ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.65.1
प्रस्थाप्य च बलं सर्वं मासमात्रोषितः पथि ।
एक एवाशु शत्रुघ्नो जगाम त्वरितं तदा ॥ ७.६५.१ ॥
ସମସ୍ତ ସେନାକୁ ପଠାଇ, ପଥରେ କେବଳ ଏକ ମାସ ରହି, ସେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଏକାକୀ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଗଲେ।
7.65.2
द्विरात्रमन्तरे शूर उष्य राघवनन्दनः ।
वाल्मीकेराश्रमं पुण्यमगच्छद्वासमुत्तमम् ॥ ७.६५.२ ॥
ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ରାତ୍ରି ରହି, ସେହି ଶୂର ରାଘବ-ନନ୍ଦନ ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମକୁ ଉତ୍ତମ ବାସ ପାଇଁ ଗଲେ।
7.65.3
सो ऽभिवाद्य महात्मानं वाल्मीकिं मुनिसत्तमम् ।
कृताञ्जलिरथो भूत्वा वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.६५.३ ॥
ସେ ମହାତ୍ମା, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଲ୍ମୀକିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, କରଯୋଡ଼ି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.65.4
भगवन्वस्तुमिच्छामि गुरोः कृत्यादिहागतः ।
श्वः प्रभाते गमिष्यामि प्रतीचीं वारुणीं दिशम् ॥ ७.६५.४ ॥
ଭଗବନ୍, ମୁଁ ଏଠାରେ ରହିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ଗୁରୁଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ମୁଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି। କାଲି ପ୍ରଭାତରେ ମୁଁ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଯିବି।
7.65.5
शत्रुघ्नस्य वचः श्रुत्वा प्रहस्य मुनिपुङ्गवः ।
प्रत्युवाच महात्मानं स्वागतं ते महायशः ॥ ७.६५.५ ॥
ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ହସି ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: ହେ ମହାଯଶସ୍ୱୀ, ତୁମକୁ ସ୍ୱାଗତ।
7.65.6
स्वमाश्रममिदं सौम्य राघवाणां कुलस्य हि ।
आसनं पाद्यमर्ध्यं च निर्विशङ्कः प्रतीच्छ मे ॥ ७.६५.६ ॥
ହେ ସୌମ୍ୟ, ଏହି ଆଶ୍ରମ ରାଘବ ବଂଶର ନିଜର ହିଁ। ନିଃସଙ୍କୋଚରେ ମୋଠାରୁ ଆସନ, ପାଦ୍ୟ ଓ ଅର୍ଘ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କର।
7.65.7
प्रतिगृह्य तदा पूजां फलमूलं च भोजनम् ।
भक्षयामास काकुत्स्थस्तृप्तिं च परमां गतः ॥ ७.६५.७ ॥
ସେତେବେଳେ ସମ୍ମାନ ଗ୍ରହଣ କରି, ଫଳମୂଳ ଭୋଜନ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଖାଇଲେ; ପରମ ତୃପ୍ତି ପାଇଲେ।
7.65.8
स भुक्त्वा फलमूलं च महर्षिं तमुवाच ह ।
इयं यज्ञविभूतिस्ते कस्याश्रमसमीपतः ॥ ७.६५.८ ॥
ଫଳମୂଳ ଖାଇ, ସେହି ମହର୍ଷିଙ୍କୁ ସେ କହିଲେ: "ତୁମ୍ଭର ଏହି ଯଜ୍ଞବିଭୂତି କାହାର ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ?"
7.65.9
तत्तस्य भाषितं श्रुत्वा वाल्मीकिर्वाक्यमब्रवीत् ।
शत्रुघ्न शृणु यस्येदं बभूवायतनं पुरा ॥ ७.६५.९ ॥
ତାଙ୍କର ସେହି କଥା ଶୁଣି ବାଲ୍ମୀକି କହିଲେ: "ଶତ୍ରୁଘ୍ନ, ଶୁଣ; ପୂର୍ବକାଳରେ ଏହା କାହାର ଆୟତନ ଥିଲା।"
7.65.10
युष्माकं पूर्वको राजा सौदासस्तस्य भूपतेः ।
पुत्रो वीरसहो नाम वीर्यवानतिधार्मिकः ॥ ७.६५.१० ॥
ଆପଣଙ୍କ ପୂର୍ବପୁରୁଷ ରାଜା ସୌଦାସ; ସେହି ରାଜାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବୀରସହ ନାମକ, ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଓ ଅତି ଧାର୍ମିକ।
7.65.11
स बाल एव सौदासो मृगयामुपचक्रमे ।
चञ्चूर्यमाणं ददृशे स शूरो राक्षसद्वयम् ॥ ७.६५.११ ॥
ସୌଦାସ ବାଳକ ଥିବାବେଳେ ହିଁ ଶିକାର ଆରମ୍ଭ କଲେ; ସେହି ଶୂର ଦୁଇ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବୁଲୁଥିବା ଦେଖିଲେ।
7.65.12
शार्दूलरूपिणौ घोरौ मृगान्बहुसहस्रशः ।
भक्षमाणावसन्तुष्टौ पर्याप्तिं नैव जग्मतुः ॥ ७.६५.१२ ॥
ବାଘ ରୂପ ଥିବା ଦୁଇ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ, ହଜାର ହଜାର ହରିଣ ଖାଇ ମଧ୍ୟ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରହିଲେ; କେବେ ତୃପ୍ତି ପାଇଲେ ନାହିଁ।
7.65.13
स तु तौ राक्षसौ दृष्ट्वा निर्मृगं च वनं कृतम् ।
क्रोधेन महता ऽ ऽविष्टो जघानैकं महेषुणा ॥ ७.६५.१३ ॥
ସେ ସେହି ଦୁଇ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ଦେଖି ଓ ବନକୁ ହରିଣଶୂନ୍ୟ ଦେଖି, ମହାକ୍ରୋଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଜଣକୁ ମହାବାଣରେ ବଧ କଲା।
7.65.14
विनिपात्य तमेकं तु सौदासः पुरुषर्षभः ।
विज्वरो विगतामार्षो हतं रक्षो ह्युदैक्षत ॥ ७.६५.१४ ॥
ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୌଦାସ ସେହି ଜଣକୁ ପାତିତ କରି, ଜ୍ୱର ଓ କ୍ରୋଧ ଛାଡ଼ି, ହତ ରାକ୍ଷସକୁ ଦେଖିଲେ।
7.65.15
निरीक्षमाणं तं दृष्ट्वा सहायं तस्य रक्षसः ।
सन्तापमकरोद्घोरं सौदासं चेदमब्रवीत् ॥ ७.६५.१५ ॥
ତାଙ୍କୁ ଚାହୁଁଥିବା ସେହି ରାକ୍ଷସର ସହାୟକକୁ ଦେଖି, ସେ ସୌଦାସଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ସନ୍ତାପ ଦେଇ ଏହା କହିଲା।
7.65.16
यस्मादनपराधं त्वं सहायं मम जघ्निवान् ।
तस्मात्तवापि पापिष्ठ प्रदास्यामि प्रतिक्रियाम् ॥ ७.६५.१६ ॥
ତୁମେ ଅପରାଧ ବିନା ମୋ ସହାୟକକୁ ବଧ କରିଛ, ତେଣୁ ହେ ପାପିଷ୍ଠ, ମୁଁ ତୁମକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଫଳ ଦେବି।
7.65.17
एवमुक्त्वा तु तद्राक्षस्तत्रैवान्तरधीयत ।
कालपर्याययोगेन राजा मित्रसहो ऽभवत् ॥ ७.६५.१७ ॥
ଏହା କହି ସେ ରାକ୍ଷସ ସେଠାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲା; କାଳଚକ୍ରର ପରିବର୍ତ୍ତନରେ ସେ ମିତ୍ରସହ ରାଜା ହେଲା।
7.65.18
राजापि यजते यज्ञमस्याश्रमसमीपतः ।
अश्वमेधं महायज्ञं तं वसिष्ठो ऽभ्यपालयत् ॥ ७.६५.१८ ॥
ରାଜା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ ଅଶ୍ୱମେଧ ନାମକ ମହାଯଜ୍ଞ କରୁଥିଲେ; ବଶିଷ୍ଠ ସେହି ଯଜ୍ଞର ରକ୍ଷା କଲେ।
7.65.19
तत्र यज्ञो महानासीद्बहुवर्षगणायुतः ।
समृद्धः परया लक्ष्म्या देवयज्ञसमो ऽभवत् ॥ ७.६५.१९ ॥
ସେଠାରେ ଏକ ମହାନ ଯଜ୍ଞ ହେଲା; ତାହା ବହୁ ବର୍ଷ, ସହସ୍ର ବର୍ଷ ଚକ୍ର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଲା। ପରମ ଶୋଭାରେ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ ତାହା ଦେବଯଜ୍ଞ ସମାନ ହେଲା।
7.65.20
अथावसाने यज्ञस्य पूर्ववैरमनुस्मरन् ।
वसिष्ठरूपी राजानमिति होवाच राक्षसः ॥ ७.६५.२० ॥
ତା'ପରେ ଯଜ୍ଞର ଶେଷରେ, ପୂର୍ବ ଶତ୍ରୁତା ସ୍ମରଣ କରି, ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ରୂପ ଧରିଥିବା ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କୁ ଏହିପରି କହିଲା।
7.65.21
अस्य यज्ञस्य जातो ऽन्तः सामिषं भोजनं मम ।
दीयतामिह शीघ्रं वै नात्र कार्या विचारणा ॥ ७.६५.२१ ॥
ଏହି ଯଜ୍ଞର ଶେଷ ହୋଇଛି; ମୋତେ ଏଠାରେ ହିଁ ମାଂସସହିତ ଭୋଜନ ଶୀଘ୍ର ଦିଆଯାଉ। ଏଥିରେ ବିଚାର କରିବାର କିଛି ନାହିଁ।
7.65.22
तच्छ्रुत्वा व्याहृतं वाक्यं रक्षसा ब्रह्मरूपिणा ।
भक्ष्यसंस्कारकुशलमुवाच पृथिवीपतिः ॥ ७.६५.२२ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣରୂପୀ ରାକ୍ଷସର ସେହି କଥା ଶୁଣି, ଭୋଜନ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ନିପୁଣ ରାଜା କହିଲେ।
7.65.23
हविष्यं सामिषं स्वादु यथा भवति भोजनम् ।
तथा कुरुष्व शीघ्रं वै परितुष्येद्यथा गुरुः ॥ ७.६५.२३ ॥
ହବିଷ୍ୟ ପରି, ମାଂସସହିତ, ସୁସ୍ୱାଦୁ ଭୋଜନ ଯେପରି ହେବ ସେପରି କର; ଶୀଘ୍ର କର, ଯେପରି ଗୁରୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।
7.65.24
शासनात्पार्थिवेन्द्रस्य सूदः सम्भ्रान्तमानसः ।
स राक्षसः पुनस्तत्र सूदवेषमथाकरोत् ॥ ७.६५.२४ ॥
ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ଚଞ୍ଚଳ ମନରେ ରୋଷେୟା ଚାଲିଗଲା। ସେତେବେଳେ ସେହି ରାକ୍ଷସ ସେଠାରେ ପୁଣି ରୋଷେୟାଙ୍କ ବେଶ ଧାରଣ କଲା।
7.65.25
स मानुषमथो मांसं पार्थिवाय न्यवेदयत् ।
इदं स्वादु हविष्यं च सामिषं चान्नमाहृतम् ॥ ७.६५.२५ ॥
ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ମାନବ ମାଂସ ପରିବେଷଣ କଲା; କହିଲା ଏହା ସୁସ୍ୱାଦୁ ଓ ହବିଷ୍ୟ ଭୋଜନ, ମାଂସ ସହିତ ଆଣାଯାଇଛି।
7.65.26
स भोजनं वसिष्ठाय पत्न्या सार्धमुपाहरत् ।
मदयन्त्या नरव्याघ्र सामिषं रक्षसा हृतम् ॥ ७.६५.२६ ॥
ସେ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସହିତ ଭୋଜନ ଆଣିଲା; ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ମଦୟନ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ରାକ୍ଷସ ମାଂସ ସହିତ ଆଣିଥିବା ଭୋଜନ ଥିଲା।
7.65.27
ज्ञात्वा तदामिषं विप्रो मानुषं भाजनं गतम् ।
क्रोधेन महता ऽ ऽविष्टो व्याहर्तुमुपचक्रमे ॥ ७.६५.२७ ॥
ସେହି ମାଂସ ମାନବ ପାତ୍ରରେ ରଖାଯାଇଛି ବୋଲି ଜାଣି ବିପ୍ର ମହା କ୍ରୋଧରେ ଆବିଷ୍ଟ ହୋଇ କହିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
7.65.28
यस्मात्त्वं भोजनं राजन्ममैतद्दातुमिच्छसि ।
तस्माद्भोजनमेतत्ते भविष्यति न संशयः ॥ ७.६५.२८ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ ମୋତେ ଏହି ଭୋଜନ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ, ତେଣୁ ଏହି ଭୋଜନ ତୁମର ହିଁ ହେବ, ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
7.65.29
ततः क्रुद्धस्तु सौदासस्तोयं जग्राह पाणिना ।
वसिष्ठं शप्तुमारेभे भार्या चैनमवारयत् ॥ ७.६५.२९ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସୌଦାସ ହାତରେ ଜଳ ନେଇ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ଅଭିଶାପ ଦେବାକୁ ଲାଗିଲା; ତାର ପତ୍ନୀ ତାକୁ ରୋକିଲେ।
7.65.30
राजन्प्रभुर्यतो ऽस्माकं वसिष्ठो भगवानृषिः ।
प्रतिशप्तुं न शक्तस्त्वं देवतुल्यं पुरोधसम् ॥ ७.६५.३० ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆମ ପ୍ରଭୁ ଭଗବାନ ବଶିଷ୍ଠ ଋଷି; ଦେବତୁଲ୍ୟ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ତୁମେ ପ୍ରତିଶାପ ଦେବାକୁ ସକ୍ଷମ ନୁହଁ।
7.65.31
ततः क्रोधमयं तोयं तेजोबलसमन्वितम् ।
व्यसर्जयत धर्मात्मा ततः पादौ सिषेच च ॥ ७.६५.३१ ॥
ଏଥର ଧର୍ମାତ୍ମା କ୍ରୋଧମୟ, ତେଜ ଓ ବଳଯୁକ୍ତ ଜଳ ଛାଡ଼ିଲେ ଏବଂ ତା'ଦ୍ୱାରା ସେ ରାଜାଙ୍କ ଦୁଇ ପାଦ ସିଞ୍ଚନ କଲେ।
7.65.32
तेनास्य राज्ञस्तौ पादौ तदा कल्माषतां गतौ ।
तदाप्रभृति राजा ऽसौ सौदासः सुमहायशाः ।
कल्माषपादः संवृत्तः ख्यातश्चैव तथा नृपः ॥ ७.६५.३२ ॥
ସେହି ଜଳରେ ସେହି ରାଜାଙ୍କ ଦୁଇ ପାଦ ସେହିକ୍ଷଣି ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଗଲା; ସେହିଦିନଠାରୁ ସେ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ସୌଦାସ କଳ୍ମାଷପାଦ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।
7.65.33
स राजा सह पत्न्या वै प्रणिपत्य मुहुर्मुहुः ।
पुनर्वसिष्ठं प्रोवाच यदुक्तं ब्रह्मरूपिणा ॥ ७.६५.३३ ॥
ସେହି ରାଜା ପତ୍ନୀ ସହିତ ବାରମ୍ବାର ପ୍ରଣାମ କରି, ବ୍ରହ୍ମରୂପୀ ଋଷି ଯାହା କହିଥିଲେ ତାହା ପୁଣି ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ କହିଲେ।
7.65.34
तच्छ्रुत्वा पार्थिवेन्द्रस्य रक्षसा विकृतं च तत् ।
पुनः प्रोवाच राजानं वसिष्ठः पुरुषर्षभम् ॥ ७.६५.३४ ॥
ସେହି ରାଜେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ କଥା ଓ ରାକ୍ଷସ ଦ୍ୱାରା ତାହାର ବିକୃତ ହେବା ଶୁଣି ବଶିଷ୍ଠ ସେହି ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜାଙ୍କୁ ପୁଣି କହିଲେ।
7.65.35
मया रोषपरीतेन यदिदं व्याहृतं वचः ।
नैतच्छक्यं वृथा कर्तुं प्रदास्यामि च ते वरम् ॥ ७.६५.३५ ॥
କ୍ରୋଧରେ ଆବୃତ ହୋଇ ମୁଁ ଯାହା କହିଲି, ତାହାକୁ ବ୍ୟର୍ଥ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ତଥାପି ମୁଁ ତୁମକୁ ଏକ ବର ଦେବି।
7.65.36
कालो द्वादश वर्षाणि शापस्यान्तो भविष्यति ।
मत्प्रासादाच्च राजेन्द्र व्यतीतं न स्मरिष्यसि ॥ ७.६५.३६ ॥
ବାର ବର୍ଷ ସମୟ ବିତିଗଲେ ଶାପର ଅନ୍ତ ହେବ; ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ମୋ ଅନୁଗ୍ରହରେ ଅତୀତକୁ ତୁମେ ସ୍ମରଣ କରିବ ନାହିଁ।
7.65.37
एवं स राजा तं शापमुपभुज्यारिसूदनः ।
प्रतिलेभे पुना राज्यं प्रजाश्चैवान्वपालयत् ॥ ७.६५.३७ ॥
ଏହିପରି ଶତ୍ରୁନାଶକ ସେହି ରାଜା ସେ ଶାପ ଭୋଗ କରି ପୁନର୍ବାର ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କଲେ ଏବଂ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ପାଳନ କଲେ।
7.65.38
तस्य कल्माषपादस्य यज्ञस्यायतनं शुभम् ।
आश्रमस्य समीपे ऽस्य यन्मां पृच्छसि राघव ॥ ७.६५.३८ ॥
କଲ୍ମାଷପାଦଙ୍କର ସେହି ଯଜ୍ଞର ଶୁଭ ସ୍ଥାନ ଏହି ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ ଅଛି; ହେ ରାଘବ, ତୁମେ ଯାହା ମୋତେ ପଚାରୁଛ, ତାହା ଏଇଟି।
7.65.39
तस्य तां पार्थिवेन्द्रस्य कथां श्रुत्वा सुदारुणाम् ।
विवेश पर्णशालायां महर्षिमभिवाद्य च ॥ ७.६५.३९ ॥
ସେ ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ଅତି ଭୟଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ମହର୍ଷିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି ପର୍ଣ୍ଣଶାଳାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।