Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 1.21

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

1.21.1

ततो रजन्यां व्युष्टायां प्रभातेऽभ्युदिते रवौ ।
कद्रूश्च विनता चैव भगिन्यौ ते तपोधन ॥ १.२१.१ ॥

ਫਿਰ ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ, ਪ੍ਰਭਾਤ ਵੇਲੇ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤਾਂ ਕਦ੍ਰੂ ਅਤੇ ਵਿਨਤਾ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭੈਣਾਂ, ਹੇ ਤਪੋਧਨ!

1.21.2

अमर्षिते सुसंरब्धे दास्ये कृतपणे तदा ।
स्मगरस्य परं पारं वेलावनविभूषितम्।
जग्मतुस्तुरगं द्रष्टुमुच्चैःश्रवसमन्तिकात् ॥ १.२१.२ ॥

ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਤੀਬਰ ਬੇਚੈਨੀ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਸੀ ਬਣਨ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਲਾਈ ਸੀ, ਕਿਨਾਰੇ ਦੇ ਬਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਰ ਵਾਲੇ ਕਿਨਾਰੇ ਵੱਲ, ਉੱਚੈਸ਼੍ਰਵਾ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਨੇੜਿਓਂ ਚੱਲ ਪਈਆਂ।

1.21.3

ददृशातेऽथ ते तत्र समुद्रं निधिमम्भसाम् ।
महान्तमुदकागाधं क्षोभ्यमाणं महास्वनम् ॥ १.२१.३ ॥

ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਅਥਾਹ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ, ਮੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ, ਮਹਾ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

1.21.4

तिमिंगिलझषाकीर्णं मकरैरावृतं तथा ।
सत्वैश्च बहुसाहस्रैर्नानारूपैः समावृतम् ॥ १.२१.४ ॥

ਤਿਮਿੰਗਿਲਾਂ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਮਕਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ।

1.21.5

भीषणैर्विकृतैरन्यैर्घोरैर्जलचरैस्तथा ।
उग्रैर्नित्यमनाधृष्यं कूर्मग्राहसमाकुलम् ॥ १.२१.५ ॥

ਭਿਆਨਕ, ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ, ਹੋਰ ਘੋਰ ਜਲਚਰਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਉਗਰ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਸਦਾ ਅਜਿੱਤ ਸਨ, ਕੱਛੂਆਂ ਅਤੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ।

1.21.6

आकरं सर्वरत्नानामालयं वरुणस्य च ।
नागानामालयं रम्यमुत्तमं सरितां पतिम् ॥ १.२१.६ ॥

ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਖਾਣ, ਵਰੁਣ ਦਾ ਨਿਵਾਸ, ਨਾਗਾਂ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਟਿਕਾਣਾ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ।

1.21.7

पातालज्वलनावासमसुराणां च बान्धवम् ।
भयंकरं च सत्त्वानां पयसां निधिमर्णवम् ॥ १.२१.७ ॥

ਪਾਤਾਲ ਦੀ ਅੱਗ ਦਾ ਵਾਸ, ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਬੰਧੂ, ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਭਿਆਨਕ, ਜਲਾਂ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ, ਸਮੁੰਦਰ।

1.21.8

शुभं दिव्यममर्त्यानाममृतस्याकरं परम् ।
अप्रमेयमचिन्त्यं च सुपुण्यजलमद्भुतम् ॥ १.२१.८ ॥

ਸ਼ੁਭ, ਦਿਵ੍ਯ, ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦਾ ਪਰਮ ਸੋਤ, ਅਪ੍ਰਮੇਯ, ਅਚਿੰਤ੍ਯ, ਅਤਿ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ।

1.21.9

घोरं जलचरारावरौद्रं भैरवनिःस्वनम् ।
गम्भीरावर्तकलिलं सर्वभूतभयंकरम् ॥ १.२१.९ ॥

ਭਿਆਨਕ, ਜਲਚਰਾਂ ਦੀ ਗਰਜ ਨਾਲ ਰੌਦਰ, ਭੈਰਵ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ, ਡੂੰਘੇ ਭੌਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲਾ।

1.21.10

वेलादोलानिलचलं क्षोभोद्वेगसमुच्छ्रितम् ।
वीचीहस्तैः प्रचलितैर्नृत्यन्तमिव सर्वतः ॥ १.२१.१० ॥

ਕੰਢੇ ਨੂੰ ਝੂਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚੰਚਲ, ਖੋਭ ਤੇ ਉਦਵੇਗ ਨਾਲ ਉੱਚਾ ਉੱਠਿਆ, ਚੱਲਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਮਾਨੋਂ ਚੌਗਿਰਦੇ ਨੱਚਦਾ ਹੋਇਆ।

1.21.11

चन्द्रवृद्धिक्षयवशादुद्वृत्तोर्मिसमाकुलम् ।
पाञ्चजन्यस्य जननं रत्नाकरमनुत्तमम् ॥ १.२१.११ ॥

ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਵਧਣ ਤੇ ਘਟਣ ਦੇ ਵਸ ਵਿੱਚ, ਉੱਛਲਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ, ਪਾਂਚਜਨਯ ਸ਼ੰਖ ਦਾ ਜਨਮ-ਸਥਾਨ, ਰਤਨਾਕਰ, ਅਨੁੱਤਮ।

1.21.12

गां विन्दता भगवता गोविन्देनामितौजसा ।
वराहरूपिणा चान्तर्विक्षोभितजलाविलम् ॥ १.२१.१२ ॥

ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਅੰਦਰਲੇ ਜਲ ਨੂੰ ਖੋਭ ਕੇ ਗੰਧਲਾ ਕੀਤਾ।

1.21.13

ब्रह्मर्षिणा व्रतवता वर्षाणां शतमत्रिणा ।
अनासादितगाधं च पातालतलमव्ययम् ॥ १.२१.१३ ॥

ਵ੍ਰਤਧਾਰੀ ਬ੍ਰਹਮਰਸ਼ੀ ਅਤ੍ਰਿ ਸੌ ਵਰ੍ਹੇ ਉਸ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਥਾਹ, ਪਾਤਾਲ ਦੇ ਤਲ, ਨੂੰ ਨਾ ਪਾ ਸਕੇ।

1.21.14

अध्यात्मयोगनिद्रां च पद्मनाभस्य सेवतः ।
युगादिकालशयनं विष्णोरमिततेजसः ॥ १.२१.१४ ॥

ਅਮਿਤ ਤੇਜਸਵੀ ਵਿਸ਼ਣੂ, ਪਦਮਨਾਭ, ਯੁਗ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਤਮਯੋਗ-ਨਿਦ੍ਰਾ ਵਿੱਚ ਸੌਂਦੇ ਹਨ।

1.21.15

वज्रपातनसंत्रस्तमैनाकस्याभयप्रदम् ।
डिम्बाहवार्दितानां च असुराणां परायणम् ॥ १.२१.१५ ॥

ਵਜ੍ਰ ਦੀ ਮਾਰ ਤੋਂ ਡਰੇ ਮੈਨਾਕ ਨੂੰ ਅਭੈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਡਿੰਬ ਯੁੱਧ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ।

1.21.16

बडवामुखदीप्ताग्नेस्तोयहव्यप्रदं शिवम् ।
अगाधपारं विस्तीर्णमप्रमेयं सरित्पतिम् ॥ १.२१.१६ ॥

ਬੜਵਾਮੁਖ ਦੀ ਦਹਕਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਹਵੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੁਭ, ਅਥਾਹ ਤੇ ਅਪਾਰ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਅਪ੍ਰਮੇਯ, ਦਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਪਤੀ।

1.21.17

महानदीभिर्बह्वीभिः स्पर्धयेव सहस्रशः ।
अभिसार्यमाणमनिशं ददृशाते महार्णवम्।
आपूर्यमाणमत्यर्थं नृत्यमानमिवोर्मिभिः ॥ १.२१.१७ ॥

ਜਿਵੇਂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵੱਲ ਵਹਿ ਰਹੀਆਂ ਸਨ; ਉਹ ਅਤਿਅੰਤ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਨੱਚਦਾ ਜਾਪਦਾ ਸੀ — ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

1.21.18

गम्भीरं तिमिमकरोग्रसंकुलं तं ।
गर्जन्तं जलचररावरौद्रनादैः।
विस्तीर्णं ददृशतुरम्बरप्रकाशं ।
तेऽगाधं निधिमुरुमम्भसामनन्तम् ॥ १.२१.१८ ॥

ਡੂੰਘਾ, ਤਿਮਿ ਅਤੇ ਮਕਰਾਂ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ ਭਰਿਆ, ਜਲਜੀਵਾਂ ਦੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਗਰਜਦਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਅਸਮਾਨ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ — ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅਥਾਹ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਅਨੰਤ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।