Mahābhārata · Adhyāya 1.256
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.256.1
ततः प्रज्वलिते वह्नौ शार्ङ्गकास्ते सुदुःखिताः ।
व्यथिताः परमोद्विग्ना नाधिजग्मुः परायणम् ॥ १.२५६.१ ॥
Entonces, mientras el fuego ardía, los pájaros Śārṅgaka, profundamente afligidos, turbados y muy angustiados, no hallaron refugio.
1.256.2
निशाम्य पुत्रकान्बालान्माता तेषां तपस्विनी ।
जरिता शोकदुःखार्ता विललाप सुदुःखिता ॥ १.२५६.२ ॥
Al ver a sus pequeños hijos, su madre, la asceta Jaritā, atormentada por el dolor y la pena, se lamentó con gran angustia.
1.256.3
अयमग्निर्दहन्कक्षमित आयाति भीषणः ।
जगत्संदीपयन्भीमो मम दुःखविवर्धनः ॥ १.२५६.३ ॥
Este fuego terrible, que quema la espesura, viene hacia aquí; este fuego temible, que incendia el mundo, aumenta mi dolor.
1.256.4
इमे च मां कर्षयन्ति शिशवो मन्दचेतसः ।
अबर्हाश्चरणैर्हीनाः पूर्वेषां नः परायणाः ॥ १.२५६.४ ॥
Estos pequeños de mente torpe me arrastran; no tienen plumas ni fuerza en las patas, y sin embargo son el refugio de nuestros antepasados.
1.256.5
त्रासयंश्चायमायाति लेलिहानो महीरुहान् ।
अजातपक्षाश्च सुता न शक्ताः सरणे मम ॥ १.२५६.५ ॥
Este fuego, lamiendo los árboles y sembrando el terror, viene; mis hijos, que aún no tienen plumas, no pueden huir.
1.256.6
आदाय च न शक्नोमि पुत्रांस्तरितुमात्मना ।
न च त्यक्तुमहं शक्ता हृदयं दूयतीव मे ॥ १.२५६.६ ॥
No puedo cargar a mis hijos y ponerlos a salvo por mí misma, ni tampoco soy capaz de abandonarlos; mi corazón arde como si estuviera quemándose.
1.256.7
कं तु जह्यामहं पुत्रं कमादाय व्रजाम्यहम् ।
किंनु मे स्यात्कृतं कृत्वा मन्यध्वं पुत्रकाः कथम् ॥ १.२५६.७ ॥
¿A cuál hijo debo abandonar, y a cuál llevarme conmigo? ¿Qué debo hacer entonces, hijos míos? Pensad cómo.
1.256.8
चिन्तयाना विमोक्षं वो नाधिगच्छामि किंचन ।
छादयिष्यामि वो गात्रैः करिष्ये मरणं सह ॥ १.२५६.८ ॥
Pensando en cómo liberaros, no encuentro ningún medio. Os cubriré con mi cuerpo y moriré junto a vosotros.
1.256.9
जरितारौ कुलं ह्येतज्ज्येष्ठत्वेन प्रतिष्ठितम् ।
सारिसृक्कः प्रजायेत पितॄणां कुलवर्धनः ॥ १.२५६.९ ॥
En Jaritā, esta familia se establece por el primogénito. Que nazca Sārisṛkka, acrecentador del linaje de los antepasados.
1.256.10
स्तम्बमित्रस्तपः कुर्याद्द्रोणो ब्रह्मविदां वरः ।
इत्येवमुक्त्वा प्रययौ पिता वो निर्घृणः पुरा ॥ १.२५६.१० ॥
Que Stambamitra practique austeridades, y Droṇa, el mejor de los conocedores de Brahman. Tras decir esto, vuestro padre despiadado partió hace tiempo.
1.256.11
कमुपादाय शक्येयं गन्तुं कष्टाऽऽपदुत्तमा ।
किं नु कृत्वा कृतं कार्यं भवेदिति च विह्वला।
नापश्यत्स्वधिया मोक्षं स्वसुतानां तदानलात् ॥ १.२५६.११ ॥
¿A quién puedo llevar conmigo y marchar? ¡Qué desdichada y suprema calamidad es esta! ¿Qué debería hacer para que se cumpla lo debido?
1.256.12
एवं ब्रुवाणां शार्ङ्गास्ते प्रत्यूचुरथ मातरम् ।
स्नेहमुत्सृज्य मातस्त्वं पत यत्र न हव्यवाट् ॥ १.२५६.१२ ॥
Mientras ella hablaba así, los hijos de Śārṅga le respondieron a su madre: 'Madre, abandona el afecto y ve donde el fuego no alcance.'
1.256.13
अस्मास्विह विनष्टेषु भवितारः सुतास्तव ।
त्वयि मातर्विनष्टायां न नः स्यात्कुलसन्ततिः ॥ १.२५६.१३ ॥
Si nosotros perecemos aquí, tus hijos quedarán; pero si tú perece, madre, la continuidad de nuestra estirpe no existirá.
1.256.14
अन्ववेक्ष्यैतदुभयं क्षेमं स्याद्यत्कुलस्य नः ।
तद्वै कर्तुं परः कालो मातरेष भवेत्तव ॥ १.२५६.१४ ॥
Considerando ambas cosas, lo que traiga bienestar a nuestra familia, eso es lo que debe hacerse; madre, este es tu momento supremo para hacerlo.
1.256.15
मा त्वं सर्वविनाशाय स्नेहं कार्षीः सुतेषु नः ।
न हीदं कर्म मोघं स्याल्लोककामस्य नः पितुः ॥ १.२५६.१५ ॥
No muestres afecto hacia nuestros hijos hasta el punto de causar la destrucción de todos; esta acción de nuestro padre, que desea el bien del mundo, no será en vano.
1.256.16
इदमाखोर्बिलं भूमौ वृक्षस्यास्य समीपतः ।
तदाविशध्वं त्वरिता वह्नेरत्र न वो भयम् ॥ १.२५६.१६ ॥
Aquí, en el suelo, junto a este árbol, hay una madriguera de topo; entrad rápidamente en ella, pues aquí no tenéis temor al fuego.
1.256.17
ततोऽहं पांसुना छिद्रमपिधास्यामि पुत्रकाः ।
एवं प्रतिकृतं मन्ये ज्वलतः कृष्णवर्त्मनः ॥ १.२५६.१७ ॥
Entonces cubriré la abertura con polvo, hijos míos; así, creo, responderé al fuego ardiente de la senda negra.
1.256.18
तत एष्याम्यतीतेऽग्नौ विहन्तुं पांसुशंचयम् ।
रोचतामेष वो वादो मोक्षार्थं च हुताशनात् ॥ १.२५६.१८ ॥
Entonces, cuando el fuego haya pasado, vendré a retirar el montón de polvo; que os agrade esta propuesta vuestra y este medio para escapar del fuego.
1.256.19
अबर्हान्मांसभूतान्नः क्रव्यादाखुर्विनाशयेत् ।
पश्यमाना भयमिदं प्रवेष्टुं नात्र शक्नुमः ॥ १.२५६.१९ ॥
Somos de carne e indignos; la rata que come carne nos destruiría. Viendo este temor, no podemos entrar aquí.
1.256.20
कथमग्निर्न नो धक्ष्येत्कथमाखुर्न नाशयेत् ।
कथं न स्यात्पिता मोघः कथं माता ध्रियेत नः ॥ १.२५६.२० ॥
¿Cómo no nos quemará el fuego? ¿Cómo no nos destruirá la rata? ¿Cómo no será vano nuestro padre, y cómo será sostenida nuestra madre?
1.256.21
बिल आखोर्विनाशः स्यादग्नेराकाशचारिणाम् ।
अन्ववेक्ष्यैतदुभयं श्रेयान्दाहो न भक्षणम् ॥ १.२५६.२१ ॥
En el agujero de la rata habría destrucción, y para los que vuelan por el cielo, destrucción por el fuego. Considerando ambas cosas, es mejor el ardor que ser devorado.
1.256.22
गर्हितं मरणं नः स्यादाखुना भक्षिते बिले ।
शिष्टादिष्टः परित्यागः शरीरस्य हुताशनात् ॥ १.२५६.२२ ॥
Si el ratón nos devora en su agujero, nuestra muerte sería reprochable. El abandono del cuerpo, según lo prescrito por los sabios, se hace por el fuego.
1.256.23
अग्निदाहे तु नियतं ब्रह्मलोके ध्रुवा गतिः ॥ १.२५६.२३ ॥
Pero al arder en el fuego, se alcanza con certeza un destino firme en el mundo de Brahmā.