மகாபாரதம் · அத்தியாயம் 1.163
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.163.1
तेन विक्रममाणेन ऊरुवेगसमीरितम् ।
वनं सवृक्षविटपं व्याघूर्णितमिवाभवत् ॥ १.१६३.१ ॥
அவன் துணிவுடன் முன்னேறியபோது, தொடைகளின் வேகத்தால் அசைக்கப்பட்ட காடு, மரங்கள் கிளைகளுடன், சுழல்வது போல ஆனது.
1.163.2
जङ्गावातो ववौ चास्य शुचिशुक्रागमे यथा ।
आवर्जितालतावृक्षं मार्गं चक्रे महाबलः ॥ १.१६३.२ ॥
அவன் கால்களிலிருந்து வீசிய காற்று, தூய சுக்ல ருதுவின் வருகையில் வீசுவது போல வீசியது; மகாபலன் கொடிகளையும் மரங்களையும் வளைத்து வழி உண்டாக்கினான்.
1.163.3
स मृद्गन्पुष्पितांश्चैव फलितांश्च वनस्पतीन् ।
अवरुज्य ययौ गुल्मान्पथस्तस्य समीपजान् ॥ १.१६३.३ ॥
அவன் பூத்த, காய்த்த மரங்களை நசுக்கியும் முறித்தும் சென்றான்; அவனுடைய பாதையின் அருகில் வளர்ந்த புதர்களையும் உடைத்துக்கொண்டு சென்றான்.
1.163.4
स रोषित इव क्रुद्धो वने भञ्जन्महाद्रुमान् ।
त्रिप्रस्रुतमदः शुष्मी षष्टिवर्षो मतङ्गराट् ॥ १.१६३.४ ॥
அவன் கோபமும் சினமும் கொண்டவன் போல் காட்டில் பெரிய மரங்களை முறித்தான்—மூன்று இடங்களிலிருந்தும் மதம் பாயும், வலிமையுள்ள, அறுபது வயது கொண்ட, யானைகளின் அரசன்.
1.163.5
गच्छतस्तस्य वेगेन तार्क्ष्यमारुतरंहसः ।
भीमस्य पाण्डुपुत्राणां मूर्च्छेव समजायत ॥ १.१६३.५ ॥
கருடனையும் காற்றையும் போன்ற விரைவுடன் சென்ற பீமனின் வேகத்தால், பாண்டுவின் மகன்களுக்கு மயக்கம் வந்தது போல் ஆனது.
1.163.6
असकृच्चापि सतीर्य दूरपारं भुजप्लवैः ।
पथि प्रच्छन्नमासेदुर्धार्तराष्ट्रभयात्तदा ॥ १.१६३.६ ॥
பலமுறை தோள்களாகிய படகுகளால் தொலைவான கரையைக் கடந்து, துரியோதனனின் பயத்தால் அவர்கள் அப்போது வழியில் மறைந்தவர்களாய் சென்றடைந்தனர்.
1.163.7
कृच्छ्रेण मातरं चैव सुकुमारीं यशस्विनीम् ।
अवहत्स तु पृष्ठेन रोधःसु विषमेषु च ॥ १.१६३.७ ॥
கஷ்டத்துடன் அவன் தாயையும், மென்மையானவளும் புகழ்மிக்கவளுமான அவளையும் தன் முதுகில் சுமந்தான்; மேடு பள்ளமான இடங்களிலும் அவ்வாறே சுமந்து சென்றான்.
1.163.8
अगमच्च वनोद्देशमल्पमूलफलोदकम् ।
क्रूरपक्षिमृगं घोरं सायाह्ने भरतर्षभ ॥ १.१६३.८ ॥
மாலை நேரத்தில் அவன் மூலம், கனி, நீர் குறைந்த, கொடிய பறவைகளும் விலங்குகளும் நிறைந்த ஒரு காட்டுப் பகுதிக்கு வந்தான், ஓ பரதர்களில் காளையே.
1.163.9
घोरा समभवत्सन्ध्या दारुणा मृगपक्षिणः ।
अप्रकाशा दिशः सर्वा वातैरासन्ननार्तवैः ॥ १.१६३.९ ॥
அந்தி கொடியதாகி மிருகங்களுக்கும் பறவைகளுக்கும் பயங்கரமாயிற்று; அசமயக் காற்றுகளால் எல்லாத் திசைகளும் ஒளியற்றன.
1.163.10
शीर्णपर्णफलै राजन्बहुगुल्मक्षुपद्रुमैः ।
भग्नावभुग्नभूयिष्ठैर्नानाद्रुमसमाकुलैः ॥ १.१६३.१० ॥
அரசே, உதிர்ந்த இலைகளும் கனிகளும் நிறைந்தது; பல புதர்களும் செடிகளும் மரங்களுமாக இருந்தது; பெரும்பாலும் உடைந்தும் வளைந்தும் கிடந்த பலவகை மரங்கள் நெருக்கமாக இருந்தன.
1.163.11
ते श्रमेण च कौरव्यास्तृष्णया च प्रपीडिताः ।
नाशक्नुवंस्तदा गन्तुं निद्रया च प्रवृद्धया ॥ १.१६३.११ ॥
அந்தக் குருவம்சத்தவர்கள் களைப்பாலும் தாகத்தாலும் வாட்டப்பட்டு, அப்போது நடக்க இயலாதவர்களாயினர்; மிகுந்த தூக்கத்தாலும் அவ்வாறே.
1.163.12
न्यविशन्ति हि ते सर्वे निरास्वादे महावने ।
रात्र्यामेव गतास्तूर्णं चतुर्विंशतियोजनम्।
ततस्तृषा परिक्लन्ता कुन्ती वचनमब्रवीत् ॥ १.१६३.१२ ॥
அவர்கள் அனைவரும் சுவையற்ற அந்தப் பெரிய காட்டில் தங்கினர்; இரவிலேயே விரைந்து இருபத்துநான்கு யோசனை தூரம் கடந்திருந்தனர். அப்போது தாகத்தால் சோர்ந்த குந்தி இவ்வார்த்தைகளைச் சொன்னாள்.
1.163.13
माता सती पाण्डवानां पञ्चानां मध्यतः स्थिता ।
तृष्णया हि परीताऽहमनाथेव महावने ॥ १.१६३.१३ ॥
ஐந்து பாண்டவர்களின் நடுவே நின்ற புனிதமான தாய் நான்; தாகத்தால் வருந்தி, இந்தப் பெரிய காட்டில் அனாதை போல் இருக்கிறேன்.
1.163.14
इतः परं तु शक्ताहं गन्तुं च न पदात्पदम् ।
शयिष्ये वृक्षमूलेऽत्र धार्तराष्ट्रा हरन्तु माम् ॥ १.१६३.१४ ॥
இனி ஓர் அடி கூட நடக்கும் சக்தி எனக்கில்லை; இங்கே மரத்தடியில் படுத்துக்கொள்வேன், திருதராஷ்டிரரின் மகன்கள் என்னை எடுத்துச் செல்லட்டும்.
1.163.15
शृणु भीम वचो मह्यं तव बाहुबलात्पुरः ।
स्थातुं न शक्ताः कौरव्याः किं बिभेषि पृथासुत ॥ १.१६३.१५ ॥
பீமா, என் சொல்லைக் கேள்; உன் புயபலத்தின் முன் கௌரவர்கள் நிற்க இயலாதவர்கள். பிருதையின் மகனே, ஏன் அஞ்சுகிறாய்?
1.163.16
अन्यो रथो न मेऽस्तीह भीमसेनादृते भुवि ।
धार्तराष्ट्राद्वृथा भीरुर्न मां स्वप्तुमिहेच्छसि ॥ १.१६३.१६ ॥
இங்கே பூமியில் பீமசேனனைத் தவிர எனக்கு வேறு ரதம் இல்லை; கோழையே, திருதராஷ்டிரரின் மகன்களுக்கு வீணாக அஞ்சி, என்னை இங்கே உறங்க விடாமல் இருக்க விரும்புகிறாய்.
1.163.17
भीमपृष्ठस्थिता चेत्थं दूयमानेन चेतसा ।
निश्यध्वनि रुदन्ती सा निद्रावश्मुपागता ॥ १.१६३.१७ ॥
பீமனின் முதுகில் சாய்ந்திருந்த அவள், இவ்வாறு துயருற்ற மனத்தோடு, இரவில் வழியில் அழுதுகொண்டே உறக்கத்தின் வசப்பட்டாள்.
1.163.18
तच्छ्रुत्वा भीमसेनस्य मातृस्नेहात्प्रजल्पितम् ।
कारुण्येन मनस्तप्तं गमनायोपचक्रमे ॥ १.१६३.१८ ॥
பீமசேனன் தன் தாயின் அன்பினால் கூறிய அந்தச் சொற்களைக் கேட்டதும், கருணையால் அவனது மனம் வருந்தி, அவன் புறப்படத் தொடங்கினான்.
1.163.19
ततो भीमो वनं घोरं प्रविश्य विजनं महत् ।
न्यग्रोधं विपुलच्छायं रमणीयं ददर्श ह ॥ १.१६३.१९ ॥
பின்னர் பீமன் அந்த பயங்கரமான, பெரிதும் ஆளற்ற காட்டிற்குள் நுழைந்து, பரந்த நிழலுடைய அழகிய ஆலமரத்தைக் கண்டான்.
1.163.20
तत्र निक्षिप्य तान्सर्वानुवाच भरतर्षभः ।
पानीयं मृगयामीह तावद्विश्रम्यतामिह ॥ १.१६३.२० ॥
அங்கே அனைவரையும் இறக்கிவைத்துவிட்டு பரதர்களில் காளை போன்றவன் கூறினான்: "நான் இங்கே நீரைத் தேடுகிறேன்; அதுவரை நீங்கள் இங்கேயே ஓய்வெடுங்கள்."
1.163.21
एते रुवन्ति मधुरं सारसा जलचारिणः ।
ध्रुवमत्र जलस्थानं महच्चेति मतिर्मम ॥ १.१६३.२१ ॥
நீரில் வாழும் இந்த நாரைகள் இனிமையாக ஒலிக்கின்றன; நிச்சயமாக இங்கே ஒரு பெரிய நீர்நிலை உள்ளது என்பது என் எண்ணம்.
1.163.22
अनुज्ञातः स गच्छेति भ्रात्रा ज्येष्ठेन भारत ।
जगाम तत्र यत्र स्म सारसा जलचारिणः ॥ १.१६३.२२ ॥
"போ" என்று மூத்த சகோதரனால் அனுமதி பெற்று, ஓ பாரதனே, அவன் நீரில் வாழும் நாரைகள் இருந்த இடத்திற்குச் சென்றான்.
1.163.23
अपश्यत्पद्मिनीखण्डमण्डितं स सरोवरम् ।
स तत्र पीत्वा पानीयं स्नात्वा च भरतर्षभ ॥ १.१६३.२३ ॥
அவன் தாமரைக் கொத்துகளால் அலங்கரிக்கப்பட்ட அந்தக் குளத்தைக் கண்டான். ஓ பரதர்களில் காளையே, அங்கே அவன் நீர் அருந்தி நீராடினான்.
1.163.24
तेषामर्थे च जग्राह भ्रातॄणां भ्रातृवत्सलः ।
उत्तरीयेण पानीयमानयामास भारत ॥ १.१६३.२४ ॥
அவர்களுக்காக, சகோதரர்கள்மேல் அன்புடையவன் மேலாடையில் நீரை எடுத்துக்கொண்டு, ஓ பாரதனே, அவர்களுக்காகக் கொண்டுவந்தான்.
1.163.25
पङ्कजानामनेकैश्च पत्रैर्बध्वा पृथक्पृथक् ।
गव्यूतिमात्रादागत्य त्वरितो मातरं प्रति।
शोकदुःखपरीतात्मा निशश्वासोरगो यथा ॥ १.१६३.२५ ॥
பல தாமரை இலைகளில் தனித்தனியாகக் கட்டி, ஒரு கவ்யூதி தூரத்திலிருந்து விரைந்து தாயிடம் வந்தான்; துக்கத்திலும் துயரத்திலும் சூழ்ந்த மனத்துடன் பாம்பைப் போல் பெருமூச்செறிந்தான்.
1.163.26
स सुप्तां मातरं भ्रातॄन्निद्राविद्रावितौजसः ।
महारौद्रे वने घोरे वृक्षमूले सुशीतले ॥ १.१६३.२६ ॥
அவன் உறங்கும் தாயையும் சகோதரர்களையும் கண்டான்; தூக்கத்தால் அவர்களின் வலிமை மறைந்திருந்தது; அந்த மிகக் கொடிய பயங்கர காட்டில், குளிர்ந்த மர அடியில்.
1.163.27
विक्षिप्तकरपादांश्च दीर्घोच्छ्वासान्महाबलान् ।
ऊर्ध्ववक्त्रान्महाकायान्पञ्चेन्द्रानिव भूपते ॥ १.१६३.२७ ॥
அரசே, கைகால்களை விரித்து, நீண்ட மூச்சு விட்டு, மேல்நோக்கிய முகத்துடன், பெரிய உடலும் மிக்க வலிமையும் கொண்டு, ஐந்து இந்திரர்களைப் போல் கிடந்தனர்.
1.163.28
अज्ञातवृक्षनित्यस्थप्रेतराक्षससाध्वसान् ।
दृष्ट्वा वै भृशशोकार्तो बिललापानिलात्मजः ॥ १.१६३.२८ ॥
மரங்களில் எப்போதும் வசிக்கும் அறியப்படாத பேய்களும் ராட்சசர்களும் அவர்களை அச்சுறுத்துவதைக் கண்ட வாயுபுத்திரன், மிகுந்த துக்கத்தால் வருந்தி புலம்பினான்.
1.163.29
भृशं शोकपरीत्मा विललाप वृकोदरः ॥ १.१६३.२९ ॥
மிகுந்த துக்கத்தால் சூழப்பட்ட மனத்துடன் வ்ருகோதரன் புலம்பினான்.
1.163.30
अतः कष्टतरं किं नु द्रष्टव्यं हि भविष्यति ।
यत्पश्यामि महीसुप्तान्भ्रातॄनद्य सुमन्दभाक् ॥ १.१६३.३० ॥
இதைவிட கொடுமையானது வேறு என்ன காணவேண்டியிருக்குமோ? இன்று நான் மிகுந்த துரதிர்ஷ்டசாலியாக, சகோதரர்கள் நிலத்தில் உறங்குவதைக் காண்கிறேனே!
1.163.31
शयनेषु परार्ध्येषु ये पुरा वारणावते ।
नाधिजग्मुस्तदा निद्रां तेऽद्य सुप्ता महीतले ॥ १.१६३.३१ ॥
முன்பு வாரணாவதத்தில் சிறந்த படுக்கைகளிலும் அன்று உறக்கம் கொள்ளாதவர்கள் இன்று நிலத்தில் உறங்குகின்றனர்.
1.163.32
स्वसारं वसुदेवस्य शत्रुसङ्घावमर्दिनः ।
कुन्तिराजसुतां कुन्तीं सर्वलक्षणपूजिताम् ॥ १.१६३.३२ ॥
வசுதேவரின் சகோதரியும், எதிரிக் கூட்டங்களை நசுக்குபவருமான, குந்திராஜனின் மகளான குந்தி, எல்லா நற்குணங்களாலும் போற்றப்பட்டவள்.
1.163.33
स्नुषां विचित्रवीर्यस्य भार्यां पाण्डोर्महात्मनः ।
तथैव चास्मज्जननीं पुण्डरीकोदरप्रभाम् ॥ १.१६३.३३ ॥
விசித்திரவீர்யனின் மருமகளும், மகாத்மா பாண்டுவின் மனைவியும், எங்கள் தாயுமான அவள், தாமரை உட்பகுதி போன்ற ஒளியுடையவள்.
1.163.34
सुकुमारतरामेनां महार्हशयनोचिताम् ।
शयानां पश्यताऽद्येह पृथिव्यामतथोचिताम् ॥ १.१६३.३४ ॥
இவள் மிகவும் மென்மையானவள், விலையுயர்ந்த படுக்கைகளுக்குத் தகுந்தவள்; இன்று இங்கே பூமியில் படுத்திருப்பதைப் பாருங்கள், அது இவளுக்குத் தகாதது.
1.163.35
धर्मादिन्द्राच्च वाताच्च सुपुवे या सुतानिमान् ।
सेयं भूमौ परिश्रान्ता शेषे प्रासादशायिनी ॥ १.१६३.३५ ॥
தர்மன், இந்திரன், வாயு ஆகியோரால் இந்த மகன்களைப் பெற்றவள், அரண்மனைகளில் உறங்கியவள், இன்று களைத்து பூமியில் கிடக்கிறாள்.
1.163.36
किं नु दुःखतरं शक्यं मया द्रष्टुमतः परम् ।
योऽहमद्य नरव्याघ्रान्सुप्तान्पश्यामि भूतले ॥ १.१६३.३६ ॥
இதைவிட துயரமானது வேறு என்ன நான் காண முடியும், இன்று நரவியாக்கிரங்கள் போன்றவர்கள் நிலத்தில் உறங்குவதை நான் காண்கிறேன்.
1.163.37
त्रिषु लोकेषु यो राज्यं धर्मनित्योऽर्हते नृपः ।
सो।़यं भूमौ परिश्रान्तः शेते प्राकृतवत्कथम् ॥ १.१६३.३७ ॥
மூன்று உலகங்களிலும் அரசுக்குத் தகுதியானவரும், எப்போதும் தர்மத்தில் நிலைத்தவருமான அரசன் இவர் — இவர் களைத்து நிலத்தில் சாதாரண மனிதனைப் போல் எப்படி உறங்குகிறார்?
1.163.38
अयं नीलाम्बुदश्यामो नरेष्वप्रतिमोऽर्जुनः ।
शेते प्राकृतवद्भूमौ ततो दुःखतरं नु किम् ॥ १.१६३.३८ ॥
நீல மேகம் போல் கரிய நிறமுடையவரும், மனிதர்களில் ஒப்பற்றவருமான அர்ஜுனர் சாதாரண மனிதனைப் போல் நிலத்தில் உறங்குகிறார் — இதைவிடத் துயரமானது வேறு என்ன?
1.163.39
अश्विनाविव देवानां याविमौ रूपसंपदा ।
तौ प्राकृतवदद्येमौ प्रसुप्तौ धरणीतले ॥ १.१६३.३९ ॥
தேவர்களின் இரு அஸ்வினிகளைப் போல், அழகின் செல்வத்தில் ஒப்பற்றவர்களான இவ்விருவரும் இன்று சாதாரண மனிதர்களைப் போல் பூமியில் ஆழ்ந்து உறங்குகின்றனர்.
1.163.40
ज्ञातयो यस्य नै स्युर्विषमाः कुलपांसनाः ।
स जीवेत सुखं लोके ग्रामद्रुम इवैकजः ॥ १.१६३.४० ॥
எவருடைய உறவினர்கள் பகைவர்களாகவும் குலத்தை அழிப்பவர்களாகவும் இல்லையோ, அவர் உலகில் சுகமாக வாழ்வார் — கிராமத்தின் தனி மரத்தைப் போல்.
1.163.41
एको वृक्षो हि यो ग्रामे भवेत्पर्णफलान्वितः ।
चैत्यो भवति निर्ज्ञातिरध्वनीनैश्च पूजितः ॥ १.१६३.४१ ॥
கிராமத்தில் இலைகளும் பழங்களும் நிறைந்த ஒரே மரம் வழிப்போக்கர்களால் வணங்கப்படும் புனித மரமாகிறது — உறவினர்கள் இல்லாவிட்டாலும்.
1.163.42
येषां च बहवः शूरा ज्ञातयो धर्ममाश्रिताः ।
ते जीवन्ति सुखं लोके भवन्ति च निरामयाः ॥ १.१६३.४२ ॥
எவருடைய பல வீரமிக்க உறவினர்கள் தர்மத்தைப் பற்றி நிற்கின்றனரோ, அவர்கள் உலகில் சுகமாக வாழ்ந்து நோயின்றி இருக்கின்றனர்.
1.163.43
बलवन्तः समृद्धार्था मित्रबान्धवनन्दनाः ।
जीवन्त्यन्योन्यमाश्रित्य द्रुमाः काननजा इव ॥ १.१६३.४३ ॥
வலிமையும் செல்வமும் கொண்டவர்கள், நண்பர்களுக்கும் உறவினர்களுக்கும் மகிழ்ச்சி அளிப்பவர்கள், ஒருவரை ஒருவர் சார்ந்து வாழ்கிறார்கள், காட்டில் வளரும் மரங்களைப் போல்.
1.163.44
वयं तु धृतराष्ट्रेण दुष्पुत्रेण दुरात्मना ।
राज्यलुब्धेन मूर्खेण दुर्मन्त्रिसहितेन वै ॥ १.१६३.४४ ॥
ஆனால் நாங்கள் துஷ்ட புத்திரனின் தந்தையும், தீய மனமுடையவனும், அரசின் மீது பேராசை கொண்டவனும், மூடனும், தீய அமைச்சர்களுடன் கூடியவனுமான திருதராஷ்டிரனால் (துன்புறுத்தப்பட்டோம்).
1.163.45
दुष्टेनाधर्मशीलेन स्वार्थनिष्ठैकबुद्धिना ।
विवासिता न दग्धाश्च क्षत्तुर्बुद्धिपराक्रमात् ॥ १.१६३.४५ ॥
தீயவனும், அதர்ம நடத்தை கொண்டவனும், சுயநலத்திலேயே ஒருமுனைப்பட்ட புத்தியுடையவனுமான (திருதராஷ்டிரனால்) நாங்கள் நாடு கடத்தப்பட்டோம்; ஆனால் க்ஷத்தாவின் (விதுரரின்) அறிவாலும் வீரத்தாலும் நாங்கள் எரிக்கப்படவில்லை.
1.163.46
तस्मान्मुक्ता वयं दाहादिमं वृक्षमुपाश्रिताः ।
कां दिशं प्रतिपत्स्यामः प्राप्ताः क्लेशमनुत्तमम् ॥ १.१६३.४६ ॥
ஆகவே எரிவிலிருந்தும் பிறவற்றிலிருந்தும் விடுபட்டு நாங்கள் இந்த மரத்தை அடைக்கலம் கொண்டோம். இப்போது எந்த திசைக்குச் செல்வோம்? பெரும் துன்பத்தை அடைந்துள்ளோம்.
1.163.47
सकामो भव दुर्बुद्धे धार्तराष्ट्राल्पदर्शन ।
नूनं देवाः प्रसन्नास्ते नानुज्ञां मे युधिष्ठिरः ॥ १.१६३.४७ ॥
தீய புத்தியுடையவனே, திருதராஷ்டிரன் மகனே, குறுகிய பார்வையுடையவனே! உன் விருப்பம் நிறைவேறட்டும். நிச்சயமாக தேவர்கள் உன் மீது மகிழ்ந்துள்ளார்கள்; யுதிஷ்டிரன் எனக்கு (உன்னைக் கொல்ல) அனுமதி தரவில்லை.
1.163.48
प्रयच्छति वधे तुभ्यं तेन जीवसि दुर्मते ।
नन्वद्य ससुतामात्यं सकर्णानुजसौबलम् ॥ १.१६३.४८ ॥
அவன் (யுதிஷ்டிரன்) உன்னைக் கொல்ல விட்டுவைக்கிறான்; அதனால்தான், மூடனே, நீ உயிருடன் இருக்கிறாய். இன்றே, மகன்களும் அமைச்சர்களும், கர்ணன், அவனுடைய தம்பிகள், சௌபலனுடன் (நீ அழிய வேண்டும்).
1.163.49
गत्वा क्रोधसमाविष्टः प्रेषयिष्ये यमक्षयम् ।
किं नु शक्यं मया कर्तुं यत्तेन क्रुध्यते नृपः ॥ १.१६३.४९ ॥
கோபத்தால் நிறைந்து சென்று அவனை யமலோகத்திற்கு அனுப்புவேன். அரசர் எவரால் கோபமடைந்துள்ளாரோ, அவனுக்காக நான் இப்போது என்ன செய்ய முடியும்?
1.163.50
धर्मात्मा पाण्डवश्रेष्ठः पापाचार युधिष्ठिरः ।
एवमुक्त्वा महाबाहुः क्रोधसन्दीप्तमानसः ॥ १.१६३.५० ॥
தர்மாத்மாவும் பாண்டவர்களில் சிறந்தவருமான யுதிஷ்டிரர் — தீய நடத்தை கொண்டவன் என்று கருதப்பட்டவனிடத்தும் — இவ்வாறு கூறியதும், மகாபாகு பீமனின் மனம் கோபத்தால் எரிந்தது.
1.163.51
करं करेण निष्पिष्य निःश्वसन्दीनमानसः ।
पुनर्दीनमना भूत्वा शान्तार्चिरिव पावकः ॥ १.१६३.५१ ॥
கையால் கையை அழுத்தி, துயருற்ற மனதுடன் பெருமூச்சு விட்டு, மீண்டும் வருத்தம் கொண்டவராக ஆனார்; அணைந்த சுடரைக் கொண்ட நெருப்பைப் போல.
1.163.52
भ्रातॄन्महीतले सुप्तानवैक्षत वृकोदरः ।
विश्वस्तानिव संविष्टान्पृथग्जनसमानिव ॥ १.१६३.५२ ॥
தரையில் உறங்கிக் கொண்டிருந்த சகோதரர்களை வ்ருகோதரன் பார்த்தான்; நம்பிக்கையுடன் படுத்திருந்த அவர்கள் சாதாரண மனிதர்களைப் போல் தோன்றினர்.
1.163.53
नातिदूरेण नगरं वनादस्माद्धि लक्षये ।
जागर्तव्ये स्वपन्तीमे हन्त जागर्म्यहंस्वयम् ॥ १.१६३.५३ ॥
இந்த நகரம் இந்தக் காட்டிலிருந்து மிகத் தொலைவில் இல்லை என்று நான் காண்கிறேன். விழித்திருக்க வேண்டியவர்கள் இவர்கள் உறங்குகிறார்கள்; ஐயோ! நான் தானே விழித்திருப்பேன்.
1.163.54
प्राश्यन्तीमे जलं पश्चात्प्रतिबुद्धा जितक्लमाः ।
इति भीमो व्यवस्यैव जजागार स्वयं तदा ॥ १.१६३.५४ ॥
இவர்கள் நீர் அருந்தி, களைப்பு நீங்கிய பின்னர் விழித்துக்கொள்வார்கள்—இவ்வாறு உறுதி செய்துகொண்டு, பீமன் அப்போது தானே விழித்திருந்தான்.