மகாபாரதம் · அத்தியாயம் 1.50
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.50.1
ततः स राजा राजेन्द्र स्कन्धे तस्य भुजंगमम् ।
मुनेः क्षुत्क्षाम आसज्य स्वपुरं प्रययौ पुनः ॥ १.५०.१ ॥
பின்னர் அந்த அரசன், அரசர்களின் தலைவனே, பசியால் மெலிந்து முனிவரின் தோளில் ஒரு பாம்பை மாட்டிவிட்டு மீண்டும் தன் நகருக்குச் சென்றான்.
1.50.2
ऋषेस्तस्य तु पुत्रोऽभूद्गति जातो महायशाः ।
शृङ्गी नाम महातेजास्तिग्मवीर्योऽतिकोपनः ॥ १.५०.२ ॥
அந்த முனிவருக்கு ஒரு மகன் பிறந்தான்; அவன் பெரும் புகழ் பெற்றவன். சிருங்கி என்ற பெயருடைய அவன் மிகு ஒளியும், கடும் வீரமும், மிக்க சினமும் கொண்டவன்.
1.50.3
ब्रह्माणं समुपागम्य मुनिः पूजां चकार ह ।
सोऽनुज्ञातस्ततस्तत्र शृङ्गी शुश्राव तं तदा ॥ १.५०.३ ॥
முனிவர் பிரம்மாவை அணுகி வழிபாடு செய்தார். அவரது அனுமதி பெற்ற பின், அங்கே சிருங்கி அந்தச் செய்தியைக் கேட்டான்.
1.50.4
सख्युः सकाशात्पितरं पित्रा ते धर्षितं पुरा ।
मृतं सर्पं समासक्तं स्थाणुभूतस्य तस्य तम् ॥ १.५०.४ ॥
நண்பன் மூலம் அவன் அறிந்தான்: உங்கள் தந்தை முன்பு அவனுடைய தந்தையை அவமதித்ததை — ஒரு மரக்கட்டைபோல் நின்றிருந்த அம்முனிவர்மீது இறந்த பாம்பைத் தொங்கவிட்டதை.
1.50.5
वहन्तं राजशार्दूल स्कन्धेनानपकारिणम् ।
तपस्विनमतीवाथ तं मुनिप्रवरं नृप ॥ १.५०.५ ॥
புலியனைய அரசே, அரசே! அவர் குற்றமற்றவராக இருந்தும் தோளில் அந்தப் பாம்பைச் சுமந்துகொண்டிருந்தார்; அந்த முனிவர்களில் சிறந்தவர் மிகுந்த தவம் செய்பவர்.
1.50.6
जितेन्द्रियं विशुद्धं च स्थितं कर्मण्यथाद्भुतम् ।
तपसा द्योतितात्मानं स्वेष्वङ्गेषु यतं तदा ॥ १.५०.६ ॥
புலன்களை வென்றவர், தூய்மையானவர், செயலில் உறுதியானவர், அற்புதமானவர்; தவத்தால் ஒளிர்ந்த ஆன்மா கொண்டவர்; அப்போது தம் உறுப்புகளைக் கட்டுப்படுத்தியிருந்தார்.
1.50.7
शुभाचारं शुभकथं सुस्थितं तमलोलुपम् ।
अक्षुद्रमनसूयं च वृद्धं मौनव्रते स्थितम्।
शरण्यं सर्वभूतानां पित्रा विनिकृतं तव ॥ १.५०.७ ॥
நல்லொழுக்கமும் நல்ல சொல்லும் கொண்டவர், உறுதியில் நிலைத்தவர், பேராசையும் இருளும் அற்றவர், பெருந்தன்மையான மனமும் பொறாமையின்மையும் கொண்டவர், முதியவர், மௌன விரதத்தில் நிலைத்தவர், எல்லா உயிர்களுக்கும் அடைக்கலமானவர் — உங்கள் தந்தை அவரை அவமதித்தார்.
1.50.8
शशापाथ महातेजाः पितरं ते रुषान्वितः ।
ऋषेः पुत्रो महातेजा बालोऽपि स्थविरद्युतिः ॥ १.५०.८ ॥
பின்னர் மகாதேஜஸ்வியான அவர் கோபத்தால் நிரம்பி உங்கள் தந்தையை சபித்தார். முனிவரின் அந்த மகாதேஜஸ்வி மகன் சிறுவனாக இருந்தாலும் முதியவரின் ஒளியுடன் இருந்தான்.
1.50.9
स क्षिप्रमुदकं स्पृष्ट्वा रोषादिदमुवाच ह ।
पितरं तेऽभिसन्धाय तेजसा प्रज्वलन्निव ॥ १.५०.९ ॥
அவர் விரைவில் நீரைத் தொட்டு கோபத்துடன் இவ்வாறு கூறினார். உங்கள் தந்தையை இலக்காகக் கொண்டு தேஜஸால் எரிவது போல் ஒளிர்ந்தார்.
1.50.10
अनागसि गुरौ यो मे मृतं सर्पवासृजत् ।
तं नागस्तक्षकः क्रुद्धस्तेजसा प्रदहिष्यति ॥ १.५०.१० ॥
குற்றமற்ற என் குருவின் மீது இறந்த பாம்பை வீசியவனை, கோபமுற்ற நாகன் தட்சகன் தன் தேஜஸால் எரித்துவிடுவான்.
1.50.11
आशीविषस्तिग्मतेजा मद्वाक्यबलचोदितः ।
सप्तरात्रादितः पापं पश्य मे तपसो बलम् ॥ १.५०.११ ॥
கூரான தேஜஸுள்ள நச்சுப்பாம்பு என் சொல்லின் வலிமையால் தூண்டப்பட்டு இன்றிலிருந்து ஏழு இரவுகளில் அந்தப் பாவியை (தீண்டும்). என் தவத்தின் வலிமையைக் காண்.
1.50.12
इत्युक्त्वा प्रययौ तत्र पिता यत्राऽस्य सोऽभवत् ।
दृष्ट्वा च पितरं तस्मै तं शापं प्रत्यवेदयत् ॥ १.५०.१२ ॥
இவ்வாறு கூறிவிட்டு அவர் தன் தந்தை இருந்த இடத்திற்குச் சென்றார். தந்தையைக் கண்டு அவருக்கு அந்தச் சாபத்தைத் தெரிவித்தார்.
1.50.13
स चापि मुनिशार्दूलः प्रेरयामास ते पितुः ।
शिष्यं गौरमुखं नाम शीलवन्तं गुणान्वितम् ॥ १.५०.१३ ॥
அந்த முனிசார்தூலரும் அவர்களுடைய தந்தையிடம் கௌரமுகன் என்ற சீலமும் குணமும் நிறைந்த சீடனை அனுப்பினார்.
1.50.14
आचख्यौं सत्त्व विश्रान्तो राज्ञः सर्वमशेषतः ।
शप्तोऽसि मम पुत्रेण यत्तो भव महीपते ॥ १.५०.१४ ॥
ஓய்வுற்றவர் அரசனுக்கு எல்லாவற்றையும் முழுமையாகச் சொன்னார்: 'மகீபதியே, என் மகனால் நீ சபிக்கப்பட்டாய்; எச்சரிக்கையாக இரு.'
1.50.15
तक्षकस्त्वां महाराज तेजसाऽसौ दहिष्यति ।
श्रुत्वा च तद्वचो घोरं पिता ते जनमेजय ॥ १.५०.१५ ॥
'மகாராஜா, தக்ஷகன் தன் தேஜஸால் உன்னை எரித்துவிடுவான்.' ஜனமேஜயா, அந்த பயங்கரமான வார்த்தையைக் கேட்டு உன் தந்தை…
1.50.16
यत्तोऽभवत्परित्रस्तस्तक्षकात्पन्नगोत्तमात् ।
ततस्तस्मिंस्तु दिवसे सप्तमे समुपस्थिते ॥ १.५०.१६ ॥
தக்ஷகனாகிய சர்ப்பத்தலைவனிடம் மிகவும் அஞ்சி அவன் எச்சரிக்கையுடன் இருந்தான். பின்னர் ஏழாம் நாள் வந்தபோது…
1.50.17
राज्ञः समीपं ब्रह्मर्षिः काश्यपो गन्तुमैच्छत ।
तं ददर्शाथ नागेन्द्रस्तक्षकः काश्यपं तदा ॥ १.५०.१७ ॥
பிரம்மரிஷி காசியபர் அரசனின் அருகில் செல்ல விரும்பினார். அப்போது நாகராஜன் தக்ஷகன் காசியபரைக் கண்டான்.
1.50.18
तमब्रवीत्पन्नगेन्द्रः काश्यपं त्वरितं द्विजम् ।
क्व भवांस्त्वरितो याति किं च कार्यं चिकीर्षति ॥ १.५०.१८ ॥
நாகராஜன் அவசரமாகச் செல்லும் அந்த துவிஜ காசியபரிடம் சொன்னான்: 'நீர் எங்கே இவ்வளவு விரைவாகப் போகிறீர்? என்ன காரியம் செய்ய எண்ணுகிறீர்?'
1.50.19
यत्र राजा कुरुश्रेष्ठः परिक्षिन्नाम वै द्विज ।
तक्षकेण भुजंगेन धक्ष्यते किल सोऽद्य वै ॥ १.५०.१९ ॥
இரு பிறப்பாளரே, குருக்களில் சிறந்தவரான பரீட்சித் என்ற அரசர் எங்கே இருக்கிறாரோ, அவரை இன்று தட்சகன் என்ற பாம்பு கடித்து எரித்துவிடும்.
1.50.20
गच्छाम्यहं तं त्वरितः सद्यः कर्तुमपज्वरम् ।
मयाऽभिपन्नं तं चापि न सर्पो धर्षयिष्यति ॥ १.५०.२० ॥
நான் உடனே அவரிடம் சென்று அவரைக் காய்ச்சலிலிருந்து விடுவிப்பேன். என்னால் காக்கப்பட்ட அவரை அந்தப் பாம்பும் தாக்காது.
1.50.21
किमर्थं तं मया दष्टं संजीवयितुमिच्छसि ।
अहं त तक्षको ब्रह्मन्पश्य मे वीर्यमद्भुतम् ॥ १.५०.२१ ॥
என்னால் கடிக்கப்பட்ட அவரை உயிர்ப்பிக்க ஏன் விரும்புகிறீர்? பிராமணரே, நானே தட்சகன். என் அற்புத வீரியத்தைப் பாரும்.
1.50.22
न शक्तस्त्वं मया दष्टं तं संजीवयितुं नृपम् ।
इत्युक्त्वा तक्षकस्तत्र सोऽदशद्वै वनस्पतिम् ॥ १.५०.२२ ॥
என்னால் கடிக்கப்பட்ட அந்த அரசரை உயிர்ப்பிக்க உன்னால் முடியாது என்று கூறி, தட்சகன் அங்கேயே அந்த மரத்தைக் கடித்தான்.
1.50.23
स दष्टमात्रो नागेन भस्मीभूतोऽभवन्नगः ।
काश्यपश्च ततो राजन्नजीवयत तं नगम् ॥ १.५०.२३ ॥
நாகத்தால் கடிக்கப்பட்டதுமே அந்த மரம் சாம்பலாயிற்று. பிறகு, அரசே, காசியபர் அந்த மரத்தை மீண்டும் உயிர்ப்பித்தார்.
1.50.24
ततस्तं लोभयामास कामं ब्रूहीति तक्षकः ।
स एवमुक्तस्तं प्राह काश्यपस्तक्षकं पुनः ॥ १.५०.२४ ॥
அப்போது தட்சகன் அவரைத் தூண்டி, 'உமது விருப்பத்தைச் சொல்லும்' என்றான். இவ்வாறு கேட்கப்பட்ட காசியபர் மீண்டும் தட்சகனிடம் கூறினார்.
1.50.25
धनलिप्सुरहं तत्र यामीत्युक्तश्च तेन सः ।
तमुवाच महात्मानं तक्षकः श्लक्ष्णया गिरा ॥ १.५०.२५ ॥
செல்வ ஆசையுடையவனாக 'நான் அங்கே செல்கிறேன்' என்று அவன் சொல்லப்பட்டபோது, தக்ஷகன் மென்மையான சொற்களால் அந்த மகாத்மாவிடம் கூறினான்.
1.50.26
यावद्धनं प्रार्थयसे राज्ञस्तस्मात्ततोऽधिकम् ।
गृहाण मत्त एव त्वं सन्निवर्तस्व चानघ ॥ १.५०.२६ ॥
அரசனிடமிருந்து நீ எவ்வளவு செல்வத்தை வேண்டுகிறாயோ, அதைவிட அதிகமாக என்னிடமிருந்தே எடுத்துக்கொள். பாவமற்றவனே, திரும்பிப் போ.
1.50.27
स एवमुक्तो नागेन काश्यपो द्विपदां वरः ।
लब्ध्वा वित्तं निववृते तक्षकाद्यावदीप्सितम् ॥ १.५०.२७ ॥
நாகன் இவ்வாறு சொல்லப்பட்டபோது, பிறவியாளர்களில் சிறந்த காசியபன், தக்ஷகனிடமிருந்து தான் விரும்பிய அளவு செல்வத்தைப் பெற்று திரும்பினான்.
1.50.28
तस्मिन्प्रतिगते विप्रे छद्मनोपेत्य तक्षकः ।
तं नृपं नृपतिश्रेष्ठं पितरं धार्मिकं तव ॥ १.५०.२८ ॥
அந்த பிராமணன் சென்றபின், தக்ஷகன் வஞ்சகமாக வந்து, உன் தர்மசீலத் தந்தையாகிய அந்த அரசர்களில் சிறந்தவனை அணுகினான்.
1.50.29
प्रासादस्थं यत्तमपि दग्धवान्विषवह्निना ।
ततस्त्वं पुरुषव्याघ्र विजयायाभिषेचितः ॥ १.५०.२९ ॥
அரண்மனையில் காவலுடன் இருந்தவரையும் அவன் விஷத்தீயால் எரித்தான். அதன் பின் ஆண்களில் புலியே, நீ வெற்றிக்காக முடிசூட்டப்பட்டாய்.
1.50.30
एतद्दृष्टं श्रुतं चापि यथावन्नृपसत्तम ।
अस्माभिर्निखिलं सर्वं कथितं तेऽतिदारुणम् ॥ १.५०.३० ॥
அரசர்களில் சிறந்தவனே, இது அனைத்தும் நாம் கண்டதும் கேட்டதுமாக, உண்மையாகவே, முழுமையாக, மிகக் கொடியதாக உனக்குச் சொல்லப்பட்டது.
1.50.31
श्रुत्वा चैतं नरश्रेष्ठ पार्थिवस्य पराभवम् ।
अस्य चर्षेरुदङ्कस्य विधत्स्व यदनन्तरम् ॥ १.५०.३१ ॥
ஓ மனிதர்களில் சிறந்தவரே, அரசனின் இந்தத் தோல்வியைக் கேட்டு, இந்த முனிவர் உத்தங்கரைப் பற்றி அதன்பின் நடந்ததைச் செய்யுங்கள்.
1.50.32
एतस्मिन्नेव काले तु स राजा जनमेजयः ।
उवाच मन्त्रिणः सर्वानिदं वाक्यमरिदमः ॥ १.५०.३२ ॥
அதே நேரத்தில், எதிரிகளை அடக்கும் அந்த ஜனமேஜய அரசன் தன் அமைச்சர்கள் அனைவரிடமும் இந்தச் சொல்லைச் சொன்னான்.
1.50.33
अथ तत्कथितं केन यद्वृत्तं तद्वनस्पतौ ।
आश्चर्यभूतं लोकस्य भस्मराशीकृतं तदा ॥ १.५०.३३ ॥
அப்போது, உலகுக்கு வியப்பான, அந்த மரத்தில் நடந்த அந்த நிகழ்ச்சி யாரால் சொல்லப்பட்டது? அது அப்போது சாம்பல் குவியலாக்கப்பட்டது.
1.50.34
यद्वृक्षं जीवयामास काश्यपस्तक्षकेण वै ।
नूनं मन्त्रैर्हतविषो न प्रणश्येत काश्यपात् ॥ १.५०.३४ ॥
தட்சகனால் கடிபட்ட அந்த மரத்தை காசியபர் உயிர்ப்பித்தார்; மந்திரங்களால் நஞ்சு அழிக்கப்பட்டதால், காசியபரிடமிருந்து அது அழிந்திருக்காது.
1.50.35
चिन्तयामास पापात्मा मनसा पन्नगाधमः ।
दष्टं यदि मया विप्रः पार्थिवं जीवयिष्यति ॥ १.५०.३५ ॥
அந்தப் பாவியும் பாம்புகளில் கீழானவனுமான தட்சகன் மனத்தில் நினைத்தான்: 'நான் கடித்த அரசனை இந்த பிராமணன் உயிர்ப்பித்துவிடுவானானால்...'
1.50.36
तक्षकः संहतविषो लोके यास्यति हास्यताम् ।
विचिन्त्यैवं कृता तेन ध्रुवं तुष्टिर्द्विजस्य वै ॥ १.५०.३६ ॥
நஞ்சை நிறைத்திருக்கும் தட்சகன் உலகில் நகைப்புக்கு ஆளாவான். இவ்வாறு நினைத்து அவன் நிச்சயமாக அந்த பிராமணனை மகிழ்வித்தான்.
1.50.37
भविष्यति ह्युपायेन यस्य दास्यामि यातनाम् ।
एकं तु श्रोतुमिच्छामि तद्वृत्तं निर्जने वने ॥ १.५०.३७ ॥
யாருக்கு நான் வேதனையைக் கொடுப்பேனோ, அதற்கு ஒரு வழி நிச்சயம் கிடைக்கும். ஆனால் ஒன்றை நான் கேட்க விரும்புகிறேன் — வெறிச்சோடிய காட்டில் நடந்த அந்தச் செய்தியை.
1.50.38
संवादं पन्नगेन्द्रस्य काश्यपस्य च कस्तदा ।
श्रुतवान्दृष्टवांश्चापि भवत्सु कथमागतम्।
श्रुत्वा तस्य विधास्येऽहं पन्नगान्तकरीं मतिम् ॥ १.५०.३८ ॥
நாக அரசனுக்கும் காசியபருக்கும் நடந்த அந்த உரையாடலை அப்போது யார் கேட்டார், யார் பார்த்தார், அது உங்களிடம் எப்படி வந்தது? அதைக் கேட்ட பின் நான் பாம்புகளை அழிக்கும் தீர்மானத்தை எடுப்பேன்.
1.50.39
शृणु राजन्यथास्माकं येन तत्कथितं पुरा ।
समागतं द्विजेन्द्रस्य पन्नगेन्द्रस्य चाध्वनि ॥ १.५०.३९ ॥
அரசே, கேளுங்கள் — முன்பு எங்களுக்கு எவ்வாறு சொல்லப்பட்டதோ, அதன்படி. பிராமணர்களில் சிறந்தவரும் நாக அரசனும் வழியில் சந்தித்தனர்.
1.50.40
तस्मिन्वृक्षे नरः कश्चिदिन्धनार्थाय पार्थिव ।
विचिन्वन्पूर्वमारूढः शुष्कशाखावनस्पतौ ॥ १.५०.४० ॥
அரசே, அந்த மரத்தில் விறகுக்காக ஒருவன் தேடியபடி முன்பு ஏறினான் — உலர்ந்த கிளைகள் கொண்ட அந்த மரத்தில்.
1.50.41
न बुध्येतामुभौ तौ च नगस्थं पन्नगद्विजौ ।
सह तेनैव वृक्षेण भस्मीभूतोऽभवन्नृप ॥ १.५०.४१ ॥
அரசே, மரத்தின் மீதிருந்த அந்த இருவரும் — பாம்பும் பிராமணரும் — ஒருவரையொருவர் அறியவில்லை; அந்த மனிதனும் அதே மரத்துடன் சாம்பலாகிவிட்டான்.
1.50.42
द्विजप्रभावाद्राजेन्द्र व्यजीवत्स वनस्पतिः ।
तेनागम्य द्विजश्रेष्ठ पुंसाऽस्मासु निवेदितम् ॥ १.५०.४२ ॥
அரசர்களில் சிறந்தவரே, பிராமணரின் ஆற்றலால் அந்த மரம் மீண்டும் உயிர்பெற்றது. அவனே வந்து, பிராமணர்களில் சிறந்தவரே, எங்களுக்கு இதைத் தெரிவித்தான்.
1.50.43
यथा वृत्तं तु तत्सर्वं तक्षकस्य द्विजस्य च ।
एतत्ते कथितं राजन्यथादृष्टं श्रुतं च यत्।
श्रुत्वा च नृपशार्दूल विधत्स्व यदनन्तरम् ॥ १.५०.४३ ॥
அரசே, தட்சகனுக்கும் அந்தப் பிராமணருக்கும் நடந்த அனைத்தையும், பார்த்ததும் கேட்டதுமாக, உங்களுக்குச் சொல்லிவிட்டோம். மன்னர்களில் புலியே, இதைக் கேட்டு, இனி என்ன செய்ய வேண்டும் என்று முடிவு செய்யுங்கள்.
1.50.44
मन्त्रिणां तु वचः श्रुत्वा स राजा जनमेजयः ।
पर्यतप्यत दुःखार्तः प्रत्यपिंषत्करं करे ॥ १.५०.४४ ॥
அமைச்சர்களின் சொற்களைக் கேட்ட அரசன் ஜனமேஜயன் துயரத்தால் வருந்தி மனம் கொதித்து, ஒரு கையை மற்றொரு கையால் அழுத்தித் தேய்த்தான்.
1.50.45
निःश्वासमुष्णमसकृद्दीर्घं राजीवलोचनः ।
मुमोचाश्रूणि च तदा नेत्राभ्यां प्ररुदन्नृपः ॥ १.५०.४५ ॥
தாமரைக் கண்ணனான அரசன் பலமுறை நீண்ட, சூடான பெருமூச்சுகளை விட்டான்; அப்போது அழுது கொண்டே கண்களிலிருந்து கண்ணீர் வடித்தான்.
1.50.46
उवाच च महीपालो दुःखशोकसमन्वितः ।
दुर्धरं बाष्पमुत्सृज्य स्पृष्ट्वा चापो यथाविधि ॥ १.५०.४६ ॥
துயரும் சோகமும் நிறைந்த அந்த மன்னன், அடக்க முடியாத கண்ணீரை விட்டு, முறைப்படி நீரைத் தொட்டு, சொன்னான்.
1.50.47
मुहूर्तमिव च ध्यात्वा निश्चित्य मनसा नृपः ।
अमर्षी मन्त्रिणः सर्वानिदं वचनमब्रवीत् ॥ १.५०.४७ ॥
அரசன் ஒரு கணம் தியானித்து, மனதில் உறுதி செய்து, சினத்தால் நிறைந்து, அனைத்து அமைச்சர்களிடமும் இந்தச் சொற்களைக் கூறினான்.
1.50.48
श्रुत्वैतद्भवतां वाक्यं पितुर्मे स्वर्गतिं प्रति ।
निश्चितेयं मम मतिर्या च तां मे निबोधत।
अनन्तरं च मन्येऽहं तक्षकाय दुरात्मने ॥ १.५०.४८ ॥
உங்கள் சொற்களைக் கேட்டேன். என் தந்தையின் சொர்க்கப் பயணம் குறித்து என் முடிவு இதுவே; அதைக் கேளுங்கள். பின்னர் தீய மனமுடைய தட்சகனுக்கு நான் செய்ய நினைப்பது இதுவே.
1.50.49
प्रतिकर्तव्यमित्येवं येन मे हिंसितः पिता ।
शृङ्गिणं हेतुमात्रं यः कृत्वा दग्ध्वा च पार्थिवम् ॥ १.५०.४९ ॥
இவ்வாறு பழி தீர்க்கப்பட வேண்டும்; என் தந்தையைத் துன்புறுத்தியவன், சிருங்கியை வெறும் கருவியாக்கி அரசனை எரித்தவன்.
1.50.50
इयं दुरात्मता तस्य काश्यपं यो न्यवर्तयत् ।
यद्यागच्छेत्स वै विप्रो ननु जीवेत्पिता मम ॥ १.५०.५० ॥
காசியபரைத் திருப்பி அனுப்பியவனின் இந்தக் கொடுமை; அந்த அந்தணர் வந்திருந்தால் என் தந்தை உயிர் பெற்றிருப்பார்.
1.50.51
परिहीयेत किं तस्य यदि जीवेत्स पार्थिवः ।
काश्यपस्य प्रसादेन मन्त्रिणां विनयेन च ॥ १.५०.५१ ॥
அவ்வரசன் உயிர் பெற்றிருந்தால் அவனுக்கு என்ன குறைந்திருக்கும்? காசியபரின் அருளாலும், அமைச்சர்களின் பணிவாலும்.
1.50.52
स तु वारितवान्मोहात्काश्यपं द्विजसत्तमम् ।
संजिजीवयिषुं प्राप्तं राजानमपराजितम् ॥ १.५०.५२ ॥
அவன் மயக்கத்தால் அந்த உயர்ந்த அந்தணர் காசியபரைத் தடுத்தான்; தோல்வியறியாத அரசனை உயிர்ப்பிக்க அவர் வந்திருந்தார்.
1.50.53
महानतिक्रमो ह्येष तक्षकस्य दुरात्मनः ।
द्विजस्य योऽददद्द्रव्यं मा नृपं जीवयेदिति ॥ १.५०.५३ ॥
தீயவன் தக்ஷகனின் இது பெரிய மீறல்; அந்த அந்தணருக்குச் செல்வம் கொடுத்து, அரசனை உயிர்ப்பிக்க வேண்டாம் என்றான்.
1.50.54
उत्तङ्कस्य प्रियं कर्तुमात्मनश्च महत्प्रियम् ।
भवतां चैव सर्वेषां गच्छाम्यपचितिं पितुः ॥ १.५०.५४ ॥
உத்தங்கருக்கு மகிழ்ச்சி தரவும், எனக்கும் பெரும் மகிழ்ச்சி தரவும், உங்கள் அனைவருக்கும் மகிழ்ச்சி தரவும், என் தந்தைக்கு பதில் செய்வேன்.