Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.44

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.44.1

विसृज्य तु सुहृद्वर्गं बुद्ध्या निश्चित्य राघवः ।
समीपे द्वाःस्थमासीनमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.४४.१ ॥

ସୁହୃଦ୍‌ବର୍ଗଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେଇ, ବୁଦ୍ଧିରେ ନିଶ୍ଚୟ କରି, ରାଘବ ନିକଟରେ ବସିଥିବା ଦ୍ୱାରପାଳକୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

7.44.2

शीघ्रमानय सौमित्रिं लक्ष्मणं शुभलक्षणम् ।
भरतं च महाभागं शत्रुघ्नमपराजितम् ॥ ७.४४.२ ॥

ଶୁଭଲକ୍ଷଣ ସୌମିତ୍ରି ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଭରତ ଏବଂ ଅପରାଜିତ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣ।

7.44.3

रामस्य वचनं श्रुत्वा द्वाःस्थो मूर्ध्नि कृताञ्जलिः ।
लक्ष्मणस्य गृहं गत्वा प्रविवेशानिवारितः ॥ ७.४४.३ ॥

ରାମଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଦ୍ୱାରପାଳ ମସ୍ତକରେ କରଯୋଡ଼ି ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯାଇ ଅବାରିତ ଭାବେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।

7.44.4

उवाच सुमहात्मानं वर्धयित्वा कृताञ्जलिः ।
द्रष्टुमिच्छति राजा त्वां गम्यतां तत्र मा चिरम् ॥ ७.४४.४ ॥

କରଯୋଡ଼ି ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରି ସେ କହିଲା — ରାଜା ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି; ସେଠାକୁ ବିଳମ୍ବ ନ କରି ଯାଆନ୍ତୁ।

7.44.5

बाढमित्येव सौमित्रिः श्रुत्वा राघवशासनम् ।
प्राद्रवद्रथमारुह्य राघवस्य निवेशनम् ॥ ७.४४.५ ॥

'ଠିକ୍' କହି ରାଘବଙ୍କ ଆଦେଶ ଶୁଣି ସୌମିତ୍ରି ରଥରେ ଚଢ଼ି ରାଘବଙ୍କ ନିବାସ ଆଡ଼କୁ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଗଲେ।

7.44.6

प्रयान्तं लक्ष्मणं दृष्ट्वा द्वाःस्थो भरतमन्तिकात् ।
उवाच भरतं तत्र वर्धयित्वा कृताञ्जलिः ॥ ७.४४.६ ॥

ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଯାଉଥିବା ଦେଖି ଦ୍ୱାରପାଳ ନିକଟରୁ ଭରତଙ୍କୁ କରଯୋଡ଼ି ଆଶୀର୍ବାଦ କରି ସେଠାରେ କହିଲା।

7.44.7

विनयावनतो भूत्वा राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति ।
भरतस्तु वचःश्रुत्वा द्वाःस्थाद्रामसमीरितम् ॥ ७.४४.७ ॥

ବିନୟରେ ନତ ହୋଇ ରାଜା ତୁମକୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି। ରାମଙ୍କ ପଠାଇଥିବା ଏହି ବାକ୍ୟ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କଠାରୁ ଶୁଣି ଭରତ—

7.44.8

उत्पपातासनात्तूर्णं पद्भ्यामेव ययौ बली ।
दृष्ट्वा प्रयान्तं भरतं त्वरमाणः कृताञ्जलिः ॥ ७.४४.८ ॥

ବଳବାନ ଭରତ ତୁରନ୍ତ ଆସନରୁ ଉଠି ପାଦରେ ଚାଲିଗଲେ। ଯାଉଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି ହାତଯୋଡ଼ି ଶୀଘ୍ର—

7.44.9

शत्रुघ्नभवनं गत्वा ततो वाक्यमुवाच ह ।
एह्यागच्छ रघुश्रेष्ठ राजा त्वां द्रष्टुमिच्छति ॥ ७.४४.९ ॥

ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ଭବନକୁ ଯାଇ ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ: “ଆସ, ଆସ, ହେ ରଘୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ରାଜା ତୁମକୁ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି।”

7.44.10

गतो हि लक्ष्मणः पूर्वं भरतश्च महायशाः ।
श्रुत्वा तु वचनं तस्य शत्रुघ्नः परमासनात् ॥ ७.४४.१० ॥

ଲକ୍ଷ୍ମଣ ପୂର୍ବରୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ, ଏବଂ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଭରତ ମଧ୍ୟ ଗଲେ। ତାଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଉଚ୍ଚ ଆସନରୁ—

7.44.11

शिरसा धरणीं प्राप्य प्रययौ यत्र राघवः ।
द्वाःस्थस्त्वागम्य रामाय सर्वानेव कृताञ्जलिः ।
निवेदयामास तदा भ्रातऽन्स्वान्समुपस्थितान् ॥ ७.४४.११ ॥

ମସ୍ତକ ନୁଆଇ ଭୂମି ସ୍ପର୍ଶ କରି ସେ ଯେଉଁଠାରେ ରାଘବ ଥିଲେ ସେଠାକୁ ଗଲେ। ଏବେ ଦ୍ୱାରପାଳ ଆସି ହାତଯୋଡ଼ି ରାମଙ୍କୁ ଜଣାଇଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ଭାଇ ଉପସ୍ଥିତ।

7.44.12

कुमारानागताञ्छ्रुत्वा चिन्ताव्याकुलितेन्द्रियः ।
अवाङ्मुखो दीनमना द्वाःस्थं वचनमब्रवीत् ॥ ७.४४.१२ ॥

ରାଜକୁମାରମାନେ ଆସିଛନ୍ତି ଶୁଣି, ଚିନ୍ତାରେ ବ୍ୟାକୁଳ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସହ, ମୁଖ ନୁଆଇ, ଦୁଃଖିତ ମନରେ ସେ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

7.44.13

प्रवेशय कुमारांस्त्वं मत्समीपं त्वरान्वितः ।
एतेषु जीवितं मह्यमेते प्राणाः प्रिया मम ॥ ७.४४.१३ ॥

ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ସେହି କୁମାରମାନଙ୍କୁ ମୋ ନିକଟକୁ ଆଣ। ଏମାନଙ୍କଠାରେ ହିଁ ମୋ ଜୀବନ ଅଛି; ଏମାନେ ମୋର ପ୍ରାଣ ପରି ପ୍ରିୟ।

7.44.14

आज्ञप्तास्तु नरेन्द्रेण कुमाराः शक्रतेजसः ।
प्रह्वाः प्राञ्जलयो भूत्वा विविशुस्ते समाहिताः ॥ ७.४४.१४ ॥

ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଇ ଇନ୍ଦ୍ରତେଜସ୍ୱୀ ସେ କୁମାରମାନେ ନମ୍ର ହୋଇ, କରଯୋଡ଼ି, ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

7.44.15

ते तु दृष्ट्वा मुखं तस्य सग्रहं शशिनं यथा ।
सन्ध्यागतमिवादित्यं प्रभया परिवर्जितम् ॥ ७.४४.१५ ॥

ସେମାନେ ତାଙ୍କ ମୁଖ ଦେଖିଲେ; ତାହା ରାହୁଗ୍ରସ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି, ସନ୍ଧ୍ୟାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ପ୍ରଭାହୀନ ଥିଲା।

7.44.16

बाष्पपूर्णे च नयने दृष्ट्वा रामस्य धीमतः ।
हतशोभं यथा पद्मं मुखं वीक्ष्य च तस्य ते ॥ ७.४४.१६ ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାମଙ୍କ ଆଖି ଲୁହରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା; ତାଙ୍କ ମୁଖ ଶୁଖିଲା ପଦ୍ମ ପରି ଶୋଭାହୀନ ଥିଲା। ତାହା ଦେଖି ସେମାନେ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।

7.44.17

ततो ऽभिवाद्य त्वरिताः पादौ रामस्य मूर्धभिः ।
तस्थुः समाहिताः सर्वे रामस्त्वश्रूण्यवर्तयत् ॥ ७.४४.१७ ॥

ତାପରେ ସେମାନେ ଶୀଘ୍ର ରାମଙ୍କ ଚରଣରେ ମସ୍ତକ ନତ କରି ପ୍ରଣାମ କଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଠିଆ ହେଲେ। ରାମ ନିଜ ଲୁହ ପୋଛିଲେ।

7.44.18

तान्परिष्वज्य बाहुभ्यामुत्थाप्य च महाबलः ।
आसनेष्वासतेत्युक्त्वा ततो वाक्यं जगाद ह ॥ ७.४४.१८ ॥

ମହାବଳୀ ରାମ ସେମାନଙ୍କୁ ଦୁଇ ବାହୁରେ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଉଠାଇ, "ଆସନରେ ବସ" ବୋଲି କହି ପରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

7.44.19

भवन्तो मम सर्वस्वं भवन्तो जीवितं मम ।
भवद्भिश्च कृतं राज्यं पालयामि नरेश्वराः ॥ ७.४४.१९ ॥

ଆପଣମାନେ ମୋର ସର୍ବସ୍ୱ, ଆପଣମାନେ ମୋର ଜୀବନ। ଆପଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସାଧିତ ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ମୁଁ ପାଳନ କରୁଛି, ହେ ନରେଶ୍ୱରଗଣ।

7.44.20

भवन्तः कृतशास्त्रार्था बुद्ध्या च परिनिष्ठिताः ।
सम्भूय च मदर्थो ऽयमन्वेष्टव्यो नरेश्वराः ॥ ७.४४.२० ॥

ଆପଣମାନେ ଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥ ଜାଣୁଥିବା ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିରେ ସ୍ଥିର। ହେ ନରେଶ୍ୱରଗଣ, ମୋ ପାଇଁ ଏହାକୁ ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ମିଳିତ ଭାବେ ବିଚାର କରନ୍ତୁ।

7.44.21

तथा वदति काकुत्स्थे अवधानपरायणाः ।
उद्विग्नमनसः सर्वे किं नु राजाभिधास्यति ॥ ७.४४.२१ ॥

କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଏହିପରି କହିବା ବେଳେ, ସମସ୍ତେ ମନୋଯୋଗରେ ଶୁଣିବାରେ ଲୀନ ହେଲେ; ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ମନରେ ଭାବିଲେ ରାଜା ଏବେ କ'ଣ କହିବେ।