ऋग्वेद · सूक्त 1.59
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.59.1
व॒या इद॑ग्ने अ॒ग्नय॑स्ते अ॒न्ये त्वे विश्वे॑ अ॒मृता॑ मादयन्ते ।
वैश्वा॑नर॒ नाभि॑रसि क्षिती॒नां स्थूणे॑व॒ जनाँ॑ उप॒मिद्य॑यन्थ ॥
हे अग्ने, तुझ्या ज्वाला आणि इतर अग्नीरूपे; तुझ्यातच सर्व अमर देव आनंदित होतात. हे वैश्वानरा, तू निवासस्थानांची नाभी आहेस; खांबाप्रमाणे तू माणसांना धरून ठेवले आहेस.
1.59.2
मू॒र्धा दि॒वो नाभि॑र॒ग्निः पृ॑थि॒व्या अथा॑भवदर॒ती रोद॑स्योः ।
तं त्वा॑ दे॒वासो॑ (ऽ)जनयन्त दे॒वं वैश्वा॑नर॒ ज्योति॒रिदार्या॑य ॥
अग्नी आकाशाचे मस्तक आणि पृथ्वीची नाभी आहे; मग तो दोन्ही लोकांचा मार्गदर्शक झाला. त्या देवा, हे वैश्वानरा, तुला देवांनी निर्माण केले—आर्यासाठी प्रकाश म्हणून.
1.59.3
आ सूर्ये॒ न र॒श्मयो॑ ध्रु॒वासो॑ वैश्वान॒रे द॑धिरे॒ऽग्ना वसू॑नि ।
या पर्व॑ते॒ष्वोष॑धीष्व॒प्सु या मानु॑षे॒ष्वसि॒ तस्य॒ राजा॑ ॥
सूर्यात जसे स्थिर किरण असतात, तसेच वैश्वानर अग्नीत त्यांनी संपत्ती ठेवली आहे. पर्वतांत, औषधींत, पाण्यात, माणसांत जे आहे त्याचा तू राजा आहेस.
1.59.4
बृ॒ह॒ती इ॑व सू॒नवे॒ रोद॑सी॒ गिरो॒ होता॑ मनु॒ष्यो॑ न दक्षः॑ ।
स्व॑र्वते स॒त्यशु॑ष्माय पू॒र्वीर्वै॑श्वान॒राय॒ नृत॑माय य॒ह्वीः ॥
पुत्रासाठी जशी विशाल आकाश-पृथ्वी, तसे मानवासारखा कुशल होता अनेक स्तुती रचतो. स्वर्गवान, सत्य-बलवान वैश्वानरासाठी, अत्यंत सत्यवादी नेत्यासाठी अनेक स्तुती.
1.59.5
दि॒वश्चि॑त्ते बृह॒तो जा॑तवेदो॒ वैश्वा॑नर॒ प्र रि॑रिचे महि॒त्वम् ।
राजा॑ कृष्टी॒नाम॑सि॒ मानु॑षीणां यु॒धा दे॒वेभ्यो॒ वरि॑वश्चकर्थ ॥
हे जातवेदा, हे वैश्वानरा, आकाशापेक्षाही मोठे तुझे माहात्म्य अधिक वाढले. तू मानवकुलांचा राजा आहेस; युद्धबळाने तू देवांसाठी धन निर्माण केलेस.
1.59.6
प्र नू म॑हि॒त्वं वृ॑ष॒भस्य॑ वोचं॒ यं पू॒रवो॑ वृत्र॒हणं॒ सच॑न्ते ।
वै॒श्वा॒न॒रो दस्यु॑म॒ग्निर्ज॑घ॒न्वाँ अधू॑नो॒त्काष्ठा॒ अव॒ शम्ब॑रं भेत् ॥
आता वृषभासारख्या देवाचे माहात्म्य मी सांगेन; वृत्रहन्ता म्हणून पूरू त्याची सेवा करतात. वैश्वानर अग्नीने दस्यूला मारले, किल्ले हलवले आणि शंबराला पाडून फोडले.
1.59.7
वै॒श्वा॒न॒रो म॑हि॒म्ना वि॒श्वकृ॑ष्टिर्भ॒रद्वा॑जेषु यज॒तो वि॒भावा॑ ।
शा॒त॒व॒ने॒ये श॒तिनी॑भिर॒ग्निः पु॑रुणी॒थे ज॑रते सू॒नृता॑वान् ॥
आपल्या महिम्याने सर्वांना आकर्षित करणारा वैश्वानर, भरद्वाजांमध्ये पूजित आणि तेजस्वी अग्नी. शातवनेयाच्या घरी शेकडो ज्वालांसह, अनेक स्तुतींच्या ठिकाणी, सत्यसंपन्न अग्नीची स्तुती केली जाते.