Rāmāyaṇa de Vālmīki · Sarga 7.74
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.74.1
तथा तु करुणं तस्य द्विजस्य परिदेवनम् ।
शुश्राव राघवः सर्वं दुःखशोकसमन्वितम् ॥ ७.७४.१ ॥
Así Rāghava escuchó todo el lamento compasivo del brāhmaṇa, lleno de dolor y pena.
7.74.2
स दुःखेन च सन्तप्तो मन्त्रिणस्तानुपाह्वयत् ।
वसिष्ठं वामदेवं च भ्रातरौ सह नैगमान् ॥ ७.७४.२ ॥
Atormentado por el dolor, convocó a aquellos ministros: a Vasiṣṭha y a Vāmadeva, a los dos hermanos y a los ciudadanos.
7.74.3
ततो द्विजा वसिष्ठेन सार्धमष्टौ प्रवेशिताः ।
राजानं देवसङ्काशं वर्धस्वेति ततो ऽब्रुवन् ॥ ७.७४.३ ॥
Entonces ocho brāhmaṇas, junto con Vasiṣṭha, fueron introducidos, y dijeron al rey, semejante a un dios: "Que prosperes."
7.74.4
मार्कण्डेयो ऽथ मौद्गल्यो वामदेवश्च काश्यपः ।
कात्यायनो ऽथ जाबालिर्गौतमो नारदस्तथा ।
एते द्विजर्षभाः सर्वे आसनेषूपवेशिताः ॥ ७.७४.४ ॥
Mārkaṇḍeya, Maudgalya, Vāmadeva, Kāśyapa, Kātyāyana, Jābāli, Gautama y Nārada: todos estos mejores de los brāhmaṇas fueron sentados en sus asientos.
7.74.5
महर्षीन्समनुप्राप्तानभिवाद्य कृताञ्जलिः ।
मन्त्रिणो नैगमांश्चैव यथार्हमनुकूलतः ॥ ७.७४.५ ॥
Tras saludar con las manos juntas a los grandes sabios que habían llegado, y también a los ministros y ciudadanos, de manera apropiada y amable.
7.74.6
तेषां समुपविष्टानां सर्वेषां दीप्ततेजसाम् ।
राघवः सर्वमाचष्टे द्विजो ऽयमुपरोधते ॥ ७.७४.६ ॥
Cuando todos estos de resplandeciente esplendor se hubieron sentado, Rāghava lo contó todo: "Este brāhmaṇa está siendo obstaculizado (por mi causa)."
7.74.7
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा राज्ञो दीनस्य नारदः ।
प्रत्युवाच शुभं वाक्यमृषीणां सन्निधौ नृपम् ॥ ७.७४.७ ॥
Al oír las palabras del rey afligido, Nārada respondió al rey, en presencia de los sabios, con estas palabras auspiciosas.
7.74.8
शृणु राजन्यथाकाले प्राप्तो बालस्य सङ्क्षयः ।
श्रुत्वा कर्तव्यतां राजन्कुरुष्वरघुनन्दन ॥ ७.७४.८ ॥
Escucha, oh rey: a su debido tiempo ha llegado la muerte del niño. Oh deleite de los Raghus, escucha lo que debe hacerse y hazlo.
7.74.9
पुरा कृतयुगे राजन्ब्राह्मणा वै तपस्विनः ।
अब्राह्मणस्तदा राजन्न तपस्वी कथञ्चन ॥ ७.७४.९ ॥
En el pasado, oh rey, en la edad Kṛta, solo los brahmanes eran ascetas. Oh rey, entonces ningún no brahmán era asceta de ningún modo.
7.74.10
तस्मिन्युगे प्रज्वलिते ब्रह्मभूते त्वनावृते ।
अमृत्यवस्तदा सर्वे जज्ञिरे दीर्घदर्शिनः ॥ ७.७४.१० ॥
En aquella edad, cuando resplandecía, estaba plena de brahman y sin velo, entonces todos los seres de visión lejana nacieron inmortales.
7.74.11
ततस्त्रेतायुगं नाम मानवानां वपुष्मताम् ।
क्षत्रियास्तत्र जायन्ते पूर्णेन तपसा ऽन्विताः ॥ ७.७४.११ ॥
Después llegó la edad llamada Tretā para los seres humanos corpóreos; en ella nacen los kṣatriyas, dotados de austeridad plena.
7.74.12
वीर्येण तपसा चैव ते ऽधिकाः पूर्वजन्मनि ।
मानवा ये महात्मानस्त्वत्र त्रेतायुगे युगे ॥ ७.७४.१२ ॥
En un nacimiento anterior eran superiores en valor y austeridad; y los seres humanos magnánimos que están en esta edad Tretā son igualmente así.
7.74.13
ब्रह्मक्षत्रं च तत्सर्वं यत्पूर्वमपरं च यत् ।
युगयोरुभयोरासीत्समवीर्यसमन्वितम् ॥ ७.७४.१३ ॥
Los brāhmaṇas y kṣatriyas, tanto de tiempos anteriores como posteriores, estaban todos dotados de igual valor en ambos yugas.
7.74.14
अपश्यंस्तु न ते सर्वे विशेषमधिकं ततः ।
स्थापनं चक्रिरे तत्र चातुर्वर्ण्यस्य सम्मतम् ॥ ७.७४.१४ ॥
Pero, al no ver en ellos ninguna superioridad especial, allí aceptaron el establecimiento del orden cuádruple de las castas.
7.74.15
तस्मिन्युगे प्रज्वलिते धर्मभूते ह्यनावृते ।
अधर्मः पादमेकं तु पातयत्पृथिवीतले ॥ ७.७४.१५ ॥
En aquel yuga, lleno de dharma, radiante y sin obstáculos, el adharma hizo caer un pie sobre la superficie de la tierra.
7.74.16
अधर्मेण हि संयुक्तस्तेजो मन्दं भविष्यति ॥ ७.७४.१६ ॥
Unido al adharma, el resplandor se volverá débil.
7.74.17
आमिषं यच्च पूर्वेषां राजसं च मलं भृशम् ।
अनृतं नाम तद्भूतं पादेन पृथिवीतले ॥ ७.७४.१७ ॥
Lo que entre los antiguos era la carne y la gran impureza rajásica, aquel ser llamado falsedad (anṛta) llegó a la tierra con un pie.
7.74.18
अनृतं पातयित्वा तु पादमेकमधर्मतः ।
ततः प्रादुष्कृतं पूर्वमायुषः परिनिष्ठितम् ॥ ७.७४.१८ ॥
Tras hacer que la falsedad pusiera un pie por el adharma, la duración de la vida previamente fijada se manifestó y quedó limitada.
7.74.19
पतिते त्वनृते तस्मिन्नधर्मे च महीतले ।
शुभान्येवाचरँल्लोकः सत्यधर्मपरायणः ॥ ७.७४.१९ ॥
Cuando la falsedad y la injusticia cayeron sobre la superficie de la tierra, el pueblo, devoto de la verdad y del dharma, siguió practicando lo bueno.
7.74.20
त्रेतायुगे च वर्तन्ते ब्राह्मणाः क्षत्रियाश्च ये ।
तपो ऽतप्यन्त ते सर्वे शुश्रूषामपरे जनाः ॥ ७.७४.२० ॥
En la edad Tretā, los brahmanes y los kṣatriyas practicaban la austeridad, y las demás gentes practicaban el servicio.
7.74.21
स धर्मः परमस्तेषां वैश्यशूद्रं समागमत् ।
पूजां च सर्ववर्णानां शूद्राश्चक्रुर्विशेषतः ॥ ७.७४.२१ ॥
Aquel dharma supremo de ellos alcanzó a los vaiśyas y a los śūdras; la veneración de todos los varṇas fue practicada, especialmente por los śūdras.
7.74.22
एतस्मिन्नन्तरे तेषामधर्मे चानृते च ह ।
ततः पूर्वे भृशं ह्रासमगमन्नृपसत्तम ॥ ७.७४.२२ ॥
Mientras tanto, a causa de su injusticia y falsedad, oh mejor de los reyes, las virtudes anteriores disminuyeron grandemente.
7.74.23
ततः पादमधर्मस्स द्वितीयमवतारयत् ।
ततो द्वापरसञ्ज्ञा ऽस्य युगस्य समजायत ॥ ७.७४.२३ ॥
Entonces la injusticia hizo descender su segundo pie, y así esta edad recibió el nombre de Dvāpara.
7.74.24
तस्मिन्द्वापरसञ्ज्ञे तु वर्तमाने युगक्षये ।
अधर्मश्चानृतं चैव ववृधे पुरुषर्षभ ॥ ७.७४.२४ ॥
Oh mejor de los hombres, mientras aquella edad llamada Dvāpara transcurría, en el declive de la edad crecieron la injusticia y la falsedad.
7.74.25
तस्मिन्द्वापरसङ्ख्याते तपो वैश्यान्समाविशत् ।
त्रिभ्यो युगेभ्यस्त्रीन्वर्णान्क्रमाद्वै तप आविशत् ॥ ७.७४.२५ ॥
En aquella edad llamada Dvāpara, la austeridad entró en los Vaiśyas; de las tres edades, en orden, la austeridad entró en las tres clases sociales.
7.74.26
त्रिभ्यो युगेभ्यस्त्रीन्वर्णान्धर्मश्च परिनिष्ठितः ।
न शुद्धो लभते धर्मं युगतस्तु नरर्षभ ।
हीनवर्णो नृपश्रेष्ठ तप्यते सुमहत्तपः ॥ ७.७४.२६ ॥
De las tres edades, en las tres clases también quedó firmemente establecido el dharma; oh toro entre los hombres, según la edad el puro no alcanza el dharma. Oh mejor de los reyes, el de clase inferior practica una austeridad muy grande.
7.74.27
भविष्यच्छूद्रयोन्यां वै तपश्चर्या कलौ युगे ।
अधर्मः परमो राजन्द्वापरे शूद्रजन्मनः ॥ ७.७४.२७ ॥
En el futuro, la austeridad se practicará solo en un vientre śūdra, en la edad de Kali. Oh rey, en Dvāpara la mayor injusticia surgirá del nacimiento de un śūdra.
7.74.28
स वै विषयपर्यन्ते तव राजन्महातपाः ।
अद्य तप्यति दुर्बुद्धिस्तेन बालवधो ह्ययम् ॥ ७.७४.२८ ॥
Él es un gran asceta en los confines de tu reino. Oh rey, hoy ese de mente perversa practica la austeridad, y por eso este niño ha sido muerto.
7.74.29
यो ह्यधर्ममकार्यं वा विषये पार्थिवस्य तु ।
करोति चाश्रीमूलं तत्पुरे वा दुर्मतिर्नरः ।
क्षिप्रं च नरकं याति स च राजा न संशयः ॥ ७.७४.२९ ॥
Quien en el reino del rey, o en la ciudad, cometa injusticia o una acción indebida — raíz de la desdicha — ese hombre de mente perversa va pronto al infierno; y también el rey, no hay duda.
7.74.30
अधीतस्य च तप्तस्य कर्मणः सुकृतस्य च ।
षष्ठं भजति भागं तु प्रजा धर्मेण पालयन् ॥ ७.७४.३० ॥
El rey que protege a sus súbditos conforme al dharma recibe una sexta parte del mérito del estudio, la austeridad, la acción y las buenas obras.
7.74.31
षङ्भागस्य न भोक्ता ऽसौ रक्षते न प्रजाः कथम् ॥ ७.७४.३१ ॥
Quien disfruta la sexta parte, ¿cómo no protege a sus súbditos?
7.74.32
स त्वं पुरुषशार्दूल मार्गस्व विषयं स्वकम् ।
दुष्कृतं यत्र पश्येथास्तत्र यत्नं समाचर ॥ ७.७४.३२ ॥
Oh tigre entre los hombres, examina tu propio reino; donde veas el mal, allí pon tu empeño.
7.74.33
एवं चेद्धर्मवृद्धिश्च नृणां चायुर्विवर्धनम् ।
भविष्यति नरश्रेष्ठ बालस्यास्य च जीवितम् ॥ ७.७४.३३ ॥
Oh mejor de los hombres, si así sucede, el dharma crecerá, la vida de los hombres se prolongará y también la vida de este niño estará a salvo.