Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 1.76

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

1.76.1

ययातिः स्वपुरं प्राप्य महेन्द्रपुरसंनिभम् ।
प्रविश्यान्तःपुरं तत्र देवयानीं न्यवेशयत् ॥ १.७६.१ ॥

ଯଯାତି ନିଜ ନଗରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯାହା ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁରୀ ସଦୃଶ ଥିଲା। ଅନ୍ତଃପୁରରେ ପ୍ରବେଶ କରି ସେଠାରେ ଦେବଯାନୀଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କଲେ।

1.76.2

देवयान्याश्चानुमते सुतां तां वृषपर्वणः ।
अशोकवनिकाभ्याशे गृहं कृत्वा न्यवेशयत् ॥ १.७६.२ ॥

ଦେବଯାନୀଙ୍କ ସମ୍ମତିରେ, ବୃଷପର୍ବାଙ୍କ ସେହି କନ୍ୟା ପାଇଁ ଅଶୋକବାଟିକା ନିକଟରେ ଗୃହ ନିର୍ମାଣ କରି ତାଙ୍କୁ ସେଠାରେ ରଖିଲେ।

1.76.3

वृतां दासीसहस्रेण शर्मिष्ठां वार्षपर्वणीम् ।
वासोभरन्नपानैश्च संविभज्य सुसत्कृताम् ॥ १.७६.३ ॥

ହଜାର ଦାସୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ବୃଷପର୍ବାଙ୍କ କନ୍ୟା ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର, ଅନ୍ନ ଓ ପାନୀୟ ବଣ୍ଟି ଭଲଭାବେ ସମ୍ମାନିତ କରାଗଲା।

1.76.4

देवयान्या तु सहितः स नृपो नहुषात्मजः ।
प्रीत्या परमया युक्तो मुमुदे शाश्वतीः समाः ॥ १.७६.४ ॥

ନହୁଷଙ୍କ ପୁତ୍ର ସେହି ରାଜା ଦେବଯାନୀଙ୍କ ସହିତ ପରମ ପ୍ରୀତିରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ବହୁ ବର୍ଷ ଆନନ୍ଦ କଲେ।

1.76.5

अशोकवनिकामध्ये देवयानी समागता ।
शर्मिष्ठया सा क्रीडित्वा रमणीये मनोरमे ॥ १.७६.५ ॥

ଅଶୋକବାଟିକା ମଧ୍ୟରେ ଦେବଯାନୀ ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କ ସହିତ ମିଳିତ ହେଲେ; ସେହି ରମଣୀୟ ମନୋହର ସ୍ଥାନରେ ସେ କ୍ରୀଡ଼ା କଲେ।

1.76.6

तत्रैव तां तु निर्दिश्य राज्ञा सह ययौ गृहम् ।
एवमेव सह प्रीत्या बहु कालं मुमोद च ॥ १.७६.६ ॥

ସେଠାରେ ହିଁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖାଇ ରାଜାଙ୍କ ସହିତ ଗୃହକୁ ଗଲେ; ଏହିପରି ପ୍ରୀତିରେ ସାଥିରେ ରହି ବହୁକାଳ ଆନନ୍ଦ କଲେ।

1.76.7

विजहार बहूनब्दान्देववन्मुदितः सुखी ॥ १.७६.७ ॥

ସେ ଦେବତାଙ୍କ ପରି ଆନନ୍ଦିତ ଓ ସୁଖୀ ହୋଇ ବହୁ ବର୍ଷ ବିହାର କଲେ।

1.76.8

ऋतुकाले तु संप्राप्ते देवयानी वराङ्गना ।
लेभे गर्भं प्रथमतः कुमारं च व्यजायत ॥ १.७६.८ ॥

ଋତୁକାଳ ଆସିବାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ନାରୀ ଦେବଯାନୀ ପ୍ରଥମେ ଗର୍ଭଧାରଣ କଲେ ଏବଂ ଏକ ପୁତ୍ର ପ୍ରସବ କଲେ।

1.76.9

गते वर्षसहस्रे तु शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी ।
ददर्श यौवनं प्राप्ता ऋतुं सा चान्वचिन्तयत् ॥ १.७६.९ ॥

ହଜାର ବର୍ଷ ବିତିଗଲେ ଶର୍ମିଷ୍ଠା ଯୌବନ ପାଇଲେ ଏବଂ ନିଜର ଋତୁକାଳ ଆସିଥିବା ଦେଖି ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।

1.76.10

शुद्धा स्नाता तु शर्मिष्ठा सर्वालङ्कारशोभिता ।
अशोकशाखामालम्ब्य सुपुष्पस्तबकैर्वृताम् ॥ १.७६.१० ॥

ଶୁଦ୍ଧ ଓ ସ୍ନାତା ଶର୍ମିଷ୍ଠା ସମସ୍ତ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତା ହୋଇ ଫୁଲଗୁଚ୍ଛରେ ଭରା ଅଶୋକ ଶାଖା ଧରି ଠିଆ ହେଲେ।

1.76.11

आदर्शे मुखमुद्वीक्ष्य भर्तुर्दर्शनलालसा ।
शोकमोहसमाविष्टा वचनं चेदमब्रवीत् ॥ १.७६.११ ॥

ଦର୍ପଣରେ ନିଜ ମୁଖ ଦେଖି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଲାଳସାରେ, ଶୋକ ଓ ମୋହରେ ଆବୃତା ହୋଇ ସେ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

1.76.12

अशोक शोकापनुद शोकोपहतचेतसाम् ।
त्वन्नामानं कुरुष्वाद्य प्रियसंदर्शनेन माम्।
एवमुक्तवती सा तु शर्मिष्ठा पुनरब्रवीत् ॥ १.७६.१२ ॥

"ହେ ଅଶୋକ, ଶୋକ ଦୂରକାରୀ! ଶୋକରେ ପୀଡ଼ିତ ମନର ଶୋକ ହରଣକାରୀ, ଆଜି ପ୍ରିୟଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ମୋତେ ତୁମ ନାମ ଉପଯୁକ୍ତ କର।" ଏପରି କହି ଶର୍ମିଷ୍ଠା ପୁଣି କହିଲେ।

1.76.13

ऋतुकालश्च संप्राप्तो न च मेऽस्ति वृतः पतिः ।
किं प्राप्तं किं नु कर्तव्यं किं वा कृत्वा सुखं भवेत् ॥ १.७६.१३ ॥

ଋତୁକାଳ ଆସିଛି, କିନ୍ତୁ ମୋର ବରଣ କରାଯାଇଥିବା ସ୍ୱାମୀ ନାହାଁନ୍ତି। ମୁଁ କ'ଣ ପାଇଲି? ଏବେ କ'ଣ କରିବା ଉଚିତ? କ'ଣ କଲେ ସୁଖ ହେବ?

1.76.14

देवयानी प्रजाताऽसौ वृथाऽहं प्राप्तयौवना ।
यथा तया वृतो भर्ता तथैवाहं वृणोमि तम् ॥ १.७६.१४ ॥

ଦେବଯାନୀ ସନ୍ତାନ ପ୍ରସବ କରିଛି; ମୁଁ ଯୌବନ ପାଇ ମଧ୍ୟ ବୃଥା ରହିଛି। ସେ ଯେପରି ସ୍ୱାମୀ ବରଣ କରିଥିଲା, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସେ ପରି ତାଙ୍କୁ ବରଣ କରୁଛି।

1.76.15

राज्ञा पुत्रफलं देयमिति मे निश्चिता मतिः ।
अपीदानीं स धर्मात्मा ईयान्मे दर्शनं रहः ॥ १.७६.१५ ॥

ରାଜା ପୁତ୍ରଫଳ ଦେବା ଉଚିତ, ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ମତ। ଏବେ ମଧ୍ୟ ସେହି ଧର୍ମାତ୍ମା ନିର୍ଜନରେ ମୋତେ ଦର୍ଶନ ଦେଉନ୍ତୁ।

1.76.16

केशैर्बध्या तु राजानं याचेऽहं सदृशं पतिम् ।
स्पृहेदिदं देवयानी पुत्रमीक्ष्य पुनःपुनः।
क्रीडन्नन्तःपुरे तस्याः क्वचित्क्षणमवाप्य च ॥ १.७६.१६ ॥

କେଶ ବାନ୍ଧି ମୁଁ ରାଜାଙ୍କୁ ମୋ ଯୋଗ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ ମାଗୁଛି। ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଖେଳୁଥିବା ଏହି ପୁତ୍ରକୁ ବାରମ୍ବାର ଦେଖି ଦେବଯାନୀ ଲୋଭ କରୁ; ଓ ସେ ତାହାକୁ କ୍ଷଣେ ପାଉ।

1.76.17

अथ निष्क्रम्य राजाऽसौ तस्मिन्काले यदृच्छया ।
अशोकवनिकाभ्याशे शर्मिष्ठां प्राप तिष्ठतीम् ॥ १.७६.१७ ॥

ସେତେବେଳେ ସେ ରାଜା ବାହାରକୁ ଆସି, ଆକସ୍ମିକ ଭାବେ ଅଶୋକ-ଉଦ୍ୟାନ ନିକଟରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

1.76.18

तमेकं रहिते दृष्ट्वा शर्मिष्ठा चारुहासिनी ।
प्रत्युद्गम्याञ्जलिं कृत्वा राजानं वाक्यमब्रवीत् ॥ १.७६.१८ ॥

ତାଙ୍କୁ ନିର୍ଜନରେ ଏକୁଟିଆ ଦେଖି ସୁନ୍ଦର ହସୁଥିବା ଶର୍ମିଷ୍ଠା ଆଗକୁ ଆସି, ଅଞ୍ଜଳି କରି ରାଜାଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।

1.76.19

सोमस्येन्द्रस्य विष्णोर्वा यमस्य वरुणस्य वा ।
तव वा नाहुष गृहे कः स्त्रियं द्रष्टुमर्हति ॥ १.७६.१९ ॥

ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ଯମ, ବରୁଣ ବା ତୁମ୍ଭର — ହେ ନହୁଷପୁତ୍ର, ତୁମ୍ଭ ଗୃହରେ କିଏ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଦେଖିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ?

1.76.20

रूपाभिजनशीलैर्हि त्वं राजन्वेत्थ मां सदा ।
सा त्वां याचे प्रसाद्याहमृतुं देहि नराधिप ॥ १.७६.२० ॥

ହେ ରାଜନ୍, ରୂପ, କୁଳ ଓ ଶୀଳ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମୋତେ ସଦା ଜାଣ। ତୁମକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି ମୁଁ ଯାଚନା କରୁଛି — ହେ ନରାଧିପ, ମୋତେ ଋତୁଦାନ ଦିଅ।

1.76.21

वेद्मि त्वां शीलसंपन्नां दैत्यकन्यामनिन्दिताम् ।
रूपं च ते न पश्यामि सूच्यग्रमपि निन्दितम् ॥ १.७६.२१ ॥

ତୁମେ ଶୀଳସମ୍ପନ୍ନା, ଦୈତ୍ୟକନ୍ୟା ଓ ନିର୍ଦୋଷା ବୋଲି ମୁଁ ଜାଣେ; କିନ୍ତୁ ସୂଚିର ଅଗ୍ରଭାଗ ପରିମାଣ ମଧ୍ୟ ନିନ୍ଦନୀୟ ତୁମ ରୂପ ମୁଁ ଦେଖେ ନାହିଁ।

1.76.22

तदाप्रभृति दृष्ट्वा त्वां स्मराम्यनिशमुत्तमे ।
अब्रवीदुशना काव्यो देवयानीं यदाऽवहम्।
नेयमाह्वयितव्या ते शयने वार्षपर्वणी ॥ १.७६.२२ ॥

ସେଦିନଠାରୁ ତୁମକୁ ଦେଖି ମୁଁ ନିରନ୍ତର ସ୍ମରଣ କରେ, ହେ ଉତ୍ତମା। ଦେବଯାନୀକୁ ମୁଁ ଆଣିଥିବା ବେଳେ କବିପୁତ୍ର ଉଶନା କହିଥିଲେ: 'ଶଯ୍ୟାରେ ତୁମେ ଏହି ବୃଷପର୍ବାର କନ୍ୟାକୁ ଡାକିବ ନାହିଁ।'

1.76.23

देवयान्याः प्रियं कृत्वा शर्मिष्ठामपि पोषय ॥ १.७६.२३ ॥

ଦେବଯାନୀଙ୍କର ପ୍ରିୟ କରି ଶର୍ମିଷ୍ଠାକୁ ମଧ୍ୟ ପୋଷଣ କର।

1.76.24

न नर्मयुक्तमनृतं हिनस्ति ।
न स्त्रीषु राजन्न विवाहकाले।
प्राणात्यये सर्वधनापहारे ।
पञ्चानृतान्याहुरपातकानि ॥ १.७६.२४ ॥

ପରିହାସରେ କୁହାଯାଇଥିବା ମିଥ୍ୟା କ୍ଷତି କରେ ନାହିଁ; ହେ ରାଜନ୍, ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି, ବିବାହ ସମୟରେ, ପ୍ରାଣସଙ୍କଟରେ, ସର୍ବଧନ ଅପହରଣରେ — ଏହି ପାଞ୍ଚ ମିଥ୍ୟାକୁ ନିଷ୍ପାପ କୁହାଯାଏ।

1.76.25

पृष्टं तु साक्ष्ये प्रवदन्तमन्यथा ।
वदन्ति मिथ्या पतितं नरेन्द्र।
एकार्थतायां तु समाहितायां ।
मिथ्या वदन्तं ह्यनृतं हिनस्ति ॥ १.७६.२५ ॥

ସାକ୍ଷ୍ୟରେ ପଚରାଗଲେ ଅନ୍ୟଥା କହିଲେ, ହେ ନରେନ୍ଦ୍ର, ତାକୁ ମିଥ୍ୟାବାଦୀ ଓ ପତିତ କୁହାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ବିଷୟ ଏକ ଓ ମନ ସମାହିତ ଥିଲେ, ମିଥ୍ୟା କହୁଥିବା ଲୋକକୁ ମିଥ୍ୟା ହିଁ ନଷ୍ଟ କରେ।

1.76.26

अनृतं नानृतं स्त्रीषु परिहासविवाहयोः ।
आत्मप्राणार्थघाते च तदेवोत्तमतां व्रजेत् ॥ १.७६.२६ ॥

ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହିତ, ପରିହାସରେ ଓ ବିବାହରେ କୁହାଯାଇଥିବା ମିଥ୍ୟା ମିଥ୍ୟା ନୁହେଁ। ନିଜ ପ୍ରାଣ ବା ଧନ ନଷ୍ଟ ହେବାର ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ସେହି ମିଥ୍ୟା ଉତ୍ତମ ହୋଇଯାଏ।

1.76.27

राजा प्रमाणं भूतानां स नश्येत मृषा वदन् ।
अर्थकृच्छ्रमपि प्राप्य न मिथ्या कर्तुमुत्सहे ॥ १.७६.२७ ॥

ରାଜା ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରମାଣ। ମିଥ୍ୟା କହିଲେ ସେ ନଷ୍ଟ ହେବ। ଧନସଙ୍କଟରେ ପଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ମିଥ୍ୟା କରିବାକୁ ସାହସ କରିବି ନାହିଁ।

1.76.28

समावेतौ मतो राजन्पतिः सख्याश्च यः पतिः ।
समं विवाहमित्याहुः सख्या मेऽसि वृतः पतिः ॥ १.७६.२८ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ସଖୀର ସ୍ୱାମୀ ଓ ଯେ ସ୍ୱାମୀ, ଦୁହିଁଙ୍କୁ ସମାନ ମନାଯାଏ। ବିବାହକୁ ସମାନ କୁହାଯାଏ; ମୋ ସଖୀର ସ୍ୱାମୀ ରୂପେ ତୁମେ ମୋ ଦ୍ୱାରା ବୃତ ହୋଇଛ।

1.76.29

सह दत्तास्मि काव्येन देवयान्या मनीषिणा ।
पूज्या पोषयितव्येति न मृषा कर्तुमर्हसि ॥ १.७६.२९ ॥

ମୁଁ ମନୀଷୀ କାବ୍ୟ ସହିତ, ଦେବଯାନୀ ସହିତ ଦତ୍ତା ହୋଇଛି। ମୁଁ ପୂଜନୀୟା ଓ ପୋଷଣୀୟା; ତେଣୁ ତୁମେ ମିଥ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

1.76.30

सुवर्णमणिमुक्तानि वस्त्राण्याभरणानि च ।
याचितॄणां ददासि त्वं गोभूम्यादीनि यानि च ॥ १.७६.३० ॥

ସୁନା, ମଣି, ମୁକ୍ତା, ବସ୍ତ୍ର, ଅଳଙ୍କାର ଏବଂ ଗାଈ, ଭୂମି ପ୍ରଭୃତି ଯାହା କିଛି ଅଛି, ତାହା ତୁମେ ଯାଚକମାନଙ୍କୁ ଦିଅ।

1.76.31

बहिःस्थं दानमित्युक्तं न शरीराश्रितं नृप ।
दुष्करं पुत्रदानं च आत्मदानं च दुष्करम् ॥ १.७६.३१ ॥

ବାହାରର ବସ୍ତୁର ଦାନକୁ ହିଁ ଦାନ କୁହାଯାଇଛି, ଶରୀରଆଶ୍ରିତ ନୁହେଁ, ହେ ରାଜନ୍। ପୁତ୍ରଦାନ କଷ୍ଟକର; ଆତ୍ମଦାନ ଆହୁରି କଷ୍ଟକର।

1.76.32

शरीरदानात्तत्सर्वं दत्तं भवति मारिष ।
यस्य यस्य यथा कामस्तस्य तस्य ददाम्यहम् ॥ १.७६.३२ ॥

ଶରୀରଦାନ ଦ୍ୱାରା ତାହା ସବୁ ଦତ୍ତ ହୋଇଯାଏ, ହେ ମାରିଷ। ଯାହାର ଯେପରି ଇଚ୍ଛା, ତାହାକୁ ମୁଁ ସେପରି ଦିଏ।

1.76.33

इत्युक्त्वा नगरे राजंस्त्रिकालं घोषितं त्वया ।
त्वयोक्तमनृतं राजन्वृथा घोषितमेव वा।
तत्सत्यं कुरु राजेन्द्र यथा वैश्रवणस्तथा ॥ १.७६.३३ ॥

ଏହା କହି, ହେ ରାଜନ୍, ନଗରରେ ତୁମେ ତିନିଥର ଘୋଷଣା କରାଇଥିଲ। ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ କହିଥିବା ମିଥ୍ୟା, କିମ୍ବା ବୃଥା ଘୋଷିତ ହୋଇଥିଲା। ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ପରି ତାହାକୁ ସତ୍ୟ କର।

1.76.34

दातव्यं याचमानेभ्य इति मे व्रतमाहितम् ।
त्वं च याचसि मां कामं ब्रूहि किं करवाणि ते ॥ १.७६.३४ ॥

ଯାଚକମାନଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ୍, ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ। ତୁମେ ମଧ୍ୟ ମୋ ପାଖରେ ମାଗୁଛ। କୁହ, ତୁମ ଇଚ୍ଛା କ'ଣ, ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ କ'ଣ କରିବି?

1.76.35

धनं वा यदि वा किंचिद्राज्यं वाऽपि शुचिस्मिते ।
अधर्मात्पाहि मां राजन्धर्मं च प्रतिपादय ॥ १.७६.३५ ॥

ଧନ ହେଉ କିମ୍ବା କିଛି ଅନ୍ୟ, କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ହେଉ, ହେ ଶୁଚିସ୍ମିତା। ହେ ରାଜନ୍, ମୋତେ ଅଧର୍ମରୁ ରକ୍ଷା କର ଏବଂ ଧର୍ମ ସ୍ଥାପନ କର।

1.76.36

नान्यं वृणे पुत्रकामा पुत्रात्परतरं न च ।
त्वत्तोऽपत्यवती लोके चरेयं धर्ममुत्तमम् ॥ १.७६.३६ ॥

ପୁତ୍ରକାମିନୀ ମୁଁ ଅନ୍ୟ କିଛି ବରଣ କରେ ନାହିଁ; ପୁତ୍ରଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କିଛି ନାହିଁ। ତୁମଠାରୁ ସନ୍ତାନ ପାଇ ମୁଁ ଜଗତରେ ଉତ୍ତମ ଧର୍ମ ଆଚରଣ କରିପାରିବି।

1.76.37

त्रय एवाधना राजन्भार्या दासस्तथा सुतः ।
यत्ते समधिगच्छन्ति यस्यैते तस्य तद्धनम् ॥ १.७६.३७ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଭାର୍ଯ୍ୟା, ଦାସ ଓ ପୁତ୍ର — ଏହି ତିନିଜଣଙ୍କର ନିଜର ଧନ ନାହିଁ। ସେମାନେ ଯାହା ପାଆନ୍ତି ତାହା ଯାହାର ସେମାନେ, ତାହାରି ଧନ।

1.76.38

पुत्रार्थं भर्तृपोषार्थं स्त्रियः सृष्टाः स्वयंभुवा ।
अपतिर्वापि या कन्या अनपत्या च या भवेत्।
तासां जन्म वृथा लोके गतिस्तासां न विद्यते ॥ १.७६.३८ ॥

ସ୍ୱୟଂଭୁ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ଓ ସ୍ୱାମୀ ପୋଷଣ ନିମନ୍ତେ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ସ୍ୱାମୀହୀନା କନ୍ୟା ବା ସନ୍ତାନହୀନା ସ୍ତ୍ରୀର ଜନ୍ମ ଜଗତରେ ବୃଥା; ସେମାନଙ୍କର ଗତି ନାହିଁ।

1.76.39

देवयान्या भुजिष्याऽस्मि वश्या च तव भार्गवी ।
सा चाहं च त्वया राजन्भजनीये भजस्व माम् ॥ १.७६.३९ ॥

ମୁଁ ଦେବଯାନୀଙ୍କ ଦାସୀ; ଭାର୍ଗବୀ (ଦେବଯାନୀ) ଆପଣଙ୍କ ବଶରେ। ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଓ ମୁଁ ଉଭୟ ଆପଣଙ୍କ ଭୋଗ୍ୟ; ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।

1.76.40

एवमुक्तस्तु राजा स तथ्यमित्यभिजज्ञिवान् ।
पूजयामास शर्मिष्ठां धर्मं च प्रत्यपादयत् ॥ १.७६.४० ॥

ଏପରି କୁହାଗଲେ ରାଜା ତାହାକୁ ସତ୍ୟ ବୋଲି ବୁଝିଲେ; ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ ଏବଂ ଧର୍ମ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିପାଦନ କଲେ।

1.76.41

स समागम्य शर्मिष्ठां यथा काममवाप्य च ।
अन्योन्यं चाभिसंपूज्य जग्मतुस्तौ यथागतम् ॥ १.७६.४१ ॥

ସେ ଶର୍ମିଷ୍ଠାଙ୍କ ସହ ମିଳିତ ହୋଇ, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ତାଙ୍କୁ ପାଇ, ପରସ୍ପରକୁ ସମ୍ମାନ କରି, ଦୁହେଁ ଯେଉଁ ପଥରେ ଆସିଥିଲେ ସେହି ପଥରେ ଫେରିଗଲେ।

1.76.42

तस्मिन्समागमे सुभ्रूः शर्मिष्ठा चारुहासिनी ।
लेभे गर्भं प्रथमतस्तस्मान्नृपतिसत्तमात् ॥ १.७६.४२ ॥

ସେହି ସମାଗମରେ ସୁନ୍ଦର ଭ୍ରୂ ଓ ମଧୁର ହସ ଥିବା ଶର୍ମିଷ୍ଠା ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜାଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରଥମେ ଗର୍ଭ ଧାରଣ କଲେ।

1.76.43

प्रयज्ञे च ततः काले राजन्राजीवलोचना ।
कुमारं देवगर्भाभं राजीवनिभलोचनम् ॥ १.७६.४३ ॥

ତା'ପରେ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ, ହେ ରାଜନ୍, କମଳନୟନା (ଶର୍ମିଷ୍ଠା) ଦେବଗର୍ଭ ସଦୃଶ ତେଜସ୍ୱୀ, କମଳ ନୟନବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ପୁତ୍ରକୁ ପ୍ରସବ କଲେ।