മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.258
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.258.1
पुरतः कृच्छ्रकालस्य धीमाञ्जागर्ति पुरुषः ।
स कृच्छ्रकालं संप्राप्य व्यथां नैवैति कर्हिचित् ॥ १.२५८.१ ॥
ദുരിതകാലത്തിന് മുമ്പേ ജാഗരൂകനായിരിക്കുന്ന ബുദ്ധിമാനായ മനുഷ്യൻ, ദുരിതകാലം വന്നെത്തുമ്പോഴും ഒരിക്കലും വ്യഥയിൽ വീഴുന്നില്ല.
1.258.2
यस्तु कृच्छ्रमनुप्राप्तं विचेता नावबुध्यते ।
सकृच्छ्रकाले व्यथितो न श्रेयो विन्दते महत् ॥ १.२५८.२ ॥
ദുരിതം വന്നെത്തിയിട്ടും അതറിയാത്ത ബുദ്ധിശൂന്യൻ, ദുരിതകാലത്ത് വ്യഥിതനായി മഹത്തായ നന്മ നേടുന്നില്ല.
1.258.3
धीरस्त्वमसि मेधावी प्राणकृच्छ्रमिदं च नः ।
प्राज्ञः शूरो बहूनां हि भवत्येको न संशयः ॥ १.२५८.३ ॥
നീ ധീരനും ബുദ്ധിമാനുമാണ്; ഇത് ഞങ്ങളുടെ ജീവസങ്കടമാണ്. പ്രാജ്ഞനും ശൂരനുമായ ഒരാൾ തന്നെ പലരോടും തുല്യനാകുന്നു, ഇതിൽ സംശയമില്ല.
1.258.4
ज्येष्ठस्तातो भवति वै ज्येष्ठो मुञ्चति कृच्छ्रतः ।
ज्येष्ठश्चेन्न प्रजानाति नीयान्किं करिष्यति ॥ १.२५८.४ ॥
മൂത്തവൻ തന്നെയാണ് പിതാവ്; മൂത്തവൻ തന്നെയാണ് ദുരിതത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിക്കുന്നത്. മൂത്തവൻ അറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ ഇളയവൻ എന്തു ചെയ്യും?
1.258.5
हिरण्यरेतास्त्वरितो जलन्नायाति नः क्षयम् ।
सप्तजिह्वाननः क्रूरो लिहानो विसर्पति ॥ १.२५८.५ ॥
സ്വർണ്ണബീജനായ അഗ്നി വേഗത്തിൽ ജ്വലിച്ച് നമ്മുടെ നാശത്തിലേക്ക് വരുന്നില്ല; ഏഴ് നാവുള്ള ക്രൂരമുഖം നക്കിക്കൊണ്ട് പടരുന്നു.
1.258.6
एवं संभाष्य तेऽन्योन्यं मन्दपालस्य पुत्रकाः ।
तुष्टुवुः प्रयता भूत्वा यथाऽग्निं शृणु पार्थिव ॥ १.२५८.६ ॥
ഇങ്ങനെ പരസ്പരം സംസാരിച്ച ശേഷം മന്ദപാലന്റെ പുത്രന്മാർ ഭക്തിയോടെയും സംയമത്തോടെയും അഗ്നിയെ സ്തുതിച്ചു; രാജാവേ, കേൾക്കുക.
1.258.7
आत्माऽसि वायोर्ज्वलन शरीरमसि वीरुधाम् ।
योनिरापश्च ते शुक्रं योनिस्त्वमसि चाम्भसः ॥ १.२५८.७ ॥
ജ്വലനാ, നീ വായുവിന്റെ ആത്മാവാണ്; സസ്യങ്ങളുടെ ശരീരവും നീയാണ്. ജലം നിന്റെ ഉത്ഭവം, ശുക്രം നിന്റെ ഉത്ഭവം; നീ തന്നെ ജലത്തിന്റെയും ഉത്ഭവം.
1.258.8
ऊर्ध्वं चाधश्च सर्पन्ति पृष्ठतः पार्श्वतस्तथा ।
अर्चिषस्ते महावीर्य रश्यमः सवितुर्यथा ॥ १.२५८.८ ॥
മഹാവീര്യനേ, നിന്റെ ജ്വാലകൾ മുകളിലേക്കും താഴേക്കും, പിന്നിലേക്കും വശങ്ങളിലേക്കും പടരുന്നു; സൂര്യരശ്മികൾ പോലെ.
1.258.9
माता प्रणष्टा पितरं न विद्मः ।
पक्षा जाता नै नो धूमकेतो।
न नस्त्राता विद्यते वै त्वदन्य-
स्तस्मादस्मांस्त्राहि बालांस्त्वमग्ने ॥ १.२५८.९ ॥
ഞങ്ങളുടെ അമ്മ നശിച്ചുപോയി; ഞങ്ങളുടെ അച്ഛനെയും ഞങ്ങൾ അറിയില്ല. ഓ ധൂമകേതോ, ഞങ്ങൾ ചിറകുകളോടെ ജനിച്ചതല്ല. നിന്നെയല്ലാതെ ഞങ്ങൾക്ക് മറ്റൊരു രക്ഷകനില്ല; അതിനാൽ അഗ്നേ, ഈ ബാലകരായ ഞങ്ങളെ രക്ഷിക്കേണമേ.
1.258.10
यदग्ने ते शिवं रूपं ये च ते सप्त हेतयः ।
तेन नः परिपाहि त्वमार्तान्नः शरणैषिणः ॥ १.२५८.१० ॥
അഗ്നേ, നിന്റെ ശിവമായ രൂപംകൊണ്ടും നിന്റെ ഏഴു ജ്വാലകൾകൊണ്ടും ഞങ്ങളെ പൂർണ്ണമായി രക്ഷിക്കേണമേ; ശരണം തേടുന്ന ദുഃഖിതരായ ഞങ്ങളെ.
1.258.11
त्वमेवैकस्तपसे जप्तवेदो ।
नान्यस्तप्ता विद्यते गोषु देव।
ऋषीनस्मान्बालकान्पालयस्व ।
परेणास्मान्प्रेहि वै हव्यवाह ॥ १.२५८.११ ॥
ജാതവേദസ്സേ, തപസ്സിന് നീ മാത്രമാണ്; പശുക്കളിലും മറ്റൊരു ശുദ്ധനെ കാണുന്നില്ല, ദേവാ. ഞങ്ങളെയും ഈ ഋഷിമാരെയും ബാലകരെയും പാലിക്കേണമേ; ഹവ്യവാഹനേ, ഞങ്ങളിൽനിന്ന് അകന്നുപോകൂ.
1.258.12
सर्वमग्ने त्वमेवैकस्त्वयि सर्वमिदं जगत् ।
त्वं धारयसि भूतानि भुवनं त्वं बिभर्षि च ॥ १.२५८.१२ ॥
അഗ്നേ, സർവ്വവും നീ ഒരുവനാണ്; നിന്നിൽത്തന്നെയാണ് ഈ ലോകമൊക്കെയും. നീ ഭൂതങ്ങളെ ധരിക്കുന്നു; ഭുവനത്തെ നീതന്നെ പോറ്റുന്നു.
1.258.13
त्वमग्निर्हव्यवाहस्त्वं त्वमेव परमं हविः ।
मनीषिणस्त्वां जानन्ति बहुधा चैकधापि च ॥ १.२५८.१३ ॥
നീ അഗ്നിയാണ്, ഹവ്യം വഹിക്കുന്നവൻ; നീതന്നെയാണ് പരമമായ ഹവിസ്സ്. ജ്ഞാനികൾ നിന്നെ പലവിധത്തിലും ഒരുവിധത്തിലും അറിയുന്നു.
1.258.14
सृष्ट्वा लोकांस्त्रीनिमान्हव्यवाह ।
काले प्राप्ते पचसि पुनः समिद्धः।
त्वं सर्वस्य भुवनस्य प्रसूति-
स्त्वमेवाग्ने भवसि पुनः प्रतिष्ठा ॥ १.२५८.१४ ॥
ഹവ്യവാഹനേ, ഈ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും നീ സൃഷ്ടിച്ചു; ഉചിതമായ കാലം വരുമ്പോൾ നീ വീണ്ടും ജ്വലിച്ച് പചിക്കുന്നു. നീയാണ് സർവ ഭുവനത്തിന്റെയും ഉത്പത്തി; അഗ്നേ, നീയാണ് വീണ്ടും പ്രതിഷ്ഠ.
1.258.15
त्वमन्नं प्राणिभिर्भुक्तमन्तर्भूतो जगत्पते ।
नित्यप्रवृद्धः पचसि त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् ॥ १.२५८.१५ ॥
ജഗത്പതേ, ജീവികൾ ഭക്ഷിച്ച അന്നം നീതന്നെയാണ്, ഉള്ളിൽ വസിക്കുന്നവൻ; എന്നും വളർന്ന് നീ പചിക്കുന്നു; നിന്നിൽ എല്ലാം പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
1.258.16
सूर्यो भूत्वा रश्मिभिर्जातवेदो ।
भूमेरम्भो भूमिजातान्रसांश्च।
विश्वानादाय पुनरुत्सृज्य काले ।
दृष्ट्वा वृष्ट्या भावयसीह शुक्र ॥ १.२५८.१६ ॥
ജാതവേദസേ, സൂര്യനായി നിന്റെ രശ്മികളാൽ ഭൂമിയിലെ ജലവും ഭൂമിയിൽ ജനിച്ച എല്ലാ രസങ്ങളും നീ എടുക്കുന്നു; പിന്നെ യഥാസമയം അവയെ വിടുതി ചെയ്ത് മഴയാൽ ഇവിടെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു, ശുക്രാ.
1.258.17
त्वत्त एताः पुनः शुक्र वीरुधो हरितच्छदाः ।
जायन्ते पुष्करिण्यश्च सुभद्रश्च महोदधिः ॥ १.२५८.१७ ॥
ശുക്രാ, നിന്നിൽനിന്നാണ് ഈ പച്ചയിലകളുള്ള ചെടികളും വള്ളികളും വീണ്ടും ജനിക്കുന്നത്; താമരക്കുളങ്ങളും ശുഭമായ മഹാസമുദ്രവും കൂടി.
1.258.18
इदं वै सद्म तिग्मांशो वरुणस्य परायणम् ।
शिवस्त्राता भवास्माकं माऽस्मानद्य विनाशय ॥ १.२५८.१८ ॥
തീക്ഷ്ണരശ്മീ, ഇതാണ് വരുണന്റെ വാസസ്ഥലവും അഭയവും; ഞങ്ങൾക്ക് മംഗളകരനായ രക്ഷകനാകൂ; ഇന്ന് ഞങ്ങളെ നശിപ്പിക്കരുതേ.
1.258.19
पिङ्गाक्ष लोहितग्रीव कृष्णवर्त्मन्हुताशन ।
परेण प्रेहि मुञ्चास्मान्सागरस्य गृहानिव ॥ १.२५८.१९ ॥
പിങ്ഗാക്ഷ, ലോഹിതഗ്രീവ, കൃഷ്ണവർത്മൻ, ഹുതാശന! ദൂരെ പോകൂ, ഞങ്ങളെ വിടൂ; സമുദ്രത്തിലെ വീടുകളെ വിടുന്നതുപോലെ.
1.258.20
एवमुक्तो जातवेदा द्रोणेन ब्रह्मवादिना ।
द्रोणमाह प्रतीतात्मा मन्दपालप्रतिज्ञया ॥ १.२५८.२० ॥
ബ്രഹ്മവാദിയായ ദ്രോണൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ജാതവേദസ്സ് സന്തുഷ്ടമനസ്സോടെ മന്ദപാലന്റെ പ്രതിജ്ഞ കാരണം ദ്രോണനോട് പറഞ്ഞു.
1.258.21
ऋषिर्द्रोणस्त्वमसि वै ब्रह्मैतद्व्याहृतं ।
ईप्सितं ते करिष्यामि न च ते ॥ १.२५८.२१ ॥
ദ്രോണാ, നീ ഋഷിയാണ്; നീ പറഞ്ഞ ഈ ബ്രഹ്മവാക്യപ്രകാരം നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളത് ഞാൻ ചെയ്യും; നിന്റെ...
1.258.22
मन्दपालेन वै यूयं मम पूर्वं निवेदिताः ।
वर्जयेः पुत्रकान्मह्यं दहन्दावमिति स्म ह ॥ १.२५८.२२ ॥
മന്ദപാലൻ മുമ്പേ നിങ്ങളെ എനിക്കായി അറിയിച്ചിരുന്നു; കാട്ടുതീ ദഹിപ്പിക്കുമ്പോൾ എന്റെ മക്കളെ ഒഴിവാക്കണം.
1.258.23
तस्य तद्वचनं द्रोण त्वया यच्चेह भाषितम् ।
उभयं मे गरीयस्तु ब्रूहि किं करवाणि ते।
भृशं प्रीतोऽस्मि भद्रं ते ब्रह्मंस्तोत्रेण सत्तम ॥ १.२५८.२३ ॥
അവന്റെ ആ വാക്കും, നീ ഇവിടെ പറഞ്ഞതും രണ്ടും എനിക്ക് വലിയ കാര്യമാണ്; നിനക്കുവേണ്ടി ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം പറയൂ; ബ്രാഹ്മണാ, സജ്ജനശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ സ്തോത്രത്താൽ ഞാൻ വളരെ സന്തുഷ്ടനായി; നിനക്ക് മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.
1.258.24
इमे मार्जारकाः शुक्र नित्यमुद्वेजयन्ति नः ।
एतान्कुरुष्व दग्धांस्त्वं हुताशन सबान्धवान् ॥ १.२५८.२४ ॥
ശുക്രാ, ഈ മാർജാരന്മാർ (പാമ്പുകൾ) എപ്പോഴും ഞങ്ങളെ ശല്യപ്പെടുത്തുന്നു; ഹുതാശനാ, ഇവയെ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം ദഹിപ്പിക്കൂ.
1.258.25
तथा तत्कृतवानग्निरभ्यनुज्ञाय शार्ङ्गकान् ।
ददाह खाण्डवं दावं समिद्धो जनमेजय ॥ १.२५८.२५ ॥
അങ്ങനെ അഗ്നി അതു ചെയ്തു. ശാർങ്ഗകന്മാർക്ക് അനുമതി നൽകി, ജ്വലിച്ച് ഖാണ്ഡവവനം ദഹിപ്പിച്ചു, ജനമേജയാ.