മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.168
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.168.1
युधिष्ठिरवचः श्रुत्वा कुन्तीमङ्गेऽधिरोप्य सा ।
भीमार्जुनान्तरगता यमाभ्यां च पुरस्कृता ॥ १.१६८.१ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് അവൾ കുന്തിയെ മടിയിലിരുത്തി; ഭീമാർജുനന്മാർക്കിടയിലൂടെ നടന്ന്, ഇരട്ടകളായ യമന്മാരെ മുന്നിൽ നിർത്തി.
1.168.2
तिर्यग्युधिष्ठिरे याति हिडिम्बा भीमगामिनी ।
शालिहोत्रसरो रम्यमाससाद जलार्थिनी ॥ १.१६८.२ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ അരികിലൂടെ, ഭീമനോടൊപ്പം നീങ്ങുന്ന ഹിഡിംബ, വെള്ളം തേടി ശാലിഹോത്രന്റെ മനോഹരമായ തടാകത്തിലെത്തി.
1.168.3
वनस्पतितलं गत्वा परिमृज्य गृहं यथा ।
पाण्डवानां च वासं सा कृत्वा पर्णमयं तथा ॥ १.१६८.३ ॥
ഒരു മരത്തണലിലെത്തി, അതിനെ വീടുപോലെ വൃത്തിയാക്കി, പാണ്ഡവർക്കായി ഇലകൊണ്ടുള്ള ഒരു വാസസ്ഥലവും അതുപോലെ ഉണ്ടാക്കി.
1.168.4
आत्मनश्च तथा कुन्त्या एकोद्देशे चकार सा ।
पाण्डवास्तु ततः स्नात्वा शुद्धाः सन्ध्यामुपास्य च ॥ १.१६८.४ ॥
തനിക്കും, അതുപോലെ കുന്തിക്കും ഒരേ സ്ഥലത്ത് സൗകര്യം ഒരുക്കി. പിന്നീട് പാണ്ഡവർ കുളിച്ച് ശുദ്ധരായി സന്ധ്യാവന്ദനം നടത്തി.
1.168.5
तृषिताः क्षुत्पिपासार्ता जलमात्रेण वर्तयन् ।
शालिहोत्रस्ततो ज्ञात्वा क्षुधार्तान्पाण्डवांस्तदा ॥ १.१६८.५ ॥
ദാഹവും വിശപ്പുമേറ്റ പാണ്ഡവർ വെറും വെള്ളംകൊണ്ടു ജീവിച്ചു. അപ്പോൾ ശാലിഹോത്രൻ വിശപ്പിൽ വലഞ്ഞ പാണ്ഡവരെ അറിഞ്ഞ്—
1.168.6
मनसा चिन्तयामास पानीयं भोजनं महत् ।
ततस्ते पाण्डवाः सर्वे विश्रान्ताः पृथया सह ॥ १.१६८.६ ॥
അവൻ മനസ്സിൽ വെള്ളവും സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണവും ചിന്തിച്ചു. പിന്നീട് പാണ്ഡവരെല്ലാവരും പൃഥയോടൊപ്പം വിശ്രമിച്ചു.
1.168.7
यथा जतुगृहे वृत्तं राक्षसेन कृतं च यत् ।
कृत्वा कथा बहुविधाः कथान्ते पाण्डुनन्दनम् ॥ १.१६८.७ ॥
അരക്കുമാളികയിൽ രാക്ഷസൻ ചെയ്തതും സംഭവിച്ചതും; പല വിധത്തിലുള്ള കഥകൾ പറഞ്ഞ ശേഷം, കഥയുടെ അവസാനത്തിൽ പാണ്ഡുപുത്രനോട് (അവൾ പറഞ്ഞു).
1.168.8
कुन्ती राजसुता वाक्यं भीमसेनमथाब्रवीत् ।
यथा पाण्डुस्तथा मान्यस्तव ज्येष्ठो युधिष्ठिरः ॥ १.१६८.८ ॥
രാജപുത്രിയായ കുന്തി അപ്പോൾ ഭീമസേനനോട് ഈ വാക്കു പറഞ്ഞു: പാണ്ഡുവിനെപ്പോലെ തന്നെ നിന്റെ ജ്യേഷ്ഠൻ യുധിഷ്ഠിരനും ആദരണീയനാണ്.
1.168.9
अहं धर्मविदाऽनेन मान्या गुरुतरा तव ।
तस्मात्पाण्डुहितार्थं मे युवराज हितं कुरु ॥ १.१६८.९ ॥
ധർമം അറിയുന്ന ഇവനാൽ ഞാൻ ആദരിക്കപ്പെടുന്നവളാണ്; നിനക്ക് ഞാൻ കൂടുതൽ ഗുരുവുമാണ്. അതിനാൽ യുവരാജാവേ, പാണ്ഡുപുത്രരുടെ നന്മയ്ക്കായി എന്റെ നന്മ ചെയ്യുക.
1.168.10
निकृता धार्तराष्ट्रेण पापेनाकृतबुद्धिना ।
दुष्कृतस्य प्रतीकारं न पश्यामि वृकोदर ॥ १.१६८.१० ॥
പാപിയും വിവേകമില്ലാത്തവനുമായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ എന്നെ അപമാനിച്ചു. വൃകോദരാ, ഈ ദുഷ്കർമ്മത്തിന് പരിഹാരം എനിക്കു കാണാനാവുന്നില്ല.
1.168.11
तस्मात्कतिपयाहेन योगक्षेमं भविष्यति ।
क्षेमं दुर्गमिमं वासं वत्स्याम हि यथा वयम् ॥ १.१६८.११ ॥
അതിനാൽ കുറച്ചു ദിവസങ്ങൾക്കകം ഞങ്ങൾക്ക് യോഗക്ഷേമം ഉണ്ടാകും. ദുർഗമവും സുരക്ഷിതവുമായ ഈ വാസസ്ഥലത്ത് ഞങ്ങൾ വസിക്കും.
1.168.12
इदमन्यन्महदुःखं धर्मकृच्छ्रं वृकोदर ।
दृष्ट्वैव त्वां महाप्राज्ञ अनङ्गाभिप्रचोदिता ॥ १.१६८.१२ ॥
വൃകോദരാ, ഇത് മറ്റൊരു വലിയ ദുഃഖവും ധർമ്മത്തിന്റെ കഠിന പരീക്ഷയുമാണ്. മഹാപ്രാജ്ഞാ, നിന്നെ കണ്ടപ്പോൾത്തന്നെ അനംഗന്റെ പ്രേരണയാൽ (എന്റെ മനസ്സ് ഇളകുന്നു).
1.168.13
युधिष्ठिरं च मां चैव वरयामास धर्मतः ।
धर्मार्थं देहि पुत्रं त्वं स नः श्रेयः करिष्यति ॥ १.१६८.१३ ॥
അവൾ ധർമ്മപ്രകാരം യുധിഷ്ഠിരനെയും എന്നെയും വരിച്ചു. ധർമ്മത്തിനായി നീ ഒരു പുത്രനെ തരിക; അവൻ നമുക്ക് ശ്രേയസ്സ് ചെയ്യും.
1.168.14
प्रतिवाक्यं तु नेच्छामि आवयोर्वचनं कुरु ।
तथेति तत्प्रतिज्ञाय भीमसेनोऽब्रवीदिदम् ॥ १.१६८.१४ ॥
നിന്റെ വാക്കിന് എതിർവാക്ക് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; നമ്മൾ ഇരുവരുടെയും വാക്ക് നിറവേറ്റുക. 'അങ്ങനെതന്നെ' എന്ന് പ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് ഭീമസേനൻ ഇത് പറഞ്ഞു.
1.168.15
शासनं ते करिष्यामि वेदशासनमित्यपि ।
समक्षं भ्रातृमध्ये तु तां चोवाच स राक्षसीम् ॥ १.१६८.१५ ॥
"വേദശാസനപ്രകാരം നിന്റെ കല്പന ഞാൻ നിറവേറ്റും." സഹോദരന്മാരുടെ മധ്യത്തിൽ, എല്ലാവരുടെയും മുന്നിൽവെച്ച് അവൻ ആ രാക്ഷസിയോട് പറഞ്ഞു.
1.168.16
शृणु राक्षसि सत्येन समयं ते वदाम्यहम् ।
यावत्कालेन भवति पुत्रस्योत्पादनं शुभे ॥ १.१६८.१६ ॥
രാക്ഷസീ, കേൾക്കുക; സത്യത്തോടെ നിനക്ക് ഉടമ്പടി പറയുന്നു. ശുഭേ, ഒരു പുത്രന്റെ ഉത്പാദനം നടക്കുന്നത്രയും കാലം—
1.168.17
तावत्कालं चरिष्यामि त्वया सह सुमध्यमे ।
विशेषतो मत्सकाशे मा प्रकाशय नीचताम् ॥ १.१६८.१७ ॥
സുമധ്യമേ, അത്രയും കാലം ഞാൻ നിന്നോടൊപ്പം വസിക്കും. പ്രത്യേകിച്ച് എന്റെ മുന്നിൽ നിന്റെ നീചത്വം കാണിക്കരുത്.
1.168.18
उत्तमस्त्रीगुणोपेता भजेथा वरवर्णिनि ।
सा तथेति प्रतिज्ञाय हिडिम्बा राक्षसी तथा ॥ १.१६८.१८ ॥
മനോഹരവർണ്ണേ, ഉത്തമസ്ത്രീഗുണങ്ങളോടുകൂടി നീ എന്നെ സേവിക്കുക. "അങ്ങനെതന്നെ" എന്ന് പ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത് രാക്ഷസി ഹിഡിംബ അങ്ങനെതന്നെ നിന്നു.
1.168.19
गताऽहनि निवेशेषु भोज्यं राजार्हमानयत् ।
सा कदाचिद्विहारार्थं हिडिम्बा कामरूपिणी ॥ १.१६८.१९ ॥
ദിവസങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അവൾ പാളയങ്ങളിൽ രാജയോഗ്യമായ ഭോജനം കൊണ്ടുവരുമായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ വിഹാരത്തിനായി, ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കാവുന്ന ഹിഡിംബ അങ്ങനെ ചെയ്തു.
1.168.20
भीमसेनमुपादाय ऊर्ध्वमाचक्रमं तदा ।
शैलशृङ्गेषु रम्येषु देवतायतनेषु च ॥ १.१६८.२० ॥
അപ്പോൾ അവൾ ഭീമസേനനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് മുകളിലേക്ക് പോയി—മനോഹരമായ പർവതശൃംഗങ്ങളിലേക്കും ദേവാലയങ്ങളിലേക്കും.
1.168.21
मृगपक्षिविघृष्टेषु रमणीयेषु सर्वेषु ।
कृत्वा सा परमं रूपं सर्वाभरणभूषिता ॥ १.१६८.२१ ॥
മാനുകളും പക്ഷികളും നിറഞ്ഞ എല്ലാ മനോഹര സ്ഥലങ്ങളിലും അവൾ സർവാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച് തന്റെ പരമരൂപം ധരിച്ചു.
1.168.22
संजल्पन्ती सुमधुरं रमयामास पाण्डवम् ।
तथैव वनदुर्गेषु पर्वतद्रुमसानुषु ॥ १.१६८.२२ ॥
അത്യന്തം മധുരമായി സംസാരിച്ച് അവൾ പാണ്ഡവനെ രമിപ്പിച്ചു. അതുപോലെതന്നെ കാട്ടിലെ ദുർഗമ സ്ഥലങ്ങളിലും മലകളിലും മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ചരിവുകളിലും.
1.168.23
सरस्तु रमणीयेषु पद्मोत्पलवनेषु च ।
नदीद्वीपप्रदेशेषु वैडूर्यसिकतेषु च ॥ १.१६८.२३ ॥
മനോഹരമായ തടാകങ്ങളിലും താമര, ആമ്പൽ വനങ്ങളിലും നദീദ്വീപ് പ്രദേശങ്ങളിലും വൈഡൂര്യമണലുള്ള തീരങ്ങളിലും.
1.168.24
देवारण्येषु पुण्येषु तथा पर्वतसानुषु ।
सुतीर्थवनतोयासु तथा गिरिनदीषु च ॥ १.१६८.२४ ॥
പുണ്യമായ ദേവാരണ്യങ്ങളിലും മലച്ചരിവുകളിലും നല്ല തീർഥങ്ങളും കാട്ടുജലങ്ങളുമുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലും പർവതനദികളിലും.
1.168.25
सागरस्य प्रदेशेषु भणिहेमयुतेषु च ।
गुह्यकानां निवासेषु कुलपर्वतसानुषु ॥ १.१६८.२५ ॥
സമുദ്രത്തിന്റെ പ്രദേശങ്ങളിലും മണിയും സ്വർണ്ണവും നിറഞ്ഞവയിലും ഗുഹ്യകരുടെ വാസസ്ഥലങ്ങളിലും കുലപർവതങ്ങളുടെ ചരിവുകളിലും.
1.168.26
सर्वर्तुफलवृक्षेषु मानसेषु वनेषु च ।
बिभ्रती परमं रूपं रमयामास पाण्डवम् ॥ १.१६८.२६ ॥
എല്ലാ ഋതുക്കളിലും ഫലം നൽകുന്ന മരങ്ങളുള്ള മാനസ തടാകങ്ങളിലും കാടുകളിലും പരമമായ സൗന്ദര്യം ധരിച്ച് അവൾ പാണ്ഡവനെ രമിപ്പിച്ചു.
1.168.27
यथा सुमोदते स्वर्गे सुकृत्यप्सरसा सह ।
सुतरां परमप्रीतस्तथा रेमे महाद्युतिः ॥ १.१६८.२७ ॥
സ്വർഗ്ഗത്തിൽ പുണ്യവാൻ അപ്സരസ്സിനോടൊപ്പം സന്തോഷിക്കുന്നതുപോലെ, അതിപ്രീതനായി ആ മഹാതേജസ്വി അത്യന്തം രമിച്ചു.
1.168.28
शुभं हि जघनं तस्याः सवर्णमणिमेखलम् ।
न ततर्प तदा मृद्गन्भीमसेनो मुहुर्मुहुः ॥ १.१६८.२८ ॥
അവളുടെ മനോഹരമായ അരക്കെട്ട്, ഒത്തനിറത്തിലുള്ള മണിമേഖലയോടെ, ഭീമസേനനെ അപ്പോൾ തൃപ്തനാക്കിയില്ല; അവൻ വീണ്ടും വീണ്ടും നോക്കി.
1.168.29
रमयन्ती ततो भीमं तत्रतत्र मनोजवा ।
सा रेमे तेन संहर्षात्तृप्यन्ती च मुहुर्मुहुः ॥ १.१६८.२९ ॥
പിന്നെ ഭീമനെ രമിപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, മനസ്സിന്റെ വേഗമുള്ള അവൾ അവിടവിടെയായി അവനോടുകൂടി ആനന്ദത്തോടെ രമിച്ചു; വീണ്ടും വീണ്ടും തൃപ്തയായി.
1.168.30
अहस्सु रमयन्ती सा निशाकालेषु पाण्डवम् ।
आनीय वै स्वके गेहे दर्शयामास मातरम् ॥ १.१६८.३० ॥
പകൽസമയങ്ങളിൽ പാണ്ഡവനെ രമിപ്പിച്ച അവൾ, രാത്രികളിൽ അവനെ കൊണ്ടുവന്ന് സ്വന്തം വീട്ടിൽ അമ്മയെ കാണിച്ചു.
1.168.31
भ्रातृभिः सहितो नित्यं स्वपते पाण्डवस्तथा ।
कुन्त्याः परिचरन्ती सा तस्याः पार्श्वेवसन्निशां ॥ १.१६८.३१ ॥
സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം പാണ്ഡവൻ എപ്പോഴും അങ്ങനെതന്നെ ഉറങ്ങി. കുന്തിയെ പരിചരിച്ചുകൊണ്ട് അവൾ രാത്രികളിൽ അവളുടെ അരികിൽ കഴിഞ്ഞു.
1.168.32
कामांश्च मुखवासादीनानयिष्यति भोजनम् ।
तस्यां रात्र्यां व्यतीतायामाजगाम महाव्रतः ॥ १.१६८.३२ ॥
അവൾ ഭക്ഷണവും വായ്മണമുള്ള വസ്തുക്കളും മറ്റ് ഇഷ്ടവസ്തുക്കളും കൊണ്ടുവരുമായിരുന്നു. ആ രാത്രി കഴിഞ്ഞപ്പോൾ മഹാവ്രതൻ വന്നു.
1.168.33
पाराशर्यो महाप्राज्ञो दिव्यदर्शी महातपाः ।
तेऽभिवाद्य महात्मानं कृष्णद्वैपायनं शुभम्।
तस्थुः प्राञ्जलयः सर्वे सस्नुषा चैव माधवी ॥ १.१६८.३३ ॥
പരാശരന്റെ പുത്രനും മഹാപ്രാജ്ഞനും ദിവ്യദർശിയും മഹാതപസ്വിയുമായ അവൻ വന്നു. അവരെല്ലാവരും ആ മഹാത്മാവും ശുഭനുമായ കൃഷ്ണദ്വൈപായനനെ വണങ്ങി കൈകൂപ്പി നിന്നു; മരുമകൾ മാധവിയും അവരോടൊപ്പമുണ്ടായിരുന്നു.
1.168.34
मयेदं मनसा पूर्वं विदितं भरतर्षभाः ।
यथा स्थितैरधर्मेण धार्तराष्ट्रौर्विवासिताः ॥ १.१६८.३४ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠന്മാരേ! ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ പുത്രന്മാർ അധർമ്മത്താൽ നിങ്ങളെ എങ്ങനെ നാടുകടത്തി എന്ന് ഞാൻ മുൻപേ മനസ്സാൽ അറിഞ്ഞിരുന്നു.
1.168.35
तद्विदित्वाऽस्मि संप्राप्तश्चिकीर्ष्वै परं हितम् ।
न विषादो हि वः कार्यः सर्वमेतत्सुखाय वः ॥ १.१६८.३५ ॥
അത് അറിഞ്ഞ്, നിങ്ങൾക്ക് പരമമായ നന്മ ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ച് ഞാൻ വന്നിരിക്കുന്നു. നിങ്ങൾ വിഷാദിക്കേണ്ടതില്ല; ഇതെല്ലാം നിങ്ങളുടെ സുഖത്തിനാണ്.
1.168.36
सुहृद्वियोजनं कर्म पुराकृतमरिन्दमाः ।
तस्य सिद्धिरियं प्राप्ता मा शोचत परन्तपाः ॥ १.१६८.३६ ॥
ശത്രുക്കളെ അടക്കുന്നവരേ! സുഹൃത്തുക്കളിൽ നിന്നുള്ള വേർപാട് എന്ന ഈ കർമ്മം മുൻജന്മത്തിൽ ചെയ്യപ്പെട്ടതാണ്; അതിന്റെ ഫലം ഇപ്പോൾ വന്നിരിക്കുന്നു. ശത്രുതാപികളേ, ദുഃഖിക്കരുത്.
1.168.37
समाप्ते दुष्कृते चैव यूयं ते वै न संशयः ।
स्वराष्ट्रे विहरिष्यन्तो भविष्यथ सबान्धवाः ॥ १.१६८.३७ ॥
ദുഷ്കൃതത്തിന്റെ കാലം പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ നിങ്ങൾ സംശയമില്ലാതെ സ്വരാഷ്ട്രത്തിൽ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം വിഹരിക്കും.
1.168.38
दीनतो बालतश्चैव स्नेहं कुर्वन्ति बान्धवाः ।
तस्मादभ्यधिकः स्नेहो युष्मासु मम संप्रति ॥ १.१६८.३८ ॥
ദീനരോടും ബാലരോടും ബന്ധുക്കൾ സ്നേഹം കാണിക്കുന്നു; അതിനാൽ ഇപ്പോൾ നിങ്ങളോടുള്ള എന്റെ സ്നേഹം കൂടുതലാണ്.
1.168.39
स्नेहपूर्वं चिकीर्षामि हितं यत्तन्निबोधत ।
वसतेह प्रतिच्छन्ना ममागमनकाङ्क्षिणः ॥ १.१६८.३९ ॥
സ്നേഹത്തോടെ ഞാൻ ഹിതകരമായത് ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അത് കേൾക്കൂ. ഇവിടെ മറഞ്ഞു വസിച്ച് എന്റെ വരവിനായി കാത്തിരിക്കുക.
1.168.40
एतद्वै शालिहोत्रस्य तपसा निर्मितं सरः ।
रमणीयमिदं तोयं क्षुत्पिपासाश्रमापहम् ॥ १.१६८.४० ॥
ഈ തടാകം ശാലിഹോത്രന്റെ തപസ്സാൽ നിർമ്മിതമായതാണ്; ഇതിലെ ജലം മനോഹരമാണ്, വിശപ്പും ദാഹവും മൂലമുള്ള ക്ഷീണം നീക്കുന്നതാണ്.
1.168.41
कार्यार्थिनस्तु षण्मासान्विहरध्वं यथासुखम् ॥ १.१६८.४१ ॥
എന്നാൽ ഒരു കാര്യത്തിനായി ആറു മാസം സുഖമായി വിഹരിക്കുക.
1.168.42
एवं स तान्समाश्वास्य व्यासः पार्थानरिन्दमान् ।
स्नेहाच्च संपरिष्वज्य कुन्तीमाश्वासयत्प्रभुः ॥ १.१६८.४२ ॥
ഇങ്ങനെ വ്യാസൻ ശത്രുക്കളെ അടക്കുന്ന പൃഥാപുത്രന്മാരെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു; സ്നേഹത്തോടെ ആലിംഗനം ചെയ്ത് കുന്തിയെയും ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
1.168.43
स्नुषे मा रोद मा रोदेत्येवं व्यासोऽब्रवीद्वचः ।
जीवपुत्रे सुतस्तेऽयं धर्मनित्यो युधिष्ठिरः ॥ १.१६८.४३ ॥
"മരുമകളേ, കരയരുതേ, കരയരുതേ" എന്നു വ്യാസൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. നിന്റെ പുത്രന്മാർ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇതാ നിന്റെ പുത്രൻ യുധിഷ്ഠിരൻ, എപ്പോഴും ധർമ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ.
1.168.44
पृथिव्यां पार्थइवान्सर्वान्प्रशासिष्यति धर्मराट् ।
धर्मेण जित्वा पृथिवीमखिलां धर्मकृद्वशी ॥ १.१६८.४४ ॥
ധർമ്മരാജൻ ഭൂമിയിൽ പാർത്ഥനെപ്പോലെ എല്ലാവരെയും ഭരിക്കും. ധർമ്മത്താൽ സമസ്ത ഭൂമിയെയും ജയിച്ച്, ധർമ്മം ചെയ്യുന്നവനും ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹമുള്ളവനുമായ അവൻ ഭരിക്കും.
1.168.45
स्थापयित्वा वशे सर्वां सपर्वतवनां शुभाम् ।
भीमसेनार्जुनबलाद्भोक्ष्यत्ययमसंशयम् ॥ १.१६८.४५ ॥
പർവ്വതങ്ങളും വനങ്ങളുമുള്ള ഈ സുന്ദരമായ സമസ്ത ഭൂമിയെയും തന്റെ വശത്താക്കി, ഭീമസേനന്റെയും അർജ്ജുനന്റെയും ബലത്താൽ ഇവൻ സംശയമില്ലാതെ അനുഭവിക്കും.
1.168.46
पुत्रास्तव च माद्र्याश्च पञ्चैते लोकविश्रुताः ।
स्वराष्ट्रे विहरिष्यन्ति सुखं सुमनसस्तदा ॥ १.१६८.४६ ॥
നിന്റെ പുത്രന്മാരും മാദ്രിയുടെ ഈ അഞ്ചു പുത്രന്മാരും, ലോകപ്രസിദ്ധരായവർ, അപ്പോൾ പ്രസന്നമനസ്കരായി സ്വന്തം രാജ്യത്ത് സുഖമായി വിഹരിക്കും.
1.168.47
यक्ष्यन्ति च नरव्याघ्रा विजित्य पृथिवीमिमाम् ।
राजसूयाश्वमेधाद्यैः क्रतुभिर्भूरिदक्षिणैः ॥ १.१६८.४७ ॥
ഈ ഭൂമിയെ ജയിച്ച്, ആ നരശ്രേഷ്ഠന്മാർ രാജസൂയം, അശ്വമേധം മുതലായ, ധാരാളം ദക്ഷിണയുള്ള യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്യും.
1.168.48
अनुगृह्य सुहृद्वर्गं धनेन च सुखेन च ।
पितृपैतामहं राज्यमहारिष्यन्ति ते सुताः ॥ १.१६८.४८ ॥
സുഹൃദ്വർഗ്ഗത്തെ ധനംകൊണ്ടും സുഖംകൊണ്ടും അനുഗ്രഹിച്ച്, നിന്റെ പുത്രന്മാർ പിതാവിന്റെയും പിതാമഹന്മാരുടെയും പൈതൃകരാജ്യം തിരികെ നേടും.
1.168.49
स्नुषा कमलपत्राक्षी नाम्ना कमलपालिका ।
वशवर्तिनी तु भीमस्य पुत्रमेषा जनिष्यति ॥ १.१६८.४९ ॥
താമരയിതൾ പോലെ കണ്ണുകളുള്ള കമലപാലിക എന്ന മരുമകൾ ഭീമന് വശവർത്തിനിയായി ഒരു പുത്രനെ പ്രസവിക്കും.
1.168.50
तेन पुत्रेण कृच्छ्रेषु भविष्यथ च तारिताः ।
इह मासं प्रतीक्षध्वमागमिष्याम्यहं पुनः ॥ १.१६८.५० ॥
ആ പുത്രനാൽ നിങ്ങൾ കഷ്ടതകളിൽനിന്ന് രക്ഷിക്കപ്പെടും. ഇവിടെ ഒരു മാസം കാത്തിരിക്കുക; ഞാൻ വീണ്ടും വരാം.
1.168.51
देशकालौ विदित्वैवं यास्यध्वं परमां मुदम् ॥ १.१६८.५१ ॥
ദേശവും കാലവും ഇപ്രകാരം അറിഞ്ഞ് നിങ്ങൾ പരമമായ ആനന്ദം പ്രാപിക്കും.
1.168.52
स तैः प्राञ्जलिभिः सर्वैस्तथेत्युक्तो जनाधिप ।
जगाम भगवान्व्यासो यथागतमृषिः प्रभुः ॥ १.१६८.५२ ॥
ജനാധിപാ! അവരെല്ലാവരും കൈകൂപ്പി 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്നു പറഞ്ഞപ്പോൾ, ഭഗവാനായ വ്യാസമുനി വന്ന വഴിയേ മടങ്ങിപ്പോയി.