ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.47.1
अथ नावं सुविस्तीर्णां नैषादीं राघवानुजः ।
आरुरोह समायुक्तां पूर्वमारोप्य मैथिलीम् ॥ ७.४७.१ ॥
ତା'ପରେ ରାଘବଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ନିଷାଦଙ୍କ ସେ ପ୍ରଶସ୍ତ, ସଜ୍ଜିତ ଡଙ୍ଗାରେ ପ୍ରଥମେ ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଚଢ଼ାଇ ନିଜେ ଚଢ଼ିଲେ।
7.47.2
सुमन्त्रं चैव सरथं स्थीयतामिति लक्ष्मणः ।
उवाच शोकसन्तप्तः प्रयाहीति च नाविकम् ॥ ७.४७.२ ॥
ଶୋକରେ ସନ୍ତପ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ମଣ କହିଲେ, 'ସୁମନ୍ତ୍ର ରଥ ସହିତ ଏଠାରେ ରହନ୍ତୁ', ଏବଂ ନାବିକଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଚାଲ।'
7.47.3
ततस्तीरमुपागम्य भागीरथ्याः स लक्ष्मणः ।
उवाच मैथिलीं वाक्यं प्राञ्जलिर्बाष्पसम्प्लुतः ॥ ७.४७.३ ॥
ତା'ପରେ ଭାଗୀରଥୀ କୂଳରେ ପହଞ୍ଚି, ଲୁହରେ ଭାସିଯାଇଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣ କର ଯୋଡ଼ି ମୈଥିଳୀଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.47.4
हृद्गतं मे महच्छल्यं यस्मादार्येण धीमता ।
अस्मिन्निमित्ते वैदेहि लोकस्य वचनीकृतः ॥ ७.४७.४ ॥
ହେ ବୈଦେହୀ, ମୋ ହୃଦୟରେ ଏକ ବଡ଼ କଣ୍ଟା ବିଦ୍ଧ ଅଛି; ଏହି କାରଣରୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଆର୍ଯ୍ୟ (ରାମ) ମୋତେ ଲୋକନିନ୍ଦାର ବିଷୟ କରିଛନ୍ତି।
7.47.5
श्रेयो हि मरणं मे ऽद्य मृत्युर्वा यत्परं भवेत् ।
न चास्मिन्नीदृशे कार्ये नियोज्यो लोकनिन्दिते ॥ ७.४७.५ ॥
ଆଜି ମୋ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ହିଁ ଶ୍ରେୟ, ଅଥବା ଯାହା ପରମ ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ; ଏବଂ ଲୋକନିନ୍ଦିତ ଏପରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋତେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯିବା ଉଚିତ ନ ଥିଲା।
7.47.6
प्रसीद च न मे पापं कर्तुमर्हसि शोभने ।
इत्यञ्जलिकृतो भूमौ निपपात स लक्ष्मणः ॥ ७.४७.६ ॥
ହେ ଶୋଭନେ, ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତୁ, ମୋ ଦ୍ୱାରା ପାପ କରାନ୍ତୁ ନାହିଁ—ଏହା କହି କର ଯୋଡ଼ି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
7.47.7
रुदन्तं प्राञ्जलिं दृष्ट्वा काङ्क्षन्तं मृत्युमात्मनः ।
मैथिली भृशसंविग्ना लक्ष्मणं वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.४७.७ ॥
କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ଯୋଡ଼ହାତରେ ନିଜ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ଅତ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାକୁଳ ମୈଥିଲୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.47.8
किमिदं नावगच्छामि ब्रूहि तत्त्वेन लक्ष्मण ।
पश्यामि त्वां न च स्वस्थमपि क्षेमं महीपतेः ॥ ७.४७.८ ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ଏ କଣ ମୁଁ ବୁଝି ପାରୁନାହିଁ। ସତ୍ୟ କହ। ତୁମେ ସୁସ୍ଥ ଦିଶୁନାହଁ, ରାଜାଙ୍କ କୁଶଳ ମଧ୍ୟ ଦିଶୁନାହିଁ।
7.47.9
शापितो ऽसि नरेन्द्रेण यत्त्वं सन्तापमागतः ।
तद्ब्रूयाः सन्निधौ मह्यमहमाज्ञापयामि ते ॥ ७.४७.९ ॥
ରାଜା ତୁମକୁ ଶପଥ କରାଇଥିବାରୁ ତୁମେ ଏତେ ସନ୍ତାପିତ ହୋଇଛ। ତାହା ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ କୁହ; ମୁଁ ତୁମକୁ ଆଦେଶ ଦେଉଛି।
7.47.10
वैदेह्या चोद्यमानस्तु लक्ष्मणो दीनचेतनः ।
अवाङ्मुखो बाष्पकलं वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.४७.१० ॥
ବୈଦେହୀଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ ଦୀନଚିତ୍ତ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମୁଣ୍ଡ ନତ କରି, ଲୁହରେ ରୁଦ୍ଧ କଣ୍ଠରେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.47.11
श्रुत्वा परिषदो मध्ये ह्यपवादं सुदारुणम् ।
पुरे जनपदे चैव त्वत्कृते जनकात्मजे ।
रामः सन्तप्तहृदयो मा निवेद्य गृहं गतः ॥ ७.४७.११ ॥
ସଭା ମଧ୍ୟରେ, ତୁମ ଯୋଗୁଁ ନଗର ଓ ଜନପଦରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ଅତି ଦାରୁଣ ଅପବାଦ ଶୁଣି, ହେ ଜନକାତ୍ମଜା, ସନ୍ତପ୍ତ ହୃଦୟ ରାମ ମୋତେ ନ କହି ଗୃହକୁ ଚାଲିଗଲେ।
7.47.12
न तानि वचनीयानि मया देवि तवाग्रतः ।
यानि राज्ञा हृदि न्यस्तान्यमर्षात्पृष्ठतः कृतः ॥ ७.४७.१२ ॥
ହେ ଦେବୀ, ରାଜା ହୃଦୟରେ ରଖିଥିବା ଏବଂ କ୍ରୋଧରେ ତୁମ ପଛରେ କରିଥିବା ସେହି କଥା ମୁଁ ତୁମ ସମ୍ମୁଖରେ କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
7.47.13
सा त्वं त्यक्ता नृपतिना निर्दोषा मम सन्निधौ ।
पौरापवादभीतेन ग्राह्यं देवि न ते ऽन्यथा ॥ ७.४७.१३ ॥
ରାଜା ତୁମକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି, ତୁମେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ; ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ଏହା ବୁଝ, ହେ ଦେବୀ — ନଗରବାସୀଙ୍କ ନିନ୍ଦାର ଭୟରେ ରାଜା ଏପରି କରିଛନ୍ତି, ଏହାକୁ ଅନ୍ୟଥା ଭାବନାହିଁ।
7.47.14
आश्रमान्तेषु च मया त्यक्तव्या त्वं भविष्यसि ।
राज्ञः शासनमाज्ञाय तवेदं किल दौर्हृदम् ॥ ७.४७.१४ ॥
ଆଶ୍ରମର ସୀମାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ିବାକୁ ପଡ଼ିବ; ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶ ଜାଣି — ଏହା ହିଁ ତୁମର ଗର୍ଭକାଳୀନ ଇଚ୍ଛା।
7.47.15
तदेतज्जाह्नवीतीरे ब्रह्मर्षीणां तपोवनम् ।
पुण्यं च रमणीयं च मा विषादं कृथाः शुभे ॥ ७.४७.१५ ॥
ଏହା ଗଙ୍ଗା ତୀରରେ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନଙ୍କ ତପୋବନ, ପବିତ୍ର ଓ ରମଣୀୟ; ହେ ଶୁଭେ, ବିଷାଦ କର ନାହିଁ।
7.47.16
राज्ञो दशरथस्येष्टः पितुर्मे मुनिपुङ्गवः ।
सखा परमको विप्रो वाल्मीकिः सुमहायशाः ॥ ७.४७.१६ ॥
ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ମୋ ପିତାଙ୍କ ପରମ ମିତ୍ର, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମହାଯଶସ୍ୱୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ବାଲ୍ମୀକି।
7.47.17
पादच्छायामुपागम्य सुखमस्य महात्मनः ।
उपवासपरैकाग्रा वस त्वं जनकात्मजे ॥ ७.४७.१७ ॥
ତାଙ୍କ ପାଦଛାୟାରେ ଯାଇ, ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ସୁଖରେ, ଉପବାସରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଓ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ତୁମେ ରୁହ, ଜନକତନୟା।
7.47.18
पतिव्रतात्वमास्थाय रामं कृत्वा सदा हृदि ।
श्रेयस्ते परमं देवि तथा कृत्वा भविष्यति ॥ ७.४७.१८ ॥
ପତିବ୍ରତା ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କରି, ସର୍ବଦା ରାମଙ୍କୁ ହୃଦୟରେ ରଖି, ହେ ଦେବୀ, ଏପରି କଲେ ତୁମର ପରମ କଲ୍ୟାଣ ହେବ।