മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.61
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.61.1
शृणु राजन्यथा वीरा भ्रातरः पञ्च पाण्डवाः ।
विरोधमन्वगच्छन्त धार्तराष्ट्रैर्दुरात्मभिः ॥ १.६१.१ ॥
രാജാവേ, കേൾക്കുക: വീരരായ അഞ്ചു പാണ്ഡവ സഹോദരന്മാർ ദുരാത്മാക്കളായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്മാരുമായി എങ്ങനെ വിരോധത്തിലായി എന്ന്.
1.61.2
गुरवे प्राङ्नमस्कृत्य मनोबुद्धिसमाधिभिः ।
संपूज्य च द्विजान्सर्वांस्तथान्यान्विदुषो जनान् ॥ १.६१.२ ॥
ആദ്യം ഗുരുവിനെ മനസ്സ്, ബുദ്ധി, സമാധി എന്നിവയോടെ നമസ്കരിച്ച്, എല്ലാ ദ്വിജന്മാരെയും മറ്റ് വിദ്വാന്മാരെയും പൂജിച്ച്.
1.61.3
महर्षेर्विश्रुतस्येह सर्वलोकेषु धीमतः ।
प्रवक्ष्यामि मतं कृत्स्नं व्यासस्यामिततेजसः ॥ १.६१.३ ॥
ഈ ലോകത്തിലും എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധനായ, ബുദ്ധിമാനായ മഹർഷിയും അമിത തേജസ്സുള്ളവനുമായ വ്യാസന്റെ പൂർണ്ണമായ അഭിപ്രായം ഞാൻ പറയാം.
1.61.4
श्रोतुं पात्रं च राजंस्त्वं प्राप्येमां भारतीं कथाम् ।
गुरोर्वक्त्रपरिस्पन्दो मनः प्रोत्साहतीव मे ॥ १.६१.४ ॥
രാജാവേ, ഈ ഭാരതകഥ കേൾക്കാൻ നീ യോഗ്യനാണ്. ഗുരുവിന്റെ വായുടെ ചലനം എന്റെ മനസ്സിനെ വളരെയധികം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
1.61.5
शृणु राजन्यथा भेदः कुरुपाण्डवयोरभूत् ।
राज्यार्थे द्यूतसंभूतो वनवासस्तथैव च ॥ १.६१.५ ॥
രാജാവേ, കുരുക്കൾക്കും പാണ്ഡവർക്കും ഇടയിൽ ഭിന്നത എങ്ങനെ ഉണ്ടായി എന്ന് കേൾക്കുക. രാജ്യത്തിനായി ചൂതാട്ടത്തിൽ നിന്നുണ്ടായ വനവാസവും അതുപോലെ.
1.61.6
यथा च युद्धमभवत्पृथिवीक्षयकारकम् ।
तत्तेऽहं कथयिष्यामि पृच्छते भरतर्षभ ॥ १.६१.६ ॥
ഭൂമിയെ നശിപ്പിക്കുന്ന യുദ്ധം എങ്ങനെ ഉണ്ടായി എന്ന് ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ചോദിക്കുന്ന നിനക്ക് ഞാൻ പറയാം.
1.61.7
मृते पितरि ते वीरा वनादेत्य स्वमन्दिरम् ।
नचिरादेव विद्वांसो वेदे धनुषि चाभवन् ॥ १.६१.७ ॥
പിതാവ് മരിച്ചശേഷം ആ വീരന്മാർ വനത്തിൽനിന്ന് സ്വഭവനത്തിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തി; താമസിയാതെ അവർ വേദത്തിലും വില്ലുവിദ്യയിലും പണ്ഡിതന്മാരായി.
1.61.8
तांस्तथा सत्ववीर्यौजःसंपन्नान्पौरसंमतान् ।
नामृष्यन्कुरवो दृष्ट्वा पाण्डवाञ्श्रीयशोभृतः ॥ १.६१.८ ॥
സത്ത്വവും വീര്യവും ഓജസ്സും ഉള്ളവരും പൗരന്മാർ ആദരിക്കുന്നവരും ശ്രീയും യശസ്സും വഹിക്കുന്നവരുമായ പാണ്ഡവരെ കണ്ട് കൗരവർക്ക് അത് സഹിക്കാനായില്ല.
1.61.9
ततो दुर्योधनः क्रूरः कर्णश्च सहसौबलः ।
तेषां निग्रहनिर्वासान्विविधांस्ते समारभन् ॥ १.६१.९ ॥
അനന്തരം ക്രൂരനായ ദുര്യോധനനും കർണനും സൗബലനും (ശകുനി) ചേർന്ന് അവരെ അടക്കുന്നതിനും നാടുകടത്തുന്നതിനുമുള്ള പലവിധ മാർഗങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു.
1.61.10
ततो दुर्योधनः क्रूरः कुलिङ्गस्य मते स्थितः ।
पाम्डवान्विविधोपायै राज्यहेतोरपीडयत् ॥ १.६१.१० ॥
അനന്തരം ക്രൂരനായ ദുര്യോധനൻ കുലിംഗന്റെ (കർണന്റെ) അഭിപ്രായപ്രകാരം നിന്ന്, രാജ്യത്തിനുവേണ്ടി പലവിധ ഉപായങ്ങളാൽ പാണ്ഡവരെ പീഡിപ്പിച്ചു.
1.61.11
ददावथ विषं पापो भीमाय धृतराष्ट्रजः ।
जरयामास तद्वीरः सहान्नेन वृकोदरः ॥ १.६१.११ ॥
പിന്നെ പാപിയായ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രൻ ഭീമന് വിഷം നൽകി; എന്നാൽ വീരനായ വൃകോദരൻ (ഭീമൻ) അതിനെ അന്നത്തോടൊപ്പം ദഹിപ്പിച്ചു.
1.61.12
प्रमाणकोट्यां संसुप्तं पुनर्बद्ध्वा वृकोदरम् ।
तोयेषु भीमं गङ्गायाः प्रक्षिप्य पुरमाव्रजत् ॥ १.६१.१२ ॥
പ്രമാണകോടിയിൽ ഗാഢനിദ്രയിലായിരുന്ന വൃകോദരനെ (ഭീമനെ) വീണ്ടും കെട്ടി, ഗംഗയിലെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എറിഞ്ഞശേഷം അവൻ നഗരത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
1.61.13
यदा विबुद्धः कौन्तेयस्तदा संछिद्य बन्धनम् ।
उदतिष्ठन्महाबाहुर्भीमसेनो गतव्यथः ॥ १.६१.१३ ॥
കുന്തീപുത്രൻ ഉണർന്നപ്പോൾ, ബന്ധനങ്ങൾ മുറിച്ച്, മഹാബാഹുവായ ഭീമസേനൻ വേദനയില്ലാതെ എഴുന്നേറ്റു.
1.61.14
आशीविषैः कृष्णसर्पैः सुप्तं चैनमदंशयत् ।
सर्वेष्वेवाङ्गदेशेषु न ममार स शत्रुहा ॥ १.६१.१४ ॥
ഉറങ്ങിക്കിടന്ന അവനെ വിഷസർപ്പങ്ങൾ ശരീരത്തിന്റെ എല്ലാ അവയവങ്ങളിലും കടിച്ചു; ശത്രുഘാതകൻ മരിച്ചില്ല.
1.61.15
तेषां तु विप्रकारेषु तेषु तेषु महामतिः ।
मोक्षणे प्रतिकारे च विदुरोऽवहितोऽभवत् ॥ १.६१.१५ ॥
അവർ ചെയ്ത പലവിധ ഉപദ്രവങ്ങളിലും, അവയിൽ നിന്നുള്ള മോചനത്തിലും പ്രതികാരത്തിലും മഹാമതിയായ വിദുരൻ ജാഗ്രത പാലിച്ചു.
1.61.16
स्वर्गस्थो जीवलोकस्य यथा शक्रः सुखावहः ।
पाण्डवानां तथा नित्यं विदुरोऽपि सुखावहः ॥ १.६१.१६ ॥
സ്വർഗത്തിൽ വസിക്കുന്ന ഇന്ദ്രൻ ജീവലോകത്തിന് സുഖം നൽകുന്നതുപോലെ, വിദുരനും പാണ്ഡവർക്ക് എന്നും സുഖം നൽകുന്നവനാണ്.
1.61.17
यदा तु विविधोपायैः संवृतैर्विवृतैरपि ।
नाशकद्विनिहन्तुं तान्दैवभाव्यर्थरक्षितान् ॥ १.६१.१७ ॥
രഹസ്യവും പരസ്യവുമായ പലവിധ ഉപായങ്ങളാൽ ശ്രമിച്ചിട്ടും, ദൈവനിശ്ചയത്താൽ രക്ഷിക്കപ്പെട്ട അവരെ അവർക്ക് കൊല്ലാനായില്ല.
1.61.18
ततः संमन्त्र्य सचिवैर्वृषदुःशासनादिभिः ।
धृतराष्ट्रमनुज्ञाप्य जातुषं गृहमादिशत् ॥ १.६१.१८ ॥
പിന്നീട് വൃഷനും ദുഃശാസനനും മറ്റു മന്ത്രിമാരുമായി ആലോചിച്ച്, ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ അനുമതി നേടി, അരക്കുഭവനം നിർമ്മിക്കാൻ ആജ്ഞാപിച്ചു.
1.61.19
तत्र तान्वासयामास पाण्डवानमितौजसः ।
सुतप्रियैषी तान्राजा पाण्डवानम्बिकासुतः।
ततो विवासयामास राज्यभोगबुभुक्षया ॥ १.६१.१९ ॥
അവിടെ അമിതതേജസ്വികളായ പാണ്ഡവരെ അവൻ താമസിപ്പിച്ചു. പുത്രപ്രിയം ആഗ്രഹിച്ച അംബികാപുത്രനായ രാജാവ് രാജ്യഭോഗത്തിനുള്ള ആഗ്രഹത്താൽ പാണ്ഡവരെ പിന്നീട് നാടുകടത്തി.
1.61.20
ते प्रातिष्ठन्त सहिता नगरान्नागसाह्वयात् ।
प्रस्थाने चाभवन्मन्त्री क्षत्ता तेषां महात्मनाम् ॥ १.६१.२० ॥
അവരെല്ലാവരും ഒന്നിച്ച് നാഗസാഹ്വയ നഗരത്തിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു. ആ മഹാത്മാക്കളുടെ പുറപ്പാടിൽ അവരുടെ മന്ത്രി ക്ഷത്താവ് (വിദുരൻ) ഉണ്ടായിരുന്നു.
1.61.21
तेन मुक्ता जतुगृहान्निशीथे प्राद्रवन्वनम् ।
ततः संप्राप्य कौन्तेया नगरं वारणावतम् ॥ १.६१.२१ ॥
അവനാൽ മോചിതരായി അരക്കുഭവനത്തിൽ നിന്ന് അർധരാത്രിയിൽ അവർ കാട്ടിലേക്ക് ഓടി. പിന്നീട് കുന്തിയുടെ പുത്രന്മാർ വാരണാവതം നഗരത്തിൽ എത്തി.
1.61.22
न्यवसन्त महात्मानो मात्रा सह परन्तपाः ।
धृतराष्ट्रेण चाज्ञप्ता उषिता जातुषे गृहे ॥ १.६१.२२ ॥
ശത്രുക്കളെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന ആ മഹാത്മാക്കൾ മാതാവിനോടൊപ്പം അവിടെ വസിച്ചു. ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ കല്പനപ്രകാരം അവർ അരക്കുഭവനത്തിൽ വസിച്ചിരുന്നു.
1.61.23
पुरोचनाद्रक्षमाणाः संवत्सरमतन्द्रिताः ।
सुरुङ्गां कारयित्वा तु विदुरेण प्रचोदिताः ॥ १.६१.२३ ॥
പുരോചനനിൽ നിന്ന് സ്വയം രക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് അവർ ഒരു വർഷം ജാഗ്രതയോടെ കഴിഞ്ഞു. വിദുരന്റെ പ്രേരണയാൽ അവർ ഒരു തുരങ്കം നിർമ്മിപ്പിച്ചു.
1.61.24
आदीप्य जातुषं वेश्म दग्ध्वा चैव पुरोचनम् ।
प्राद्रवन्भयसंविग्ना मात्रा सह पन्तपाः ॥ १.६१.२४ ॥
അരക്കുഭവനത്തിന് തീയിട്ട്, പുരോചനനെ ദഹിപ്പിച്ച്, ഭയത്താൽ വിറച്ച് അവർ മാതാവിനോടൊപ്പം ഓടി; അവർ ശത്രുക്കളെ തപിപ്പിക്കുന്നവരായിരുന്നു.
1.61.25
ददृशुर्दारुमं रक्षो हिडिम्बं वननिर्झरे ।
हत्वा च तं राक्षसेन्द्रं भीताः समवबोधनात् ॥ १.६१.२५ ॥
വനത്തിലെ അരുവിക്കരയിൽ ക്രൂരനായ രാക്ഷസൻ ഹിഡിംബനെ അവർ കണ്ടു. ആ രാക്ഷസരാജനെ കൊന്നശേഷം ഒരുമിച്ച് ഉണർന്നതിനാൽ അവർ ഭയന്നു.
1.61.26
निशि संप्राद्रवन्पार्था धार्तराष्ट्रभयार्दिताः ।
प्राप्ता हिडिम्बा भीमेन यत्र जातो घटोत्कचः ॥ १.६१.२६ ॥
രാത്രിയിൽ പൃഥയുടെ പുത്രന്മാർ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രരുടെ ഭയത്താൽ പീഡിതരായി ഓടി. ഹിഡിംബ ഭീമനോടൊപ്പം ഘടോത്കചൻ ജനിച്ച സ്ഥലത്തെത്തി.
1.61.27
एकचक्रां ततो हत्वा पाण्डवाः संशितव्रताः ।
वेदाध्ययनसंपन्नास्तेऽभवन्ब्रह्मचारिणः ॥ १.६१.२७ ॥
പിന്നീട് ഏകചക്രയിൽ (രാക്ഷസനെ) കൊന്ന്, ദൃഢവ്രതരായ പാണ്ഡവർ വേദാധ്യയനത്തിൽ നിപുണരായി ബ്രഹ്മചാരികളായി.
1.61.28
ते तत्र नियताः कालं कंचिदूषुर्नरर्षभाः ।
मात्रा सहैकचक्रायां ब्राह्मणस्य निवेशने ॥ १.६१.२८ ॥
സംയമികളായ ആ നരശ്രേഷ്ഠർ അമ്മയോടൊപ്പം ഏകചക്രയിൽ ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ വീട്ടിൽ കുറച്ചുകാലം താമസിച്ചു.
1.61.29
तत्राससाद क्षुधितं पुरुषादं वृकोदरः ।
भीमसेनो महाबाहुर्बकं नाम महाबलम् ॥ १.६१.२९ ॥
അവിടെ മഹാബാഹുവായ വൃകോദരൻ ഭീമസേനൻ, വിശന്ന നരഭോജിയും മഹാബലവാനുമായ ബകൻ എന്ന രാക്ഷസനെ കണ്ടുമുട്ടി.
1.61.30
तं चापि पुरुषव्याघ्रो बाहुवीर्येण पाण्डवः ।
निहत्य तरसा वीरो नागरान्पर्यसान्त्वयत् ॥ १.६१.३० ॥
ആ പുരുഷവ്യാഘ്രനായ പാണ്ഡവവീരൻ തന്റെ ബാഹുബലത്താൽ അവനെയും ഉടൻ കൊന്ന് നഗരവാസികളെ പൂർണ്ണമായി ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
1.61.31
ततस्ते शुश्रुवुः कृष्णां पञ्चालेषु स्वयंवराम् ।
श्रुत्वा चैवाभ्यगच्छ्त गत्वा चैवालभन्त ताम् ॥ १.६१.३१ ॥
അനന്തരം പാഞ്ചാലദേശത്ത് സ്വയംവരമായി നടക്കാനിരിക്കുന്ന കൃഷ്ണയെക്കുറിച്ച് അവർ കേട്ടു. കേട്ടശേഷം അവിടെ ചെന്ന് അവളെ നേടി.
1.61.32
ते तत्र द्रौपदीं लब्ध्वा परिसंवत्सरोषिताः ।
विदिता हास्तिनपुरं प्रत्याजग्मुररिन्दमाः ॥ १.६१.३२ ॥
അവർ അവിടെ ദ്രൗപദിയെ നേടി ഒരു വർഷം മുഴുവൻ അവിടെ താമസിച്ചു. പിന്നീട് വിവരമറിയിക്കപ്പെട്ട് ശത്രുനിഗ്രഹികളേ, അവർ ഹസ്തിനാപുരത്തേക്ക് മടങ്ങി.
1.61.33
ते उक्ता धृतराष्ट्रेण राज्ञा शान्तनवेन च ।
भ्रातृभिर्विग्रहस्तात कथं वो न भवेदिति ॥ १.६१.३३ ॥
"പ്രിയ പുത്രാ, സഹോദരന്മാരുമായി നിങ്ങൾക്ക് കലഹം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകാതിരിക്കും?" എന്ന് ധൃതരാഷ്ട്ര രാജാവും ശന്തനുവിന്റെ പുത്രനും (ഭീഷ്മരും) അവരോട് പറഞ്ഞു.
1.61.34
अस्माभिः खाण्डवप्रस्थे युष्मद्वासोऽनुचिन्तितः ।
तस्माज्जनपदोपेतं सुविभक्तमहापथम् ॥ १.६१.३४ ॥
ഖാണ്ഡവപ്രസ്ഥത്തിൽ നിങ്ങളുടെ വാസസ്ഥലം ഞങ്ങൾ ആലോചിച്ചിരുന്നു. അതിനാൽ അത് ജനപദങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതും നന്നായി വിഭജിക്കപ്പെട്ട മഹാപാതകളുള്ളതുമാണ്.
1.61.35
वासाय स्वाण्डवप्रस्थं व्रजध्वं गतमत्सराः ।
तयोस्ते वचनाज्जग्मुः सह सर्वैः सुहृज्जनैः ॥ १.६१.३५ ॥
"അസൂയയില്ലാതെ വസിക്കാൻ ഖാണ്ഡവപ്രസ്ഥത്തിലേക്ക് പോകൂ." ആ ഇരുവരുടെയും വാക്കനുസരിച്ച് അവർ എല്ലാ ഹിതൈഷികളോടുമൊപ്പം പോയി.
1.61.36
नगरं खाण्डवप्रस्थं रत्नान्यादाय सर्वशः ।
तत्र ते न्यवसन्पार्थाः संवत्सरगणांन्बहून् ॥ १.६१.३६ ॥
ഖാണ്ഡവപ്രസ്ഥം എന്ന നഗരത്തിൽ എല്ലാ രത്നങ്ങളും കൈക്കൊണ്ട് പൃഥയുടെ പുത്രന്മാർ അവിടെ പല വർഷങ്ങൾ വസിച്ചു.
1.61.37
वशे शस्त्रप्रतापेन कुर्वन्तोऽन्यान्महीभृतः ।
एवं धर्मप्रधानास्ते सत्यव्रतपरायणाः ॥ १.६१.३७ ॥
ആയുധപ്രതാപത്താൽ മറ്റു രാജാക്കന്മാരെ വശത്താക്കി, ഇങ്ങനെ അവർ ധർമ്മപ്രധാനരും സത്യവ്രതപരായണരുമായി.
1.61.38
अप्रमत्तोत्थिताः क्षान्ताः प्रतपन्तोऽहितान्बहून् ।
अजयद्भीमसेनस्तु दिशं प्राचीं महायशाः ॥ १.६१.३८ ॥
ജാഗ്രതയോടെ, സന്നദ്ധരായി, ക്ഷമയോടെ, അനേകം ശത്രുക്കളെ പീഡിപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, മഹായശസ്വിയായ ഭീമസേനൻ കിഴക്കൻ ദിക്കിനെ ജയിച്ചു.
1.61.39
उदीचीमर्जुनो वीरः प्रतीचीं नकुलस्तथा ।
दक्षिणां सहदेवस्तु विजिग्ये परवीरहा ॥ १.६१.३९ ॥
വീരനായ അർജ്ജുനൻ വടക്കൻ ദിക്കും, നകുലൻ പടിഞ്ഞാറൻ ദിക്കും, ശത്രുവീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന സഹദേവൻ തെക്കൻ ദിക്കും ജയിച്ചു.
1.61.40
एवं चक्रुरिमां सर्वे वशे कृत्स्नां वसुन्धराम् ।
पञ्चभिः सूर्यसङ्काशैः सूर्येण च विराजता ॥ १.६१.४० ॥
ഇങ്ങനെ അവരെല്ലാം ഈ മുഴുവൻ ഭൂമിയെയും വശത്താക്കി. സൂര്യതുല്യരായ അഞ്ചുപേരും, പ്രകാശിക്കുന്ന സൂര്യനും ചേർന്ന് ഇതു ചെയ്തു.
1.61.41
षट्सूर्येवाभवत्पृथ्वी पाण्डवैः सत्यविक्रमैः ।
ततो निमित्ते कस्मिंश्चिद्धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ १.६१.४१ ॥
സത്യവിക്രമികളായ പാണ്ഡവരാൽ ഭൂമി ആറു സൂര്യന്മാരെപ്പോലെയായി. പിന്നെ ഏതോ ഒരു കാരണത്താൽ ധർമ്മരാജനായ യുധിഷ്ഠിരൻ...
1.61.42
वनं प्रस्थापयामास तेजस्वी सत्यविक्रमः ।
प्राणेभ्योऽपि प्रियतरं भ्रातरं सव्यसाचिनम् ॥ १.६१.४२ ॥
തേജസ്വിയും സത്യവിക്രമിയുമായ അദ്ദേഹം, പ്രാണനെക്കാൾ പ്രിയപ്പെട്ട സഹോദരൻ സവ്യസാചിയെ (അർജ്ജുനനെ) കാട്ടിലേക്ക് അയച്ചു.
1.61.43
अर्जुनं पुरुषव्याघ्रं स्थिरात्मानं गुणैर्युतम् ।
स वै संवत्सरं पूर्णं मासं चैकं वने वसन् ॥ १.६१.४३ ॥
മനുഷ്യരിൽ വ്യാഘ്രമായ, സ്ഥിരചിത്തനായ, ഗുണസമ്പന്നനായ അർജുനൻ — അവൻ പൂർണ്ണമായ ഒരു സംവത്സരവും ഒരു മാസവും കാട്ടിൽ വസിച്ചു.
1.61.44
तीर्थयात्रां च कृतवान्नागकन्यामवाप च ।
पाण्ड्यस्य तनयां लब्ध्वा तत्र ताभ्यांसहोषितः ॥ १.६१.४४ ॥
അവൻ തീർത്ഥയാത്ര ചെയ്തു; ഒരു നാഗകന്യകയെയും നേടി. അവിടെ പാണ്ഡ്യരാജാവിന്റെ പുത്രിയെ ലഭിച്ച് അവരോടൊപ്പം വസിച്ചു.
1.61.45
ततोऽगच्छद्धृषीकेशं द्वारवत्यां कदाचन ।
लब्धवांस्तत्र बीभत्सुर्भार्यां राजीवलोचनाम् ॥ १.६१.४५ ॥
പിന്നീട് ഒരിക്കൽ അവൻ ദ്വാരകയിൽ ഹൃഷീകേശനെ (കൃഷ്ണനെ) സമീപിച്ചു; അവിടെ ബീഭത്സു (അർജുനൻ) താമരക്കണ്ണുള്ള ഭാര്യയെ നേടി.
1.61.46
अनुजां वासुदेवस्य सुभद्रां भद्रभाषिणीम् ।
सा शचीव महेन्द्रेण श्रीः कृष्णेनेव सङ्गता ॥ १.६१.४६ ॥
വാസുദേവന്റെ അനുജത്തി സുഭദ്ര, ശുഭവാക്കുകൾ പറയുന്നവൾ; ഇന്ദ്രനോടൊപ്പം ശചിയെപ്പോലെയും കൃഷ്ണനോടൊപ്പം ശ്രീയെപ്പോലെയും ചേർന്നു.
1.61.47
सुभद्रा युयुजे प्रीत्या पाण्डवेनार्जुनेन ह ।
अतर्पयच्च कौन्तेयः खाण्डवे हव्यवाहनम् ॥ १.६१.४७ ॥
സുഭദ്ര സ്നേഹത്തോടെ പാണ്ഡവനായ അർജുനനോടൊപ്പം ചേർന്നു; കൗന്തേയൻ ഖാണ്ഡവവനത്തിൽ ഹവ്യവാഹനനായ അഗ്നിയെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി.
1.61.48
बीभत्सुर्वासुदेवेन सहितो नृपस्तम ।
नातिभारो हि पार्थस्य केशवेन सहाभवत् ॥ १.६१.४८ ॥
ഹേ രാജശ്രേഷ്ഠാ! വാസുദേവനോടൊപ്പമുള്ള ബീഭത്സുവിന് (അർജുനന്) അമിതഭാരമുണ്ടായില്ല; കേശവനോടൊപ്പമുണ്ടായിരുന്നത് പാർത്ഥന് ഭാരമായില്ല.
1.61.49
व्यवसायसहायस्य विष्णोः शत्रुवधेष्विव ।
पार्थायाग्निर्ददौ चापि गाण्डीवं धनुरुत्तमम् ॥ १.६१.४९ ॥
ശത്രുവധത്തിൽ ഉദ്യമത്തിന് തുണയായ വിഷ്ണുവിനെപ്പോലെ, അഗ്നി പാർത്ഥന് (അർജുനന്) ഗാണ്ഡീവം എന്ന ഉത്തമധനുസ്സും നൽകി.
1.61.50
इषुधी चाक्षयैर्बाणै रथं च कपिलक्षणम् ।
मोक्षयामास बीभत्सुर्मयं यत्र महासुरम् ॥ १.६१.५० ॥
ബീഭത്സു (അർജുനൻ) മഹാസുരനായ മയൻ ഉണ്ടായിരുന്നിടത്തുനിന്ന്, രണ്ട് ആവനാഴികളും അക്ഷയ ബാണങ്ങളും കപിലക്ഷണമുള്ള രഥവും മോചിപ്പിച്ചു.
1.61.51
स चकार सभां दिव्यां सर्वरत्नसमाचिताम् ।
तस्यां दुर्योधनो मन्दो लोभं चक्रे सुदुर्मतिः ॥ १.६१.५१ ॥
അവൻ എല്ലാ രത്നങ്ങളാലും നിറഞ്ഞ ദിവ്യമായ സഭ നിർമ്മിച്ചു. ആ സഭയിൽ മൂഢനും അതിദുർബുദ്ധിയുമായ ദുര്യോധനൻ ലോഭം വളർത്തി.
1.61.52
ततोऽक्षैर्वञ्चयित्वा च सौबलेन युधिष्ठिरम् ।
वनं प्रस्थापयामास सप्तवर्षाणि पञ्च च ॥ १.६१.५२ ॥
പിന്നീട് സൗബലൻ (ശകുനി) വഴി ചൂതുകളാൽ യുധിഷ്ഠിരനെ വഞ്ചിച്ച്, ഏഴും അഞ്ചും വർഷം വനത്തിലേക്ക് അയച്ചു.
1.61.53
अज्ञातमेकं राष्ट्रे च ततो वर्षं त्रयोदशम् ।
ततश्चतुर्दशे वर्षे याचमानाः स्वकं वसु ॥ १.६१.५३ ॥
പിന്നെ രാജ്യത്ത് ഒരു വർഷം അജ്ഞാതരായി കഴിയണം, പിന്നെ പതിമൂന്നാം വർഷവും. പതിനാലാം വർഷത്തിൽ അവർ തങ്ങളുടെ സമ്പത്ത് ചോദിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
1.61.54
नालभन्त महाराज ततो युद्धमवर्तत ।
ततस्ते क्षत्रमुत्साद्य हत्वा दुर्योधनं नृपम् ॥ १.६१.५४ ॥
മഹാരാജാവേ, അവർക്ക് (സമ്പത്ത്) ലഭിച്ചില്ല; അപ്പോൾ യുദ്ധം ഉണ്ടായി. പിന്നെ അവർ ക്ഷത്രിയകുലത്തെ നശിപ്പിച്ച്, രാജാവായ ദുര്യോധനനെ വധിച്ചു.
1.61.55
राज्यं विहतभूयिष्ठं प्रत्यपद्यन्त पाण्डवाः ।
इष्ट्वा क्रतूंश्च विविधानश्वमेधादिकान्बहून् ॥ १.६१.५५ ॥
വലിയൊരു ഭാഗം നശിച്ചുപോയ രാജ്യം പാണ്ഡവർ വീണ്ടും നേടി; അശ്വമേധം മുതലായ പലവിധ യജ്ഞങ്ങൾ അവർ നടത്തി.
1.61.56
धृतराष्ट्रे गते स्वर्गं विदुरे पञ्चतां गते ।
गमयित्वा क्रियां स्वर्ग्यां राज्ञाममिततेजसाम् ॥ १.६१.५६ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രൻ സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിച്ചശേഷവും വിദുരൻ പഞ്ചത്വം പ്രാപിച്ചശേഷവും, ആ അമിതതേജസ്വികളായ രാജാക്കന്മാർക്ക് സ്വർഗ്ഗപ്രാപ്തിക്കുള്ള ക്രിയകൾ നടത്തിച്ച്.
1.61.57
स्वं धाम याते वार्ष्णेये कृष्णदारान्प्ररक्ष्य च ।
महाप्रस्थानिकं कृत्वा गताः स्वर्गमनुत्तमम् ॥ १.६१.५७ ॥
വാർഷ്ണേയൻ (കൃഷ്ണൻ) സ്വന്തം ധാമത്തിലേക്ക് പോയശേഷം, കൃഷ്ണയെയും (ദ്രൗപദി) മറ്റു സ്ത്രീകളെയും സംരക്ഷിച്ച്, മഹാപ്രസ്ഥാനം നടത്തി അവർ അത്യുത്തമമായ സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി.
1.61.58
एवमेतत्पुरावृत्तं तेषामक्लिष्टकर्मणाम् ।
भेदो राज्यविनाशश्च जयश्च जयतांवर ॥ १.६१.५८ ॥
ജേതാക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, അനായാസകർമ്മികളായ അവരുടെ പണ്ടത്തെ ഈ വൃത്താന്തം ഇതാണ്: ഭിന്നത, രാജ്യനാശം, ജയം.