ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.83
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.83.1
तच्छ्रुत्वा भाषितं तस्य रामस्याक्लिष्ट कर्मणः ।
द्वास्स्थः कुमारावाहूय राघवाय न्यवेदयत् ॥ ७.८३.१ ॥
ਅਕਲਿਸ਼ਟਕਰਮਾ ਰਾਮ ਦੇ ਉਸ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੁਆਰਪਾਲ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਨਿਵੇਦਨ ਕੀਤਾ।
7.83.2
दृष्ट्वा तु राघवः प्राप्तौ प्रियौ भरतलक्ष्मणौ ।
परिष्वज्य तदा रामो वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.८३.२ ॥
ਆਏ ਹੋਏ ਪਿਆਰੇ ਭਰਤ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਰਾਮ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.83.3
कृतं मया यथा तथ्यं द्विजकार्यमनुत्तमम् ।
धर्मसेतुमथो भूयः कर्तुमिच्छामि राघवौ ॥ ७.८३.३ ॥
ਮੈਂ ਦਵਿਜਾਂ ਦਾ ਉੱਤਮ ਕਾਰਜ ਯਥਾਰਥ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਫਿਰ ਧਰਮਸੇਤੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਘਵੋ।
7.83.4
अक्षय्यश्चाव्ययश्चैव धर्मसेतुर्मतो मम ।
धर्मप्रसाधकं ह्येतत् सर्वपापप्रणाशनम् ॥ ७.८३.४ ॥
ਮੇਰੇ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਧਰਮਸੇਤੂ ਅਕਸ਼ੈ ਅਤੇ ਅਵਿਅਇ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
7.83.5
युवाभ्यामात्मभूताभ्यां राजसूयमनुत्तमम् ।
सहितो यष्टुमिच्छामि तत्र धर्मो हि शाश्वतः ॥ ७.८३.५ ॥
ਮੇਰੀ ਆਤਮਾ ਵਰਗੇ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉੱਤਮ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਉੱਥੇ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਹੈ।
7.83.6
इष्ट्वा तु राजसूयेन मित्रः शत्रुनिबर्हणः ।
सुहुतेन सुयज्ञेन वरुणत्वमुपागमत् ॥ ७.८३.६ ॥
ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਿੱਤਰ ਨੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਕਰਕੇ, ਚੰਗੀ ਆਹੁਤੀ ਅਤੇ ਸੁਯੱਗ ਨਾਲ ਵਰੁਣ ਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
7.83.7
सोमश्च राजसूयेन इष्ट्वा धर्मेण धर्मवित् ।
प्राप्तश्च सर्वलोकेषु कीर्तिस्थानं च शाश्वतम् ॥ ७.८३.७ ॥
ਸੋਮ ਨੇ ਵੀ ਰਾਜਸੂਯ ਯਗ ਨਾਲ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯਗ ਕਰਕੇ, ਧਰਮ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦੀਵੀ ਕੀਰਤੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪਾਇਆ।
7.83.8
अस्मिन्नहनि यच्छ्रेयश्चिन्त्यतां तन्मया सह ।
हितं चायतियुक्तं च प्रयतौ कर्तुमर्हथः ॥ ७.८३.८ ॥
ਅੱਜ ਜੋ ਸ਼੍ਰੇਯਸਕਰ ਹੈ ਉਹ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰੋ; ਜੋ ਹਿਤਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਯਤਨ ਨਾਲ ਕਰੋ।
7.83.9
श्रुत्वा तु राघवस्यैतद्वाक्यं वाक्यविशारदः ।
भरतः प्राञ्जलिर्भूत्वा वाक्यमेतदुवाच ह ॥ ७.८३.९ ॥
ਰਾਘਵ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ ਭਰਤ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.83.10
त्वयि धर्मः परः साधो त्वयि सर्वा वसुन्धरा ।
प्रतिष्ठिता महाबाहो यशश्चामितविक्रम ॥ ७.८३.१० ॥
ਹੇ ਸਾਧੂ! ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਪਰਮ ਧਰਮ ਹੈ; ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ! ਹੇ ਅਮਿਤ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ! ਯਸ਼ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ।
7.83.11
महीपालाश्च सर्वे त्वां प्रजापतिमिवामराः ।
निरीक्षन्ते महात्मानं लोकानाथं यथा वयम् ॥ ७.८३.११ ॥
ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵਾਂਗ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਅਸੀਂ ਵੀ ਮਹਾਤਮਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ।
7.83.12
पुत्राश्च पितृवद्राजन्पश्यन्ति त्वां महाबल ।
पृथिव्या गतिभूतो ऽसि प्राणिनामपि राघव ॥ ७.८३.१२ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਹੇ ਮਹਾਬਲ! ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਘਵ! ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਆਸਰਾ ਹੈਂ।
7.83.13
स त्वमेवंविधं यज्ञमाहर्तासि कथं नृप ।
पृथिव्यां राजवंशानां विनाशो यत्र दृश्यते ॥ ७.८३.१३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿੱਥੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਅਜਿਹਾ ਯੱਗ ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਆਰੰਭ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈਂ?
7.83.14
पृथिव्यां ये च पुरुषा राजन्पौरुषमागताः ।
सर्वेषां भविता तत्र सङ्क्षयः सर्वकोपजः ॥ ७.८३.१४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਪੁਰਸ਼ ਪੌਰਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਉੱਥੇ ਸਰਬ-ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ।
7.83.15
स त्वं पुरुषशार्दूल गुणैरतुलविक्रम ।
पृथिवीं नार्हसे हन्तुं वशे हि तव वर्तते ॥ ७.८३.१५ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਅਤੁਲ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਾਲੇ, ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਉਹ ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਹੈ।
7.83.16
भरतस्य तु तद्वाक्यं श्रुत्वा ऽमृतमयं तदा ।
प्रहर्षमतुलं लेभे रामः सत्यपराक्रमः ॥ ७.८३.१६ ॥
ਭਰਤ ਦੇ ਉਸ ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਈ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅਤੁਲ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ।
7.83.17
उवाच च शुभं वाक्यं कैकेय्यानन्दवर्धनम् ।
प्रीतो ऽस्मि परितुष्टो ऽस्मि तवाद्य वचने ऽनघ ॥ ७.८३.१७ ॥
ਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨ ਬੋਲੇ, "ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਪੂਰਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਾਂ।"
7.83.18
इदं वचनमक्लीबं त्वया धर्मसमाहितम् ।
व्याहृतं पुरुषव्याघ्र पृथिव्याः परिपालनम् ॥ ७.८३.१८ ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਇਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਬਚਨ ਤੂੰ ਬੋਲਿਆ ਹੈ; ਇਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਬਾਰੇ ਬਚਨ ਹੈ।
7.83.19
एष्यदस्मदभिप्रायाद्राजसूयात्क्रतूत्तमात् ।
निवर्तयामि धर्मज्ञ तव सुव्याहृतेन च ॥ ७.८३.१९ ॥
ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਸਾਡੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਉੱਤਮ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਸੁੰਦਰ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਮੈਂ ਰੋਕਦਾ ਹਾਂ।
7.83.20
लोकपीडाकरं कर्म न कर्तव्यं विचक्षणैः ।
बालानां तु शुभं वाक्यं ग्राह्य लक्ष्मणपूर्वज ।
तस्माच्छृणोमि ते वाक्यं साधु युक्तं महामते ॥ ७.८३.२० ॥
ਜੋ ਕਰਮ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਪੀੜਾ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਬਾਲਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਬੋਲ ਵੀ ਮੰਨਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਹੇ ਮਹਾਮਤੀ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਚੰਗਾ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਬੋਲ ਸੁਣਦਾ ਹਾਂ।