ବାଲ୍ମୀକି ରାମାୟଣ · ସର୍ଗ 7.90
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.90.1
तथोक्तवति रामे तु तस्य जन्म तदद्भुतम् ।
उवाच लक्ष्मणो भूयो भरतश्च महायशाः ॥ ७.९०.१ ॥
ରାମ ଏପରି କହିବାରୁ, ତାଙ୍କ ସେହି ଅଦ୍ଭୁତ ଜନ୍ମ ଶୁଣି ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଭରତ ପୁନର୍ବାର କହିଲେ।
7.90.2
इला सा सोमपुत्रस्य संवत्सरमथोषिता ।
अकरोत्किं नरश्रेष्ठ तत्त्वं शंसितुमर्हसि ॥ ७.९०.२ ॥
ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସୋମପୁତ୍ରଙ୍କ ସହିତ ସେହି ଇଳା ଏକ ବର୍ଷ ରହିବା ପରେ କ'ଣ କଲେ? ତାହା କହିବାକୁ ଆପଣ ଯୋଗ୍ୟ।
7.90.3
तयोस्तद्वाक्यमाधुर्यं निशम्य परिपृच्छतोः ।
रामः पुनरुवाचेमां प्रजापतिसुते कथाम् ॥ ७.९०.३ ॥
ପ୍ରଶ୍ନକାରୀ ସେହି ଦୁଇଜଣଙ୍କର ମଧୁର ବାକ୍ୟ ଶୁଣି, ରାମ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ଏହି କଥା ପୁନର୍ବାର କହିଲେ।
7.90.4
पुरुषत्वं गते शूरे बुधः परमबुद्धिमान् ।
संवर्तं परमोदारमाजुहाव महायशाः ॥ ७.९०.४ ॥
ଶୂର ପୁରୁଷତ୍ୱ ପାଇବା ପରେ, ପରମବୁଦ୍ଧିମାନ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ବୁଧ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଦାର ସଂବର୍ତ୍ତଙ୍କୁ ଡାକିଲେ।
7.90.5
च्यवनं भृगुपुत्रं च मुनिं चारिष्टनेमिनम् ।
प्रमोदनं मोदकरं ततो दुर्वाससं मुनिम् ॥ ७.९०.५ ॥
ଭୃଗୁପୁତ୍ର ଚ୍ୟବନ, ମୁନି ଅରିଷ୍ଟନେମି, ଆନନ୍ଦଦାୟକ ପ୍ରମୋଦନ, ଏବଂ ପରେ ମୁନି ଦୁର୍ବାସାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ।
7.90.6
एतान्सर्वान्समानीय वाक्यज्ञस्तत्त्वदर्शनः ।
उवाच सर्वान्सुहृदो धैर्येण सुसमाहितान् ॥ ७.९०.६ ॥
ଏମାନଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରି, ବାକ୍ୟର ମର୍ମ ଜାଣିଥିବା ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀ ବୁଧ ଧୈର୍ଯ୍ୟରେ ସ୍ଥିର ମନ ସେହି ସୁହୃଦମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।
7.90.7
अयं राजा महाबाहुः कर्दमस्य इलः सुतः ।
जानीतैनं यथाभूतं श्रेयो ह्यत्र विधीयताम् ॥ ७.९०.७ ॥
ଏହି ମହାବାହୁ ରାଜା କର୍ଦମଙ୍କ ପୁତ୍ର ଇଳ। ଏହାକୁ ଯଥାର୍ଥ ରୂପେ ଜାଣ; ଏଠାରେ ଯାହା ଶ୍ରେୟସ୍କର ତାହା କରାଯାଉ।
7.90.8
तेषां संवदतामेव तमाश्रममुपागमत् ।
कर्दमस्तु महातेजा द्विजैः सह महात्मभिः ॥ ७.९०.८ ॥
ସେମାନେ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଥିବା ବେଳେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ କର୍ଦମ ମହାତ୍ମା ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ସହିତ ସେହି ଆଶ୍ରମକୁ ଆସିଲେ।
7.90.9
पुलस्त्यश्च क्रतुश्चैव वषट्कारस्तथैव च ।
ओङ्कारश्च महातेजास्तमाश्रममुपागमत् ॥ ७.९०.९ ॥
ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, କ୍ରତୁ, ବଷଟ୍କାର ଏବଂ ସେହିପରି ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଓଙ୍କାର ମଧ୍ୟ ସେହି ଆଶ୍ରମକୁ ଆସିଲେ।
7.90.10
ते सर्वे हृष्टमनसः परस्परसमागमे ।
हितैषिणो बाल्हिपतेः पृथग्वाक्यान्यथाब्रुवन् ॥ ७.९०.१० ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ହର୍ଷିତ ମନରେ ପରସ୍ପର ସାକ୍ଷାତ କରି ବାହ୍ଲୀ ରାଜାର ହିତକାମନାରେ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ କଥା କହିଲେ।
7.90.11
कर्दमस्त्वब्रवीद्वाक्यं सुतार्थं परमं हितम् ।
द्विजाः शृणुत मद्वाक्यं यच्छ्रेयः पार्थिवस्य हि ॥ ७.९०.११ ॥
ତେବେ କର୍ଦମ ପୁତ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ପରମ ହିତକର କଥା କହିଲେ: "ହେ ଦ୍ୱିଜଗଣ, ରାଜାଙ୍କର ଯାହା ଶ୍ରେୟ ସେହି ମୋ କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ।"
7.90.12
नान्यं पश्यामि भैषज्यमन्तरा वृषभध्वजम् ।
नाश्वमेधात्परो यज्ञः प्रियश्चैव महात्मनः ।
तस्माद्यजामहे सर्वे पार्थिवार्थे दुरासदम् ॥ ७.९०.१२ ॥
ବୃଷଭଧ୍ୱଜ (ଶିବ) ବିନା ଆଉ କୌଣସି ଔଷଧ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ। ଅଶ୍ୱମେଧଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞ ନାହିଁ, ଏବଂ ତାହା ମହାତ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରିୟ। ତେଣୁ ଆମେ ସମସ୍ତେ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ଦୁର୍ଲଭ ଯଜ୍ଞ କରିବା।
7.90.13
कर्दमेनैवमुक्तास्तु सर्व एव द्विजर्षभाः ।
रोचयन्ति स्म तं यज्ञं रुद्रस्याराधनं प्रति ॥ ७.९०.१३ ॥
କର୍ଦ୍ଦମଙ୍କ ଏହିପରି କଥନରେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଆରାଧନା ପାଇଁ ସେ ଯଜ୍ଞକୁ ଅନୁମୋଦନ କଲେ।
7.90.14
संवर्तस्य तु राजर्षेः शिष्यः पुरपुरञ्जयः ।
मरुत्त इति विख्यातस्तं यज्ञं समुपाहरत् ॥ ७.९०.१४ ॥
ସଂବର୍ତ ରାଜର୍ଷିଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ, ନଗରଜୟୀ ମରୁତ୍ତ ନାମରେ ଖ୍ୟାତ ରାଜା ସେ ଯଜ୍ଞକୁ ଆଣିଲେ।
7.90.15
ततो यज्ञो महानासीद्बुधाश्रमसमीपतः ।
रुद्रश्च परमं तोषमाजगाम महायशाः ॥ ७.९०.१५ ॥
ତା'ପରେ ବୁଧଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ନିକଟରେ ସେ ମହାନ ଯଜ୍ଞ ହେଲା; ମହାଯଶସ୍ୱୀ ରୁଦ୍ର ପରମ ସନ୍ତୋଷ ଲାଭ କଲେ।
7.90.16
अथ यज्ञे समाप्ते तु प्रीतः परमया मुदा ।
उमापतिर्द्विजान्सर्वानुवाच इलसन्निधौ ॥ ७.९०.१६ ॥
ଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତ ହେବାରେ ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରସନ୍ନ ଉମାପତି ଇଳଙ୍କ ସାକ୍ଷାତରେ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ କହିଲେ।
7.90.17
प्रीतो ऽस्मि हयमेधेन भक्त्या च द्विजसत्तमाः ।
अस्य बाह्लिपतेश्चैव किं करोमि प्रियं शुभम् ॥ ७.९०.१७ ॥
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଗଣ, ଏହି ଅଶ୍ୱମେଧ ଓ ଭକ୍ତିରେ ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ। ଏ ବାହ୍ଲିକାଧିପତିଙ୍କ ପାଇଁ କେଉଁ ଶୁଭ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି?
7.90.18
तथा वदति देवेशे द्विजास्ते सुसमाहिताः ।
प्रसादयन्ति देवेशं यथा स्यात्पुरुषस्त्विला ॥ ७.९०.१८ ॥
ଦେବେଶ ଏହିପରି କହିବାରେ ସେ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସୁସମାହିତ ହୋଇ ଦେବେଶଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ, ଯେପରି ଇଳ ପୁରୁଷ ହୁଏ।
7.90.19
ततः प्रीतो महादेवः पुरुषत्वं ददौ पुनः ।
इलायै सुमहातेजा दत्त्वा चान्तरधीयत ॥ ७.९०.१९ ॥
ତେବେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମହାଦେବ ଇଳାଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ପୁରୁଷତ୍ୱ ଦେଲେ; ସେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ବର ଦେଇ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ।
7.90.20
निवृत्ते हयमेधे च गतश्चादर्शनं हरः ।
यथागतं द्विजाः सर्वे ह्यगच्छन्दीर्घदर्शिनः ॥ ७.९०.२० ॥
ଅଶ୍ୱମେଧ ସମାପ୍ତ ହେଲେ ହର ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ଦୂରଦର୍ଶୀ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଆସିଥିବା ପରି ସମସ୍ତେ ଫେରିଗଲେ।
7.90.21
राजा तु बाह्लिमुत्सृज्य मध्यदेशे ह्यनुत्तमम् ।
निवेशयामास पुरं प्रतिष्ठानं यशस्करम् ॥ ७.९०.२१ ॥
ରାଜା ବାହ୍ଲିଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରି ମଧ୍ୟଦେଶରେ ଅନୁପମ, ଯଶ ଦେଉଥିବା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ନଗର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ।
7.90.22
शशबिन्दुश्च राजर्षिर्बाह्लिं पुरपुरञ्जयः ।
प्रतिष्ठाने इलो राजा प्रजापतिसुतो बली ॥ ७.९०.२२ ॥
ରାଜର୍ଷି ଶଶବିନ୍ଦୁ ବାହ୍ଲିର ନଗରମାନଙ୍କର ବିଜେତା; ପ୍ରତିଷ୍ଠାନରେ ଇଳ ରାଜା ଥିଲେ, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ବଳବାନ।
7.90.23
स काले प्राप्तवाँल्लोकमिलो ब्राह्ममनुत्तमम् ।
ऐलः पुरूरवा राजा प्रतिष्ठानमवाप्तवान् ॥ ७.९०.२३ ॥
ସମୟ ଆସିଲେ ଇଳ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମଲୋକ ପାଇଲେ; ଐଳ ପୁରୂରବା ରାଜା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ପାଇଲେ।
7.90.24
ईदृशो ह्यश्वमेधस्य प्रभावः पुरुषर्षभौ ।
स्त्रीभूतः पौरुषं लेभे यच्चान्यदपि दुर्लभम् ॥ ७.९०.२४ ॥
ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠଦ୍ୱୟ, ଅଶ୍ୱମେଧର ପ୍ରଭାବ ଏମିତି; ସ୍ତ୍ରୀରୂପ ପାଇଥିବା ସେ ପୁରୁଷତ୍ୱ ପାଇଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ବସ୍ତୁ ମଧ୍ୟ ପାଇଲେ।