વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 7.70
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.70.1
हते तु लवणे देवाः सेन्द्राः साग्निपुरोगमाः ।
ऊचुः सुमधुरां वाणीं शत्रुघ्नं शत्रुतापनम् ॥ ७.७०.१ ॥
લવણ હણાયા પછી, ઇન્દ્ર સહિત અને અગ્નિને આગળ રાખીને રહેલા દેવોએ શત્રુઓને તપાવનાર શત્રુઘ્નને અત્યંત મધુર વાણીમાં કહ્યું.
7.70.2
दिष्ट्या ते विजयो वत्स दिष्ट्या लवणराक्षसः ।
हतः पुरुषशार्दूल वरं वरय सुव्रत ॥ ७.७०.२ ॥
વત્સ, સદ્ભાગ્યે તને વિજય મળ્યો; સદ્ભાગ્યે લવણ રાક્ષસ હણાયો. હે પુરુષવ્યાઘ્ર, હે સુવ્રત, વરદાન માંગ.
7.70.3
वरदास्तु महाबाहो सर्व एव समागताः ।
विजयाकाङ्क्षिणस्तुभ्यममोघं दर्शनं हि नः ॥ ७.७०.३ ॥
હે મહાબાહુ, વરદાન આપનારા અમે સૌ અહીં એકત્ર થયા છીએ; તારા વિજયની ઇચ્છાથી આવ્યા છીએ. અમારું દર્શન ચોક્કસ અમોઘ છે.
7.70.4
देवानां भाषितं श्रुत्वा शूरो मूर्ध्नि कृताञ्जलिः ।
प्रत्युवाच महाबाहुः शत्रुघ्नः प्रयतात्मवान् ॥ ७.७०.४ ॥
દેવોના વચન સાંભળીને, શૂરવીર મહાબાહુ શત્રુઘ્ને માથા પર હાથ જોડીને, સંયમિત ચિત્તે ઉત્તર આપ્યો.
7.70.5
इयं मधुपुरी रस्या मधुरा देवनिर्मिता ।
निवेशं प्राप्नुयाच्छीघ्रमेष मे ऽस्तु वरः परः ॥ ७.७०.५ ॥
દેવોએ રચેલી આ રમણીય મધુપુરી, મધુરા, જલદી વસ્તી પામે—આ જ મારું શ્રેષ્ઠ વરદાન હો.
7.70.6
तं देवाः प्रीतमनसो बाढमित्येव राघवम् ।
भविष्यति पुरी रम्या शूरसेना न संशयः ॥ ७.७०.६ ॥
પ્રસન્ન મનથી દેવોએ તે રાઘવને કહ્યું, 'બહુ સારું'—આ રમણીય નગરી શૂરસેના થશે, એમાં સંશય નથી.
7.70.7
ते तथोक्त्वा महात्मानो दिवमारुरुहुस्तदा ।
शत्रुघ्नो ऽपि महातेजास्तां सेनां समुपानयत् ॥ ७.७०.७ ॥
આ રીતે કહીને તે મહાત્માઓ ત્યારે સ્વર્ગે ચડ્યા. મહાતેજસ્વી શત્રુઘ્ને પણ તે સેના એકઠી કરી.
7.70.8
सा सेना शीघ्रमागच्छच्छ्रुत्वा शत्रुघ्नशासनम् ।
निवेशनं च शत्रुघ्नः श्रावणेन समारभत् ॥ ७.७०.८ ॥
શત્રુઘ્નનો આદેશ સાંભળી તે સેના ઝડપથી આવી; અને શત્રુઘ્ને શ્રાવણમાં વસાહત સ્થાપવાનું આરંભ્યું.
7.70.9
सा पुरा दिव्यसङ्काशा वर्षे द्वादशमे शुभे ।
निविष्टा शूरसेनानां विषयश्चाकुतोभयः ॥ ७.७०.९ ॥
તે નગરી પૂર્વે દિવ્ય સમાન હતી; શુભ બારમા વર્ષે શૂરસેનોનો પ્રદેશ ત્યાં વસ્યો, જે ભયરહિત હતો.
7.70.10
क्षेत्राणि सस्ययुक्तानि काले वर्षति वासवः ।
अरोगवीरपुरुषा शत्रुघ्नभुजपालिता ॥ ७.७०.१० ॥
ખેતરો પાકથી ભરેલાં છે; યોગ્ય સમયે ઇન્દ્ર વરસાદ વરસાવે છે; ત્યાંના વીર પુરુષો રોગરહિત છે; શત્રુઘ્નના ભુજોથી રક્ષિત છે.
7.70.11
अर्धचन्द्रप्रतीकाशा यमुनातीरशोभिता ।
शोभिता गृहमुख्यैश्च चत्वरापणवीथिकैः ।
चातुर्वर्ण्यसमायुक्ता नानावाणिज्यशोभिता ॥ ७.७०.११ ॥
અર્ધચંદ્ર સમાન, યમુનાતટથી શોભિત; મુખ્ય ઘરો, ચોક, બજારો અને શેરીઓથી શોભિત; ચાર વર્ણોથી યુક્ત; અનેક વેપારથી શોભિત.
7.70.12
यच्च तेन पुरा शुभ्रं लवणेन कृतं महत् ।
तच्छोभयति शत्रुघ्नो नानावर्णोपशोभिताम् ॥ ७.७०.१२ ॥
તેણે પૂર્વે શ્વેત અને વિશાળ બનાવેલું, તેને શત્રુઘ્ન અનેક રંગોથી શોભાવે છે.
7.70.13
आरामैश्च विहारैश्च शोभमानं समन्ततः ।
शोभितां शोभनीयैश्च तथा ऽन्यैर्दैवमानुषैः ॥ ७.७०.१३ ॥
બગીચાઓ અને વિહારસ્થળોથી ચોતરફ શોભતી, સુંદર વસ્તુઓથી તથા દેવો અને માનવોથી અલંકૃત એ નગરી.
7.70.14
तां पुरीं दिव्यसङ्काशां नानापण्योपशोभिताम् ।
नानादेशागतैश्चापि वणिग्भिरुपशोभिताम् ॥ ७.७०.१४ ॥
દિવ્યલોક જેવી એ નગરી; વિવિધ વેપારી માલથી અને જુદા જુદા દેશોથી આવેલા વેપારીઓથી શોભિત.
7.70.15
तां समृद्धां समृद्धार्थः शत्रुघ्नो भरतानुजः ।
निरीक्ष्य परमप्रीतः परं हर्षमुपागमत् ॥ ७.७०.१५ ॥
એ સમૃદ્ધ નગરીને જોઈને, સફળ મનોરથવાળો ભરતનો નાનો ભાઈ શત્રુઘ્ન અત્યંત પ્રસન્ન થયો અને પરમ હર્ષ પામ્યો.
7.70.16
तस्य बुद्धिः समुत्पन्ना निवेश्य मधुरां पुरीम् ।
रामपादौ निरीक्षे ऽहं वर्षे द्वादश आगते ॥ ७.७०.१६ ॥
મધુરા નગરી વસાવ્યા પછી બાર વર્ષ વીતી ગયાં છે; હવે હું રામના ચરણોનાં દર્શન કરું, એવો મારા મનમાં સંકલ્પ ઉદ્ભવ્યો.
7.70.17
ततः स ताममरपुरोपमां पुरीं निवेश्य वै विविधजनाभिसंवृताम् ।
नराधिपो रघुपतिपाददर्शने दधे मतिं रघुकुलवंशवर्धनः ॥ ७.७०.१७ ॥
પછી તે નરાધિપ, રઘુકુલવંશને વધારનાર, દેવનગરી જેવી અને વિવિધ લોકોથી ભરેલી એ નગરી વસાવીને, રઘુપતિનાં ચરણદર્શનનો સંકલ્પ કર્યો.