Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ · ਸਰਗ 7.90

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

7.90.1

तथोक्तवति रामे तु तस्य जन्म तदद्भुतम् ।
उवाच लक्ष्मणो भूयो भरतश्च महायशाः ॥ ७.९०.१ ॥

ਰਾਮ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਉਹ ਅਦਭੁਤ ਜਨਮ ਸੁਣ ਕੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਭਰਤ ਮੁੜ ਬੋਲੇ।

7.90.2

इला सा सोमपुत्रस्य संवत्सरमथोषिता ।
अकरोत्किं नरश्रेष्ठ तत्त्वं शंसितुमर्हसि ॥ ७.९०.२ ॥

ਹੇ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸੋਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਉਹ ਇਲਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਫਿਰ ਕੀ ਕਰਦੀ ਰਹੀ? ਉਹ ਦੱਸਣ ਦੇ ਤੁਸੀਂ ਯੋਗ ਹੋ।

7.90.3

तयोस्तद्वाक्यमाधुर्यं निशम्य परिपृच्छतोः ।
रामः पुनरुवाचेमां प्रजापतिसुते कथाम् ॥ ७.९०.३ ॥

ਪੁੱਛਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਉਸ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਇਹ ਕਥਾ ਮੁੜ ਕਹੀ।

7.90.4

पुरुषत्वं गते शूरे बुधः परमबुद्धिमान् ।
संवर्तं परमोदारमाजुहाव महायशाः ॥ ७.९०.४ ॥

ਸੂਰਮਾ ਪੁਰਖਤ੍ਵ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਰਮ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਬੁਧ ਨੇ ਅਤਿ ਉਦਾਰ ਸੰਵਰਤ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।

7.90.5

च्यवनं भृगुपुत्रं च मुनिं चारिष्टनेमिनम् ।
प्रमोदनं मोदकरं ततो दुर्वाससं मुनिम् ॥ ७.९०.५ ॥

ਭ੍ਰਿਗੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਚ੍ਯਵਨ ਨੂੰ, ਮੁਨੀ ਅਰਿਸ਼ਟਨੇਮਿ ਨੂੰ, ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਮੋਦਨ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਮੁਨੀ ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।

7.90.6

एतान्सर्वान्समानीय वाक्यज्ञस्तत्त्वदर्शनः ।
उवाच सर्वान्सुहृदो धैर्येण सुसमाहितान् ॥ ७.९०.६ ॥

ਇਹਨਾਂ ਸਭਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਬਚਨ ਦਾ ਮਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਤੱਤਦਰਸ਼ੀ ਬੁਧ ਨੇ ਧੀਰਜ ਨਾਲ ਇਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

7.90.7

अयं राजा महाबाहुः कर्दमस्य इलः सुतः ।
जानीतैनं यथाभूतं श्रेयो ह्यत्र विधीयताम् ॥ ७.९०.७ ॥

ਇਹ ਮਹਾਬਾਹੂ ਰਾਜਾ ਕਰਦਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਇਲ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਜਾਣੋ; ਇੱਥੇ ਜੋ ਭਲਾ ਹੋਵੇ ਉਹ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।

7.90.8

तेषां संवदतामेव तमाश्रममुपागमत् ।
कर्दमस्तु महातेजा द्विजैः सह महात्मभिः ॥ ७.९०.८ ॥

ਉਹ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰ ਹੀ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਕਰਦਮ ਮਹਾਤਮਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਪਹੁੰਚੇ।

7.90.9

पुलस्त्यश्च क्रतुश्चैव वषट्कारस्तथैव च ।
ओङ्कारश्च महातेजास्तमाश्रममुपागमत् ॥ ७.९०.९ ॥

ਪੁਲਸਤਯ, ਕ੍ਰਤੂ, ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਓਂਕਾਰ ਵੀ ਉਸ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆਏ।

7.90.10

ते सर्वे हृष्टमनसः परस्परसमागमे ।
हितैषिणो बाल्हिपतेः पृथग्वाक्यान्यथाब्रुवन् ॥ ७.९०.१० ॥

ਉਹ ਸਾਰੇ ਖੁਸ਼ ਮਨ ਨਾਲ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ, ਬਾਹਲੀਪਤੀ ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ।

7.90.11

कर्दमस्त्वब्रवीद्वाक्यं सुतार्थं परमं हितम् ।
द्विजाः शृणुत मद्वाक्यं यच्छ्रेयः पार्थिवस्य हि ॥ ७.९०.११ ॥

ਤਦ ਕਰਦਮ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਪਰਮ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਹੀ: "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਜੋ ਭਲਾ ਹੈ ਉਹ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ।"

7.90.12

नान्यं पश्यामि भैषज्यमन्तरा वृषभध्वजम् ।
नाश्वमेधात्परो यज्ञः प्रियश्चैव महात्मनः ।
तस्माद्यजामहे सर्वे पार्थिवार्थे दुरासदम् ॥ ७.९०.१२ ॥

ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ (ਸ਼ਿਵ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਦਵਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦੀ। ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਯੱਗ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਲਈ ਉਸ ਦੁਰਲੱਭ ਯੱਗ ਨੂੰ ਕਰੀਏ।

7.90.13

कर्दमेनैवमुक्तास्तु सर्व एव द्विजर्षभाः ।
रोचयन्ति स्म तं यज्ञं रुद्रस्याराधनं प्रति ॥ ७.९०.१३ ॥

ਕਰਦਮ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਆਰਾਧਨਾ ਲਈ ਉਸ ਯਜ੍ਞ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ।

7.90.14

संवर्तस्य तु राजर्षेः शिष्यः पुरपुरञ्जयः ।
मरुत्त इति विख्यातस्तं यज्ञं समुपाहरत् ॥ ७.९०.१४ ॥

ਸੰਵਰਤ ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਦਾ ਚੇਲਾ, ਨਗਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਮਰੁੱਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਉਹ ਯਜ੍ਞ ਲੈ ਆਇਆ।

7.90.15

ततो यज्ञो महानासीद्बुधाश्रमसमीपतः ।
रुद्रश्च परमं तोषमाजगाम महायशाः ॥ ७.९०.१५ ॥

ਫਿਰ ਬੁਧ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਯਜ੍ਞ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਰੁਦ੍ਰ ਪਰਮ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ।

7.90.16

अथ यज्ञे समाप्ते तु प्रीतः परमया मुदा ।
उमापतिर्द्विजान्सर्वानुवाच इलसन्निधौ ॥ ७.९०.१६ ॥

ਫਿਰ ਯਜ੍ਞ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਣ ਤੇ ਪਰਮ ਹਰਖ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਉਮਾਪਤੀ ਨੇ ਇਲ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

7.90.17

प्रीतो ऽस्मि हयमेधेन भक्त्या च द्विजसत्तमाः ।
अस्य बाह्लिपतेश्चैव किं करोमि प्रियं शुभम् ॥ ७.९०.१७ ॥

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਮੈਂ ਇਸ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ। ਬਾਹਲਿਕ ਦੇ ਇਸ ਸੁਆਮੀ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਸ਼ੁਭ ਪਿਆਰਾ ਕਾਰਜ ਕਰਾਂ?

7.90.18

तथा वदति देवेशे द्विजास्ते सुसमाहिताः ।
प्रसादयन्ति देवेशं यथा स्यात्पुरुषस्त्विला ॥ ७.९०.१८ ॥

ਦੇਵੇਸ਼ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ ਉਹ ਦ੍ਵਿਜ ਬੜੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਦੇਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਲ ਪੁਰਖ ਬਣ ਜਾਵੇ।

7.90.19

ततः प्रीतो महादेवः पुरुषत्वं ददौ पुनः ।
इलायै सुमहातेजा दत्त्वा चान्तरधीयत ॥ ७.९०.१९ ॥

ਤਦ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਇਲਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪੁਰਸ਼ਤਵ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ।

7.90.20

निवृत्ते हयमेधे च गतश्चादर्शनं हरः ।
यथागतं द्विजाः सर्वे ह्यगच्छन्दीर्घदर्शिनः ॥ ७.९०.२० ॥

ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੇ ਹਰ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ; ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਦ੍ਵਿਜ ਸਭ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਉਵੇਂ ਹੀ ਮੁੜ ਗਏ।

7.90.21

राजा तु बाह्लिमुत्सृज्य मध्यदेशे ह्यनुत्तमम् ।
निवेशयामास पुरं प्रतिष्ठानं यशस्करम् ॥ ७.९०.२१ ॥

ਰਾਜੇ ਨੇ ਬਾਹਲੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਮੱਧ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਨੁਪਮ, ਯਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾਨ ਨਗਰ ਵਸਾਇਆ।

7.90.22

शशबिन्दुश्च राजर्षिर्बाह्लिं पुरपुरञ्जयः ।
प्रतिष्ठाने इलो राजा प्रजापतिसुतो बली ॥ ७.९०.२२ ॥

ਰਾਜਰਸ਼ੀ ਸ਼ਸ਼ਬਿੰਦੂ ਬਾਹਲੀ ਦੇ ਨਗਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾਨ ਵਿੱਚ ਇਲਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਬਲਵਾਨ।

7.90.23

स काले प्राप्तवाँल्लोकमिलो ब्राह्ममनुत्तमम् ।
ऐलः पुरूरवा राजा प्रतिष्ठानमवाप्तवान् ॥ ७.९०.२३ ॥

ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਤੇ ਇਲਾ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ; ਐਲ ਪੁਰੂਰਵਾ ਰਾਜਾ ਨੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

7.90.24

ईदृशो ह्यश्वमेधस्य प्रभावः पुरुषर्षभौ ।
स्त्रीभूतः पौरुषं लेभे यच्चान्यदपि दुर्लभम् ॥ ७.९०.२४ ॥

ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੋਵੋ, ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ: ਇਸਤਰੀ ਰੂਪ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੇ ਵੀ ਪੁਰਸ਼ਤਵ ਪਾਇਆ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੁਰਲੱਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਪਾਈਆਂ।