ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.61
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.61.1
शृणु राजन्यथा वीरा भ्रातरः पञ्च पाण्डवाः ।
विरोधमन्वगच्छन्त धार्तराष्ट्रैर्दुरात्मभिः ॥ १.६१.१ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଶୁଣ: ବୀର ପାଞ୍ଚ ପାଣ୍ଡବ ଭାଇମାନେ ଦୁରାତ୍ମା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ କିପରି ବିରୋଧରେ ପଡ଼ିଲେ।
1.61.2
गुरवे प्राङ्नमस्कृत्य मनोबुद्धिसमाधिभिः ।
संपूज्य च द्विजान्सर्वांस्तथान्यान्विदुषो जनान् ॥ १.६१.२ ॥
ପ୍ରଥମେ ଗୁରୁଙ୍କୁ ମନ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ସମାଧି ସହିତ ପ୍ରଣାମ କରି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜ ଓ ଅନ୍ୟ ବିଦ୍ବାନମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି।
1.61.3
महर्षेर्विश्रुतस्येह सर्वलोकेषु धीमतः ।
प्रवक्ष्यामि मतं कृत्स्नं व्यासस्यामिततेजसः ॥ १.६१.३ ॥
ଏହି ଲୋକରେ ଓ ସର୍ବଲୋକରେ ବିଖ୍ୟାତ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ମହର୍ଷି, ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ବ୍ୟାସଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମତ ମୁଁ କହିବି।
1.61.4
श्रोतुं पात्रं च राजंस्त्वं प्राप्येमां भारतीं कथाम् ।
गुरोर्वक्त्रपरिस्पन्दो मनः प्रोत्साहतीव मे ॥ १.६१.४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଏହି ଭାରତ କଥା ଶୁଣିବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ ପାତ୍ର। ଗୁରୁଙ୍କ ମୁଖର ସ୍ପନ୍ଦନ ମୋ ମନକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସାହିତ କରେ।
1.61.5
शृणु राजन्यथा भेदः कुरुपाण्डवयोरभूत् ।
राज्यार्थे द्यूतसंभूतो वनवासस्तथैव च ॥ १.६१.५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, କୁରୁ ଓ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କିପରି ଭେଦ ଘଟିଲା ଶୁଣ। ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଦ୍ୟୂତରୁ ଜାତ ବନବାସ ମଧ୍ୟ ସେପରି।
1.61.6
यथा च युद्धमभवत्पृथिवीक्षयकारकम् ।
तत्तेऽहं कथयिष्यामि पृच्छते भरतर्षभ ॥ १.६१.६ ॥
ଏବଂ ପୃଥିବୀର ବିନାଶକାରୀ ଯୁଦ୍ଧ କିପରି ଘଟିଲା, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପଚାରୁଥିବା ତୁମକୁ ମୁଁ କହିବି।
1.61.7
मृते पितरि ते वीरा वनादेत्य स्वमन्दिरम् ।
नचिरादेव विद्वांसो वेदे धनुषि चाभवन् ॥ १.६१.७ ॥
ପିତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସେ ବୀରମାନେ ବନରୁ ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଲେ; ଅଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ବେଦ ଓ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପଣ୍ଡିତ ହେଲେ।
1.61.8
तांस्तथा सत्ववीर्यौजःसंपन्नान्पौरसंमतान् ।
नामृष्यन्कुरवो दृष्ट्वा पाण्डवाञ्श्रीयशोभृतः ॥ १.६१.८ ॥
ସତ୍ତ୍ୱ, ବୀର୍ଯ୍ୟ, ଓଜରେ ସମ୍ପନ୍ନ, ନଗରବାସୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଶ୍ରୀ ଓ ଯଶରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଦେଖି କୌରବମାନେ ତାହା ସହି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
1.61.9
ततो दुर्योधनः क्रूरः कर्णश्च सहसौबलः ।
तेषां निग्रहनिर्वासान्विविधांस्ते समारभन् ॥ १.६१.९ ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୂର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ, କର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସୌବଳ (ଶକୁନି) ମିଳିତ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଦମନ ଓ ନିର୍ବାସନ ଦେବା ପାଇଁ ବିବିଧ ଉପାୟ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
1.61.10
ततो दुर्योधनः क्रूरः कुलिङ्गस्य मते स्थितः ।
पाम्डवान्विविधोपायै राज्यहेतोरपीडयत् ॥ १.६१.१० ॥
ତା'ପରେ କ୍ରୂର ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ କୁଲିଙ୍ଗର (କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ) ମତରେ ରହି ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ବିବିଧ ଉପାୟରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ପୀଡ଼ା ଦେଲେ।
1.61.11
ददावथ विषं पापो भीमाय धृतराष्ट्रजः ।
जरयामास तद्वीरः सहान्नेन वृकोदरः ॥ १.६१.११ ॥
ତା'ପରେ ପାପୀ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ଭୀମଙ୍କୁ ବିଷ ଦେଲା; କିନ୍ତୁ ବୀର ବୃକୋଦର (ଭୀମ) ତାହାକୁ ଅନ୍ନ ସହ ହଜମ କରିଦେଲେ।
1.61.12
प्रमाणकोट्यां संसुप्तं पुनर्बद्ध्वा वृकोदरम् ।
तोयेषु भीमं गङ्गायाः प्रक्षिप्य पुरमाव्रजत् ॥ १.६१.१२ ॥
ପ୍ରମାଣକୋଟିରେ ଗଭୀର ନିଦ୍ରାରେ ଶୋଇଥିବା ବୃକୋଦରଙ୍କୁ (ଭୀମଙ୍କୁ) ପୁଣି ବାନ୍ଧି ଗଙ୍ଗାର ଜଳରେ ପକାଇ ସେ ନଗରକୁ ଫେରିଗଲା।
1.61.13
यदा विबुद्धः कौन्तेयस्तदा संछिद्य बन्धनम् ।
उदतिष्ठन्महाबाहुर्भीमसेनो गतव्यथः ॥ १.६१.१३ ॥
କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଜାଗ୍ରତ ହେଲେ, ବନ୍ଧନ କାଟି ମହାବାହୁ ଭୀମସେନ ଯନ୍ତ୍ରଣାରହିତ ହୋଇ ଉଠିଲେ।
1.61.14
आशीविषैः कृष्णसर्पैः सुप्तं चैनमदंशयत् ।
सर्वेष्वेवाङ्गदेशेषु न ममार स शत्रुहा ॥ १.६१.१४ ॥
ଶୋଇଥିବା ତାଙ୍କୁ ବିଷଧର କୃଷ୍ଣସର୍ପମାନେ ଶରୀରର ସବୁ ଅଙ୍ଗରେ ଦଂଶିଲେ; ଶତ୍ରୁହନ୍ତା ସେ ମଲେ ନାହିଁ।
1.61.15
तेषां तु विप्रकारेषु तेषु तेषु महामतिः ।
मोक्षणे प्रतिकारे च विदुरोऽवहितोऽभवत् ॥ १.६१.१५ ॥
ସେମାନଙ୍କ କରିଥିବା ନାନା ପ୍ରକାର ଅପକାରରେ, ସେଥିରୁ ମୁକ୍ତି ଓ ପ୍ରତିକାରରେ ମହାମତି ବିଦୁର ସାବଧାନ ରହିଲେ।
1.61.16
स्वर्गस्थो जीवलोकस्य यथा शक्रः सुखावहः ।
पाण्डवानां तथा नित्यं विदुरोऽपि सुखावहः ॥ १.६१.१६ ॥
ସ୍ୱର୍ଗରେ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ଜୀବଲୋକକୁ ସୁଖଦାୟୀ, ସେହିପରି ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସଦା ସୁଖଦାୟୀ।
1.61.17
यदा तु विविधोपायैः संवृतैर्विवृतैरपि ।
नाशकद्विनिहन्तुं तान्दैवभाव्यर्थरक्षितान् ॥ १.६१.१७ ॥
ଗୁପ୍ତ ଓ ପ୍ରକାଶ୍ୟ ନାନା ଉପାୟରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ପାରିଲେ ନାହିଁ, କାରଣ ସେମାନେ ଦୈବନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ପ୍ରୟୋଜନରେ ରକ୍ଷିତ ଥିଲେ।
1.61.18
ततः संमन्त्र्य सचिवैर्वृषदुःशासनादिभिः ।
धृतराष्ट्रमनुज्ञाप्य जातुषं गृहमादिशत् ॥ १.६१.१८ ॥
ଏପରି ପରେ ବୃଷ, ଦୁଃଶାସନ ପ୍ରଭୃତି ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ ମନ୍ତ୍ରଣା କରି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଅନୁମତି ନେଇ ଜତୁଗୃହ ନିର୍ମାଣର ଆଦେଶ ଦେଲେ।
1.61.19
तत्र तान्वासयामास पाण्डवानमितौजसः ।
सुतप्रियैषी तान्राजा पाण्डवानम्बिकासुतः।
ततो विवासयामास राज्यभोगबुभुक्षया ॥ १.६१.१९ ॥
ସେଠାରେ ସେ ଅମିତତେଜା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ବାସ କରାଇଲେ। ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛୁକ ଅମ୍ବିକାପୁତ୍ର ରାଜା ରାଜ୍ୟଭୋଗର ଲାଳସାରେ ସେହି ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ପରେ ନିର୍ବାସିତ କଲେ।
1.61.20
ते प्रातिष्ठन्त सहिता नगरान्नागसाह्वयात् ।
प्रस्थाने चाभवन्मन्त्री क्षत्ता तेषां महात्मनाम् ॥ १.६१.२० ॥
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏକତ୍ର ନାଗସାହ୍ୱୟ ନଗରରୁ ବାହାରିଲେ। ସେହି ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ପ୍ରସ୍ଥାନରେ ସେମାନଙ୍କର ମନ୍ତ୍ରୀ କ୍ଷତ୍ତା (ବିଦୁର) ଥିଲେ।
1.61.21
तेन मुक्ता जतुगृहान्निशीथे प्राद्रवन्वनम् ।
ततः संप्राप्य कौन्तेया नगरं वारणावतम् ॥ १.६१.२१ ॥
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଲାକ୍ଷାଗୃହରୁ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରେ ସେମାନେ ବନ ଆଡ଼କୁ ପଳାଇଲେ। ତାପରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରମାନେ ବାରଣାବତ ନଗରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
1.61.22
न्यवसन्त महात्मानो मात्रा सह परन्तपाः ।
धृतराष्ट्रेण चाज्ञप्ता उषिता जातुषे गृहे ॥ १.६१.२२ ॥
ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ତାପ ଦେଉଥିବା ସେହି ମହାତ୍ମାମାନେ ମାତା ସହିତ ସେଠାରେ ବାସ କଲେ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସେମାନେ ଲାକ୍ଷାଗୃହରେ ବାସ କରୁଥିଲେ।
1.61.23
पुरोचनाद्रक्षमाणाः संवत्सरमतन्द्रिताः ।
सुरुङ्गां कारयित्वा तु विदुरेण प्रचोदिताः ॥ १.६१.२३ ॥
ପୁରୋଚନଙ୍କଠାରୁ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କରି ସେମାନେ ଏକ ବର୍ଷ ଅତନ୍ଦ୍ର ହୋଇ ରହିଲେ। ବିଦୁରଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ ସେମାନେ ଏକ ସୁଡ଼ଙ୍ଗ ତିଆରି କରାଇଲେ।
1.61.24
आदीप्य जातुषं वेश्म दग्ध्वा चैव पुरोचनम् ।
प्राद्रवन्भयसंविग्ना मात्रा सह पन्तपाः ॥ १.६१.२४ ॥
ଲାକ୍ଷାଗୃହରେ ଅଗ୍ନି ଲଗାଇ ଏବଂ ପୁରୋଚନଙ୍କୁ ଦଗ୍ଧ କରି ଭୟରେ ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇ ସେମାନେ ମାତା ସହିତ ପଳାଇଲେ; ସେମାନେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ତାପ ଦେଉଥିବା ବୀର ଥିଲେ।
1.61.25
ददृशुर्दारुमं रक्षो हिडिम्बं वननिर्झरे ।
हत्वा च तं राक्षसेन्द्रं भीताः समवबोधनात् ॥ १.६१.२५ ॥
ବନର ଝରଣା ନିକଟରେ ନିଷ୍ଠୁର ରାକ୍ଷସ ହିଡିମ୍ବକୁ ସେମାନେ ଦେଖିଲେ। ସେହି ରାକ୍ଷସରାଜକୁ ବଧ କରି, ଏକାଠି ଜାଗିବା ହେତୁ ସେମାନେ ଭୀତ ହେଲେ।
1.61.26
निशि संप्राद्रवन्पार्था धार्तराष्ट्रभयार्दिताः ।
प्राप्ता हिडिम्बा भीमेन यत्र जातो घटोत्कचः ॥ १.६१.२६ ॥
ରାତିରେ ପୃଥାର ପୁତ୍ରମାନେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ପଳାଇଲେ। ହିଡିମ୍ବା ଭୀମଙ୍କ ସହ ସେହି ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଲା ଯେଉଁଠାରେ ଘଟୋତ୍କଚ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
1.61.27
एकचक्रां ततो हत्वा पाण्डवाः संशितव्रताः ।
वेदाध्ययनसंपन्नास्तेऽभवन्ब्रह्मचारिणः ॥ १.६१.२७ ॥
ତା'ପରେ ଏକଚକ୍ରାରେ (ରାକ୍ଷସକୁ) ବଧ କରି, ଦୃଢ଼ବ୍ରତୀ ପାଣ୍ଡବମାନେ ବେଦାଧ୍ୟୟନରେ ନିପୁଣ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ହେଲେ।
1.61.28
ते तत्र नियताः कालं कंचिदूषुर्नरर्षभाः ।
मात्रा सहैकचक्रायां ब्राह्मणस्य निवेशने ॥ १.६१.२८ ॥
ସେହି ସଂଯମୀ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ମାତାଙ୍କ ସହ ଏକଚକ୍ରାରେ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଗୃହରେ କିଛି ସମୟ ରହିଲେ।
1.61.29
तत्राससाद क्षुधितं पुरुषादं वृकोदरः ।
भीमसेनो महाबाहुर्बकं नाम महाबलम् ॥ १.६१.२९ ॥
ସେଠାରେ ମହାବାହୁ ବୃକୋଦର ଭୀମସେନ କ୍ଷୁଧିତ ନରଭକ୍ଷୀ ବକ ନାମକ ମହାବଳ ରାକ୍ଷସ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
1.61.30
तं चापि पुरुषव्याघ्रो बाहुवीर्येण पाण्डवः ।
निहत्य तरसा वीरो नागरान्पर्यसान्त्वयत् ॥ १.६१.३० ॥
ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ପାଣ୍ଡବ ବୀର ନିଜ ବାହୁବଳରେ ତାହାକୁ ମଧ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ବଧ କରି ନଗରବାସୀଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।
1.61.31
ततस्ते शुश्रुवुः कृष्णां पञ्चालेषु स्वयंवराम् ।
श्रुत्वा चैवाभ्यगच्छ्त गत्वा चैवालभन्त ताम् ॥ १.६१.३१ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ପାଞ୍ଚାଳ ଦେଶରେ ସ୍ୱୟଂବରା କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ)ଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଲେ। ଶୁଣି ସେଠାକୁ ଯାଇ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।
1.61.32
ते तत्र द्रौपदीं लब्ध्वा परिसंवत्सरोषिताः ।
विदिता हास्तिनपुरं प्रत्याजग्मुररिन्दमाः ॥ १.६१.३२ ॥
ସେମାନେ ସେଠାରେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି ପୂରା ଏକ ବର୍ଷ ରହିଲେ। ପରେ ସୂଚିତ ହୋଇ, ହେ ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀଗଣ, ସେମାନେ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଫେରିଲେ।
1.61.33
ते उक्ता धृतराष्ट्रेण राज्ञा शान्तनवेन च ।
भ्रातृभिर्विग्रहस्तात कथं वो न भवेदिति ॥ १.६१.३३ ॥
"ହେ ପୁତ୍ର, ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ତୁମମାନଙ୍କର ବିବାଦ କିପରି ନ ହେବ?" ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର (ଭୀଷ୍ମ) ସେମାନଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।
1.61.34
अस्माभिः खाण्डवप्रस्थे युष्मद्वासोऽनुचिन्तितः ।
तस्माज्जनपदोपेतं सुविभक्तमहापथम् ॥ १.६१.३४ ॥
ଆମେ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ତୁମମାନଙ୍କ ବାସ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିଛୁ। ତେଣୁ ତାହା ଜନପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଭଲ ଭାବେ ବିଭକ୍ତ ମହାପଥ ଥିବା ସ୍ଥାନ।
1.61.35
वासाय स्वाण्डवप्रस्थं व्रजध्वं गतमत्सराः ।
तयोस्ते वचनाज्जग्मुः सह सर्वैः सुहृज्जनैः ॥ १.६१.३५ ॥
"ଈର୍ଷାରହିତ ହୋଇ ବାସ ପାଇଁ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ଯାଅ।" ସେହି ଦୁଇଜଣଙ୍କ କଥାରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ହିତୈଷୀ ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ଗଲେ।
1.61.36
नगरं खाण्डवप्रस्थं रत्नान्यादाय सर्वशः ।
तत्र ते न्यवसन्पार्थाः संवत्सरगणांन्बहून् ॥ १.६१.३६ ॥
ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥ ନଗରରେ ସମସ୍ତ ରତ୍ନ ନେଇ ପୃଥାପୁତ୍ରମାନେ ସେଠାରେ ବହୁ ବର୍ଷ ବାସ କଲେ।
1.61.37
वशे शस्त्रप्रतापेन कुर्वन्तोऽन्यान्महीभृतः ।
एवं धर्मप्रधानास्ते सत्यव्रतपरायणाः ॥ १.६१.३७ ॥
ଶସ୍ତ୍ରର ପ୍ରତାପରେ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ବଶ କରି, ଏହିପରି ସେମାନେ ଧର୍ମପ୍ରଧାନ ଓ ସତ୍ୟବ୍ରତପରାୟଣ ଥିଲେ।
1.61.38
अप्रमत्तोत्थिताः क्षान्ताः प्रतपन्तोऽहितान्बहून् ।
अजयद्भीमसेनस्तु दिशं प्राचीं महायशाः ॥ १.६१.३८ ॥
ସତର୍କ, ପ୍ରସ୍ତୁତ ଓ କ୍ଷମାଶୀଳ ରହି, ବହୁ ଶତ୍ରୁକୁ ତାପିତ କରି, ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଭୀମସେନ ପୂର୍ବ ଦିଗ ଜିତିଲେ।
1.61.39
उदीचीमर्जुनो वीरः प्रतीचीं नकुलस्तथा ।
दक्षिणां सहदेवस्तु विजिग्ये परवीरहा ॥ १.६१.३९ ॥
ବୀର ଅର୍ଜୁନ ଉତ୍ତର ଦିଗ, ନକୁଳ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗ ଓ ଶତ୍ରୁବୀରଘାତୀ ସହଦେବ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗ ଜିତିଲେ।
1.61.40
एवं चक्रुरिमां सर्वे वशे कृत्स्नां वसुन्धराम् ।
पञ्चभिः सूर्यसङ्काशैः सूर्येण च विराजता ॥ १.६१.४० ॥
ଏହିପରି ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏହି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ବଶ କଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦୃଶ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଓ ଦୀପ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଏହା କରାଗଲା।
1.61.41
षट्सूर्येवाभवत्पृथ्वी पाण्डवैः सत्यविक्रमैः ।
ततो निमित्ते कस्मिंश्चिद्धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ १.६१.४१ ॥
ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଛଅ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ହେଲା। ତା'ପରେ କୌଣସି କାରଣରୁ ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର...
1.61.42
वनं प्रस्थापयामास तेजस्वी सत्यविक्रमः ।
प्राणेभ्योऽपि प्रियतरं भ्रातरं सव्यसाचिनम् ॥ १.६१.४२ ॥
ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ସେ ପ୍ରାଣଠାରୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ ଭାଇ ସବ୍ୟସାଚୀ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କୁ ବନକୁ ପଠାଇଲେ।
1.61.43
अर्जुनं पुरुषव्याघ्रं स्थिरात्मानं गुणैर्युतम् ।
स वै संवत्सरं पूर्णं मासं चैकं वने वसन् ॥ १.६१.४३ ॥
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାଘ୍ର ସଦୃଶ, ସ୍ଥିରଚିତ୍ତ, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ ଅର୍ଜୁନ — ସେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକ ବର୍ଷ ଓ ଏକ ମାସ ବନରେ ବାସ କଲେ।
1.61.44
तीर्थयात्रां च कृतवान्नागकन्यामवाप च ।
पाण्ड्यस्य तनयां लब्ध्वा तत्र ताभ्यांसहोषितः ॥ १.६१.४४ ॥
ସେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା କଲେ ଓ ଜଣେ ନାଗକନ୍ୟାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ; ସେଠାରେ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ରାଜାଙ୍କ କନ୍ୟାଙ୍କୁ ପାଇ ସେମାନଙ୍କ ସହ ବାସ କଲେ।
1.61.45
ततोऽगच्छद्धृषीकेशं द्वारवत्यां कदाचन ।
लब्धवांस्तत्र बीभत्सुर्भार्यां राजीवलोचनाम् ॥ १.६१.४५ ॥
ତା'ପରେ ଥରେ ସେ ଦ୍ୱାରକାରେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କ (କୃଷ୍ଣଙ୍କ) ନିକଟକୁ ଗଲେ; ସେଠାରେ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) କମଳନୟନା ପତ୍ନୀ ପାଇଲେ।
1.61.46
अनुजां वासुदेवस्य सुभद्रां भद्रभाषिणीम् ।
सा शचीव महेन्द्रेण श्रीः कृष्णेनेव सङ्गता ॥ १.६१.४६ ॥
ବାସୁଦେବଙ୍କ କନିଷ୍ଠା ଭଗିନୀ ସୁଭଦ୍ରା, ମଙ୍ଗଳବାଣୀ; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ଶଚୀ ପରି ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହ ଶ୍ରୀ ପରି ସଙ୍ଗତା ହେଲେ।
1.61.47
सुभद्रा युयुजे प्रीत्या पाण्डवेनार्जुनेन ह ।
अतर्पयच्च कौन्तेयः खाण्डवे हव्यवाहनम् ॥ १.६१.४७ ॥
ସୁଭଦ୍ରା ପ୍ରୀତିରେ ପାଣ୍ଡବ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସହ ସଂଯୁକ୍ତ ହେଲେ; କୌନ୍ତେୟ ଖାଣ୍ଡବ ବନରେ ହବ୍ୟବାହନ (ଅଗ୍ନି)ଙ୍କୁ ତୃପ୍ତ କଲେ।
1.61.48
बीभत्सुर्वासुदेवेन सहितो नृपस्तम ।
नातिभारो हि पार्थस्य केशवेन सहाभवत् ॥ १.६१.४८ ॥
ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ! ବାସୁଦେବଙ୍କ ସହ ଥିବା ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କ ପାଇଁ ଅତ୍ୟଧିକ ଭାର ନଥିଲା; କେଶବଙ୍କ ସହ ରହିବା ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଇଁ ଭାରୀ ହୋଇ ନଥିଲା।
1.61.49
व्यवसायसहायस्य विष्णोः शत्रुवधेष्विव ।
पार्थायाग्निर्ददौ चापि गाण्डीवं धनुरुत्तमम् ॥ १.६१.४९ ॥
ଶତ୍ରୁବଧରେ ଉଦ୍ୟମର ସହାୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପରି, ଅଗ୍ନି ପାର୍ଥଙ୍କୁ (ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ) ଗାଣ୍ଡୀବ ନାମକ ଉତ୍ତମ ଧନୁ ମଧ୍ୟ ଦେଲେ।
1.61.50
इषुधी चाक्षयैर्बाणै रथं च कपिलक्षणम् ।
मोक्षयामास बीभत्सुर्मयं यत्र महासुरम् ॥ १.६१.५० ॥
ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ଯେଉଁଠି ମହାସୁର ମୟ ଥିଲେ, ସେଠାରୁ ଦୁଇ ତୂଣୀର, ଅକ୍ଷୟ ବାଣ ଓ କପିଚିହ୍ନିତ ରଥ ମୁକ୍ତ କରାଇଲେ।
1.61.51
स चकार सभां दिव्यां सर्वरत्नसमाचिताम् ।
तस्यां दुर्योधनो मन्दो लोभं चक्रे सुदुर्मतिः ॥ १.६१.५१ ॥
ସେ ସର୍ବରତ୍ନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିବ୍ୟ ସଭା ନିର୍ମାଣ କଲେ। ସେହି ସଭା ପ୍ରତି ମୂର୍ଖ ଓ ଅତି ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ଦୁର୍ଯୋଧନ ଲୋଭ କଲା।
1.61.52
ततोऽक्षैर्वञ्चयित्वा च सौबलेन युधिष्ठिरम् ।
वनं प्रस्थापयामास सप्तवर्षाणि पञ्च च ॥ १.६१.५२ ॥
ତା'ପରେ ସୌବଳ (ଶକୁନି) ଦ୍ୱାରା ପାଶାରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଠକି, ସେ ସାତ ଓ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ବନକୁ ପଠାଇଲା।
1.61.53
अज्ञातमेकं राष्ट्रे च ततो वर्षं त्रयोदशम् ।
ततश्चतुर्दशे वर्षे याचमानाः स्वकं वसु ॥ १.६१.५३ ॥
ତା'ପରେ ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ବର୍ଷ ଅଜ୍ଞାତ ରହିବାକୁ ଥିଲା, ଏବଂ ପରେ ତ୍ରୟୋଦଶ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟ। ତା'ପରେ ଚତୁର୍ଦଶ ବର୍ଷରେ ସେମାନେ ନିଜ ଧନ ଯାଚନା କରୁଥିଲେ।
1.61.54
नालभन्त महाराज ततो युद्धमवर्तत ।
ततस्ते क्षत्रमुत्साद्य हत्वा दुर्योधनं नृपम् ॥ १.६१.५४ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ସେମାନେ (ଧନ) ପାଇଲେ ନାହିଁ; ତେଣୁ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା। ତା'ପରେ ସେମାନେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ବର୍ଗକୁ ଉତ୍ପାଟନ କରି ରାଜା ଦୁର୍ଯୋଧନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
1.61.55
राज्यं विहतभूयिष्ठं प्रत्यपद्यन्त पाण्डवाः ।
इष्ट्वा क्रतूंश्च विविधानश्वमेधादिकान्बहून् ॥ १.६१.५५ ॥
ବହୁଳାଂଶେ ବିନଷ୍ଟ ରାଜ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପୁନର୍ବାର ପାଇଲେ, ଏବଂ ଅଶ୍ୱମେଧ ଆଦି ବହୁ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ କଲେ।
1.61.56
धृतराष्ट्रे गते स्वर्गं विदुरे पञ्चतां गते ।
गमयित्वा क्रियां स्वर्ग्यां राज्ञाममिततेजसाम् ॥ १.६१.५६ ॥
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବା ପରେ ଓ ବିଦୁର ପଞ୍ଚତ୍ୱ ପାଇବା ପରେ, ସେହି ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ରାଜାମାନଙ୍କର ସ୍ୱର୍ଗପ୍ରାପକ କ୍ରିୟା କରାଇ।
1.61.57
स्वं धाम याते वार्ष्णेये कृष्णदारान्प्ररक्ष्य च ।
महाप्रस्थानिकं कृत्वा गताः स्वर्गमनुत्तमम् ॥ १.६१.५७ ॥
ବାର୍ଷ୍ଣେୟ (କୃଷ୍ଣ) ନିଜ ଧାମକୁ ଗଲା ପରେ, କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ) ଓ ଅନ୍ୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରି, ମହାପ୍ରସ୍ଥାନ କରି ସେମାନେ ଅନୁତ୍ତମ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ।
1.61.58
एवमेतत्पुरावृत्तं तेषामक्लिष्टकर्मणाम् ।
भेदो राज्यविनाशश्च जयश्च जयतांवर ॥ १.६१.५८ ॥
ହେ ବିଜେତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ଅକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମାମାନଙ୍କର ଏହି ପୁରାତନ ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଏହିପରି: ଭେଦ, ରାଜ୍ୟବିନାଶ ଓ ଜୟ।