മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.192
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.192.1
ऋष्योस्तु यत्कृते वैरं विश्वामित्रवसिष्ठयोः ।
बभूव गन्धर्वपते शंस तत्सर्वमेव मे ॥ १.१९२.१ ॥
ഗന്ധർവപതേ! വിശ്വാമിത്രനും വസിഷ്ഠനും തമ്മിൽ ഏതു കാരണത്താൽ വൈരം ഉണ്ടായി എന്നത് എല്ലാം എനിക്കു പറഞ്ഞുതന്നാലും.
1.192.2
माहात्म्यं च वसिष्ठस्य ब्राह्मण्यं ब्रह्मतेजसः ।
विश्वामित्रस्य च तथा क्षत्रस्य च महात्मनः ॥ १.१९२.२ ॥
വസിഷ്ഠന്റെ മാഹാത്മ്യവും ബ്രഹ്മതേജസ്സോടുകൂടിയ ബ്രാഹ്മണ്യവും, മഹാത്മാവായ വിശ്വാമിത്രന്റെ ക്ഷാത്രവീര്യവും (പറഞ്ഞാലും).
1.192.3
न शृण्वानस्त्वहं तृप्तिमुपगच्छामि खेचर ।
आख्याहि गन्धर्वपते शंस तत्सर्वमेव मे ॥ १.१९२.३ ॥
കേട്ടിട്ടും എനിക്കു തൃപ്തി വരുന്നില്ല. ആകാശസഞ്ചാരീ! ഗന്ധർവപതേ! പറഞ്ഞാലും, അതെല്ലാം എനിക്കു പറഞ്ഞുതന്നാലും.
1.192.4
माहात्म्यं च वसिष्ठस्य विश्वामित्रस्य भाषते ॥ १.१९२.४ ॥
വസിഷ്ഠന്റെയും വിശ്വാമിത്രന്റെയും മാഹാത്മ്യം അവൻ പറയുന്നു.
1.192.5
इदं वासिष्ठमाख्यानं पुराणं पुण्यमुत्तमम् ।
पार्थ सर्वेषु लोकेषु विश्रुतं तन्निबोध मे ॥ १.१९२.५ ॥
ഇത് വസിഷ്ഠനെക്കുറിച്ചുള്ള പുരാണവും പുണ്യവും ഉത്തമവുമായ ആഖ്യാനമാണ്; എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധം. പാർത്ഥാ! അത് എന്നിൽനിന്നു കേട്ടാലും.
1.192.6
कल्माषपाद इत्येवं लोके राजा बभूव ह ।
इक्ष्वाकुवंशजः पार्थ तेजसाऽसदृशो भुवि ॥ १.१९२.६ ॥
ഇക്കാലത്ത് കൽമാഷപാദൻ എന്ന പേരിൽ ഒരു രാജാവുണ്ടായിരുന്നു; ഇക്ഷ്വാകുവംശത്തിൽ പിറന്നവൻ. പാർത്ഥാ! ഭൂമിയിൽ തേജസ്സിൽ അവനോടു തുല്യനായി ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല.
1.192.7
स कदाचिद्वनं राजा मृगयां निर्ययौ पुरात् ।
मृगान्विध्यन्वराहांश्च चचार रिपुमर्दनः ॥ १.१९२.७ ॥
ഒരിക്കൽ ആ രാജാവ് വേട്ടയ്ക്കായി നഗരത്തിൽ നിന്ന് കാട്ടിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു. മാനുകളെയും കാട്ടുപന്നികളെയും അമ്പുകളാൽ എയ്തുകൊണ്ട്, ശത്രുക്കളെ മർദ്ദിക്കുന്ന അദ്ദേഹം സഞ്ചരിച്ചു.
1.192.8
तस्मिन्वने महाघोरे खङ्गांश्च बहुशोऽहनत् ।
हत्वा च सुचिरं श्रान्तो राजा निववृते ततः ॥ १.१९२.८ ॥
ആ അതിഭയങ്കരമായ കാട്ടിൽ അദ്ദേഹം പലതവണ കാണ്ടാമൃഗങ്ങളെ വധിച്ചു. ഏറെ നേരം വധിച്ച് ക്ഷീണിതനായ രാജാവ് പിന്നീട് തിരിച്ചുപോയി.
1.192.9
अकामयत्तं याज्यार्थे विश्वामित्रः प्रतापवान् ।
स तु राजा महात्मानं वासिष्ठमृषिसत्तमम् ॥ १.१९२.९ ॥
യാഗപുരോഹിതനാക്കുന്നതിനായി പ്രതാപവാനായ വിശ്വാമിത്രൻ അദ്ദേഹത്തെ ആഗ്രഹിച്ചു. എന്നാൽ ആ രാജാവ് മഹാത്മാവായ വസിഷ്ഠനെ, ഋഷിമാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനെ, (ആഗ്രഹിച്ചു).
1.192.10
तृषार्तश्च क्षुधार्तश्च एकायनगतः पथि ।
अपश्यदजितः सङ्ख्ये मुनिं प्रतिमुखागतम् ॥ १.१९२.१० ॥
ദാഹത്താലും വിശപ്പിനാലും പീഡിതനായി, ഒരേ വഴിയിലൂടെ പോകുമ്പോൾ, യുദ്ധത്തിൽ അജയ്യനായ അദ്ദേഹം വഴിയിൽ എതിരെ വരുന്ന ഒരു മുനിയെ കണ്ടു.
1.192.11
शक्तिं नाम महाभागं वसिष्ठकुलवर्धनम् ।
ज्येष्ठं पुत्रं पुत्रशताद्वसिष्ठस्य महात्मनः ॥ १.१९२.११ ॥
ശക്തി എന്ന പേരുള്ള, മഹാഭാഗ്യവാനും വസിഷ്ഠകുലത്തെ വളർത്തുന്നവനുമായ, മഹാത്മാവായ വസിഷ്ഠന്റെ നൂറു പുത്രന്മാരിൽ മൂത്തവനെ (അദ്ദേഹം കണ്ടു).
1.192.12
अपगच्छ पथोऽस्माकमित्येवं पार्थिवोऽब्रवीत् ।
तथा ऋषिरुवाचैनं सान्त्वयञ्श्लक्ष्णया गिरा ॥ १.१९२.१२ ॥
"ഞങ്ങളുടെ വഴിയിൽ നിന്ന് മാറിപ്പോകൂ" എന്ന് രാജാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. അപ്പോൾ മുനി മൃദുവായ വാക്കുകളാൽ അദ്ദേഹത്തെ ആശ്വസിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
1.192.13
मम पन्था महाराज धर्म एष सनातनः ।
वृद्धभीरुनृपस्नातस्त्रीरोगिवरचक्रिणाम् ॥ १.१९२.१३ ॥
മഹാരാജാവേ, ഇതാണ് എന്റെ വഴി; ഇതാണ് സനാതന ധർമ്മം. വൃദ്ധർ, ഭീരുക്കൾ, രാജാക്കന്മാർ, സ്നാനം ചെയ്തവർ, സ്ത്രീകൾ, രോഗികൾ, ശ്രേഷ്ഠരായ രഥികർ (ഇവർക്ക് വഴി നൽകണം).
1.192.14
पन्था देयो नृपैस्तेषामन्यैस्तैस्तस्य भूपतेः ।
राज्ञा सर्वेषा धर्मेषु देयः पन्था द्विजातये ॥ १.१९२.१४ ॥
രാജാക്കന്മാർ അവർക്ക് വഴി നൽകണം; മറ്റുള്ളവരും ആ ഭൂപതിക്ക് വഴി നൽകണം. ധർമ്മപ്രകാരം രാജാവ് എല്ലാവർക്കും വഴി നൽകണം; ദ്വിജനും വഴി നൽകണം.
1.192.15
एवं परस्परं तौ तु पथोऽर्थं वाक्यमूचतुः ।
अपसर्पापसर्पेति वागुत्तरमकुर्वताम् ॥ १.१९२.१५ ॥
ഇങ്ങനെ ആ ഇരുവരും വഴിക്കായി പരസ്പരം വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു. "മാറൂ, മാറൂ" എന്ന് പറഞ്ഞ് അവർ പരസ്പരം മറുപടി നൽകി.
1.192.16
ऋषिस्तु नापचक्राम तस्मिन्धर्मपथे स्थितः ।
अपि राजा मुनेर्मार्गात्क्रोधान्नापजगाम ह ॥ १.१९२.१६ ॥
എന്നാൽ ഋഷി ധർമ്മപഥത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്ന് മാറിയില്ല. രാജാവും കോപംകൊണ്ട് മുനിയുടെ വഴിയിൽനിന്ന് മാറിയില്ല.
1.192.17
अमुञ्चन्तं तु पन्थानं तमृषिं नृपसत्तमः ।
जगाम कशया मोहात्तदा राक्षसन्मुनिम् ॥ १.१९२.१७ ॥
വഴി വിട്ടുകൊടുക്കാത്ത ആ ഋഷിയുടെ അടുത്തേക്ക് രാജശ്രേഷ്ഠൻ മോഹത്താൽ ചാട്ടവാറുമായി ചെന്നു; അപ്പോൾ രാക്ഷസനെപ്പോലെ ആ മുനിയെ അടിച്ചു.
1.192.18
कशाप्रहाराभिहतस्ततः स मुनिसत्तमः ।
तं शशाप नृपश्रेष्ठं वासिष्ठः क्रोधमूर्च्छितः ॥ १.१९२.१८ ॥
ചാട്ടവാറടിയേറ്റ ആ മുനിശ്രേഷ്ഠൻ, കോപത്താൽ മൂർച്ഛിതനായ വസിഷ്ഠവംശജൻ, ആ രാജശ്രേഷ്ഠനെ ശപിച്ചു.
1.192.19
हंसि राक्षसवद्यस्माद्राजापशद तापसम् ।
तस्मात्त्वमद्यप्रभृति पुरुषादो भविष्यसि ॥ १.१९२.१९ ॥
രാക്ഷസനെപ്പോലെ നീ ഒരു തപസ്വിയെ കൊന്നു, രാജാവേ; അതിനാൽ ഇന്നുമുതൽ നീ നരഭോജിയാകും.
1.192.20
मनुष्यपिशिते सक्तश्चरिष्यसि महीमिमाम् ।
गच्छ राजाधमेत्युक्तः शक्तिना वीर्यशक्तिना ॥ १.१९२.२० ॥
മനുഷ്യമാംസത്തിൽ ആസക്തനായി നീ ഈ ഭൂമിയിൽ അലയും; പോകൂ, അധമനായ രാജാവേ എന്ന് വീര്യശക്തിയുള്ള ശക്തി പറഞ്ഞു.
1.192.21
ततो याज्यनिमित्तं तु विश्वामित्रवसिष्ठयोः ।
वैरमासीत्तदा तं तु विश्वामित्रोऽन्वपद्यत ॥ १.१९२.२१ ॥
പിന്നീട് യാജ്യകർമ്മത്തിന്റെ കാരണത്താൽ വിശ്വാമിത്രനും വസിഷ്ഠനും തമ്മിൽ വൈരം ഉണ്ടായി; അപ്പോൾ വിശ്വാമിത്രൻ അവനെ പിന്തുടർന്നു.
1.192.22
तयोर्विवदतोरेवं समीपमुपचक्रमे ।
ऋषिरुग्रतपाः पार्थ विश्वामित्रः प्रतापवान् ॥ १.१९२.२२ ॥
അവർ ഇങ്ങനെ തർക്കിക്കുമ്പോൾ, പാർത്ഥാ, ഉഗ്രതപസ്സുള്ള പ്രതാപവാനായ ഋഷി വിശ്വാമിത്രൻ അവരുടെ അരികിലെത്തി.
1.192.23
ततः स बुबुधे पश्चात्तमृषिं नृपसत्तमः ।
ऋषेः पुत्रं वसिष्ठस्य वसिष्ठमिव तेजसा ॥ १.१९२.२३ ॥
പിന്നീട് ആ രാജശ്രേഷ്ഠൻ ആ ഋഷിയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞു; അദ്ദേഹം വസിഷ്ഠന്റെ പുത്രനാണ്, തേജസ്സിൽ വസിഷ്ഠനെപ്പോലെയാണ്.
1.192.24
अन्तर्धाय ततोऽत्मानं विश्वामित्रोऽपि भारत ।
तावुभावतिचक्राम चिकीर्षन्नात्मनः प्रियम् ॥ १.१९२.२४ ॥
പിന്നീട്, ഭാരതാ, വിശ്വാമിത്രനും സ്വയം മറച്ചുവെച്ച്, തനിക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് സാധിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അവരെ കടന്നുപോയി.
1.192.25
स तु शप्तस्तदा तेन शक्तिना वै नृपोत्तमः ।
जगाम शरणं शक्तिं प्रसादयितुमर्हयन् ॥ १.१९२.२५ ॥
ശക്തിയാൽ അന്ന് ശപിക്കപ്പെട്ട ആ ശ്രേഷ്ഠനായ രാജാവ് ശക്തിയുടെ ശരണം പ്രാപിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ പ്രസാദിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.
1.192.26
तस्य भावं विदित्वा स नृपतेः कुरुसत्तम ।
विश्वामित्रस्ततो रक्ष आदिदेश नृपं प्रति ॥ १.१९२.२६ ॥
കുരുശ്രേഷ്ഠാ, ആ രാജാവിന്റെ ഭാവം അറിഞ്ഞ വിശ്വാമിത്രൻ അപ്പോൾ രാജാവിനു നേരെ ഒരു രാക്ഷസനെ നിയോഗിച്ചു.
1.192.27
शापात्तस्य तु विप्रर्षेर्विश्वामित्रस्य चाज्ञया ।
राक्षसः किङ्करो नाम विवेश नृपतिं तदा ॥ १.१९२.२७ ॥
ആ ബ്രഹ്മർഷിയുടെ ശാപത്താലും വിശ്വാമിത്രന്റെ ആജ്ഞയാലും കിങ്കരൻ എന്ന രാക്ഷസൻ അപ്പോൾ രാജാവിൽ പ്രവേശിച്ചു.
1.192.28
रक्षसा तं गृहीतं तु विदित्वा मुनिसत्तमः ।
विश्वामित्रोऽप्यपाक्रामत्तस्माद्देशादरिन्दम ॥ १.१९२.२८ ॥
രാക്ഷസൻ അദ്ദേഹത്തെ പിടികൂടിയെന്ന് അറിഞ്ഞ മുനിശ്രേഷ്ഠനായ വിശ്വാമിത്രനും, ശത്രുദമനാ, ആ സ്ഥലത്തുനിന്ന് പിൻവാങ്ങി.
1.192.29
ततः स नृपतिर्विद्वान्रक्षन्नात्मानमात्मना ।
बलवत्पीड्यमानोऽपि रक्षसान्तर्गतेन ह ॥ १.१९२.२९ ॥
അപ്പോൾ ആ വിദ്വാനായ രാജാവ്, രാക്ഷസനാൽ ഉള്ളിൽ ആവേശിക്കപ്പെട്ട് ശക്തമായി പീഡിപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടും, സ്വയം തന്നെ കാത്തുസൂക്ഷിച്ചു.
1.192.30
ददर्शाथ द्विजः कश्चिद्राजानं प्रस्थितं वनम् ।
अयाचत क्षुधापन्नः समांसं भोजनं तदा ॥ १.१९२.३० ॥
അപ്പോൾ വിശപ്പുകൊണ്ട് വലഞ്ഞ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ, കാട്ടിലേക്ക് പുറപ്പെട്ട രാജാവിനെ കണ്ട് മാംസത്തോടു കൂടിയ ഭക്ഷണം യാചിച്ചു.
1.192.31
तमुवाचाथ राजर्षिर्द्विजं मित्रसहस्तदा ।
आस्स्व ब्रह्मंस्त्वमत्रैव मुहूर्तं प्रतिपालयन् ॥ १.१९२.३१ ॥
അപ്പോൾ രാജർഷിയായ മിത്രസഹൻ ആ ബ്രാഹ്മണനോടു പറഞ്ഞു: 'ബ്രാഹ്മണാ, നീ ഇവിടെത്തന്നെ ഒരു നിമിഷം ഇരുന്ന് കാത്തിരിക്കുക.'
1.192.32
निवृत्तः प्रतिदास्यामि भोजनं ते यथेप्सितम् ।
इत्युक्त्वा प्रययौ राजा तस्थौ च द्विजसत्तमः ॥ १.१९२.३२ ॥
'മടങ്ങിവന്ന് നിനക്കു വേണ്ടുന്നത്ര ഭക്ഷണം ഞാൻ തരാം' എന്നു പറഞ്ഞ് രാജാവ് പോയി; ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രാഹ്മണൻ അവിടെ നിന്നു.
1.192.33
ततो राजा परिक्रम्य यथाकामं यथासुखम् ।
निवृत्तोऽन्तःपुरं पार्थ प्रविवेश महामनाः ॥ १.१९२.३३ ॥
പിന്നെ രാജാവ് ഇഷ്ടം പോലെ സുഖമായി ചുറ്റിനടന്ന്, ഹേ പാർത്ഥാ, വിശാലമനസ്കനായി അന്തഃപുരത്തിലേക്കു മടങ്ങി പ്രവേശിച്ചു.
1.192.34
अन्तर्गतस्तदा राजा श्रुत्वा ब्राह्मणभाषितम् ।
सोऽन्तःपुरं प्रविश्याथ न सस्मार नराधिपः ॥ १.१९२.३४ ॥
ബ്രാഹ്മണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടിരുന്നെങ്കിലും രാജാവിന്റെ മനസ്സ് മറ്റൊന്നിലായിരുന്നു; അന്തഃപുരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച ആ നരാധിപൻ അത് ഓർമിച്ചില്ല.
1.192.35
ततोऽर्धरात्र उत्थाय सूदमानाय्य सत्वरम् ।
उवाच राजा संस्मृत्य ब्राह्मणस्य प्रतिश्रुतम् ॥ १.१९२.३५ ॥
പിന്നെ അർധരാത്രിയിൽ ഉണർന്ന്, പാചകക്കാരനെ വേഗം വിളിച്ചുവരുത്തി, ബ്രാഹ്മണന് കൊടുത്ത വാക്ക് ഓർത്ത് രാജാവ് പറഞ്ഞു.
1.192.36
गच्छामुष्मिन्वनोद्देशे ब्राह्मणो मां प्रतीक्षते ।
अन्नार्थी तं त्वमन्नेन समांसेनोपपादय ॥ १.१९२.३६ ॥
'പോകുക, ആ വനപ്രദേശത്ത് ബ്രാഹ്മണൻ എനിക്കായി കാത്തിരിക്കുകയാണ്. ഭക്ഷണം ആഗ്രഹിക്കുന്ന ആ ബ്രാഹ്മണന് ഇറച്ചിയോടുകൂടിയ ഭക്ഷണം നീ ഒരുക്കിക്കൊടുക്കുക.'
1.192.37
एवमुक्तस्ततः सूदः सोऽनासाद्यामिषं क्वचित् ।
निवेदयामास तदा तस्मै राज्ञे व्यथान्वितः ॥ १.१९२.३७ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട ആ പാചകക്കാരൻ, എവിടെയും ഇറച്ചി കിട്ടാതെ, വ്യസനത്തോടെ അപ്പോൾ ആ രാജാവിനോട് അറിയിച്ചു.
1.192.38
राजा तु रक्षसाविष्टः सूदमाह गतव्यथः ।
अप्येनं नरमांसेन भोजयेति पुनः पुनः ॥ १.१९२.३८ ॥
എന്നാൽ രാക്ഷസബാധിതനായ ആ രാജാവ്, വ്യസനമില്ലാതെ, പാചകക്കാരനോട് "ഇവനെ നരമാംസം കൊണ്ടുതന്നെ ഊട്ടുക" എന്ന് വീണ്ടും വീണ്ടും പറഞ്ഞു.
1.192.39
तथेत्युक्त्वा ततः सूदः संस्थानं वध्यघातिनाम् ।
गत्वाऽऽजहार त्वरितो नरमांसमपेतभीः ॥ १.१९२.३९ ॥
"അങ്ങനെതന്നെ" എന്ന് പറഞ്ഞ്, ആ പാചകക്കാരൻ വധിക്കുന്നവരുടെ സ്ഥലത്ത് ചെന്ന്, ഭയമില്ലാതെ വേഗത്തിൽ നരമാംസം കൊണ്ടുവന്നു.
1.192.40
एतत्संस्कृत्य विधिवदन्नोपहितमाशु वै ।
तस्मै प्रादाद्ब्राह्मणाय क्षुधिताय तपस्विने ॥ १.१९२.४० ॥
ഇത് വിധിപ്രകാരം പാകം ചെയ്ത്, വേഗം ഭക്ഷണമായി ഒരുക്കി, വിശന്നിരുന്ന തപസ്വിയായ ബ്രാഹ്മണന് കൊടുത്തു.
1.192.41
स सिद्धचक्षुषा दृष्ट्वा तदन्नं द्विजसत्तमः ।
अभोज्यमिदमित्याह क्रोधपर्याकुलेक्षणः ॥ १.१९२.४१ ॥
ആ ദ്വിജശ്രേഷ്ഠൻ സിദ്ധദൃഷ്ടിയാൽ ആ അന്നം കണ്ട്, കോപത്താൽ കലങ്ങിയ കണ്ണുകളോടെ "ഇത് ഭക്ഷിക്കാൻ യോഗ്യമല്ല" എന്ന് പറഞ്ഞു.
1.192.42
यस्मादभोज्यमन्नं मे ददाति स नृपाधमः ॥ १.१९२.४२ ॥
കാരണം ആ രാജാധമൻ എനിക്ക് ഭക്ഷിക്കാൻ യോഗ്യമല്ലാത്ത അന്നം തരുന്നു.
1.192.43
सक्तो मानुषमांसेषु यथोक्तः शक्तिना पुरा ।
उद्वेजनीयो भूतानां चरिष्यति महीमिमाम् ॥ १.१९२.४३ ॥
ശക്തി മുൻപ് പറഞ്ഞതുപോലെ, മനുഷ്യമാംസത്തിൽ ആസക്തനായി, ജീവികൾക്ക് ഭയമായി അവൻ ഈ ഭൂമിയിൽ സഞ്ചരിക്കും.
1.192.44
द्विरनुव्याहृते राज्ञः स शापो बलवानभूत् ।
रक्षोबलसमाविष्टो विसंज्ञश्चाभवन्नृपः ॥ १.१९२.४४ ॥
രാജാവ് വീണ്ടും പറഞ്ഞപ്പോൾ ആ ശാപം ശക്തമായി. രാക്ഷസബലത്താൽ ആവേശിതനായ രാജാവ് ബോധരഹിതനായി.
1.192.45
ततः स नृपतिश्रेष्ठो रक्षसापहृतेन्द्रियः ।
उवाच शख्तिं तं दृष्ट्वा न चिरादिव भारत ॥ १.१९२.४५ ॥
അപ്പോൾ രാക്ഷസനാൽ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ അപഹരിക്കപ്പെട്ട ആ രാജശ്രേഷ്ഠൻ ശക്തിയെ കണ്ട് അധികം വൈകാതെ, ഹേ ഭാരതാ, അവനോട് പറഞ്ഞു.
1.192.46
यस्मादसदृशः शापः प्रयुक्तोऽयं मयि त्वया ।
तस्मात्त्वत्तः प्रवर्तिष्ये खादितुं पुरुषानहम् ॥ १.१९२.४६ ॥
നീ എന്റെ മേൽ ഈ അനുചിതമായ ശാപം പ്രയോഗിച്ചതിനാൽ, നിന്നിൽ നിന്നാണ് ഞാൻ മനുഷ്യരെ ഭക്ഷിക്കാൻ തുടങ്ങുക.
1.192.47
एवमुक्त्वा ततः सद्यस्तं प्राणैर्विप्रयोज्य च ।
शक्तिं तं भक्षयामास व्याघ्रः पशुमिवेप्सितम् ॥ १.१९२.४७ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഉടൻതന്നെ അവന്റെ പ്രാണൻ വേർപെടുത്തി, കടുവ ആഗ്രഹിച്ച മൃഗത്തെ ഭക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ ശക്തിയെ അവൻ ഭക്ഷിച്ചു.
1.192.48
शक्तिनं तु मृतं दृष्ट्वा विश्वामित्रः पुनःपुनः ।
वसिष्ठस्यैव पुत्रेषु तद्रक्षः संदिदेश ह ॥ १.१९२.४८ ॥
ശക്തിൻ മരിച്ചുകിടക്കുന്നത് കണ്ട് വിശ്വാമിത്രൻ വീണ്ടും വീണ്ടും വസിഷ്ഠന്റെ പുത്രന്മാർക്കെതിരെ ആ രാക്ഷസനെ നിയോഗിച്ചു.
1.192.49
स ताञ्शक्त्यवरान्पुत्रान्वसिष्ठस्य महात्मनः ।
भक्षयामास संक्रुद्धः सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ १.१९२.४९ ॥
കോപിച്ച അവൻ മഹാത്മാവായ വസിഷ്ഠന്റെ ശക്തിയുടെ ഇളയ പുത്രന്മാരെ, സിംഹം ചെറിയ മാനുകളെ തിന്നുന്നതുപോലെ ഭക്ഷിച്ചു.
1.192.50
वसिष्ठो घातिताञ्श्रुत्वा विश्वामित्रेण तान्सुतान् ।
धारयामास तं शोकं महाद्रिरिव मेदिनीम् ॥ १.१९२.५० ॥
വിശ്വാമിത്രനാൽ ആ പുത്രന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ടു എന്നു കേട്ട വസിഷ്ഠൻ, മഹാപർവ്വതം ഭൂമിയെ താങ്ങുന്നതുപോലെ ആ ശോകം താങ്ങി.
1.192.51
चक्रे चात्मविनाशाय बुद्धिं स मुनिसत्तमः ।
न त्वेव कौशिकोच्छेदं मेने मतिमतां वरः ॥ १.१९२.५१ ॥
ആ മുനിശ്രേഷ്ഠൻ തന്റെ നാശത്തിന് തീരുമാനിച്ചു; എന്നാൽ ബുദ്ധിമാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അദ്ദേഹം കൗശികന്റെ (വിശ്വാമിത്രന്റെ) നാശം ആഗ്രഹിച്ചില്ല.
1.192.52
स मेरुकूटादात्मानं मुमोच भगवानृषिः ।
गिरेस्तस्य शिलायां तु तूलराशाविवापतत् ॥ १.१९२.५२ ॥
ഭഗവാനായ ആ ഋഷി മേരുവിന്റെ ശിഖരത്തിൽനിന്ന് സ്വയം താഴേക്ക് ചാടി; എന്നാൽ ആ പർവ്വതത്തിലെ പാറയിൽ അദ്ദേഹം പഞ്ഞിക്കൂമ്പാരത്തിൽ വീഴുന്നതുപോലെ വീണു.
1.192.53
न ममार च पातेन स यदा तेन पाण्डव ।
तदाग्निमिद्धं भगवान्संविवेश महावने ॥ १.१९२.५३ ॥
പാണ്ഡവാ, ആ വീഴ്ചകൊണ്ട് അവൻ മരിക്കാതിരുന്നപ്പോൾ, ഭഗവാൻ മഹാവനത്തിൽ ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അഗ്നിയിൽ പ്രവേശിച്ചു.
1.192.54
तं तदा सुसमिद्धोऽपि न ददाह हुताशनः ।
दीप्यमानोऽप्यमित्रघ्न शीतोऽग्निरभवत्ततः ॥ १.१९२.५४ ॥
ശത്രുസംഹാരകനേ, അപ്പോൾ അത്യധികം ജ്വലിച്ച അഗ്നിയും അവനെ ദഹിപ്പിച്ചില്ല; ജ്വലിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നിട്ടും ആ അഗ്നി പിന്നെ തണുത്തതായി.
1.192.55
स समुद्रमभिप्रेक्ष्य शोकाविष्टो महामुनिः ।
बद्ध्वा कण्ठे शिलां गुर्वीं निपपात तदाम्भसि ॥ १.१९२.५५ ॥
ആ സമുദ്രത്തെ നോക്കി ശോകം ബാധിച്ച ആ മഹാമുനി, കഴുത്തിൽ ഒരു വലിയ കല്ല് കെട്ടി അപ്പോൾ വെള്ളത്തിലേക്ക് ചാടി.
1.192.56
स समुद्रोर्मिवेगेन स्थले न्यस्तो महामुनिः ।
न ममार यदा विप्रः कथंचित्संशितव्रतः।
जगाम स ततः खिन्नः पुनरेवाश्रमं प्रति ॥ १.१९२.५६ ॥
സമുദ്രത്തിരകളുടെ വേഗത്താൽ ആ മഹാമുനി കരയിലേക്ക് എറിയപ്പെട്ടു. ദൃഢവ്രതനായ ആ ബ്രാഹ്മണൻ എങ്ങനെയോ മരിച്ചില്ല; അപ്പോൾ അദ്ദേഹം വിഷാദത്തോടെ വീണ്ടും തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.