മഹാഭാരതം · അധ്യായം 1.67
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.67.1
ब्रह्मणो मानसाः पुत्रा विदिताः षण्महर्षयः ।
एकादश सुताः स्थाणोः ख्याताः परमतेजसः ॥ १.६७.१ ॥
ബ്രഹ്മാവിന്റെ മാനസപുത്രന്മാരായ ആറു മഹർഷിമാർ പ്രസിദ്ധരാണ്; സ്ഥാണുവിന്റെ (ശിവന്റെ) പതിനൊന്നു പുത്രന്മാർ പരമതേജസ്വികളായി ഖ്യാതരാണ്.
1.67.2
मृगव्याधश्च सर्पश्च निर्ऋतिश्च महायशाः ।
अजैकपादहिर्बिध्न्यः पिनाकी च परन्तपः ॥ १.६७.२ ॥
മൃഗവ്യാധനും സർപ്പനും നിർഋതിയും മഹായശസ്വികളാണ്; അജൈകപാദനും അഹിർബുധ്ന്യനും പിനാകിയും ശത്രുക്കളെ തപിപ്പിക്കുന്നവരാണ്.
1.67.3
दहनोऽथेश्वरश्चैव कपाली च महाद्युतिः ।
स्थाणुर्भगश्च भगवान् रुद्रा एकादश स्मृताः ॥ १.६७.३ ॥
ദഹനനും ഈശ്വരനും മഹാദ്യുതിയായ കപാലിയും സ്ഥാണുവും ഭഗനും ഭഗവാനും — ഈ പതിനൊന്നു രുദ്രന്മാർ സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
1.67.4
मरीचिरङ्गिरा अत्रिः पुलस्त्यः पुलहः क्रतुः ।
षडेते ब्रह्मणः पुत्रा वीर्यवन्तो महर्षयः ॥ १.६७.४ ॥
മരീചി, അംഗിരസ്, അത്രി, പുലസ്ത്യൻ, പുലഹൻ, ക്രതു — ഈ ആറുപേർ ബ്രഹ്മാവിന്റെ പുത്രന്മാരും വീര്യവാന്മാരായ മഹർഷിമാരുമാണ്.
1.67.5
त्रयस्त्वङ्गिरसः पुत्रा लोके सर्वत्र विश्रुताः ।
बृहस्पतिरुतथ्यश्च संवर्तश्च धृतव्रताः ॥ १.६७.५ ॥
അംഗിരസ്സിന്റെ മൂന്നു പുത്രന്മാർ ലോകമെങ്ങും പ്രസിദ്ധരാണ് — ബൃഹസ്പതി, ഉതഥ്യൻ, സംവർത്തൻ; അവർ ദൃഢവ്രതന്മാരാണ്.
1.67.6
अत्रेस्तु बहवः पुत्राः श्रूयन्ते मनुजाधिप ।
सर्वे वेदविदः सिद्धाः शान्तात्मानो महर्षयः ॥ १.६७.६ ॥
മനുജാധിപാ, അത്രിയുടെ അനേകം പുത്രന്മാരെക്കുറിച്ച് കേൾക്കുന്നു; അവരെല്ലാം വേദജ്ഞരും സിദ്ധരും ശാന്താത്മാക്കളായ മഹർഷിമാരുമാണ്.
1.67.7
राक्षसाश्च पुलस्त्यस्य वानराः किन्नरास्तथा ।
यक्षाश्च मनुजव्याघ्र पुत्रास्तस्य च धीमतः ॥ १.६७.७ ॥
പുലസ്ത്യന്റെ പുത്രന്മാർ രാക്ഷസന്മാരും വാനരന്മാരും കിന്നരന്മാരും യക്ഷന്മാരും ആയിരുന്നു; മനുഷ്യരിൽ വ്യാഘ്രമേ, ആ ബുദ്ധിമാന്റെ പുത്രന്മാർ.
1.67.8
पुलहस्य सुता राजञ्शरभाश्च प्रकीर्तिताः ।
सिंहाः किपुरुषा व्याघ्रा ऋक्षा ईहामृगास्तथा ॥ १.६७.८ ॥
രാജാവേ, പുലഹന്റെ പുത്രന്മാരായി ശരഭന്മാരും സിംഹങ്ങളും കിംപുരുഷന്മാരും വ്യാഘ്രങ്ങളും ഋക്ഷങ്ങളും ഈഹാമൃഗങ്ങളും പറയപ്പെടുന്നു.
1.67.9
क्रतोः क्रतुसमाः पुत्राः पतङ्गसहचारिणः ।
विश्रुतास्त्रिषु लोकेषु सत्यव्रतपरायणाः ॥ १.६७.९ ॥
ക്രതുവിന്റെ പുത്രന്മാർ ക്രതുവിന് തുല്യരായിരുന്നു; സൂര്യന്റെ സഹചാരികൾ, മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധർ, സത്യവ്രതത്തിൽ നിരതർ.
1.67.10
दक्षस्त्वजायताङ्गुष्ठाद्दक्षिणाद्भगवानृषिः ।
ब्रह्मणः पृथिवीपाल शान्तात्मा सुमहातपाः ॥ १.६७.१० ॥
ഭൂപാലാ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ വലത് പെരുവിരലിൽ നിന്ന് ഭഗവാനായ ദക്ഷമഹർഷി ജനിച്ചു; ശാന്തമനസ്സും മഹാതപസ്സുമുള്ളവൻ.
1.67.11
वामादजायताङ्गुष्ठाद्भार्या तस्य महात्मनः ।
तस्यां पञ्चाशतं कन्याः स एवाजनयन्मुनिः ॥ १.६७.११ ॥
ഇടത് പെരുവിരലിൽ നിന്ന് ആ മഹാത്മാവിന്റെ ഭാര്യ ജനിച്ചു; അവളിൽ ആ മുനി അമ്പത് പുത്രിമാരെ ജനിപ്പിച്ചു.
1.67.12
ताः सर्वास्त्वनवद्याङ्ग्यः कन्याः कमललोचनाः ।
पुत्रिकाः स्थापयामास नष्टपुत्रः प्रजापतिः ॥ १.६७.१२ ॥
അവരെല്ലാവരും കുറ്റമറ്റ അവയവങ്ങളും താമരക്കണ്ണുകളുമുള്ള കന്യകമാർ; പുത്രന്മാരെ നഷ്ടപ്പെട്ട പ്രജാപതി അവരെ പുത്രികളായി സ്ഥാപിച്ചു.
1.67.13
ददौ स दश धर्माय सप्तविंशतिमिन्दवे ।
दिव्येन विधिना राजन्कश्यपाय त्रयोदश ॥ १.६७.१३ ॥
അദ്ദേഹം പത്തുപേരെ ധർമ്മന്നും ഇരുപത്തേഴുപേരെ ചന്ദ്രന്നും നൽകി; ഹേ രാജാവേ, ദിവ്യവിധിപ്രകാരം പതിമൂന്നുപേരെ കശ്യപന്നും നൽകി.
1.67.14
नामतो धर्मपत्न्यस्ताः कीर्त्यमाना निबोध मे ।
कीर्तिर्लक्ष्मीर्धृतिर्मेधा पुष्टिः श्रद्धा क्रिया तथा ॥ १.६७.१४ ॥
ധർമ്മന്റെ ഭാര്യമാരുടെ പേരുകൾ ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കുക: കീർത്തി, ലക്ഷ്മി, ധൃതി, മേധ, പുഷ്ടി, ശ്രദ്ധ, ക്രിയ എന്നിവയും.
1.67.15
बुद्धिर्लज्जा मतिश्चैव पत्न्यो धर्मस्य ता दश ।
द्वाराण्येतानि धर्मस्य विहितानि स्वयंभुवा ॥ १.६७.१५ ॥
ബുദ്ധി, ലജ്ജ, മതി എന്നിവയും; ഇവരാണ് ധർമ്മന്റെ പത്തു ഭാര്യമാർ. ധർമ്മത്തിന്റെ ഈ വാതിലുകൾ സ്വയംഭുവാൽ നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടവയാണ്.
1.67.16
सप्तविंशतिः सोमस्य पत्न्यो लोकस्य विश्रुताः ।
कालस्य नयने युक्ताः सोमपत्न्याः शुचिव्रताः ॥ १.६७.१६ ॥
സോമന്റെ ഇരുപത്തേഴു ഭാര്യമാർ ലോകത്തിൽ പ്രസിദ്ധരാണ്; കാലത്തിന്റെ കണ്ണുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരും ശുദ്ധവ്രതമുള്ളവരുമാണവർ.
1.67.17
सर्वा नक्षत्रयोगिन्यो लोकयात्राविधानतः ।
पैतामहो मुनिर्देवस्तस्य पुत्रः प्रजापतिः।
तस्याष्टौ वसवः पुत्रास्तेषां वक्ष्यामि विस्तरम् ॥ १.६७.१७ ॥
ഇവരെല്ലാം നക്ഷത്ര യോഗിനിമാരാണ്, ലോകയാത്രാവിധിപ്രകാരം. ബ്രഹ്മാവിന്റെ പൗത്രനായ മുനിദേവൻ; അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രൻ പ്രജാപതി; അവന് എട്ടു വസുക്കൾ പുത്രന്മാർ — അവരുടെ വിസ്താരം ഞാൻ പറയാം.
1.67.18
धरो ध्रुवश्च सोमश्च अहश्चैवानिलोऽनलः ।
प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोऽष्टौ प्रकीर्तिताः ॥ १.६७.१८ ॥
ധരൻ, ധ്രുവൻ, സോമൻ, അഹൻ, അനിലൻ, അനലൻ, പ്രത്യൂഷൻ, പ്രഭാസൻ — ഈ എട്ടുപേരെ വസുക്കളെന്ന് കീർത്തിക്കുന്നു.
1.67.19
धूम्रायास्तु धरः पुत्रो ब्रह्मविद्यो ध्रुवस्तथा ।
चन्द्रमास्तु मनस्विन्याः श्वासायाः श्वसनस्तथा ॥ १.६७.१९ ॥
ധൂമ്രയുടെ പുത്രൻ ധരൻ; ബ്രഹ്മവിദ്യനായ ധ്രുവനും അതുപോലെ. മനസ്വിനിയുടെ പുത്രൻ ചന്ദ്രമാവ്; ശ്വാസയുടെ പുത്രൻ ശ്വസനനും അതുപോലെ.
1.67.20
रतायाश्चाप्यहः पुत्रः शाण्डिल्याश्च हुताशनः ।
प्रत्यूषश्च प्रभासश्च प्रभातायाः सुतौ स्मृतौ ॥ १.६७.२० ॥
രതയുടെ പുത്രൻ അഹഃ; ശാണ്ഡില്യയുടെ പുത്രൻ ഹുതാശനൻ. പ്രഭാതയുടെ പുത്രന്മാർ പ്രത്യൂഷനും പ്രഭാസനും എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
1.67.21
धरस्य पुत्रो द्रविणो हुतहव्यवहस्तथा ।
आपस्य पुत्रो वैतण्ड्यः श्रमः शान्तोमुनिस्तथा।
ध्रुवस्य पुत्रो भगवान्कालो लोकप्रकालनः ॥ १.६७.२१ ॥
ധരന്റെ പുത്രൻ ദ്രവിണൻ; ഹുതഹവ്യവഹനും അതുപോലെ. ആപന്റെ പുത്രൻ വൈതണ്ഡ്യൻ; ശ്രമനും ശാന്തമുനിയും അതുപോലെ. ധ്രുവന്റെ പുത്രൻ ഭഗവാൻ കാലൻ, ലോകങ്ങളെ സംഹരിക്കുന്നവൻ.
1.67.22
सोमस्य तु सुतो वर्चा वर्चस्वी येन जायते ।
मनोहरायाः शिशिरः प्राणोऽथ रमणस्तथा ॥ १.६७.२२ ॥
സോമന്റെ പുത്രൻ വർച; അവനാൽ തേജസ്വി ജനിക്കുന്നു. മനോഹരയുടെ പുത്രൻ ശിശിരൻ; പ്രാണനും രമണനും അതുപോലെ.
1.67.23
अह्नः सुतस्तथा ज्योतिः शमः शान्तस्तथा मुनिः ।
अग्नेः पुत्रः कुमारस्तु श्रीमाञ्छरवणालयः ॥ १.६७.२३ ॥
അഹഃന്റെ പുത്രൻ ജ്യോതിസ്; ശമനും ശാന്തമുനിയും അതുപോലെ. അഗ്നിയുടെ പുത്രൻ കുമാരൻ, ശ്രീമാൻ, ശരവണാലയൻ.
1.67.24
तस्य शाखो विशाखश्च नैगमेयश्च पृष्ठजः ।
कृत्तिकाभ्युपपत्तेश्च कार्तिकेय इति स्मृतः ॥ १.६७.२४ ॥
അവന് ശാഖനും വിശാഖനും പിൻഭാഗത്തുനിന്ന് ജനിച്ച നൈഗമേയനും; കൃത്തികകൾ സ്വീകരിച്ചതിനാൽ അവൻ കാർത്തികേയൻ എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
1.67.25
अनिलस्य शिवा भार्या तस्याः पुत्रो मनोजवः ।
अविज्ञातगतिश्चैव द्वौ पुत्रावनिलस्य तु ॥ १.६७.२५ ॥
അനിലന്റെ ഭാര്യ ശിവ; അവളുടെ പുത്രൻ മനോജവൻ. അവിജ്ഞാതഗതിയും; അനിലന് രണ്ടു പുത്രന്മാർ.
1.67.26
प्रत्यूषस्य विदुः पुत्रमृषिं नाम्नाऽथ देवलम् ।
द्वौ पुत्रौ देवलस्यापि क्षमावन्तौ मनीषिणौ।
बृहस्पतेस्तु भगिनी वरस्त्री ब्रह्मवादिनी ॥ १.६७.२६ ॥
പ്രത്യൂഷന്റെ പുത്രൻ ദേവലൻ എന്ന ഋഷിയെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു; ദേവലന് ക്ഷമാശീലരും ബുദ്ധിമാന്മാരുമായ രണ്ടു പുത്രന്മാർ. ബൃഹസ്പതിയുടെ സഹോദരി ശ്രേഷ്ഠയായ സ്ത്രീ, ബ്രഹ്മവാദിനി.
1.67.27
योगसिद्धा जगत्कृत्स्नमसक्ता विचचार ह ।
प्रभासस्य तु भार्या सा वसूनामष्टमस्य ह ॥ १.६७.२७ ॥
യോഗസിദ്ധയായ അവൾ അനാസക്തയായി ലോകമെല്ലാം സഞ്ചരിച്ചു. വസുക്കളിൽ എട്ടാമനായ പ്രഭാസന്റെ ഭാര്യയായിരുന്നു അവൾ.
1.67.28
विश्वकर्मा महाभागो जज्ञे शिल्पप्रजापतिः ।
कर्ता शिल्पसहस्राणां त्रिदशानां च वर्धकिः ॥ १.६७.२८ ॥
മഹാഭാഗ്യവാനായ വിശ്വകർമ്മാവ് ശിൽപപ്രജാപതിയായി ജനിച്ചു. ആയിരം ശില്പങ്ങളുടെ കർത്താവും ദേവന്മാരുടെ തച്ചനും അദ്ദേഹമായിരുന്നു.
1.67.29
भूषणानां च सर्वेषां कर्ता शिल्पवतां वरः ।
यो दिव्यानि विमानानि त्रिदशानां चकार ह ॥ १.६७.२९ ॥
എല്ലാ ആഭരണങ്ങളുടെയും കർത്താവും ശില്പികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനും. ദേവന്മാർക്കായി ദിവ്യവിമാനങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചവനും അദ്ദേഹം തന്നെ.
1.67.30
मनुष्याश्चोपजीवन्ति यस्य शिल्पं महात्मनः ।
पूजयन्ति च यं नित्यं विश्वकर्माणमव्ययम् ॥ १.६७.३० ॥
ഏതൊരു മഹാത്മാവിന്റെ ശില്പംകൊണ്ടാണോ മനുഷ്യർ ജീവിക്കുന്നത്, ആ നശ്വരമല്ലാത്ത വിശ്വകർമ്മാവിനെ അവർ നിത്യവും പൂജിക്കുന്നു.
1.67.31
स्तनं तु दक्षिणं भित्त्वा ब्रह्मणो नरविग्रहः ।
निःसृतो भगवान्धर्मः सर्वलोकसुखावहः ॥ १.६७.३१ ॥
ബ്രഹ്മാവിന്റെ വലത് സ്തനം പിളർന്ന്, മനുഷ്യരൂപം ധരിച്ച ഭഗവാൻ ധർമ്മൻ പുറത്തുവന്നു; അദ്ദേഹം സർവലോകങ്ങൾക്കും സുഖം നൽകുന്നവനാണ്.
1.67.32
त्रयस्तस्य वराः पुत्राः सर्वभूतमनोहराः ।
शमः कामश्च हर्षश्च तेजसा लोकधारिणः ॥ १.६७.३२ ॥
അദ്ദേഹത്തിന് മൂന്ന് ശ്രേഷ്ഠ പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു; സർവഭൂതങ്ങളുടെയും മനസ്സ് കവരുന്നവർ — ശമൻ, കാമൻ, ഹർഷൻ; തേജസ്സുകൊണ്ട് ലോകങ്ങളെ താങ്ങുന്നവർ.
1.67.33
कामस्य तु रतिर्भार्या शमस्य प्राप्तिरङ्गना ।
नन्दा तु भार्या हर्षस्य यासु लोकाः प्रतिष्ठिताः ॥ १.६७.३३ ॥
കാമന്റെ ഭാര്യ രതി; ശമന്റെ ഭാര്യ പ്രാപ്തി എന്ന സ്ത്രീ; ഹർഷന്റെ ഭാര്യ നന്ദ — ഇവരിൽ ലോകങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
1.67.34
मरीचेः कश्यपः पुत्रः कश्यपस्य सुरासुराः ।
जज्ञिरे नृपशार्दूल लोकानां प्रभवस्तु सः ॥ १.६७.३४ ॥
മരീചിയുടെ പുത്രൻ കശ്യപൻ; കശ്യപനിൽനിന്ന് സുരരും അസുരരും ജനിച്ചു; നൃപശാർദൂലാ, അദ്ദേഹമാണ് ലോകങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം.
1.67.35
त्वाष्ट्री तु सवितुर्भार्या वडवारूपधारिणी ।
असूयत महाभागा सान्तरिक्षेऽस्विनावुभौ ॥ १.६७.३५ ॥
ത്വഷ്ടാവിന്റെ മകളും സവിതാവിന്റെ ഭാര്യയുമായ ആ മഹാഭാഗ്യവതി, പെൺകുതിരയുടെ രൂപം ധരിച്ച്, ആകാശത്ത് ഇരട്ട അശ്വിനീദേവന്മാരെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.36
द्वादशैवादितेः पुत्राः शक्रमुख्या नराधिप ।
तेषामवरजो विष्णुर्यत्र लोकाः प्रतिष्ठिताः ॥ १.६७.३६ ॥
അദിതിയുടെ പന്ത്രണ്ട് പുത്രന്മാർ; ശക്രൻ മുഖ്യൻ; നരാധിപാ, അവരിൽ ഇളയവൻ വിഷ്ണു — അദ്ദേഹത്തിൽ ലോകങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
1.67.37
त्रयस्त्रिंशत यत्येते देवास्तेषामहं तव ।
अन्वयं संप्रवक्ष्यामि पक्षैश्च कुलतो गणान् ॥ १.६७.३७ ॥
ഇവർ മുപ്പത്തിമൂന്ന് ദേവന്മാരാണ്; അവരുടെ വംശം, അവരുടെ പക്ഷങ്ങളും കുലങ്ങളും അനുസരിച്ചുള്ള ഗണങ്ങളോടെ ഞാൻ നിനക്ക് വിവരിക്കാം.
1.67.38
रुद्राणामपरः पक्षः साध्यानां मरुतां तथा ।
वसूनां भार्गवं विद्याद्विश्वेदेवांस्तथैव च ॥ १.६७.३८ ॥
രുദ്രന്മാരുടെ മറ്റൊരു പക്ഷം; സാധ്യന്മാരും മരുത്തുക്കളും അങ്ങനെതന്നെ; വസുക്കളുടെ ഭാർഗവൻ (ശുക്രൻ) എന്നറിയുക; വിശ്വദേവന്മാരും അപ്രകാരം തന്നെ.
1.67.39
वैनतेयस्तु गरुडो बलवानरुणस्तथा ।
बृहस्पतिश्च भगवानादित्येष्वेव गण्यते ॥ १.६७.३९ ॥
വിനതയുടെ പുത്രനായ ബലവാനായ ഗരുഡനും അരുണനും; ഭഗവാൻ ബൃഹസ്പതിയും ആദിത്യന്മാരിൽ എണ്ണപ്പെടുന്നു.
1.67.40
अश्विनौ गुह्यकान्विद्धि सर्वौषध्यस्तथा पशून् ।
एते देवगणा राजन्कीर्तितास्तेऽनुपूर्वशः ॥ १.६७.४० ॥
അശ്വിനിമാരെയും ഗുഹ്യകരെയും അറിയുക; സർവ്വൗഷധികളും പശുക്കളും അങ്ങനെതന്നെ; രാജാവേ, ഈ ദേവഗണങ്ങൾ ക്രമമനുസരിച്ച് പറയപ്പെട്ടു.
1.67.41
यान्कीर्तयित्वा मनुजः सर्वपापैः प्रमुच्यते ।
ब्रह्मणो हृदयं भित्त्वा निःसृतो भगवान्भृगुः ॥ १.६७.४१ ॥
അവരെ കീർത്തിച്ചാൽ മനുഷ്യൻ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകുന്നു. ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഹൃദയം പിളർന്ന് ഭഗവാൻ ഭൃഗു പുറത്തുവന്നു.
1.67.42
भृगोः पुत्रः कविर्विद्वाञ्छुक्रः कविसुतो ग्रहः ।
त्रैलोक्यप्राणयात्रार्थं वर्षावर्षे भयाभये।
स्वयंभुवा नियुक्तः सन्भुवनं परिधावति ॥ १.६७.४२ ॥
ഭൃഗുവിന്റെ പുത്രൻ വിദ്വാനായ കവി; കവിയുടെ പുത്രനായ ഗ്രഹം ശുക്രൻ. മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ ജീവനയാത്രയ്ക്കായി, മഴയും വരൾച്ചയും, ഭയവും അഭയവും നൽകാൻ സ്വയംഭൂ നിയോഗിച്ചവനായി അവൻ ലോകത്തിൽ ചുറ്റിസഞ്ചരിക്കുന്നു.
1.67.43
योगाचार्यो महाबुद्धिर्दैत्यानामभवद्गुरुः ।
सुराणां चापि मेधावी ब्रह्मचारी यतव्रतः ॥ १.६७.४३ ॥
മഹാബുദ്ധിമാനായ യോഗാചാര്യൻ ദൈത്യന്മാരുടെ ഗുരുവായി; ദേവന്മാർക്കും അദ്ദേഹം മേധാവിയായ ഗുരുവായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ബ്രഹ്മചാരിയും നിയതവ്രതനുമായിരുന്നു.
1.67.44
तस्मिन्नियुक्ते विधिना योगक्षेमाय भार्गवे ।
अन्यमुत्पादयामास पुत्रं भृगुरनिन्दितम् ॥ १.६७.४४ ॥
ഭാർഗവനെ (ശുക്രനെ) യോഗക്ഷേമത്തിനായി വിധിപ്രകാരം നിയോഗിച്ചശേഷം ഭൃഗു നിർദോഷനായ മറ്റൊരു പുത്രനെ ഉണ്ടാക്കി.
1.67.45
च्यवनं दीप्ततपसं धर्मात्मानं यशस्विनम् ।
यः स रोषाच्च्युतो गर्भान्मातुर्मोक्षाय भारत ॥ १.६७.४५ ॥
ദീപ്തതപസ്സുള്ള, ധർമാത്മാവും യശസ്വിയുമായ ച്യവനൻ; ഹേ ഭാരതാ, കോപത്താൽ മാതാവിന്റെ ഗർഭത്തിൽനിന്ന് മോചനത്തിനായി അദ്ദേഹം വീണുപോയി.
1.67.46
आरुषी तु मनोः कन्या तस्य पत्नी मनीषिणः ।
और्वस्तस्यां समभवदूरुं भित्त्वा महायशाः ॥ १.६७.४६ ॥
മനുവിന്റെ പുത്രിയായ ആരുഷി ആ മനീഷിയുടെ ഭാര്യയായിരുന്നു; അവളിൽ മഹായശസ്വിയായ ഔർവൻ തുട പിളർന്ന് ജനിച്ചു.
1.67.47
महातेजा महावीर्यो बाल एव गुणैर्युतः ।
ऋचीकस्तस्य पुत्रस्तु जमदग्निस्ततोऽभवत् ॥ १.६७.४७ ॥
മഹാതേജസ്വിയും മഹാവീര്യനുമായ ഋചീകൻ ബാല്യത്തിൽ തന്നെ ഗുണസമ്പന്നനായിരുന്നു; അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രനായി ജമദഗ്നി ജനിച്ചു.
1.67.48
जमदग्नेस्तु चत्वार आसन्पुत्रा महात्मनः ।
रामस्तेषां जघन्योऽभूदजघन्यैर्गुणैर्युतः।
सर्वशस्त्रेषु कुशलः क्षत्रियान्तकरो वशी ॥ १.६७.४८ ॥
മഹാത്മാവായ ജമദഗ്നിക്ക് നാല് പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു; അവരിൽ രാമൻ ഇളയവനായിരുന്നു, എങ്കിലും ഗുണങ്ങളിൽ ആരെക്കാളും താഴ്ന്നവനല്ല. അദ്ദേഹം എല്ലാ ആയുധങ്ങളിലും കുശലൻ, ക്ഷത്രിയരെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, ആത്മനിയന്ത്രണമുള്ളവൻ.
1.67.49
और्वस्यासीत्पुत्रशतं जमदग्निपुरोगमम् ।
तेषां पुत्रसहस्राणि बभूवुर्भुवि विस्तरः ॥ १.६७.४९ ॥
ഔർവന് ജമദഗ്നിയെ മുൻനിർത്തിയുള്ള നൂറു പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. അവർക്ക് ആയിരക്കണക്കിന് പുത്രന്മാർ ജനിച്ച് ഭൂമിയിൽ വ്യാപിച്ചു.
1.67.50
द्वौ पुत्रो ब्रह्मणस्त्वन्यौ ययोस्तिष्ठति लक्षणम् ।
लोके धाता विधाता च यौ स्थितौ मनुना सह ॥ १.६७.५० ॥
ബ്രഹ്മാവിന് മറ്റു രണ്ടു പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു; അവരുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു — ധാതാവും വിധാതാവും, അവർ മനുവിനോടൊപ്പം നിലകൊണ്ടു.
1.67.51
तयोरेव स्वसा देवी लक्ष्मीः पद्मगृहा शुभा ।
तस्यास्तु मानसाः पुत्रास्तुरगा व्योमचारिणः ॥ १.६७.५१ ॥
അവരിരുവരുടെയും സഹോദരി ദേവി ലക്ഷ്മി; താമരയെ ഗൃഹമാക്കിയ ശുഭ. അവളുടെ മാനസപുത്രന്മാർ ആകാശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്ന കുതിരകളാണ്.
1.67.52
वरुणस्य भार्या या ज्येष्ठा शुक्राद्देवी व्यजायत ।
तस्याः पुत्रं बलं विद्धि सुरां च सुरनन्दिनीम् ॥ १.६७.५२ ॥
വരുണന്റെ മൂത്ത ഭാര്യയായ ദേവി ശുക്രനിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു; അവളുടെ പുത്രൻ ബലനെന്നും, ദേവന്മാരെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന പുത്രി സുരയെന്നും അറിയുക.
1.67.53
प्रजानामन्नकामानामन्योन्यपरिभक्षणात् ।
अधर्मस्तत्र संजातः सर्वभूतविनाशकः ॥ १.६७.५३ ॥
ആഹാരം ആഗ്രഹിച്ച ജീവികൾ പരസ്പരം ഭക്ഷിക്കാൻ തുടങ്ങിയപ്പോൾ അവിടെ അധർമം ഉണ്ടായി; അത് എല്ലാ ജീവികളെയും നശിപ്പിക്കുന്നതാണ്.
1.67.54
तस्यापि निर्ऋतिर्भार्या नैर्ऋता येन राक्षसाः ।
घोरास्तस्यास्त्रयः पुत्राः पापकर्मरताः सदा ॥ १.६७.५४ ॥
അവന്റെ ഭാര്യ നിർറിതിയായിരുന്നു; അവളിൽ നിന്ന് നൈർറിതന്മാരും ഘോരരായ രാക്ഷസന്മാരും ജനിച്ചു. അവൾക്ക് മൂന്നു പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു; അവർ എപ്പോഴും പാപകർമങ്ങളിൽ മുഴുകിയിരുന്നു.
1.67.55
भयो महाभयश्चैव मृत्युर्भूतान्तकस्तथा ।
न तस्य भार्या पुत्रो वा कश्चिदस्त्यन्तको हि सः ॥ १.६७.५५ ॥
ഭയൻ, മഹാഭയൻ, മൃത്യു, ഭൂതാന്തകൻ എന്നിവരും അങ്ങനെതന്നെ (ജനിച്ചു). അവന് ഭാര്യയോ പുത്രനോ ആരുമില്ല; അവൻ അന്തകൻ തന്നെ.
1.67.56
काकीं श्येनीं तथा भासीं धृतराष्ट्रीं तथा शुकीम् ।
ताम्रा तु सुषुवे देवी पञ्चैता लोकविश्रुताः ॥ १.६७.५६ ॥
കാകി, ശ്യേനി, ഭാസി, ധൃതരാഷ്ട്രി, ശുകി — ഈ അഞ്ചുപേരും ലോകപ്രസിദ്ധരാണ്; ദേവി താമ്ര ഇവരെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.57
उलूकान्सुषुवे काकी श्येनी श्येनान्व्यजायत ।
भासी भासानजनयद्गृध्रांश्चैव जनाधिप ॥ १.६७.५७ ॥
കാകി മൂങ്ങകളെ പ്രസവിച്ചു; ശ്യേനി പരുന്തുകളെ; ഭാസി ഭാസങ്ങളെ; ജനാധിപാ, കഴുകന്മാരെയും.
1.67.58
धृतराष्ट्री तु हंसांश्च कलहंसांश्च सर्वशः ।
चक्रवाकांश्च भद्रा तु जनयामास सैव तु ॥ १.६७.५८ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രി ഹംസങ്ങളെയും കലഹംസങ്ങളെയും എല്ലാതരം ചക്രവാകങ്ങളെയും പ്രസവിച്ചു; ഭദ്രയും അവയെത്തന്നെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.59
शुकी च जनयामास शुकानेव यशस्विनी ।
कल्याणगुणसंपन्ना सर्वलक्षणपूजिता ॥ १.६७.५९ ॥
യശസ്വിനിയായ ശുകി തത്തകളെയാണ് പ്രസവിച്ചത്; അവൾ കല്യാണഗുണസമ്പന്നയും സർവലക്ഷണങ്ങളാൽ പൂജിതയുമായിരുന്നു.
1.67.60
नव क्रोधवशा नारीः प्रजज्ञे क्रोधसंभवाः ।
मृगी च मृगमन्दा च हरी भद्रमना अपि ॥ १.६७.६० ॥
ക്രോധവശ ക്രോധത്തിൽനിന്ന് ജനിച്ച ഒമ്പത് സ്ത്രീകളെ പ്രസവിച്ചു — മൃഗി, മൃഗമന്ദ, ഹരി, ഭദ്രമനയും.
1.67.61
मातङ्गी त्वथ शार्दूली श्वेता सुरभिरेव च ।
सर्वलक्षणसंपन्ना सुरसा चैव भामिनी ॥ १.६७.६१ ॥
പിന്നെ മാതംഗി, ശാർദൂലി, ശ്വേത, സുരഭി എന്നിവരും സർവ്വശുഭലക്ഷണങ്ങളോടു കൂടിയ സുരസ എന്ന ഭാമിനിയും ജനിച്ചു.
1.67.62
अपत्यं तु मृगाः सर्वे मृग्या नरवरोत्तम ।
ऋक्षाश्च मृगमन्दायाः सृमराश्च परंतप ॥ १.६७.६२ ॥
നരശ്രേഷ്ഠാ, മൃഗിയുടെ സന്താനങ്ങൾ എല്ലാം മൃഗങ്ങൾ; മൃഗമന്ദയുടെ സന്താനങ്ങൾ കരടികളും സൃമരങ്ങളും. ശത്രുതാപകാ!
1.67.63
ततस्त्वैरावतं नागं जज्ञे भद्रमनाः सुतम् ।
ऐरावतः सुतस्तस्या देवनागो महागजः ॥ १.६७.६३ ॥
പിന്നെ ഭദ്രമന ഐരാവതം എന്ന നാഗഗജത്തെ പുത്രനായി പ്രസവിച്ചു; ആ ഐരാവതൻ അവളുടെ പുത്രനും ദേവനാഗവും മഹാഗജവുമാകുന്നു.
1.67.64
हर्याश्च हरयोऽपत्यं वानराश्च तरस्विनः ।
गोलाङ्गूलांश्च भद्रं ते हर्याः पुत्रान्प्रचक्षते ॥ १.६७.६४ ॥
ഹര്യയുടെ സന്താനങ്ങൾ ഹരികൾ; വേഗമുള്ള വാനരങ്ങളും. നിനക്ക് ശുഭം — ഗോലാംഗൂലങ്ങളെയും ഹര്യയുടെ പുത്രന്മാർ എന്നു പറയുന്നു.
1.67.65
प्रजज्ञे त्वथ शार्दूली सिंहान्व्याग्राननेकशः ।
द्वीपिनश्च महासत्वान्सर्वानेव न सशंयः ॥ १.६७.६५ ॥
പിന്നെ ശാർദൂലി നിരവധി സിംഹങ്ങളെയും വ്യാഘ്രങ്ങളെയും പ്രസവിച്ചു; മഹാബലരായ പുള്ളിപ്പുലികളും എല്ലാം — ഇതിൽ സംശയമില്ല.
1.67.66
मातङ्ग्यपि च मातङ्गानपत्यानि नराधिप ।
दिशां गजं तु श्वेताख्यं श्वेताऽजनयदाशुगम् ॥ १.६७.६६ ॥
നരാധിപാ, മാതംഗിയും ആനകളെ പ്രസവിച്ചു; ശ്വേത ദിക്ഗജങ്ങളിൽ ശ്വേതൻ എന്ന വേഗമുള്ള ആനയെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.67
तथा दुहितरौ राजन्सुरभिर्वै व्यजायत ।
रोहिणी चैव भद्रं ते गन्धर्वी तु यशस्विनी ॥ १.६७.६७ ॥
രാജാവേ, അതുപോലെ സുരഭി രണ്ടു പുത്രിമാരെ പ്രസവിച്ചു — രോഹിണിയും യശസ്വിനിയായ ഗന്ധർവിയും. നിനക്ക് മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.
1.67.68
विमलामपि भद्रं ते अनलामपि भारत ।
रोहिण्यां जज्ञिरे गावो गन्धर्व्यां वाजिनः सुताः ॥ १.६७.६८ ॥
ഭാരതാ, നിനക്ക് മംഗളം. രോഹിണിയിൽ നിന്ന് വിമലയും അനലയും ജനിച്ചു — പശുക്കൾ ജനിച്ചു; ഗന്ധർവിയിൽ നിന്ന് കുതിരകൾ പുത്രന്മാരായി ജനിച്ചു.
1.67.69
इरायाः कन्यका जातास्तिस्रः कमललोचनाः ।
वनस्पतीनां वृक्षाणां वीरुधां चैव मातरः ॥ १.६७.६९ ॥
ഇരയ്ക്ക് താമരക്കണ്ണുള്ള മൂന്നു പുത്രിമാർ ജനിച്ചു; അവർ വനസ്പതികൾക്കും വൃക്ഷങ്ങൾക്കും വള്ളികൾക്കും മാതാക്കളായി.
1.67.70
लतारुहे च द्वे प्रोक्ते वीरुधां चैव ताः स्मृताः ।
गृह्णन्ति ये विना पुष्पं फलानि तरवः पृथक् ॥ १.६७.७० ॥
ലതയും രുഹയും എന്ന രണ്ടുപേർ വള്ളികളുടെ മാതാക്കളെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. പൂവില്ലാതെ വെവ്വേറെ ഫലങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്ന വൃക്ഷങ്ങൾ —
1.67.71
लतासुतास्ते विज्ञेयास्तानेवाहुर्वनस्पतीन् ।
पुष्पैः फलग्रहान्वृक्षान्रुहायाः प्रसवं विदुः ॥ १.६७.७१ ॥
അവരെ വള്ളികളുടെ മക്കളെന്ന് അറിയണം; അവരെത്തന്നെ വനസ്പതികളെന്ന് വിളിക്കുന്നു. പൂക്കളിലൂടെ ഫലങ്ങൾ നൽകുന്ന വൃക്ഷങ്ങളെ രുഹയുടെ സന്തതികളെന്ന് അറിയണം.
1.67.72
लतागुल्मानि वृक्षाश्च त्वक्सारतृणजन्तवः ।
वीरुधो याः प्रजास्तस्यास्तत्र वंशः समाप्यते ॥ १.६७.७२ ॥
വള്ളികൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ, വൃക്ഷങ്ങൾ, തൊലിസാരമുള്ളവ, പുല്ലുകൾ, ജീവികൾ; അവളുടെ സന്തതിയായ വള്ളികൾ — ഇവിടെ അവളുടെ വംശം അവസാനിക്കുന്നു.
1.67.73
सप्तपिम्डफलान्वृक्षाननलापि व्यजायत ॥ १.६७.७३ ॥
അനലയും ഏഴ് കുലകളുള്ള ഫലങ്ങൾ നൽകുന്ന വൃക്ഷങ്ങളെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.74
अनलायाः शुकी पुत्री कंकस्तु सुरसासुतः ।
अरुणस्य भार्या श्येनी तु वीर्यवन्तौ महाबलौ ॥ १.६७.७४ ॥
അനലയുടെ മകൾ ശുകി; സുരസയുടെ പുത്രനാണ് കങ്കൻ. അരുണന്റെ ഭാര്യ ശ്യേനി; അവർ ഇരുവരും വീര്യവാന്മാരും മഹാബലവാന്മാരുമാണ്.
1.67.75
संपातिं जनयामास वीर्यवन्तं जटायुषम् ।
सुरसाऽजनयन्नागान्कद्रूः पुत्रांस्तु पन्नगान् ॥ १.६७.७५ ॥
ശുകി വീര്യവാനായ സമ്പാതിയെയും ജടായുവിനെയും പ്രസവിച്ചു. സുരസ നാഗങ്ങളെ പ്രസവിച്ചു; കദ്രു പുത്രന്മാരായി പന്നഗങ്ങളെ പ്രസവിച്ചു.
1.67.76
द्वौ पुत्रौ विनतायास्तु विख्यातौ गरुडारुणौ ।
इत्येष सर्वभूतानां महतां मनुजाधिप।
प्रभवः कीर्तितः सम्यङ्मया मतिमतां वर ॥ १.६७.७६ ॥
വിനതയ്ക്ക് ഗരുഡനും അരുണനും എന്ന രണ്ട് പ്രസിദ്ധ പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു. മനുജാധിപാ, ബുദ്ധിമാന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠാ, ഇപ്രകാരം സകല ഭൂതങ്ങളുടെയും മഹാന്മാരുടെയും ഉത്ഭവം ഞാൻ വേണ്ടവിധം വിവരിച്ചു.
1.67.77
यं श्रुत्वा पुरुषः सम्यङ्मुक्तो भवति पाप्मनः ।
सर्वज्ञतां च लभते रतिमग्र्यां च विन्दति ॥ १.६७.७७ ॥
ഇത് കേട്ട മനുഷ്യൻ പാപത്തിൽനിന്ന് പൂർണമായി മോചിതനാകുന്നു; സർവജ്ഞത നേടുന്നു, ഉത്തമമായ ആനന്ദവും പ്രാപിക്കുന്നു.