മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.144
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.144.1
कृतास्त्रान्धार्तराष्ट्रांश्च पाण्डुपुत्रांश्च भारत ।
दृष्ट्वा द्रोणोऽब्रवीद्राजन्धृतराष्ट्रं जनेश्वरम् ॥ १.१४४.१ ॥
ഹേ ഭാരതാ, അസ്ത്രവിദ്യയിൽ നിപുണരായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരെയും പാണ്ഡുപുത്രന്മാരെയും കണ്ട് ദ്രോണൻ ജനേശ്വരനായ ധൃതരാഷ്ട്രരാജാവിനോട് പറഞ്ഞു.
1.144.2
कृपस्य सोमदत्तस्य वाह्लीकस्य च धीमतः ।
गाङ्गेयस्य च सान्निध्ये व्यासस्य विदुरस्य च ॥ १.१४४.२ ॥
കൃപൻ, സോമദത്തൻ, ബുദ്ധിമാനായ വാഹ്ലീകൻ, ഗാംഗേയൻ (ഭീഷ്മൻ), വ്യാസൻ, വിദുരൻ എന്നിവരുടെ സന്നിധിയിൽ.
1.144.3
राजन्संप्राप्तविद्यास्ते कुमाराः कुरुसत्तम ।
ते दर्शयेयुः स्वां शिक्षां राजन्ननुमते तव ॥ १.१४४.३ ॥
ഹേ രാജാവേ, കുരുശ്രേഷ്ഠാ, വിദ്യ നേടിയ ആ രാജകുമാരന്മാർ അങ്ങയുടെ അനുമതിയോടെ തങ്ങളുടെ വിദ്യ പ്രദർശിപ്പിക്കട്ടെ.
1.144.4
ततोऽब्रवीन्महाराजः प्रहृष्टेनान्तरात्मना ।
भारद्वाज महत्कर्म कृतं ते द्विजसत्तम ॥ १.१४४.४ ॥
അപ്പോൾ മഹാരാജാവ് സന്തോഷിച്ച മനസ്സോടെ പറഞ്ഞു - ഹേ ഭാരദ്വാജാ, ദ്വിജോത്തമാ, അങ്ങ് മഹത്തായ കർമ്മം ചെയ്തിരിക്കുന്നു.
1.144.5
यदानुमन्यसे कालं यस्मिन्देशे यथायथा ।
तथातथा विधानाय स्वयमाज्ञापयस्व माम् ॥ १.१४४.५ ॥
ഏത് സമയത്ത്, ഏത് സ്ഥലത്ത്, എങ്ങനെ അങ്ങ് അനുമതി നൽകുന്നുവോ, അതനുസരിച്ച് ക്രമീകരണത്തിനായി അങ്ങ് തന്നെ എനിക്ക് ആജ്ഞ നൽകൂ.
1.144.6
स्पृहयाम्यद्य निर्वेदान्पुरुषाणां सचक्षुषाम् ।
अस्त्रहेतोः पराक्रान्तान्ये मे द्रक्ष्यन्ति पुत्रकान् ॥ १.१४४.६ ॥
ഇന്ന് അസ്ത്രവിദ്യക്കായി പരാക്രമം കാട്ടുന്ന, കണ്ണുള്ള മനുഷ്യരുടെ ആനന്ദകരമായ കാഴ്ച ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അവർ എന്റെ പുത്രന്മാരെ കാണും.
1.144.7
क्षत्तर्यद्गुरुराचार्यो ब्रवीति कुरु तत्तथा ।
न हीदृशं प्रियं मन्ये भविता धर्मवत्सल ॥ १.१४४.७ ॥
വിദുരാ, ഗുരുവായ ആചാര്യൻ പറയുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക. ധർമ്മപ്രിയനേ, ഇതിനേക്കാൾ പ്രിയമായ ഒന്നും ഉണ്ടാവില്ല എന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.
1.144.8
ततो राजानमामन्त्र्य विदुरानुमतोपि हि ।
भारद्वाजो महाप्राज्ञो मापयामास मेदिनीम् ॥ १.१४४.८ ॥
അനന്തരം രാജാവിനോട് അനുവാദം വാങ്ങി, വിദുരന്റെ സമ്മതത്തോടെയും, മഹാപ്രാജ്ഞനായ ഭാരദ്വാജൻ ഭൂമി അളപ്പിച്ചു.
1.144.9
समामवृक्षां निर्गुलमामुदक्प्रवणसंस्थिताम् ।
तस्यां भूमौ बलिं चक्रे तिथौ नक्षत्रपूजिते ॥ १.१४४.९ ॥
സമമായതും, മരങ്ങളില്ലാത്തതും, കുറ്റിക്കാടുകളില്ലാത്തതും, വടക്കോട്ട് ചരിഞ്ഞതുമായ ആ ഭൂമിയിൽ, നക്ഷത്രപൂജിതമായ തിഥിയിൽ അദ്ദേഹം ബലി അർപ്പിച്ചു.
1.144.10
अवघुष्टं पुरं चापि तदर्थं भरतर्षभ ।
रङ्गभूमौ सुविपुलं शास्त्रदृष्टं यथाविधि ॥ १.१४४.१० ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, അതിനായി നഗരത്തിലും പ്രഖ്യാപനം ചെയ്തു; രംഗഭൂമിയിൽ ശാസ്ത്രവിധി പ്രകാരം അതിവിപുലമായ നിർമ്മാണം നടന്നു.
1.144.11
प्रेक्षागारं सुविहितं चक्रस्ते तस्य शिल्पिनः ।
रक्षां सर्वायुधोपेतां स्त्रीणां चैव नरर्षभ ॥ १.१४४.११ ॥
ആ ശില്പികൾ നന്നായി ഒരുക്കിയ പ്രേക്ഷാഗൃഹം നിർമ്മിച്ചു; നരശ്രേഷ്ഠാ, സ്ത്രീകളുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി സർവ്വായുധങ്ങളോടുകൂടിയ കാവലും ഏർപ്പെടുത്തി.
1.144.12
मञ्चांश्च कारयामासुर्यत्र जानपदा जनाः ।
विपुलानुच्छ्रयोपेताञ्शिबिकाश्च महाधनाः ॥ १.१४४.१२ ॥
ജനപദവാസികൾക്ക് ഇരിക്കാൻ വിശാലവും ഉയരമുള്ളതുമായ മഞ്ചങ്ങളും മഹാധനവാന്മാർക്കായി പല്ലക്കുകളും അവർ നിർമ്മിപ്പിച്ചു.
1.144.13
तस्मिंस्ततोऽहनि प्राप्ते राजा ससचिवस्तदा ।
सान्तःपुरः सहामात्यो व्यासस्यानुमते तदा।
भीष्मं प्रमुखतः कृत्वा कृपं चाचार्यसत्तमम् ॥ १.१४४.१३ ॥
ആ ദിവസം വന്നപ്പോൾ രാജാവ് മന്ത്രിമാരോടും അന്തഃപുരത്തോടും അമാത്യരോടും വ്യാസന്റെ അനുമതിയോടെ, ഭീഷ്മരെ മുന്നിൽ നിർത്തി, ശ്രേഷ്ഠാചാര്യനായ കൃപരെയും കൂട്ടി പുറപ്പെട്ടു.
1.144.14
बाह्लीकं सोमदत्तं च भूरिश्रवसमेव च ।
कुरूनन्यांश्च सचिवानादाय नगराद्बहिः ॥ १.१४४.१४ ॥
ബാഹ്ലീകനെയും സോമദത്തനെയും ഭൂരിശ്രവസ്സിനെയും കുരുക്കളെയും മറ്റ് അമാത്യരെയും കൂട്ടി നഗരത്തിന് പുറത്തേക്ക്.
1.144.15
रङ्गभूमिं समासाद्य ब्राह्मणैः सहितो नृपः ॥ १.१४४.१५ ॥
രംഗഭൂമിയിലെത്തി ബ്രാഹ്മണരോടൊപ്പം രാജാവ്.
1.144.16
मुक्ताजालपरिक्षिप्तं वैदूर्यममिशोभितम् ।
शातकुम्भमयं दिव्यं प्रेक्षागारमुपागमत् ॥ १.१४४.१६ ॥
മുത്തുവലയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട, വൈഡൂര്യങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച, സ്വർണ്ണമയമായ ദിവ്യമായ പ്രേക്ഷാഗൃഹത്തിൽ എത്തി.
1.144.17
गान्धारी च महाभागा कुन्ती च जयतां वर ।
स्त्रियश्च राज्ञः सर्वास्ताः सप्रेष्याः सपरिच्छदाः ॥ १.१४४.१७ ॥
ജേതാക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, മഹാഭാഗ്യവതിയായ ഗാന്ധാരിയും കുന്തിയും രാജാവിന്റെ സ്ത്രീകളെല്ലാം സേവകരോടും പരിവാരത്തോടും കൂടെ.
1.144.18
हर्षादारुरुहुर्मञ्चान्मेरुं देवस्त्रियो यथा ।
ब्राह्मणक्षत्रियाद्यं च चातुर्वर्ण्यं पुराद्द्रुतम् ॥ १.१४४.१८ ॥
സന്തോഷത്തോടെ അവർ മഞ്ചങ്ങളിൽ കയറി, ദേവസ്ത്രീകൾ മേരുവിൽ കയറുംപോലെ; ബ്രാഹ്മണർ, ക്ഷത്രിയർ തുടങ്ങി നാല് വർണ്ണക്കാരും നഗരത്തിൽ നിന്ന് വേഗം പുറത്തിറങ്ങി.
1.144.19
दर्शनेप्सुः समभ्यागात्कुमाराणां कृतास्त्रताम् ।
क्षणेनैकस्थतां तत्र दर्शनेप्सुर्जगाम ह ॥ १.१४४.१९ ॥
രാജകുമാരന്മാരുടെ അസ്ത്രവിദ്യാപാടവം കാണാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ അവർ എത്തിച്ചേർന്നു. ഒരു നിമിഷത്തിനകം അവിടെ എല്ലാവരും ഒരിടത്ത് ഒത്തുകൂടി, കാണാനുള്ള ആവേശത്തോടെ.
1.144.20
प्रवादितैश्च वादित्रैर्जनकौतूहलेन च ।
महार्णव इव क्षुब्धः समाजः सोऽभवत्तदा ॥ १.१४४.२० ॥
മുഴങ്ങുന്ന വാദ്യങ്ങളാലും ജനങ്ങളുടെ കൗതുകത്താലും ആ സദസ്സ് അപ്പോൾ മഹാസമുദ്രംപോലെ ഇളകിമറിഞ്ഞു.
1.144.21
ततः शुक्लाम्बरधरः शुक्लयज्ञोपवीतवान् ।
शुक्लकेशः सितश्मश्रुः शुक्लाल्यानुलेपनः ॥ १.१४४.२१ ॥
പിന്നെ വെള്ളവസ്ത്രം ധരിച്ച്, വെള്ള യജ്ഞോപവീതമണിഞ്ഞ്, വെള്ളമുടിയും വെള്ളത്താടിയുമുള്ള, വെള്ള സുഗന്ധലേപനം പൂശിയ അദ്ദേഹം...
1.144.22
रङ्गमध्यं तदाचार्यः सपुत्रः प्रविवेश ह ।
नभो जलधरैर्हीनं साङ्गारक इवांशुमान् ॥ १.१४४.२२ ॥
അപ്പോൾ ആചാര്യൻ മകനോടൊപ്പം രംഗമധ്യത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു, മേഘങ്ങളില്ലാത്ത ആകാശത്ത് അംഗാരകനോടുകൂടിയ സൂര്യനെപ്പോലെ.
1.144.23
व्यासस्यानुमते चक्रे बलिं बलवतां वरः ।
ब्राह्मणांस्तु सुमन्त्रज्ञान्कारयामास मङ्गलम् ॥ १.१४४.२३ ॥
വ്യാസന്റെ അനുമതിയോടെ ബലവാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ ബലി അർപ്പിച്ചു; നല്ല മന്ത്രങ്ങൾ അറിയുന്ന ബ്രാഹ്മണരെക്കൊണ്ട് മംഗലകർമ്മം ചെയ്യിച്ചു.
1.144.24
सुवर्णमणिरत्नानि वस्त्राणि विविधानि च ।
प्रददौ दक्षिणां राजा द्रोणाय च कृपाय च ॥ १.१४४.२४ ॥
രാജാവ് ദ്രോണനും കൃപനും ദക്ഷിണയായി സ്വർണ്ണവും മണികളും രത്നങ്ങളും വിവിധതരം വസ്ത്രങ്ങളും നൽകി.
1.144.25
सुखपुण्याहघोषस्य पुण्यस्य समनन्तरम् ।
विविशुर्विविधं गृह्य शस्त्रोपकरणं नराः ॥ १.१४४.२५ ॥
ശുഭ പുണ്യാഹ ഘോഷത്തിനും പുണ്യകർമ്മത്തിനും തൊട്ടുപിന്നാലെ, ആളുകൾ വിവിധ ആയുധങ്ങളും ഉപകരണങ്ങളും എടുത്ത് അകത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചു.
1.144.26
ततो बद्धाङ्गुलित्राणा बद्धकक्ष्या महारथाः ।
बद्धथूणाः सधनुषो विविशुर्भरतर्षभाः ॥ १.१४४.२६ ॥
പിന്നെ വിരൽ കവചങ്ങൾ കെട്ടി, അരക്കച്ച മുറുക്കി, ആവനാഴി കെട്ടി, വില്ലോടെ ഭരതശ്രേഷ്ഠരായ മഹാരഥന്മാർ അകത്തുകടന്നു.
1.144.27
रङ्गमध्ये स्थितं द्रोणमभिवाद्य नरर्षभाः ।
चक्रुः पूजां यथान्यायं द्रोणस्य च कृपस्य च ॥ १.१४४.२७ ॥
രംഗമധ്യത്തിൽ നിന്നിരുന്ന ദ്രോണരെ നരശ്രേഷ്ഠന്മാർ വണങ്ങി, മര്യാദപ്രകാരം ദ്രോണർക്കും കൃപർക്കും പൂജ ചെയ്തു.
1.144.28
आशीर्भिश्च प्रयुक्ताभिः सर्वे संहृष्टमानसाः ।
अभिवाद्य पुनः शस्त्रान्बलिपुष्पैः समर्चितान् ॥ १.१४४.२८ ॥
മംഗളാശംസകളോടെ എല്ലാവരും സന്തുഷ്ടമനസ്സോടെ വീണ്ടും വണങ്ങി, ബലിപുഷ്പങ്ങളാൽ പൂജിച്ച ആയുധങ്ങളെ വണങ്ങി.
1.144.29
रक्तचन्दनसंमिश्रैः स्वयमर्चन्ति कौरवाः ।
रक्तचन्दनदिग्धाश्च रक्तमाल्यानुधारिणः ॥ १.१४४.२९ ॥
ചുവന്ന ചന്ദനം ചേർത്ത വസ്തുക്കളാൽ കൗരവർ തന്നെ പൂജ ചെയ്യുന്നു; ചുവന്ന ചന്ദനം പൂശി ചുവന്ന മാലകൾ ധരിച്ചവരാണവർ.
1.144.30
सर्वे रक्तपताकाश्च सर्वे रक्तान्तलोचनाः ।
द्रोणेन समनुज्ञाता गृह्य शस्त्रं परन्तपाः ॥ १.१४४.३० ॥
എല്ലാവർക്കും ചുവന്ന കൊടികൾ, എല്ലാവരുടെയും കണ്ണിന്റെ കോണുകൾ ചുവന്നത്; ദ്രോണന്റെ അനുമതി നേടി ആയുധമെടുത്ത ശത്രുതാപകർ.
1.144.31
धनूंषि पूर्व संगृह्य तप्तकाञ्चनभूषिताः ।
सज्यानि विविधाकाराः शरैः सन्धाय कौरवा ॥ १.१४४.३१ ॥
ആദ്യം തപ്തസ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളണിഞ്ഞ, വിവിധരൂപികളായ കൗരവർ വില്ലുകളെടുത്ത് ഞാണുകെട്ടി അമ്പുകൾ തൊടുത്തു.
1.144.32
ज्याघोषं तलघोषं च कृत्वा भूतान्यमोहयन् ॥ १.१४४.३२ ॥
ഞാണൊലിയും കൈയടി മുഴക്കവും ഉണ്ടാക്കി അവർ സർവ്വഭൂതങ്ങളെയും മോഹിപ്പിച്ചു.
1.144.33
अनुज्येष्ठं च ते तत्र युधिष्ठिरपुनरोगमाः ।
चक्रुरस्त्रं महावीर्याः कुमाराः परमाद्भुतम् ॥ १.१४४.३३ ॥
അവിടെ യുധിഷ്ഠിരനും പിന്തുടർന്ന മഹാവീര്യരായ രാജകുമാരന്മാരും ഇളയവർ മുതൽ മൂത്തവർ വരെ അത്യദ്ഭുതമായ അസ്ത്രവിദ്യ പ്രകടിപ്പിച്ചു.
1.144.34
केषांचित्तत्र माल्येषु शरा निपतिता नृप ।
केषांचित्पुष्पमुकुटे निपतन्ति स्म सायकाः ॥ १.१४४.३४ ॥
രാജാവേ, അവിടെ ചിലരുടെ അമ്പുകൾ മാലകളിൽ വീണു; മറ്റു ചിലരുടേത് പുഷ്പകിരീടങ്ങളിൽ വീണുകൊണ്ടിരുന്നു.
1.144.35
केचिल्लक्ष्याणि विविधैर्बाणैराहितलक्षणैः ।
बिभिदुर्लाघवोत्सृष्टैर्गुरूणि च लघूनि च ॥ १.१४४.३५ ॥
ചിലർ ലക്ഷ്യമിട്ടയച്ച വിവിധ അമ്പുകളാൽ ലക്ഷ്യങ്ങളെ തുളച്ചു; ലാഘവത്തോടെ എയ്ത അമ്പുകളാൽ ഭാരമുള്ളവയും ലഘുവായവയും പിളർന്നു.
1.144.36
केचिच्छराक्षेपभयाच्छिरांस्यवननामिरे ।
मनुजा धृष्टमपरे वीक्षाञ्चक्रुः सुविस्मिताः ॥ १.१४४.३६ ॥
ചിലർ അമ്പെയ്ത്തിന്റെ ഭയത്താൽ തല താഴ്ത്തി; മറ്റുള്ളവർ അത്യധികം വിസ്മയിച്ച് നിർഭയമായി നോക്കിനിന്നു.
1.144.37
ते स्म लक्ष्याणि बिभिदुर्बाणैर्नामाङ्कशोभितैः ।
विविधैर्लाघवोत्सृष्टैरुह्यन्तो वाजिभिर्द्रुतम् ॥ १.१४४.३७ ॥
പേരുകൾ കൊത്തിയ ലക്ഷ്യങ്ങളെ, വേഗത്തിൽ പായുന്ന കുതിരകളുടെ പുറത്തിരുന്ന്, ലാഘവത്തോടെ എയ്ത വിവിധ ബാണങ്ങളാൽ അവർ തുളച്ചു.
1.144.38
तत्कुमारबलं तत्र गृहीतशरकार्मुकम् ।
गन्धर्वनगराकारं प्रेक्ष्य ते विस्मिताभवन् ॥ १.१४४.३८ ॥
അമ്പും വില്ലും ധരിച്ച ആ രാജകുമാരസേനയെ, ഗന്ധർവനഗരം പോലെ തോന്നിച്ച അതിനെ കണ്ട് അവർ വിസ്മയിച്ചു.
1.144.39
सहसा चुक्रुशुश्चान्ये नराः शतसहस्रशः ।
विस्मयोत्फुल्लनयनाः साधुसाध्विति भारत ॥ १.१४४.३९ ॥
പെട്ടെന്ന് മറ്റു നൂറായിരം മനുഷ്യർ ആർത്തുവിളിച്ചു; വിസ്മയത്താൽ വിടർന്ന കണ്ണുകളോടെ, 'സാധു സാധു' എന്ന്, ഹേ ഭാരതാ!
1.144.40
कृत्वा धनुषि ते मार्गान्रथचर्यासु चासकृत् ।
गजपृष्ठेऽश्वपृष्ठे च नियुद्धे च महाबलाः ॥ १.१४४.४० ॥
വില്ലിൽ അവർ രഥ-വിന്യാസ പാതകൾ പലവുരു പരിശീലിച്ചു; ആനപ്പുറത്തും കുതിരപ്പുറത്തും ഗുസ്തിയിലും അവർ മഹാബലന്മാരായിരുന്നു.
1.144.41
गृहीतखड्गचर्माणस्ततो भूयः प्रहारिणः ।
त्सरुमार्गान्यथोद्दिष्टांश्चेरुः सर्वासु भूमिषु ॥ १.१४४.४१ ॥
പിന്നീട് വാളും പരിചയും പിടിച്ച ആ പ്രഹാരികൾ, എല്ലാ ഭൂമികളിലും, നിർദ്ദേശിച്ചപോലെ വാൾപ്പയറ്റിന്റെ വഴികളിൽ വീണ്ടും സഞ്ചരിച്ചു.
1.144.42
लाघवं सौष्ठवं शोभां स्थिरत्वं दृढमुष्टिताम् ।
ददृशुस्तत्र सर्वेषां प्रयोगं खड्गचर्मणोः ॥ १.१४४.४२ ॥
അവിടെ എല്ലാവരുടെയും വാളിന്റെയും പരിചയുടെയും പ്രയോഗത്തിൽ ലാഘവവും സൗഷ്ഠവവും ശോഭയും സ്ഥിരതയും ദൃഢമായ പിടിയും അവർ കണ്ടു.
1.144.43
अथ तौ नित्यसंहृष्टौ सुयोधनवृकोदरौ ।
अवतीर्णौ गदाहस्तावेकशृङ्गाविवाचलौ ॥ १.१४४.४३ ॥
അപ്പോൾ എപ്പോഴും സന്തുഷ്ടരായ സുയോധനനും വൃകോദരനും ഗദകൾ കയ്യിലേന്തി ഇറങ്ങി; ഏകശൃംഗ പർവതങ്ങൾ പോലെ.
1.144.44
बद्धकक्ष्यौ महाबाहू पौरुषे पर्यवस्थितौ ।
बृंहन्तौ वासिताहेतोः समदाविव कुञ्जरौ ॥ १.१४४.४४ ॥
അരക്കെട്ട് മുറുക്കിയ ആ മഹാബാഹുക്കൾ പൗരുഷത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്നു; പിടിയാനയ്ക്കായി മദിച്ച രണ്ട് ആനകൾ പോലെ ഗർജിച്ചു.
1.144.45
तौ प्रदक्षिणसव्यानि मण्डलानि महाबलौ ।
चेरतुर्मण्डलगतौ समदाविव कुञ्जरौ ॥ १.१४४.४५ ॥
ആ മഹാബലന്മാർ വലത്തും ഇടത്തുമായി വൃത്താകാരത്തിൽ സഞ്ചരിച്ചു; മദിച്ച രണ്ട് ആനകൾ വൃത്തത്തിൽ ചുറ്റുന്നതുപോലെ.
1.144.46
विदुरो धृतराष्ट्राय गान्धार्याः पाण्डवारणिः ।
न्यवेदयेतां तत्सर्वं कुमाराणां विचेष्टितम् ॥ १.१४४.४६ ॥
പാണ്ഡവരുടെ അരണിയായ വിദുരൻ ധൃതരാഷ്ട്രനും ഗാന്ധാരിക്കും ആ കുമാരന്മാരുടെ എല്ലാ പ്രവൃത്തികളും അറിയിച്ചു.