Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

अथर्ववेद · सूक्त 20.107

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

20.107.1

समस्य मन्यवे विशो विश्वा नमन्त कृष्टयः ।
समुद्रायेव सिन्धवः ॥ २०.१०७.१ ॥

त्याच्या क्रोधापुढे सर्व प्रजा आणि सर्व जमाती नमल्या, जसे नद्या समुद्राकडे झुकतात.

20.107.2

ओजस्तदस्य तित्विष उभे यत्समवर्तयत् ।
इन्द्रश्चर्मेव रोदसी ॥ २०.१०७.२ ॥

त्याचे ते बल चमकते; इंद्राने दोन्ही लोक कातड्यासारखे गुंडाळले तेव्हा.

20.107.3

वि चिद्वृत्रस्य दोधतो वज्रेण शतपर्वणा ।
शिरो बिभेद्वृष्णिना ॥ २०.१०७.३ ॥

अडवणाऱ्या वृत्राचे डोके शतपर्वी वज्राने इंद्राने फोडले, पराक्रमी (आयुधाने).

20.107.4

तदिदास भुवनेषु ज्येष्ठं यतो जज्ञ उग्रस्त्वेषनृम्णः ।
सद्यो जज्ञानो नि रिणाति शत्रून् अनु यदेनं मदन्ति विश्व ऊमाः ॥ २०.१०७.४ ॥

लोकांमध्ये तेच सर्वश्रेष्ठ; तेथूनच उग्र आणि तेजोबल असलेला (इंद्र) जन्मला. जन्मताच तो शत्रूंचा नाश करतो; सर्व सहाय्यक त्याच्यामागे आनंद करतात.

20.107.5

वावृधानः शवसा भूर्योजाः शत्रुर्दासाय भियसं दधाति ।
अव्यनच्च व्यनच्च सस्नि सं ते नवन्त प्रभृता मदेषु ॥ २०.१०७.५ ॥

बलाने वाढणारा, अपार ओजस्वी (इंद्र) शत्रू दासाला भय देतो. उघडे आणि झाकलेले (सर्व) — हे बलवान, मदांमध्ये तुझ्यासाठी आणलेले अर्पण नमतात.

20.107.6

त्वे क्रतुमपि पृञ्चन्ति भूरि द्विर्यदेते त्रिर्भवन्त्यूमाः ।
स्वादोः स्वादीयः स्वादुना सृजा समदः सु मधु मधुनाभि योधीः ॥ २०.१०७.६ ॥

तुझ्यामध्ये पुष्कळ संकल्प (बल) ओततात, जेव्हा हे सहाय्यक दोनदा व तीनदा होतात. गोडापेक्षा गोड, मधुराने (मधुर सोम) वाहू दे; आनंद देणाऱ्या, मधाला मधाने मिसळून (शत्रूवर) आक्रमण कर.

20.107.7

यदि चिन् नु त्वा धना जयन्तं रणेरणे अनुमदन्ति विप्राः ।
ओजीयः शुष्मिन्त्स्थिरमा तनुष्व मा त्वा दभन् दुरेवासः कशोकाः ॥ २०.१०७.७ ॥

युद्धात, धनविजयात तुला विप्र प्रत्येक युद्धात आनंदाने स्तविताना, हे शौर्यवाना, दृढपणे स्वतःला विस्तृत कर; दुष्ट निवासी आणि उपहास करणारे शत्रू तुला हानी करू नयेत.

20.107.8

त्वया वयं शाशद्महे रणेषु प्रपश्यन्तो युधेन्यानि भूरि ।
चोदयामि त आयुधा वचोभिः सं ते शिशामि ब्रह्मणा वयांसि ॥ २०.१०७.८ ॥

तुझ्याद्वारे आम्ही युद्धांत जिंकतो, विपुल युद्धलाभ पाहत; शब्दांनी मी तुझी आयुधे प्रेरितो, ब्रह्माने (मंत्राने) तुझी बले धारदार करतो.

20.107.9

नि तद्दधिषेऽवरे परे च यस्मिन्न् आविथावसा दुरोणे ।
आ स्थापयत मातरं जिगत्नुमत इन्वत कर्वराणि भूरि ॥ २०.१०७.९ ॥

खाली आणि वर त्या (निधीला) तू ठेवतोस, ज्यात संरक्षण-साहाय्यासह घरात तू राहतोस; मातेला स्थापन कर, विजेत्याला स्थापन कर, मग अनेक कर्मांना प्रेरित कर.

20.107.10

स्तुष्व वर्ष्मन् पुरुवर्त्मानं समृभ्वाणमिनतममाप्तमाप्त्यानाम् ।
आ दर्शति शवसा भूर्योजाः प्र सक्षति प्रतिमानं पृथिव्याः ॥ २०.१०७.१० ॥

उंच स्थानी अनेक मार्ग असलेल्या, कुशल, अत्यंत शक्तिमान, मिळवणाऱ्यांमध्ये मिळवलेल्या (इंद्राची) स्तुती कर; अपार ओज असलेला तो बलाने प्रकट होतो, पृथ्वीचे प्रमाण होऊन जिंकतो.

20.107.11

इमा ब्रह्म बृहद्दिवः कृणवदिन्द्राय शूषमग्नियः स्वर्षाः ।
महो गोत्रस्य क्षयति स्वराजा तुरश्चिद्विश्वमर्णवत्तपस्वान् ॥ २०.१०७.११ ॥

बृहद्दिवाचे हे ब्रह्ममंत्र इंद्रासाठी बल निर्माण करोत; अग्नीने प्रज्वलित, सूर्यान्वेषी, तो महान गोत्रात वास करतो, स्वराज्य असलेला, वेगवान, तपस्वी, समुद्राप्रमाणे सर्वांना वेढतो.

20.107.12

एवा महान् बृहद्दिवो अथर्वावोचत्स्वां तन्वमिन्द्रमेव ।
स्वसारौ मातरिभ्वरी अरिप्रे हिन्वन्ति चैने शवसा वर्धयन्ति च ॥ २०.१०७.१२ ॥

अशा प्रकारे महान बृहद्दिवा अथर्वाने आपल्या स्वतःच्या देहधारी इंद्राविषयी सांगितले. मातरिश्वासारख्या वेगवान, निष्कलंक अशा दोन बहिणी यांना प्रेरणा देतात आणि बलाने वाढवतात.

20.107.13

चित्रं देवानां केतुरनीकं ज्योतिष्मान् प्रदिशः सूर्य उद्यन् ।
दिवाकरोऽति द्युम्नैस्तमांसि विश्वातारीद्दुरितानि शुक्रः ॥ २०.१०७.१३ ॥

देवांचा अद्भुत ध्वज आणि तेजस्वी मुख; दिशांमध्ये उगवणारा प्रकाशमान सूर्य. दिवस निर्माण करणारा, आपल्या तेजाने सर्व अंधार आणि दुरितांना ओलांडला, तो शुद्ध सूर्य.

20.107.14

चित्रं देवानामुदगादनीकं चक्षुर्मित्रस्य वरुणस्याग्नेः ।
आप्राद्द्यावापृथिवी अन्तरिक्षं सूर्य आत्मा जगतस्तस्थुषश्च ॥ २०.१०७.१४ ॥

देवांचे अद्भुत मुख उदयास आले; ते मित्र, वरुण आणि अग्नीचे डोळे आहे. त्याने द्यावापृथिवी आणि अंतरिक्ष व्यापले; सूर्य चालणाऱ्या आणि स्थिर सर्वांचा आत्मा आहे.

20.107.15

सूर्यो देवीमुषसं रोचमानां मर्यो न योषामभ्येति पश्चात् ।
यत्रा नरो देवयन्तो युगानि वितन्वते प्रति भद्राय भद्रम् ॥ २०.१०७.१५ ॥

सूर्य तेजस्वी देवी उषेच्या मागे येतो, जसा माणूस स्त्रीच्या मागे जातो. जिथे देवांची इच्छा करणारे मानव युगे विस्तारतात, कल्याणासाठी कल्याणाकडे.