ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.83
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.83.1
तच्छ्रुत्वा भाषितं तस्य रामस्याक्लिष्ट कर्मणः ।
द्वास्स्थः कुमारावाहूय राघवाय न्यवेदयत् ॥ ७.८३.१ ॥
ଅକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମା ରାମଙ୍କ ସେ ବଚନ ଶୁଣି, ଦ୍ୱାରପାଳ ଦୁଇ କୁମାରଙ୍କୁ ଡାକି ରାଘବଙ୍କୁ ନିବେଦନ କଲା।
7.83.2
दृष्ट्वा तु राघवः प्राप्तौ प्रियौ भरतलक्ष्मणौ ।
परिष्वज्य तदा रामो वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.८३.२ ॥
ଆସିଥିବା ପ୍ରିୟ ଭରତ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ରାଘବ ରାମ ସେମାନଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ଏହି ବଚନ କହିଲେ।
7.83.3
कृतं मया यथा तथ्यं द्विजकार्यमनुत्तमम् ।
धर्मसेतुमथो भूयः कर्तुमिच्छामि राघवौ ॥ ७.८३.३ ॥
ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ସର୍ବୋତ୍ତମ କାର୍ଯ୍ୟ ମୁଁ ଯଥାର୍ଥରେ କରିଛି। ଏବେ ପୁଣି ଧର୍ମସେତୁ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛି, ହେ ରାଘବଗଣ।
7.83.4
अक्षय्यश्चाव्ययश्चैव धर्मसेतुर्मतो मम ।
धर्मप्रसाधकं ह्येतत् सर्वपापप्रणाशनम् ॥ ७.८३.४ ॥
ଧର୍ମସେତୁ ଅକ୍ଷୟ ଓ ଅବ୍ୟୟ ବୋଲି ମୋର ମତ; କାରଣ ତାହା ଧର୍ମକୁ ସାଧନ କରେ ଓ ସବୁ ପାପ ନାଶ କରେ।
7.83.5
युवाभ्यामात्मभूताभ्यां राजसूयमनुत्तमम् ।
सहितो यष्टुमिच्छामि तत्र धर्मो हि शाश्वतः ॥ ७.८३.५ ॥
ମୋ ଆତ୍ମାସମ ତୁମ ଦୁହିଁଙ୍କ ସହ ମୁଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ସେଠାରେ ଶାଶ୍ୱତ ଧର୍ମ ଅଛି।
7.83.6
इष्ट्वा तु राजसूयेन मित्रः शत्रुनिबर्हणः ।
सुहुतेन सुयज्ञेन वरुणत्वमुपागमत् ॥ ७.८३.६ ॥
ଶତ୍ରୁନାଶକ ମିତ୍ର ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ କରି, ସୁହୁତ ଆହୁତି ଓ ସୁଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ବରୁଣତ୍ୱ ପାଇଲେ।
7.83.7
सोमश्च राजसूयेन इष्ट्वा धर्मेण धर्मवित् ।
प्राप्तश्च सर्वलोकेषु कीर्तिस्थानं च शाश्वतम् ॥ ७.८३.७ ॥
ସୋମ ମଧ୍ୟ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମାନୁସାରେ ଯଜ୍ଞ କରି, ଧର୍ମଜ୍ଞ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଶାଶ୍ୱତ କୀର୍ତ୍ତିର ସ୍ଥାନ ପାଇଲେ।
7.83.8
अस्मिन्नहनि यच्छ्रेयश्चिन्त्यतां तन्मया सह ।
हितं चायतियुक्तं च प्रयतौ कर्तुमर्हथः ॥ ७.८३.८ ॥
ଆଜି ଯାହା ଶ୍ରେୟସ୍କର ତାହା ମୋ ସହିତ ବିଚାର କର; ହିତକର ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ଯାହା, ତାହା ତୁମେ ଦୁଇ ଜଣ ଯତ୍ନରେ କରିବା ଉଚିତ।
7.83.9
श्रुत्वा तु राघवस्यैतद्वाक्यं वाक्यविशारदः ।
भरतः प्राञ्जलिर्भूत्वा वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.८३.९ ॥
ରାଘବଙ୍କର ଏହି ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ବାକ୍ୟରେ ନିପୁଣ ଭରତ କର ଯୋଡ଼ି ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.83.10
त्वयि धर्मः परः साधो त्वयि सर्वा वसुन्धरा ।
प्रतिष्ठिता महाबाहो यशश्चामितविक्रम ॥ ७.८३.१० ॥
ହେ ସାଧୁ! ତୁମଠାରେ ପରମ ଧର୍ମ ଅଛି; ତୁମଠାରେ ହିଁ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ହେ ମହାବାହୁ! ହେ ଅମିତ ବିକ୍ରମ! ଯଶ ମଧ୍ୟ ତୁମଠାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ।
7.83.11
महीपालाश्च सर्वे त्वां प्रजापतिमिवामराः ।
निरीक्षन्ते महात्मानं लोकानाथं यथा वयम् ॥ ७.८३.११ ॥
ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ପ୍ରଜାପତି ପରି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପରି ଦେଖନ୍ତି; ଆମେ ମଧ୍ୟ ମହାତ୍ମା ଓ ଲୋକନାଥ ତୁମକୁ ଦେଖୁ।
7.83.12
पुत्राश्च पितृवद्राजन्पश्यन्ति त्वां महाबल ।
पृथिव्या गतिभूतो ऽसि प्राणिनामपि राघव ॥ ७.८३.१२ ॥
ହେ ରାଜନ୍! ହେ ମହାବଳ! ପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ପିତା ପରି ଦେଖନ୍ତି। ହେ ରାଘବ! ତୁମେ ପୃଥିବୀ ଓ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ରୟ।
7.83.13
स त्वमेवंविधं यज्ञमाहर्तासि कथं नृप ।
पृथिव्यां राजवंशानां विनाशो यत्र दृश्यते ॥ ७.८३.१३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଯେଉଁଠି ପୃଥିବୀରେ ରାଜବଂଶର ବିନାଶ ଦେଖାଯାଏ, ଏପରି ଯଜ୍ଞ ତୁମେ କିପରି କରିପାରିବ?
7.83.14
पृथिव्यां ये च पुरुषा राजन्पौरुषमागताः ।
सर्वेषां भविता तत्र सङ्क्षयः सर्वकोपजः ॥ ७.८३.१४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ପୁରୁଷମାନେ ପୌରୁଷ ପ୍ରାପ୍ତ, ସମସ୍ତଙ୍କର ସେଠାରେ ସର୍ବକ୍ରୋଧଜାତ ବିନାଶ ହେବ।
7.83.15
स त्वं पुरुषशार्दूल गुणैरतुलविक्रम ।
पृथिवीं नार्हसे हन्तुं वशे हि तव वर्तते ॥ ७.८३.१५ ॥
ହେ ପୁରୁଷଶାର୍ଦୂଳ, ଅତୁଳ ବିକ୍ରମ ଓ ଗୁଣଯୁକ୍ତ ତୁମେ, ପୃଥିବୀକୁ ବିନାଶ କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ; ତାହା ତୁମ ବଶରେ ଅଛି।
7.83.16
भरतस्य तु तद्वाक्यं श्रुत्वा ऽमृतमयं तदा ।
प्रहर्षमतुलं लेभे रामः सत्यपराक्रमः ॥ ७.८३.१६ ॥
ଭରତଙ୍କର ସେହି ଅମୃତମୟ ବାକ୍ୟ ଶୁଣି ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ରାମ ସେତେବେଳେ ଅତୁଳ ହର୍ଷ ପାଇଲେ।
7.83.17
उवाच च शुभं वाक्यं कैकेय्यानन्दवर्धनम् ।
प्रीतो ऽस्मि परितुष्टो ऽस्मि तवाद्य वचने ऽनघ ॥ ७.८३.१७ ॥
ଏବଂ କୈକେୟୀଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିବା ଶୁଭ ବାକ୍ୟ କହିଲେ, "ହେ ନିଷ୍ପାପ, ଆଜି ତୁମ ବାକ୍ୟରେ ମୁଁ ପ୍ରୀତ ଓ ପରିତୁଷ୍ଟ।"
7.83.18
इदं वचनमक्लीबं त्वया धर्मसमाहितम् ।
व्याहृतं पुरुषव्याघ्र पृथिव्याः परिपालनम् ॥ ७.८३.१८ ॥
ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଧର୍ମରେ ସ୍ଥିତ ଏହି ଦୃଢ଼ ବାକ୍ୟ ତୁମେ କହିଛ; ଏହା ପୃଥିବୀ ପାଳନ ବିଷୟକ ବାକ୍ୟ।
7.83.19
एष्यदस्मदभिप्रायाद्राजसूयात्क्रतूत्तमात् ।
निवर्तयामि धर्मज्ञ तव सुव्याहृतेन च ॥ ७.८३.१९ ॥
ହେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ଆମ ସଂକଳ୍ପରେ ହେବାକୁ ଥିବା ଉତ୍ତମ ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞରୁ ତୁମ ସୁବଚନ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ନିବୃତ୍ତ ହେଉଛି।
7.83.20
लोकपीडाकरं कर्म न कर्तव्यं विचक्षणैः ।
बालानां तु शुभं वाक्यं ग्राह्य लक्ष्मणपूर्वज ।
तस्माच्छृणोमि ते वाक्यं साधु युक्तं महामते ॥ ७.८३.२० ॥
ଲୋକପୀଡ଼ା ଦେଉଥିବା କର୍ମ ବିବେକୀମାନେ କରିବେ ନାହିଁ। ଶିଶୁମାନଙ୍କର ଶୁଭ ବାକ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ। ତେଣୁ ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭ୍ରାତା, ହେ ମହାମତି, ମୁଁ ତୁମର ସାଧୁ ଓ ଉଚିତ ବାକ୍ୟ ଶୁଣୁଛି।