦ ਕਰਾਂ ਤਾਂ ਆ ਜਾਵੀਂ। ਹੇ ਸੌਮਿਆ, ਸਿੱਧਾਂ ਦੇ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਉਦਾਸੀ ਨਾਲ ਨਾ ਜੁੜੀਂ; ਜਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਜਾਣਾ ਚਾਹੇਂ, ਜਾਂਦਿਆਂ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਆਵੇ।'
7.41.15
एवमस्त्विति रामेण पूजयित्वा विसर्जितम् ।
अभिप्रेतां दिशं तस्मात्प्रायात्तत्पुष्पकं तदा ॥ ७.४१.१५ ॥
'ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੋਵੇ' ਆਖ ਕੇ ਰਾਮ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਪੁਸ਼ਪਕ ਆਪਣੀ ਇੱਛਤ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
7.41.16
एवमन्तर्हिते तस्मिन्पुष्पके सुकृतात्मनि ।
भरतः प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच रघुनन्दनम् ॥ ७.४१.१६ ॥
ਉਹ ਪੁੰਨਾਤਮਾ ਪੁਸ਼ਪਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਲੋਪ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਰਤ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਰਘੁਨੰਦਨ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.41.17
विविधात्मनि दृश्यन्ते त्वयि वीर प्रशासति ।
अमानुषाणां सत्त्वानां व्याहृतानि मुहुर्मुहुः ॥ ७.४१.१७ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਤੇਰੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ (ਅਪਸ਼ਗਨ) ਦਿਸ ਰਹੇ ਹਨ; ਅਮਾਨੁਸ਼ੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੁਣਾਈ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
7.41.18
अनामयश्च सत्वानां साग्रो मासो गतो ह्ययम् ।
जीर्णानामपि सत्त्वानां मृत्युर्नायाति राघव ॥ ७.४१.१८ ॥
ਹੇ ਰਾਘਵ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਰੋਗ ਨਹੀਂ; ਵੇਖ, ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ ਹੈ; ਬੁੱਢੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੌਤ ਨਹੀਂ ਆ ਰਹੀ।
7.41.19
अरोगप्रसवा नार्यो वपुष्मन्तो हि मानवाः ।
हर्षश्चाभ्यधिको राजञ्जनस्य पुरवासिनः ॥ ७.४१.१९ ॥
ਔਰਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਰੋਗ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਮਨੁੱਖ ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਸਨ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਨਗਰਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਬਹੁਤ ਸੀ।
7.41.20
काले वर्षति पर्जन्यः पातयन्नमृतं पयः ।
वाताश्चापि प्रवान्त्येते स्पर्शयुक्ताः सुखाः शिवाः ॥ ७.४१.२० ॥
ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਬੱਦਲ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਪਾਣੀ ਵਰਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਹਵਾਵਾਂ ਵੀ ਛੋਹ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ, ਸੁਖਦਾਈ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ।
7.41.21
ईदृशो ऽनश्वरो राजा भवेदिति नरेश्वरः ।
कथयन्ति पुरे राजन्पौरजानपदास्तथा ॥ ७.४१.२१ ॥
'ਐਸਾ ਰਾਜਾ ਅਬਿਨਾਸ਼ੀ ਹੋਵੇ' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਨਗਰ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਨਰੇਸ਼ਵਰ ਬਾਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
7.41.22
एता वाचः सुमधुरा भरतेन समीरिताः ।
श्रुत्वा रामो मुदा युक्तो बभूव नृपसत्तमः ॥ ७.४१.२२ ॥
ਭਰਤ ਦੁਆਰਾ ਕਹੇ ਇਹ ਅਤਿ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।