വാല്മീകി രാമായണം · സർഗം 7.90
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.90.1
तथोक्तवति रामे तु तस्य जन्म तदद्भुतम् ।
उवाच लक्ष्मणो भूयो भरतश्च महायशाः ॥ ७.९०.१ ॥
രാമൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവന്റെ ആ അദ്ഭുതജന്മത്തെക്കുറിച്ച് കേട്ട്, മഹായശസ്വിയായ ലക്ഷ്മണനും ഭരതനും വീണ്ടും സംസാരിച്ചു.
7.90.2
इला सा सोमपुत्रस्य संवत्सरमथोषिता ।
अकरोत्किं नरश्रेष्ठ तत्त्वं शंसितुमर्हसि ॥ ७.९०.२ ॥
നരശ്രേഷ്ഠാ, ചന്ദ്രപുത്രനോടൊപ്പം ആ ഇള ഒരു വർഷം താമസിച്ച ശേഷം എന്തു ചെയ്തു? അത് പറയാൻ നീ അർഹനാണ്.
7.90.3
तयोस्तद्वाक्यमाधुर्यं निशम्य परिपृच्छतोः ।
रामः पुनरुवाचेमां प्रजापतिसुते कथाम् ॥ ७.९०.३ ॥
ചോദിച്ച ആ രണ്ടുപേരുടെ മധുരവാക്ക് കേട്ട്, രാമൻ പ്രജാപതിപുത്രന്മാരുടെ ഈ കഥ വീണ്ടും പറഞ്ഞു.
7.90.4
पुरुषत्वं गते शूरे बुधः परमबुद्धिमान् ।
संवर्तं परमोदारमाजुहाव महायशाः ॥ ७.९०.४ ॥
ശൂരൻ പുരുഷത്വം പ്രാപിച്ചപ്പോൾ, പരമബുദ്ധിമാനായ മഹായശസ്വി ബുധൻ അത്യന്തം ഉദാരനായ സംവർത്തനെ വിളിച്ചു.
7.90.5
च्यवनं भृगुपुत्रं च मुनिं चारिष्टनेमिनम् ।
प्रमोदनं मोदकरं ततो दुर्वाससं मुनिम् ॥ ७.९०.५ ॥
ഭൃഗുപുത്രനായ ച്യവനനെയും, അരിഷ്ടനേമി മുനിയെയും, ആനന്ദം നൽകുന്ന പ്രമോദനനെയും, പിന്നെ ദുർവാസാവ് മുനിയെയും വിളിച്ചു.
7.90.6
एतान्सर्वान्समानीय वाक्यज्ञस्तत्त्वदर्शनः ।
उवाच सर्वान्सुहृदो धैर्येण सुसमाहितान् ॥ ७.९०.६ ॥
ഇവരെയെല്ലാം ഒരുമിച്ചുകൂട്ടി, വാക്കിന്റെ പൊരുൾ അറിയുന്ന തത്ത്വദർശിയായ ബുധൻ ധൈര്യത്തോടെ ഏകാഗ്രരായ സുഹൃത്തുക്കളോട് പറഞ്ഞു.
7.90.7
अयं राजा महाबाहुः कर्दमस्य इलः सुतः ।
जानीतैनं यथाभूतं श्रेयो ह्यत्र विधीयताम् ॥ ७.९०.७ ॥
ഈ മഹാബാഹുവായ രാജാവ് കർദമന്റെ പുത്രൻ ഇലൻ ആണ്. ഇവനെ യഥാർത്ഥത്തിൽ അറിയുക; ഇവിടെ ശ്രേയസ്സായത് ചെയ്യപ്പെടട്ടെ.
7.90.8
तेषां संवदतामेव तमाश्रममुपागमत् ।
कर्दमस्तु महातेजा द्विजैः सह महात्मभिः ॥ ७.९०.८ ॥
അവർ സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കവേ, മഹാതേജസ്വിയായ കർദമൻ മഹാത്മാക്കളായ ദ്വിജന്മാരോടൊപ്പം ആ ആശ്രമത്തിൽ എത്തി.
7.90.9
पुलस्त्यश्च क्रतुश्चैव वषट्कारस्तथैव च ।
ओङ्कारश्च महातेजास्तमाश्रममुपागमत् ॥ ७.९०.९ ॥
പുലസ്ത്യനും ക്രതുവും വഷട്കാരനും അതുപോലെ മഹാതേജസ്വിയായ ഓങ്കാരനും ആ ആശ്രമത്തിൽ എത്തി.
7.90.10
ते सर्वे हृष्टमनसः परस्परसमागमे ।
हितैषिणो बाल्हिपतेः पृथग्वाक्यान्यथाब्रुवन् ॥ ७.९०.१० ॥
അവരെല്ലാവരും സന്തുഷ്ടമനസ്സോടെ പരസ്പരം കണ്ടുമുട്ടി, ബാൽഹി രാജാവിന്റെ ഹിതം ആഗ്രഹിച്ച് വേറിട്ട വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
7.90.11
कर्दमस्त्वब्रवीद्वाक्यं सुतार्थं परमं हितम् ।
द्विजाः शृणुत मद्वाक्यं यच्छ्रेयः पार्थिवस्य हि ॥ ७.९०.११ ॥
അപ്പോൾ കർദമൻ പുത്രനുവേണ്ടി ഏറ്റവും ഹിതകരമായ വാക്ക് പറഞ്ഞു: "ദ്വിജന്മാരേ, രാജാവിന് ശ്രേയസ്സായ എന്റെ വാക്ക് കേൾക്കുവിൻ."
7.90.12
नान्यं पश्यामि भैषज्यमन्तरा वृषभध्वजम् ।
नाश्वमेधात्परो यज्ञः प्रियश्चैव महात्मनः ।
तस्माद्यजामहे सर्वे पार्थिवार्थे दुरासदम् ॥ ७.९०.१२ ॥
വൃഷഭധ്വജനെ (ശിവനെ) അല്ലാതെ മറ്റൊരു ഔഷധം ഞാൻ കാണുന്നില്ല. അശ്വമേധത്തെക്കാൾ ശ്രേഷ്ഠമായ യജ്ഞമില്ല; അത് മഹാത്മാവിനും പ്രിയമാണ്. അതിനാൽ രാജാവിനുവേണ്ടി നമുക്കെല്ലാവർക്കും ആ ദുർലഭ യജ്ഞം നടത്താം.
7.90.13
कर्दमेनैवमुक्तास्तु सर्व एव द्विजर्षभाः ।
रोचयन्ति स्म तं यज्ञं रुद्रस्याराधनं प्रति ॥ ७.९०.१३ ॥
കർദ്ദമൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ശ്രേഷ്ഠരായ ദ്വിജന്മാരെല്ലാം രുദ്രാരാധനയ്ക്കായി ആ യജ്ഞത്തെ അംഗീകരിച്ചു.
7.90.14
संवर्तस्य तु राजर्षेः शिष्यः पुरपुरञ्जयः ।
मरुत्त इति विख्यातस्तं यज्ञं समुपाहरत् ॥ ७.९०.१४ ॥
സംവർത്ത രാജർഷിയുടെ ശിഷ്യനും നഗരങ്ങളെ ജയിച്ചവനും മരുത്തൻ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനുമായ രാജാവ് ആ യജ്ഞം സംഘടിപ്പിച്ചു.
7.90.15
ततो यज्ञो महानासीद्बुधाश्रमसमीपतः ।
रुद्रश्च परमं तोषमाजगाम महायशाः ॥ ७.९०.१५ ॥
പിന്നീട് ബുധാശ്രമത്തിനടുത്ത് ആ മഹായജ്ഞം നടന്നു; മഹായശസ്വിയായ രുദ്രൻ പരമമായ സന്തോഷം നേടി.
7.90.16
अथ यज्ञे समाप्ते तु प्रीतः परमया मुदा ।
उमापतिर्द्विजान्सर्वानुवाच इलसन्निधौ ॥ ७.९०.१६ ॥
യജ്ഞം സമാപിച്ചപ്പോൾ, പരമമായ ആനന്ദത്തോടെ പ്രീതനായ ഉമാപതി ഇളന്റെ സന്നിധിയിൽ എല്ലാ ദ്വിജന്മാരോടും പറഞ്ഞു.
7.90.17
प्रीतो ऽस्मि हयमेधेन भक्त्या च द्विजसत्तमाः ।
अस्य बाह्लिपतेश्चैव किं करोमि प्रियं शुभम् ॥ ७.९०.१७ ॥
ദ്വിജശ്രേഷ്ഠരേ, ഈ അശ്വമേധത്താലും ഭക്തിയാലും ഞാൻ പ്രീതനായിരിക്കുന്നു. ബാഹ്ലികാധിപതിക്ക് ഞാൻ എന്ത് ശുഭകാര്യം ചെയ്യണം?
7.90.18
तथा वदति देवेशे द्विजास्ते सुसमाहिताः ।
प्रसादयन्ति देवेशं यथा स्यात्पुरुषस्त्विला ॥ ७.९०.१८ ॥
ദേവേശൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ആ ദ്വിജന്മാർ ഏകാഗ്രചിത്തരായി ദേവേശനെ പ്രസാദിപ്പിച്ചു, ഇളൻ പുരുഷനാകേണ്ടതിന്.
7.90.19
ततः प्रीतो महादेवः पुरुषत्वं ददौ पुनः ।
इलायै सुमहातेजा दत्त्वा चान्तरधीयत ॥ ७.९०.१९ ॥
അപ്പോൾ സന്തുഷ്ടനായ മഹാദേവൻ ഇളയ്ക്ക് വീണ്ടും പുരുഷത്വം നൽകി; ആ മഹാതേജസ്വി വരം നൽകി അന്തർധാനം ചെയ്തു.
7.90.20
निवृत्ते हयमेधे च गतश्चादर्शनं हरः ।
यथागतं द्विजाः सर्वे ह्यगच्छन्दीर्घदर्शिनः ॥ ७.९०.२० ॥
അശ്വമേധം പൂർത്തിയായപ്പോൾ ഹരൻ അദൃശ്യനായി; ദീർഘദർശികളായ ദ്വിജന്മാരെല്ലാം വന്നതുപോലെ തന്നെ മടങ്ങി.
7.90.21
राजा तु बाह्लिमुत्सृज्य मध्यदेशे ह्यनुत्तमम् ।
निवेशयामास पुरं प्रतिष्ठानं यशस्करम् ॥ ७.९०.२१ ॥
രാജാവ് ബാഹ്ലിയെ വിട്ട് മധ്യദേശത്ത് അതുല്യവും യശസ്സു നൽകുന്നതുമായ പ്രതിഷ്ഠാനം എന്ന നഗരം സ്ഥാപിച്ചു.
7.90.22
शशबिन्दुश्च राजर्षिर्बाह्लिं पुरपुरञ्जयः ।
प्रतिष्ठाने इलो राजा प्रजापतिसुतो बली ॥ ७.९०.२२ ॥
രാജർഷി ശശബിന്ദു ബാഹ്ലിയിലെ നഗരങ്ങളെ ജയിച്ചവനായിരുന്നു; പ്രതിഷ്ഠാനത്തിൽ ഇളൻ രാജാവായി, പ്രജാപതിയുടെ പുത്രനും ബലവാനുമായ.
7.90.23
स काले प्राप्तवाँल्लोकमिलो ब्राह्ममनुत्तमम् ।
ऐलः पुरूरवा राजा प्रतिष्ठानमवाप्तवान् ॥ ७.९०.२३ ॥
കാലമെത്തിയപ്പോൾ ഇളൻ ശ്രേഷ്ഠമായ ബ്രഹ്മലോകം പ്രാപിച്ചു; ഐലൻ പുരൂരവസ് രാജാവ് പ്രതിഷ്ഠാനം നേടി.
7.90.24
ईदृशो ह्यश्वमेधस्य प्रभावः पुरुषर्षभौ ।
स्त्रीभूतः पौरुषं लेभे यच्चान्यदपि दुर्लभम् ॥ ७.९०.२४ ॥
പുരുഷശ്രേഷ്ഠരേ, അശ്വമേധത്തിന്റെ പ്രഭാവം ഇങ്ങനെയാണ്: സ്ത്രീരൂപം പൂണ്ടവൻ പോലും പുരുഷത്വം നേടി, മറ്റ് ദുർല്ലഭ ഫലങ്ങളും നേടി.