ਰਿਗਵੇਦ · ਸੂਕਤ 4.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.23.1
क॒था म॒हाम॑वृध॒त्कस्य॒ होतु॑र्य॒ज्ञं जु॑षा॒णो अ॒भि सोम॒मूधः॑ ।
पिब॑न्नुशा॒नो जु॒षमा॑णो॒ अन्धो॑ वव॒क्ष ऋ॒ष्वः शु॑च॒ते धना॑य ॥
ਉਹ ਮਹਾਨ ਕਿਵੇਂ ਵਧਿਆ? ਕਿਸ ਹੋਤਾ ਦੇ ਯੱਗ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਬੂਲ ਕਰਕੇ ਉਸਨੇ ਸੋਮ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ? ਸੋਮ ਪੀਂਦਾ, ਚਾਹੁੰਦਾ, ਅੰਨ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਵੀਰ ਚਮਕਦੇ ਧਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
4.23.2
को अ॑स्य वी॒रः स॑ध॒माद॑माप॒ समा॑नंश सुम॒तिभिः॒ को अ॑स्य ।
कद॑स्य चि॒त्रं चि॑किते॒ कदू॒ती वृ॒धे भु॑वच्छशमा॒नस्य॒ यज्योः॑ ॥
ਉਸਦਾ ਕਿਹੜਾ ਵੀਰ ਸਦਮਾਦ (ਸਹਿਭੋਜੀ) ਬਣਿਆ? ਕਿਸਨੇ ਉਸਦੀ ਸੁਮਤੀ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਪਾਇਆ? ਕਦੋਂ ਉਸਦਾ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ? ਕਦੋਂ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਸਤੁਤੀਕਾਰ ਦੀ ਵਾਧੇ ਲਈ ਉਹ ਹੋਇਆ?
4.23.3
क॒था शृ॑णोति हू॒यमा॑न॒मिन्द्रः॑ क॒था शृ॒ण्वन्नव॑सामस्य वेद ।
का अ॑स्य पू॒र्वीरुप॑मातयो ह क॒थैन॑माहुः॒ पपु॑रिं जरि॒त्रे ॥
ਬੁਲਾਏ ਜਾਣ ਤੇ ਇੰਦਰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ? ਸੁਣ ਕੇ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ? ਉਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਉਪਮਾਵਾਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਹਨ? ਗਾਇਕ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਪਾਪੁਰੀ (ਪੁਸ਼ਟ) ਕਿਵੇਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?
4.23.4
क॒था स॒बाधः॑ शशमा॒नो अ॑स्य॒ नश॑द॒भि द्रवि॑णं॒ दीध्या॑नः ।
दे॒वो भु॑व॒न्नवे॑दा म ऋ॒तानां॒ नमो॑ जगृ॒भ्वाँ अ॒भि यज्जुजो॑षत् ॥
ਉਸਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ? ਧਨ ਵੱਲ ਚਮਕਦਾ ਉਹ ਦੇਵ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਰਿਤਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ ਹੋਵੇ। ਨਮਸਕਾਰ ਕਬੂਲ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ।
4.23.5
क॒था कद॒स्या उ॒षसो॒ व्यु॑ष्टौ दे॒वो मर्त॑स्य स॒ख्यं जु॑जोष ।
क॒था कद॑स्य स॒ख्यं सखि॑भ्यो॒ ये अ॑स्मि॒न्कामं॑ सु॒युजं॑ तत॒स्रे ॥
ਉਸ ਉਸ਼ਾ ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ ਤੇ ਦੇਵ ਨੇ ਮਰਤ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਦੋਂ ਮਾਣੀ? ਉਸਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਮਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੁਯੋਜਿਤ ਕਾਮਨਾ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ?
4.23.6
किमादम॑त्रं स॒ख्यं सखि॑भ्यः क॒दा नु ते॑ भ्रा॒त्रं प्र ब्र॑वाम ।
श्रि॒ये सु॒दृशो॒ वपु॑रस्य॒ सर्गाः॒ स्व॑र्ण चि॒त्रत॑ममिष॒ आ गोः ॥
ਤਾਂ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਭਾਈਚਾਰਾ ਕਦੋਂ ਐਲਾਨੀਏ? ਸੁਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੀ ਸ੍ਰੀ ਲਈ ਉਸਦਾ ਰੂਪ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਵਗਦਾ ਹੈ; ਗਊਆਂ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼) ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦੀ ਧਾਰਾ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
4.23.7
द्रुहं॒ जिघां॑सन्ध्व॒रस॑मनि॒न्द्रां तेति॑क्ते ति॒ग्मा तु॒जसे॒ अनी॑का ।
ऋ॒णा चि॒द्यत्र॑ ऋण॒या न॑ उ॒ग्रो दू॒रे अज्ञा॑ता उ॒षसो॑ बबा॒धे ॥
ਯਗਿਆ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰੋਹੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ—ਬਲ ਲਈ ਇੰਦਰ ਆਪਣੇ ਤਿੱਖੇ ਹਥਿਆਰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਉਗਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਦੂਰ ਦੀਆਂ ਅਣਜਾਣ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ।
4.23.8
ऋ॒तस्य॒ हि शु॒रुधः॒ सन्ति॑ पू॒र्वीर्ऋ॒तस्य॑ धी॒तिर्वृ॑जि॒नानि॑ हन्ति ।
ऋ॒तस्य॒ श्लोको॑ बधि॒रा त॑तर्द॒ कर्णा॑ बुधा॒नः शु॒चमा॑न आ॒योः ॥
ਰਿਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਹਨ; ਰਿਤ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਟੇਢੇਪਣ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰਿਤ ਦਾ ਸਤੁਤੀ-ਬੋਲ ਬੋਲ਼ੇ ਕੰਨ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ—ਜਾਗਦੇ ਅਤੇ ਚਮਕਦੇ ਮਨੁੱਖ ਲਈ।
4.23.9
ऋ॒तस्य॑ दृ॒ळ्हा ध॒रुणा॑नि सन्ति पु॒रूणि॑ च॒न्द्रा वपु॑षे॒ वपूं॑षि ।
ऋ॒तेन॑ दी॒र्घमि॑षणन्त॒ पृक्ष॑ ऋ॒तेन॒ गाव॑ ऋ॒तमा वि॑वेशुः ॥
ਰਿਤ ਦੇ ਪੱਕੇ ਆਧਾਰ ਬਹੁਤ ਹਨ; ਸੁੰਦਰਤਾ ਲਈ ਚਮਕਦੇ ਰੂਪ ਬਹੁਤ ਹਨ। ਰਿਤ ਨਾਲ ਲੋਕ ਲੰਮੇ ਰਾਹ ਛੱਡਦੇ ਹਨ; ਰਿਤ ਨਾਲ ਗਾਵਾਂ ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
4.23.10
ऋ॒तं ये॑मा॒न ऋ॒तमिद्व॑नोति ऋ॒तस्य॒ शुष्म॑स्तुर॒या उ॑ ग॒व्युः ।
ऋ॒ताय॑ पृ॒थ्वी ब॑हु॒ले ग॑भी॒रे ऋ॒ताय॑ धे॒नू प॑र॒मे दु॑हाते ॥
ਰਿਤ ਨੂੰ ਥਾਮਣ ਵਾਲਾ ਹੀ ਰਿਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਰਿਤ ਦਾ ਬਲ, ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇਜ਼। ਰਿਤ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਡੂੰਘੀ, ਅਥਾਹ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼; ਰਿਤ ਲਈ ਦੋ ਪਰਮ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਦੁੱਧ ਵਹਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
4.23.11
नू ष्टु॒त इ॑न्द्र॒ नू गृ॑णा॒न इषं॑ जरि॒त्रे न॒द्यो॑ न पी॑पेः ।
अका॑रि ते हरिवो॒ ब्रह्म॒ नव्यं॑ धि॒या स्या॑म र॒थ्यः॑ सदा॒साः ॥
ਹੁਣ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਉਸਤਤਿ ਪਾ ਕੇ ਹੁਣ ਸਲਾਹਿਆ ਜਾ ਕੇ, ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਅੰਨ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇ—ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਭਰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਹਰਿਵਾਨ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਰਚੀ ਗਈ ਹੈ; ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਰਥੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਦਾਤਾ ਹੋਈਏ।