વાલ્મીકિ રામાયણ · સર્ગ 7.82
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.82.1
ऋषेर्वचनमाज्ञाय रामः सन्ध्यामुपासितुम् ।
उपाक्रमत्सरः पुण्यमप्सरोगणसेवितम् ॥ ७.८२.१ ॥
ઋષિનું વચન જાણીને રામ સંધ્યા-ઉપાસના કરવા અપ્સરાઓના સમૂહોથી સેવાયેલા પવિત્ર સરોવર તરફ ચાલ્યા.
7.82.2
तत्रोदकमुपस्पृश्य सन्ध्यामन्वास्य पश्चिमाम् ।
आश्रमं प्राविशद्रामः कुम्भयोनेर्महात्मनः ॥ ७.८२.२ ॥
ત્યાં પાણીથી આચમન કરી, સાંજની સંધ્યા પૂર્ણ કરીને રામ કુંભયોનિ મહાત્મા અગસ્ત્યના આશ્રમમાં પ્રવેશ્યા.
7.82.3
तस्यागस्त्यो बहुगुणं कन्दमूलं तथौषधिम् ।
शाल्यादीनि पवित्राणि भोजनार्थमकल्पयत् ॥ ७.८२.३ ॥
અગસ્ત્યે તેમના ભોજન માટે અનેક ગુણવાળાં કંદમૂળ, ઔષધિઓ અને શાલિ વગેરે પવિત્ર અનાજ તૈયાર કરાવ્યાં.
7.82.4
स भुक्तवान्नरश्रेष्ठस्तदन्नममृतोपमम् ।
प्रीतश्च परितुष्टश्च तां रात्रिं समुपाविशत् ॥ ७.८२.४ ॥
નરશ્રેષ્ઠ રામે તે અમૃત સમાન અન્ન જમીને પ્રસન્ન અને સંપૂર્ણ સંતુષ્ટ થઈ તે રાત્રિ ત્યાં જ વિતાવી.
7.82.5
प्रभाते काल्यमुत्थाय कृत्वा ऽ ऽह्निकमरिन्दमः ।
ऋषिं समुपचक्राम गमनाय रघूत्तमः ॥ ७.८२.५ ॥
પ્રભાત થતાં ઊઠીને, નિત્યકર્મ કરીને શત્રુદમન રઘુશ્રેષ્ઠ રામ પ્રસ્થાન માટે ઋષિ પાસે ગયા.
7.82.6
अभिवाद्याब्रवीद्रामो महर्षिं कुम्भसम्भवम् ।
आपृच्छे स्वां पुरीं गन्तुं मामनुज्ञातुमर्हसि ॥ ७.८२.६ ॥
પ્રણામ કરીને રામે મહર્ષિ કુંભસંભવ (અગસ્ત્ય) ને કહ્યું, "હું મારી નગરીમાં જવા માટે રજા માગું છું; મને અનુમતિ આપવા કૃપા કરો."
7.82.7
धन्यो ऽस्म्यनुगृहीतो ऽस्मि दर्शनेन महात्मनः ।
द्रष्टुं चैवागमिष्यामि पावनार्थमिहात्मनः ॥ ७.८२.७ ॥
હું ધન્ય છું; આ મહાત્માના દર્શનથી હું અનુગૃહીત થયો છું. મારી જાતને પવિત્ર કરવા હું ફરી અહીં દર્શને આવીશ.
7.82.8
तथा वदति काकुत्स्थे वाक्यमद्भुतदर्शनम् ।
उवाच परमप्रीतो धर्मनेत्रस्तपोधनः ॥ ७.८२.८ ॥
કાકુત્સ્થ રામ આ રીતે અદ્ભુત વચનો બોલતા હતા ત્યારે, ધર્મનેત્ર એવા તે તપોધન અત્યંત પ્રસન્ન થઈને બોલ્યા.
7.82.9
अत्यद्भुतमिदं वाक्यं तव राम शुभाक्षरम् ।
पावनः सर्वभूतानां त्वमेव रघुनन्दन ॥ ७.८२.९ ॥
હે રામ! તારા આ વચનો અત્યંત અદ્ભુત અને શુભાક્ષરોવાળાં છે. હે રઘુનંદન! સર્વ પ્રાણીઓને પવિત્ર કરનાર તું જ છે.
7.82.10
मुहूर्तमपि राम त्वां ये च पश्यन्ति केचन ।
पाविताः स्वर्गभूताश्च पूज्यास्ते सर्वदैवतैः ॥ ७.८२.१० ॥
હે રામ! જે કોઈ તને ક્ષણભર પણ જુએ છે, તેઓ પવિત્ર થઈ સ્વર્ગયોગ્ય બને છે અને સર્વ દેવતાઓથી પૂજનીય થાય છે.
7.82.11
ये च त्वां घोरचक्षुर्भिः पश्यन्ति प्राणिनो भुवि ।
हतास्ते यमदण्डेन सद्यो निरयगामिनः ॥ ७.८२.११ ॥
પૃથ્વી પર જે પ્રાણીઓ તને ઘોર દૃષ્ટિથી જુએ છે, તેઓ યમદંડથી તરત માર્યા જઈને નરકગામી થાય છે.
7.82.12
ईदृशस्त्वं रघुश्रेष्ठ पावनः सर्वदेहिनाम् ।
भुवि त्वां कथयन्तो ऽपि सिद्धिमेष्यन्ति राघव ॥ ७.८२.१२ ॥
હે રઘુશ્રેષ્ઠ! તું આવો જ છે, સર્વ દેહધારીઓને પવિત્ર કરનાર. હે રાઘવ! પૃથ્વી પર તારી કથા કહેનારા પણ સિદ્ધિ પામશે.
7.82.13
गच्छ चारिष्टमव्याग्रः पन्थानमकुतोभयम् ।
प्रशाधि राज्यं धर्मेण गतिर्हि जगतो भवान् ॥ ७.८२.१३ ॥
તું શાંત મનથી, નિર્ભય માર્ગે કુશળતાપૂર્વક જા. ધર્મથી રાજ્યનું શાસન કર, કારણ કે તું જ જગતનો આધાર છે.
7.82.14
एवमुक्तस्तु मुनिना प्राञ्जलिः प्रग्रहो नृपः ।
अभ्यवादयत प्राज्ञस्तमृषिं पुण्यशालिनम् ॥ ७.८२.१४ ॥
મુનિએ આ પ્રમાણે કહ્યું ત્યારે, હાથ જોડીને વિનમ્ર એવા એ બુદ્ધિમાન રાજાએ એ પુણ્યશાળી ઋષિને પ્રણામ કર્યા.
7.82.15
अभिवाद्य मुनिश्रेष्ठं तांश्च सर्वांस्तपोधनान् ।
अध्यारोहत्तदव्यग्रः पुष्पकं हेमभूषितम् ॥ ७.८२.१५ ॥
મુનિશ્રેષ્ઠ અને એ બધા તપોધન ઋષિઓને પ્રણામ કરીને, એ શાંત રાજા સુવર્ણથી શોભિત પુષ્પક વિમાન પર ચડ્યો.
7.82.16
तं प्रयान्तं मुनिगणा ह्याशीर्वादैः समन्ततः ।
अपूजयन्महेन्द्राभं सहस्राक्षमिवामराः ॥ ७.८२.१६ ॥
તે પ્રયાણ કરતો હતો ત્યારે મુનિગણો ચારે બાજુથી આશીર્વાદો વડે તેનું સન્માન કરતા હતા—દેવો જેમ સહસ્રાક્ષ ઇન્દ્રની પૂજા કરે તેમ, મહેન્દ્ર સમાન તેજસ્વી તેની.
7.82.17
स्वस्थः स ददृशे रामः पुष्पके हेमभूषिते ।
शशी मेघसमीपस्थो यथा जलधरागमे ॥ ७.८२.१७ ॥
સ્વસ્થ એવો રામ સુવર્ણથી શોભતા પુષ્પક વિમાન પર દેખાયો; વરસાદના આગમનમાં મેઘ પાસે રહેલા ચંદ્ર જેવો.
7.82.18
ततो ऽर्धदिवसे प्राप्ते पूज्यमानस्ततस्ततः ।
अयोध्यां प्राप्य काकुत्स्थो मध्यकक्ष्यामवारुहत् ॥ ७.८२.१८ ॥
પછી મધ્યાહ્ને, ચારે બાજુ પૂજાતો કાકુત્સ્થ રામ અયોધ્યા પહોંચ્યો અને મધ્ય આંગણામાં ઊતર્યો.
7.82.19
ततो विसृज्य रुचिरं पुष्पकं कामगामि तत् ।
विसर्जयित्वा गच्छेति स्वस्ति ते ऽस्त्विति च प्रभुः ॥ ७.८२.१९ ॥
પછી મનગમતી જગ્યાએ જઈ શકનારા તે સુંદર પુષ્પક વિમાનને વિદાય આપીને, 'જા, તારું કલ્યાણ થાઓ' કહીને પ્રભુએ તેને રવાના કર્યું.
7.82.20
कक्षान्तरविनिक्षिप्तं द्वास्स्थं रामो ऽब्रवीद्वचः ।
लक्ष्मणं भरतं चैव गत्वा तौ लघुविक्रमौ ॥
ममागमनमाख्याय शब्दापयत मा चिरम् ॥ ७.८२.२० ॥
બીજા ઓરડાના દ્વાર પર ઊભેલા દ્વારપાળને રામે કહ્યું: 'ઝડપી પરાક્રમવાળા લક્ષ્મણ અને ભરત પાસે જઈને મારા આગમનની જાણ કરીને, વિલંબ કર્યા વિના તેમને બોલાવો.'