વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 7.44
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.44.1
विसृज्य तु सुहृद्वर्गं बुद्ध्या निश्चित्य राघवः ।
समीपे द्वाःस्थमासीनमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.४४.१ ॥
મિત્રવર્ગને વિદાય આપીને, બુદ્ધિથી નિશ્ચય કરીને, રાઘવે પાસે બેઠેલા દ્વારપાલને આ વચન કહ્યું.
7.44.2
शीघ्रमानय सौमित्रिं लक्ष्मणं शुभलक्षणम् ।
भरतं च महाभागं शत्रुघ्नमपराजितम् ॥ ७.४४.२ ॥
શુભ લક્ષણવાળા સૌમિત્રિ લક્ષ્મણને, મહાભાગ્યશાળી ભરતને અને અપરાજિત શત્રુઘ્નને ઝડપથી લાવો.
7.44.3
रामस्य वचनं श्रुत्वा द्वाःस्थो मूर्ध्नि कृताञ्जलिः ।
लक्ष्मणस्य गृहं गत्वा प्रविवेशानिवारितः ॥ ७.४४.३ ॥
રામનું વચન સાંભળીને દ્વારપાલે માથા પર હાથ જોડ્યા અને લક્ષ્મણના ઘરે જઈને કોઈના રોક્યા વિના અંદર પ્રવેશ્યો.
7.44.4
उवाच सुमहात्मानं वर्धयित्वा कृताञ्जलिः ।
द्रष्टुमिच्छति राजा त्वां गम्यतां तत्र मा चिरम् ॥ ७.४४.४ ॥
હાથ જોડીને તે મહાત્માને વધાવીને બોલ્યો — રાજા તમને જોવા ઇચ્છે છે; ત્યાં વિલંબ કર્યા વિના જાઓ.
7.44.5
बाढमित्येव सौमित्रिः श्रुत्वा राघवशासनम् ।
प्राद्रवद्रथमारुह्य राघवस्य निवेशनम् ॥ ७.४४.५ ॥
'ઠીક છે' એમ કહીને રાઘવની આજ્ઞા સાંભળી સૌમિત્રિ રથમાં ચડીને રાઘવના નિવાસ તરફ ઝડપથી દોડ્યો.
7.44.6
प्रयान्तं लक्ष्मणं दृष्ट्वा द्वाःस्थो भरतमन्तिकात् ।
उवाच भरतं तत्र वर्धयित्वा कृताञ्जलिः ॥ ७.४४.६ ॥
લક્ષ્મણને જતા જોઈને દ્વારપાલે નજીકથી ભરતને હાથ જોડીને વધાવીને ત્યાં કહ્યું.
7.44.7
विनयावनतो भूत्वा राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति ।
भरतस्तु वचःश्रुत्वा द्वाःस्थाद्रामसमीरितम् ॥ ७.४४.७ ॥
વિનયથી નમીને રાજા તમને મળવા ઇચ્છે છે. રામે મોકલેલ એ વચન દ્વારપાલ પાસેથી સાંભળીને ભરત—
7.44.8
उत्पपातासनात्तूर्णं पद्भ्यामेव ययौ बली ।
दृष्ट्वा प्रयान्तं भरतं त्वरमाणः कृताञ्जलिः ॥ ७.४४.८ ॥
બળવાન ભરત તરત આસનથી ઊઠ્યા અને પગપાળા ચાલી નીકળ્યા. જતા લક્ષ્મણને જોઈને હાથ જોડીને ઉતાવળથી—
7.44.9
शत्रुघ्नभवनं गत्वा ततो वाक्यमुवाच ह ।
एह्यागच्छ रघुश्रेष्ठ राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति ॥ ७.४४.९ ॥
શત્રુઘ્નના ભવનમાં જઈને તેણે કહ્યું: “આવો, આવો, હે રઘુશ્રેષ્ઠ! રાજા તમને જોવા ઇચ્છે છે.”
7.44.10
गतो हि लक्ष्मणः पूर्वं भरतश्च महायशाः ।
श्रुत्वा तु वचनं तस्य शत्रुघ्नः परमासनात् ॥ ७.४४.१० ॥
લક્ષ્મણ પહેલેથી ગયા હતા, અને મહાયશસ્વી ભરત પણ ગયા હતા. તેમના વચન સાંભળીને શત્રુઘ્ન ઉચ્ચ આસનેથી—
7.44.11
शिरसा धरणीं प्राप्य प्रययौ यत्र राघवः ।
द्वाःस्थस्त्वागम्य रामाय सर्वानेव कृताञ्जलिः ।
निवेदयामास तदा भ्रातऽन्स्वान्समुपस्थितान् ॥ ७.४४.११ ॥
માથું નમાવીને ધરતીને સ્પર્શીને તે જ્યાં રાઘવ હતા ત્યાં ગયા. ત્યારે દ્વારપાલે આવીને હાથ જોડીને રામને જણાવ્યું કે તેમના બધા ભાઈઓ આવી પહોંચ્યા છે.
7.44.12
कुमारानागताञ्छ्रुत्वा चिन्ताव्याकुलितेन्द्रियः ।
अवाङ्मुखो दीनमना द्वाःस्थं वचनमब्रवीत् ॥ ७.४४.१२ ॥
રાજકુમારો આવ્યા છે એ સાંભળીને, ચિંતાથી વ્યાકુળ ઇન્દ્રિયો સાથે, માથું નમાવીને, દુઃખી મનથી તેમણે દ્વારપાલને આ વચન કહ્યું.
7.44.13
प्रवेशय कुमारांस्त्वं मत्समीपं त्वरान्वितः ।
एतेषु जीवितं मह्यमेते प्राणाः प्रिया मम ॥ ७.४४.१३ ॥
તું ઉતાવળથી એ કુમારોને મારી પાસે લાવ. આમનામાં જ મારું જીવન છે; આ મારા પ્રાણ સમાન પ્રિય છે.
7.44.14
आज्ञप्तास्तु नरेन्द्रेण कुमाराः शक्रतेजसः ।
प्रह्वाः प्राञ्जलयो भूत्वा विविशुस्ते समाहिताः ॥ ७.४४.१४ ॥
રાજાની આજ્ઞા મળતાં ઇન્દ્રના તેજવાળા એ કુમારો નમ્રતાથી હાથ જોડી, એકાગ્ર ચિત્તે અંદર પ્રવેશ્યા.
7.44.15
ते तु दृष्ट्वा मुखं तस्य सग्रहं शशिनं यथा ।
सन्ध्यागतमिवादित्यं प्रभया परिवर्जितम् ॥ ७.४४.१५ ॥
તેમણે તેમનું મુખ જોયું; તે રાહુથી ગ્રસ્ત ચંદ્ર જેવું, સાંજના સૂર્ય જેવું પ્રભાહીન હતું.
7.44.16
बाष्पपूर्णे च नयने दृष्ट्वा रामस्य धीमतः ।
हतशोभं यथा पद्मं मुखं वीक्ष्य च तस्य ते ॥ ७.४४.१६ ॥
બુદ્ધિમાન રામની આંખો આંસુથી ભરેલી હતી; તેમનું મુખ કરમાયેલા કમળ જેવું શોભાવિહીન હતું. તે જોઈને તેઓ ચકિત થયા.
7.44.17
ततो ऽभिवाद्य त्वरिताः पादौ रामस्य मूर्धभिः ।
तस्थुः समाहिताः सर्वे रामस्त्वश्रूण्यवर्तयत् ॥ ७.४४.१७ ॥
પછી તેઓ ઉતાવળથી રામના ચરણોમાં માથું નમાવી પ્રણામ કરી, સૌ એકાગ્ર થઈને ઊભા રહ્યા. રામે પોતાના આંસુ લૂછ્યા.
7.44.18
तान्परिष्वज्य बाहुभ्यामुत्थाप्य च महाबलः ।
आसनेष्वासतेत्युक्त्वा ततो वाक्यं जगाद ह ॥ ७.४४.१८ ॥
મહાબલી રામે તેમને બંને બાહુઓથી આલિંગન આપ્યું, ઊભા કર્યા અને "આસનો પર બેસો" એમ કહીને પછી આ વચન કહ્યું.
7.44.19
भवन्तो मम सर्वस्वं भवन्तो जीवितं मम ।
भवद्भिश्च कृतं राज्यं पालयामि नरेश्वराः ॥ ७.४४.१९ ॥
તમે જ મારું સર્વસ્વ છો, તમે જ મારું જીવન છો. તમારા દ્વારા સિદ્ધ થયેલું આ રાજ્ય હું પાળું છું, હે નરેશ્વરો.
7.44.20
भवन्तः कृतशास्त्रार्था बुद्ध्या च परिनिष्ठिताः ।
सम्भूय च मदर्थो ऽयमन्वेष्टव्यो नरेश्वराः ॥ ७.४४.२० ॥
તમે શાસ્ત્રોના અર્થ જાણનારા અને બુદ્ધિથી સ્થિર છો. હે નરેશ્વરો, મારા માટે આ તમે સૌ મળીને વિચારો.
7.44.21
तथा वदति काकुत्स्थे अवधानपरायणाः ।
उद्विग्नमनसः सर्वे किं नु राजाभिधास्यति ॥ ७.४४.२१ ॥
કાકુત્સ્થ આમ બોલતાં, સૌ ધ્યાનપૂર્વક સાંભળવામાં લીન થયા; ઉદ્વિગ્ન મનથી વિચારવા લાગ્યા કે રાજા હવે શું કહેશે.