వాల్మీకి రామాయణం · సర్గ 7.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.47.1
अथ नावं सुविस्तीर्णां नैषादीं राघवानुजः ।
आरुरोह समायुक्तां पूर्वमारोप्य मैथिलीम् ॥ ७.४७.१ ॥
అప్పుడు రాఘవుని తమ్ముడు లక్ష్మణుడు, నిషాదుని ఆ విశాలమైన పడవను అలంకరించబడినదానిని, మొదట మైథిలిని ఎక్కించి, తానూ ఎక్కాడు.
7.47.2
सुमन्त्रं चैव सरथं स्थीयतामिति लक्ष्मणः ।
उवाच शोकसन्तप्तः प्रयाहीति च नाविकम् ॥ ७.४७.२ ॥
శోకంతో తపించిన లక్ష్మణుడు, 'సుమంత్రుడు రథంతో ఇక్కడే ఉండుగాక' అని, నావికునితో 'పోనీయి' అని అన్నాడు.
7.47.3
ततस्तीरमुपागम्य भागीरथ्याः स लक्ष्मणः ।
उवाच मैथिलीं वाक्यं प्राञ्जलिर्बाष्पसम्प्लुतः ॥ ७.४७.३ ॥
అప్పుడు భాగీరథీ తీరానికి చేరి, కన్నీటిలో మునిగిన లక్ష్మణుడు అంజలి ఘటించి మైథిలితో ఈ మాటలు పలికాడు.
7.47.4
हृद्गतं मे महच्छल्यं यस्मादार्येण धीमता ।
अस्मिन्निमित्ते वैदेहि लोकस्य वचनीकृतः ॥ ७.४७.४ ॥
ఓ వైదేహీ, నా హృదయంలో ఒక గొప్ప బాధ ఉంది; ఈ విషయం వల్ల బుద్ధిమంతుడైన ఆర్యుడు (రాముడు) నన్ను లోకంలో నిందకు గురిచేశాడు.
7.47.5
श्रेयो हि मरणं मे ऽद्य मृत्युर्वा यत्परं भवेत् ।
न चास्मिन्नीदृशे कार्ये नियोज्यो लोकनिन्दिते ॥ ७.४७.५ ॥
నేడు నాకు మరణమే శ్రేయస్కరం, లేదా పరమమైన మృత్యువే; లోకం నిందించే ఇటువంటి పనిలో నన్ను నియోగించకూడదు.
7.47.6
प्रसीद च न मे पापं कर्तुमर्हसि शोभने ।
इत्यञ्जलिकृतो भूमौ निपपात स लक्ष्मणः ॥ ७.४७.६ ॥
ఓ శోభనీ, దయ చూపు; నాచేత పాపం చేయించకు—అని అంజలి ఘటించి లక్ష్మణుడు నేలపై పడ్డాడు.
7.47.7
रुदन्तं प्राञ्जलिं दृष्ट्वा काङ्क्षन्तं मृत्युमात्मनः ।
मैथिली भृशसंविग्ना लक्ष्मणं वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.४७.७ ॥
ఏడుస్తూ, చేతులు జోడించి, తనకు మరణాన్ని కోరుకుంటున్న లక్ష్మణుని చూసి, అత్యంత కలవరపడిన మైథిలి లక్ష్మణునితో ఈ మాటలు పలికింది.
7.47.8
किमिदं नावगच्छामि ब्रूहि तत्त्वेन लक्ष्मण ।
पश्यामि त्वां न च स्वस्थमपि क्षेमं महीपतेः ॥ ७.४७.८ ॥
లక్ష్మణా, ఇది ఏమిటో నాకు అర్థం కావడం లేదు. యథార్థంగా చెప్పు. నువ్వు స్వస్థంగా ఉన్నట్లు కనిపించడం లేదు, రాజు క్షేమం కూడా కనిపించడం లేదు.
7.47.9
शापितो ऽसि नरेन्द्रेण यत्त्वं सन्तापमागतः ।
तद्ब्रूयाः सन्निधौ मह्यमहमाज्ञापयामि ते ॥ ७.४७.९ ॥
రాజు నిన్ను ప్రమాణం చేయించినందువల్లనే నువ్వు ఇంత సంతాపానికి గురయ్యావు. అది నా ఎదుట చెప్పు; నేను నీకు ఆజ్ఞాపిస్తున్నాను.
7.47.10
वैदेह्या चोद्यमानस्तु लक्ष्मणो दीनचेतनः ।
अवाङ्मुखो बाष्पकलं वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.४७.१० ॥
వైదేహి ప్రేరేపించగా, దీనమైన మనసుతో లక్ష్మణుడు ముఖం దించుకొని, కన్నీటితో గొంతు మూగబోయి ఈ మాటలు పలికాడు.
7.47.11
श्रुत्वा परिषदो मध्ये ह्यपवादं सुदारुणम् ।
पुरे जनपदे चैव त्वत्कृते जनकात्मजे ।
रामः सन्तप्तहृदयो मा निवेद्य गृहं गतः ॥ ७.४७.११ ॥
సభ మధ్యలో, నీ కారణంగా నగరంలోనూ జనపదంలోనూ వ్యాపించిన అత్యంత క్రూరమైన అపవాదాన్ని విని, ఓ జనకపుత్రీ, సంతప్త హృదయుడైన రాముడు నాకు చెప్పకుండానే గృహానికి వెళ్ళిపోయాడు.
7.47.12
न तानि वचनीयानि मया देवि तवाग्रतः ।
यानि राज्ञा हृदि न्यस्तान्यमर्षात्पृष्ठतः कृतः ॥ ७.४७.१२ ॥
దేవీ, రాజు మనసులో ఉంచుకొని, ఆగ్రహంతో నీ వెనుక చేసిన ఆ మాటలను నేను నీ ఎదుట చెప్పకూడదు.
7.47.13
सा त्वं त्यक्ता नृपतिना निर्दोषा मम सन्निधौ ।
पौरापवादभीतेन ग्राह्यं देवि न ते ऽन्यथा ॥ ७.४७.१३ ॥
రాజు నిన్ను విడిచిపెట్టాడు, నీవు నిర్దోషివి; నా సమక్షంలో ఇది అర్థం చేసుకో, దేవీ — పౌరుల నిందకు భయపడి రాజు ఇలా చేశాడు, దీన్ని మరోలా భావించకు.
7.47.14
आश्रमान्तेषु च मया त्यक्तव्या त्वं भविष्यसि ।
राज्ञः शासनमाज्ञाय तवेदं किल दौर्हृदम् ॥ ७.४७.१४ ॥
ఆశ్రమాల సమీపంలో నేను నిన్ను విడిచిపెట్టవలసి ఉంటుంది; రాజు ఆజ్ఞను తెలిసికొని, ఇదే నీ గర్భ కోరిక.
7.47.15
तदेतज्जाह्नवीतीरे ब्रह्मर्षीणां तपोवनम् ।
पुण्यं च रमणीयं च मा विषादं कृथाः शुभे ॥ ७.४७.१५ ॥
ఇది గంగా తీరంలో బ్రహ్మర్షులకు చెందిన తపోవనం, పవిత్రమైనది, రమణీయమైనది; శుభే, విషాదం చెందకు.
7.47.16
राज्ञो दशरथस्येष्टः पितुर्मे मुनिपुङ्गवः ।
सखा परमको विप्रो वाल्मीकिः सुमहायशाः ॥ ७.४७.१६ ॥
రాజు దశరథునికి ప్రియుడు, నా తండ్రికి పరమ మిత్రుడు, మునిశ్రేష్ఠుడు, బ్రాహ్మణుడు వాల్మీకి, మహాయశస్వి.
7.47.17
पादच्छायामुपागम्य सुखमस्य महात्मनः ।
उपवासपरैकाग्रा वस त्वं जनकात्मजे ॥ ७.४७.१७ ॥
ఆయన పాదచ్ఛాయకు చేరి, ఆ మహాత్ముని సమీపంలో సుఖంగా, ఉపవాసనిష్ఠతో, ఏకాగ్రంగా నీవు ఉండు, జనకాత్మజా.
7.47.18
पतिव्रतात्वमास्थाय रामं कृत्वा सदा हृदि ।
श्रेयस्ते परमं देवि तथा कृत्वा भविष्यति ॥ ७.४७.१८ ॥
పతివ్రతాధర్మాన్ని అనుసరించి, ఎల్లప్పుడూ రాముని హృదయంలో ఉంచుకుని, దేవీ, అలా చేస్తే నీకు అత్యుత్తమ శ్రేయస్సు కలుగుతుంది.