अथर्ववेद · सूक्त 17.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
17.1.1
विषासहिं सहमानं सासहानं सहीयांसम् ।
सहमानं सहोजितं स्वर्जितं गोजितं संधनाजितम् ।
ईड्यं नाम ह्व इन्द्रमायुष्मान् भूयासम् ॥ १७.१.१ ॥
शत्रूंना पराभूत करणारा, सहनशील, विजयी, अधिक बलवान, बलाने जिंकणारा, स्वर्ग जिंकणारा, गायी जिंकणारा आणि धनस्पर्धेत जिंकणारा, स्तुत्य नावाच्या इंद्राला मी आवाहन करतो; मी दीर्घायुषी होवो.
17.1.2
विषासहिं सहमानं सासहानं सहीयांसम् ।
सहमानं सहोजितं स्वर्जितं गोजितं संधनाजितम् ।
ईड्यं नाम ह्व इन्द्रं प्रियो देवानां भूयासम् ॥ १७.१.२ ॥
शत्रूंना पराभूत करणारा, सहनशील, विजयी, अधिक बलवान, बलाने जिंकणारा, स्वर्ग जिंकणारा, गायी जिंकणारा आणि धनस्पर्धेत जिंकणारा, स्तुत्य नावाच्या इंद्राला मी आवाहन करतो; मी देवांना प्रिय होवो.
17.1.3
विषासहिं सहमानं सासहानं सहीयांसम् ।
सहमानं सहोजितं स्वर्जितं गोजितं संधनाजितम् ।
ईड्यं नाम ह्व इन्द्रं प्रियः प्रजानां भूयासम् ॥ १७.१.३ ॥
शत्रूंना पराभूत करणारा, सहनशील, विजयी, अधिक बलवान, बलाने जिंकणारा, स्वर्ग जिंकणारा, गायी जिंकणारा आणि धनस्पर्धेत जिंकणारा, स्तुत्य नावाच्या इंद्राला मी आवाहन करतो; मी प्रजांना प्रिय होवो.
17.1.4
विषासहिं सहमानं सासहानं सहीयांसम् ।
सहमानं सहोजितं स्वर्जितं गोजितं संधनाजितम् ।
ईड्यं नाम ह्व इन्द्रं प्रियः पशूनां भूयासम् ॥ १७.१.४ ॥
शत्रूंना पराभूत करणारा, सहनशील, विजयी, अधिक बलवान, बलाने जिंकणारा, स्वर्ग जिंकणारा, गायी जिंकणारा आणि धनस्पर्धेत जिंकणारा, स्तुत्य नावाच्या इंद्राला मी आवाहन करतो; मी पशुधनाला प्रिय होवो.
17.1.5
विषासहिं सहमानं सासहानं सहीयांसम् ।
सहमानं सहोजितं स्वर्जितं गोजितं संधनाजितम् ।
ईड्यं नाम ह्व इन्द्रं प्रियः समानानां भूयासम् ॥ १७.१.५ ॥
शत्रूंना जिंकणारा, सहन करून विजयी होणारा, अधिक बलवान, बलाने जिंकलेला, स्वर्गाने जिंकलेला, गायींनी जिंकलेला, धनाने जिंकलेला, त्या स्तुत्य इंद्राला मी नावाने आवाहन करतो; समानांचा मी प्रिय होवो.
17.1.6
उदिह्युदिहि सूर्य वर्चसा माभ्युदिहि ।
द्विषंश्च मह्यं रध्यतु मा चाहं द्विषते रधं तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.६ ॥
हे सूर्या, तेजाने उदय पाव, उदय पाव; माझ्यावर तेजाने उदय पावू नकोस. द्वेष करणारा माझ्या वशात येवो, आणि मी द्वेष करणाऱ्याच्या वशात न येवो. हे विष्णो, तुझे पराक्रम अनेक आहेत. अनेक रूपांच्या पशूंनी आम्हाला भर; परम आकाशात अमृतकोशात मला स्थापित कर.
17.1.7
उदिह्युदिहि सूर्य वर्चसा माभ्युदिहि ।
आंश्च पश्यामि यांश्च न तेषु मा सुमतिं कृधि तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.७ ॥
हे सूर्या, तेजाने उदय पाव, उदय पाव; माझ्यावर उदय पावू नकोस. ज्यांना मी पाहतो आणि जे दिसत नाहीत, त्यांच्यात मला सद्भाव दे. हे विष्णो, तुझे पराक्रम अनेक आहेत. अनेक रूपांच्या पशूंनी आम्हाला भर; परम आकाशात अमृतकोशात मला स्थापित कर.
17.1.8
मा त्वा दभन्त्सलिले अप्स्वन्तर्ये पाशिन उपतिष्ठन्त्यत्र ।
हित्वाशस्तिं दिवमारुक्ष एतां स नो मृड सुमतौ ते स्याम तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.८ ॥
पाण्यात, जलांमध्ये येथे तुझ्याजवळ येणारे पाशधारी तुला इजा करोत नाहीत. शाप सोडून या दिव्य लोकात आरोहण कर; तो आमच्यावर कृपा करो. हे विष्णो, तुझ्या अनुग्रहात आम्ही राहो, तुझ्या अनेक पराक्रमांत. विश्वरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतात आम्हाला स्थापन कर.
17.1.9
त्वं न इन्द्र महते सौभगायादब्धेभिः परि पाह्यक्तुभिस्तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.९ ॥
हे इंद्रा, महान सौभाग्यासाठी अक्षय प्रकाशांनी आम्हाला सर्व बाजूंनी रक्षण कर. हे विष्णो, तुझे अनेक पराक्रम आहेत. विश्वरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतात आम्हाला स्थापन कर.
17.1.10
त्वं न इन्द्रोतिभिः शिवाभिः शंतमो भव ।
आरोहंस्त्रिदिवं दिवो गृणानः सोमपीतये प्रियधामा स्वस्तये तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१० ॥
तू आमच्यासाठी इंद्राच्या शुभ रक्षणांनी अत्यंत सुखदायी हो. त्रिदिवात आरोहण करत, दिव्य लोकाची स्तुती करत, सोमपानासाठी, प्रिय धाम असलेला होऊन, कल्याणासाठी; हे विष्णो, तुझे अनेक पराक्रम आहेत. विश्वरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतात आम्हाला स्थापन कर.
17.1.11
त्वमिन्द्रासि विश्वजित्सर्ववित्पुरुहूतस्त्वमिन्द्र ।
त्वमिन्द्रेमं सुहवं स्तोममेरयस्व स नो मृड सुमतौ ते स्याम तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.११ ॥
तूच इंद्र आहेस; विश्वजेता, सर्वज्ञ, पुष्कळांनी आवाहन केलेला तूच आहेस. हे इंद्रा, या सहज आवाहनीय स्तोत्राला प्रेरित कर; तो आम्हांवर कृपा करो. तुझ्या सद्भावात आम्ही असो. हे विष्णो, तुझे वीर्य अनेक प्रकारचे आहे. विविध रूपांच्या पशूंनी आम्हांला भरून टाक; परम आकाशात अमृतात आम्हांला स्थापित कर.
17.1.12
अदब्धो दिवि पृथिव्यामुतासि न त आपुर्महिमानमन्तरिक्षे ।
अदब्धेन ब्रह्मणा वावृधानः स त्वं न इन्द्र दिवि षं छर्म यच्छ तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१२ ॥
तू अक्षत आहेस; स्वर्गात आणि पृथ्वीवर. अंतरिक्षात तुझी महिमा कोणीही गाठली नाही. अक्षय ब्रह्मबलाने वाढणाऱ्या इंद्रा, तू आम्हांला स्वर्गात सुख आणि आश्रय दे. हे विष्णो, तुझे वीर्य अनेक प्रकारचे आहे. विविध रूपांच्या पशूंनी आम्हांला भरून टाक; परम आकाशात अमृतात आम्हांला स्थापित कर.
17.1.13
या त इन्द्र तनूरप्सु या पृथिव्यां यान्तरग्नौ या ते इन्द्र पवमाने स्वर्विदि ।
ययेन्द्र तन्वाऽन्तरिक्षं व्यापिथ तया न इन्द्र तन्वा शर्म यच्छ तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१३ ॥
हे इंद्रा, पाण्यात असलेले तुझे शरीर, पृथ्वीवरील शरीर, अग्नीच्या आत असलेले शरीर, आणि स्वर्ग शोधणाऱ्या पवमान सोमात असलेले तुझे शरीर — ज्या शरीराने तू अंतरिक्ष व्यापलेस, त्याच शरीराने आम्हांस आश्रय दे. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. आम्हांला विश्वरूप पशूंनी भर; परम आकाशात, अमृताच्या भांडारात मला स्थापित कर.
17.1.14
त्वामिन्द्र ब्रह्मणा वर्धयन्तः सत्त्रं नि षेदुर्ऋषयो नाधमानास्तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१४ ॥
हे इंद्रा, ब्रह्म (मंत्र) द्वारे तुझी स्तुती करीत, याचना करीत ऋषी सत्रात बसले. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. आम्हांला विश्वरूप पशूंनी भर; परम आकाशात, अमृताच्या भांडारात मला स्थापित कर.
17.1.15
त्वं तृतं त्वं पर्येष्युत्सं सहस्रधारं विदथं स्वर्विदं तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१५ ॥
तू विस्तारलेल्या (आकाशाला) विस्तारतोस; हजार धारा असलेल्या झऱ्याभोवती फिरतोस; स्वर्ग मिळवून देणाऱ्या विदथ-सभेभोवती फिरतोस. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. आम्हांला विश्वरूप पशूंनी भर; परम आकाशात, अमृताच्या भांडारात मला स्थापित कर.
17.1.16
त्वं रक्षसे प्रदिशश्चतस्रस्त्वं शोचिषा नभसी वि भासि ।
त्वमिमा विश्वा भुवनानु तिष्ठस ऋतस्य पन्थामन्वेषि विद्वांस्तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१६ ॥
तू चारही दिशांचे रक्षण करतोस; तुझ्या तेजाने आकाश आणि द्युलोक प्रकाशित होतात. तू ही सर्व भुवने व्यापून उभा आहेस, ऋताचा मार्ग जाणून तो शोधतोस. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. विविधरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतनिधीत आम्हाला स्थापित कर.
17.1.17
पञ्चभिः पराङ्तपस्येकयार्वाङशस्तिमेषि सुदिने बाधमानस्तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१७ ॥
पाचांनी तू दूर तापतोस; एकाने जवळ येऊन अशुभाला हाकलत शुभ दिवशी येतोस. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. विविधरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतनिधीत आम्हाला स्थापित कर.
17.1.18
त्वमिन्द्रस्त्वं महेन्द्रस्त्वं लोकस्त्वं प्रजापतिः ।
तुभ्यं यज्ञो वि तायते तुभ्यं जुह्वति जुह्वतस्तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१८ ॥
तू इंद्र आहेस; तू महेंद्र आहेस; तू लोक आहेस; तू प्रजापती आहेस. तुझ्यासाठी यज्ञ विस्तारला जातो; तुझ्यासाठी होम करणारे आहुती देतात. हे विष्णो, तुझी वीरकर्मे अनेक प्रकारची आहेत. विविधरूप पशूंनी आम्हाला भरून टाक; परम आकाशात अमृतनिधीत आम्हाला स्थापित कर.
17.1.19
असति सत्प्रतिष्ठितं सति भूतं प्रतिष्ठितम् ।
भूतं ह भव्य आहितं भव्यं भूते प्रतिष्ठितं तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.१९ ॥
असतामध्ये सत् प्रतिष्ठित आहे; सतामध्ये भूत प्रतिष्ठित आहे. भूतामध्ये भव्य आहित आहे; भव्य भूतामध्ये प्रतिष्ठित आहे. हे विष्णो, तुझे पराक्रम अनेक प्रकारचे आहेत. विश्वरूप पशूंनी आम्हाला तृप्त कर; परम आकाशात अमृताच्या साठ्यात मला स्थापन कर.
17.1.20
शुक्रोऽसि भ्राजोऽसि ।
स यथा त्वं भ्राजता भ्राजोऽस्येवाहं भ्राजता भ्राज्यासम् ॥ १७.१.२० ॥
तू शुक्र आहेस, तू भ्राज आहेस. तू भ्राजाने तेजस्वी आहेस तसाच मीही भ्राजाने तेजस्वी होवो.
17.1.21
रुचिरसि रोचोऽसि ।
स यथा त्वं रुच्या रोचोऽस्येवाहं पशुभिश्च ब्राह्मणवर्चसेन च रुचिषीय ॥ १७.१.२१ ॥
तू रुची आहेस, तू रोच आहेस. तू रुचीने तेजस्वी आहेस तसाच मी पशू आणि ब्राह्मण-तेजाने तेजस्वी होवो.
17.1.22
उद्यते नम उदायते नम उदिताय नमः ।
विराजे नमः स्वराजे नमः सम्राजे नमः ॥ १७.१.२२ ॥
उदय पावणाऱ्याला नमस्कार, उदयाला येणाऱ्याला नमस्कार, उदित झालेल्याला नमस्कार. विराजाला नमस्कार, स्वराजाला नमस्कार, सम्राजाला नमस्कार.
17.1.23
अस्तंयते नमोऽस्तमेष्यते नमोऽस्तमिताय नमः ।
विराजे नमः स्वराजे नमः सम्राजे नमः ॥ १७.१.२३ ॥
अस्त होणाऱ्याला नमस्कार, अस्ताला जाणाऱ्याला नमस्कार, अस्त पावलेल्याला नमस्कार. विराजाला नमस्कार, स्वराजाला नमस्कार, सम्राजाला नमस्कार.
17.1.24
उदगादयमादित्यो विश्वेन तपसा सह ।
सपत्नान् मह्यं रन्धयन् मा चाहं द्विषते रधं तवेद्विष्णो बहुधा वीर्याणि ।
त्वं नः पृणीहि पशुभिर्विश्वरूपैः सुधायां मा धेहि परमे व्योमन् ॥ १७.१.२४ ॥
हा आदित्य सर्व तापासह उदयास आला आहे, माझ्या शत्रूंना वश करीत. द्वेष करणाऱ्याच्या हाती मी पडू नये. हे विष्णो, तुझी वीर्ये अनेक प्रकारची आहेत. आम्हांस विश्वरूप पशूंनी भरून टाक; परम आकाशात अमृतात मला स्थापित कर.
17.1.25
आदित्य नावमारुक्षः शतारित्रां स्वस्तये ।
अहर्मात्यपीपरो रात्रिं सत्राति पारय ॥ १७.१.२५ ॥
हे आदित्या, कल्याणासाठी शंभर वल्ह्यांच्या नावेवर तू चढलास. दिवसाला पार करू नकोस; रात्रीला उत्तम रक्षणाने पार करव.
17.1.26
सूर्य नावमारुक्षः शतारित्रां स्वस्तये ।
रात्रिं मात्यपीपरोऽहः सत्राति पारय ॥ १७.१.२६ ॥
हे सूर्या, कल्याणासाठी शंभर वल्ह्यांच्या नावेवर तू चढलास. रात्रीला पार करू नकोस; दिवसाला उत्तम रक्षणाने पार करव.
17.1.27
प्रजापतेरावृतो ब्रह्मणा वर्मणाहं कश्यपस्य ज्योतिषा वर्चसा च ।
जरदष्टिः कृतवीर्यो विहायाः सहस्रायुः सुकृतश्चरेयम् ॥ १७.१.२७ ॥
प्रजापतीने वेढलेला, ब्रह्म आणि कवचाने, कश्यपाच्या ज्योतीने आणि तेजाने (वेढलेला) मी. जरेपर्यंत जगणारा, वीर्यवान, विशाल, सहस्र आयुष्याचा, सत्कर्मी होऊन मी संचार करावा.
17.1.28
परिवृतो ब्रह्मणा वर्मणाहं कश्यपस्य ज्योतिषा वर्चसा च ।
मा मा प्रापन्न् इषवो दैव्या या मा मानुषीरवसृष्टाः वधाय ॥ १७.१.२८ ॥
ब्रह्म आणि कवचाने वेढलेला, कश्यपाच्या ज्योतीने आणि तेजाने (वेढलेला) मी. दैवी बाण मला पोहोचू नयेत; वधासाठी सोडलेले मानुषी बाणही मला पोहोचू नयेत.
17.1.29
ऋतेन गुप्त ऋतुभिश्च सर्वैर्भूतेन गुप्तो भव्येन चाहम् ।
मा मा प्रापत्पाप्मा मोत मृत्युरन्तर्दधेऽहं सलिलेन वाचः ॥ १७.१.२९ ॥
मी ऋताने संरक्षित आहे, सर्व ऋतूंनी संरक्षित आहे; जे घडले व जे घडणार त्यानी संरक्षित आहे. पाप आणि मृत्यू मला न पोहोचोत; वाणीच्या जलाने मी झाकलेला आहे.
17.1.30
अग्निर्मा गोप्ता परि पातु विश्वतः उद्यन्त्सूर्यो नुदतां मृत्युपाशान् ।
व्युच्छन्तीरुषसः पर्वता ध्रुवाः सहस्रं प्राणा मय्या यतन्ताम् ॥ १७.१.३० ॥
रक्षक अग्नी सर्व बाजूंनी माझे रक्षण करो. उदय पावणारा सूर्य मृत्यूचे पाश दूर करो. प्रकाशणाऱ्या उषा आणि अचल पर्वत; माझ्यामध्ये सहस्र प्राण पसरोत.