Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ଉପନିଷଦ · Bṛhadāraṇyaka 3.3

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

Bṛhadāraṇyaka 3.3.1

(भुज्युब्राह्मणम्)
अथ हैनं भुज्युर्लाह्यायनिः पप्रच्छ याज्ञवल्क्येति होवाच मद्रेषु चरकाः पर्यव्रजाम ।
ते पतञ्चलस्य काप्यस्य गृहानैम ।
तस्यासीद्दुहिता गन्धर्वगृहीता ।
तमपृच्छाम कोऽसीति ।
सोऽब्रवीत्सुधन्वाङ्गिरस इति ।
तं यदा लोकानामन्तानपृच्छाम ।
अथैनमब्रूम क्व पारिक्षिता अभवन्निति ।
क्व पारिक्षिता अभवन् ।
स त्वा पृच्छामि याज्ञवल्क्य ।
क्व पारिक्षिता अभवन्निति ॥ ३.३.१ ॥

ତେବେ ଲାହ୍ୟାୟନି ଭୁଜ୍ୟୁ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: ହେ ଯାଜ୍ଞବଲ୍କ୍ୟ! ଆମେ ମଦ୍ର ଦେଶରେ ବୁଲୁଥିବା ଚରକ ଥିଲୁ। ଆମେ ପତଞ୍ଚଳ କାପ୍ୟଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲୁ। ତାଙ୍କର ଗନ୍ଧର୍ବ ଦ୍ୱାରା ଗୃହୀତ ଏକ କନ୍ୟା ଥିଲା। ଆମେ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲୁ, 'ତୁମେ କିଏ?' ସେ କହିଲା, 'ମୁଁ ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କ ପୁତ୍ର ସୁଧନ୍ୱା।' ଲୋକମାନଙ୍କର ଅନ୍ତ ବିଷୟରେ ପଚାରିବା ସମୟରେ, ଆମେ ତାଙ୍କୁ କହିଲୁ, 'ପାରିକ୍ଷିତମାନେ କେଉଁଠାରେ ଥିଲେ?' ପାରିକ୍ଷିତମାନେ କେଉଁଠାରେ ଥିଲେ? ହେ ଯାଜ୍ଞବଲ୍କ୍ୟ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପଚାରୁଛି: ପାରିକ୍ଷିତମାନେ କେଉଁଠାରେ ଥିଲେ?

Bṛhadāraṇyaka 3.3.2

स होवाच उवाच वै सः ।
अगच्छन् वै ते तद्यत्राश्वमेधयाजिनो गच्छन्तीति ।
क्व न्वश्वमेधयाजिनो गच्छन्तीति ।
द्वात्रिंशतं वै देवरथाह्न्यान्ययं लोकः ।
तं समन्तं पृथिवी द्विस्तावत्पर्येति ।
तां समन्तं पृथिवीं द्विस्तावत्समुद्रः पर्येति ।
तद्यावती क्षुरस्य धारा यावद्वा मक्षिकायाः पत्त्रं तावानन्तरेणाकाशः तानैन्द्रः सुपर्णो भूत्वा वायवे प्रायच्छत् ।
तान् वायुरात्मनि धित्वा तत्रागमयद्यत्राश्वमेधयाजिनोऽभवन्निति ।
एवमिव वै स वायुमेव प्रशशंस तस्माद्वायुरेव व्यष्टिर्वायुः समष्टिः ।
अप पुनर्मृत्युं जयति य एवं वेद ।
ततो ह भुज्युर्लाह्यायनिरुपरराम ॥ ३.३.२ ॥

ସେ କହିଲେ, ନିଶ୍ଚୟ ସେ କହିଲେ: ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଯେଉଁଠାକୁ ଯାଆନ୍ତି, ସେଠାକୁ ଆମେ ଯାଇଥିଲୁ। ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞକାରୀମାନେ କେଉଁଠାକୁ ଯାଆନ୍ତି? ବତିଶଟି ଦେବରଥ ଅଛି; ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ଏହି ଲୋକ। ପୃଥିବୀ ଏହାକୁ ଚାରିପାଶରୁ ଦୁଇଗୁଣ ଘେରେ; ସମୁଦ୍ର ସେହି ପୃଥିବୀକୁ ଚାରିପାଶରୁ ଦୁଇଗୁଣ ଘେରେ। କ୍ଷୁରର ଧାର ଯେତେ ସୂକ୍ଷ୍ମ, କିମ୍ବା ମାଛିର ପାଖ ଯେତେ ଛୋଟ, ସେମାନଙ୍କ ମଝିରେ ଆକାଶ ସେତିକି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗରୁଡ଼ ହୋଇ ସେମାନେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବାୟୁକୁ ଦେଲେ। ବାୟୁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ନିଜ ଭିତରେ ଧରି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞକାରୀମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଆଣିଲେ। ଏହିପରି ସେ ବାୟୁଙ୍କୁ ହିଁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ତେଣୁ ବାୟୁ ହିଁ ବ୍ୟଷ୍ଟି, ବାୟୁ ହିଁ ସମଷ୍ଟି। ଯେ ଏହା ଜାଣେ ସେ ପୁନଃ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଜିତେ। ତା'ପରେ ଲାହ୍ୟାୟନି ଭୁଜ୍ୟୁ ନୀରବ ହେଲେ।