Mahābhārata · Adhyāya 1.85
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
1.85.1
चरन्गृहस्थः कथमेति धर्मान्कथं भिक्षुः कथमाचार्यकर्मा ।
वानप्रस्थः सत्पथे सन्निविष्टो
बहून्यस्मिन्संप्रति वेदयन्ति ॥ १.८५.१ ॥
¿Cómo alcanza el cabeza de familia los dharmas? ¿Cómo el mendicante, y cómo quien tiene como oficio la enseñanza? El morador del bosque firmemente en el sendero verdadero: muchos hablan hoy sobre este asunto.
1.85.2
आहूताध्यायी गुरुकर्मस्वचोद्यः ।
पूर्वोत्थायी चरमं चोपशायी।
मृदुर्दान्तो धृतिमानप्रमत्तः ।
स्वाध्याशीलः सिध्यति ब्रह्मचारी ॥ १.८५.२ ॥
El estudiante célibe que estudia cuando es llamado, cumple las tareas del maestro sin necesitar que se le inste, se levanta el primero y descansa el último, es gentil, dominado, firme, vigilante y dedicado al estudio de sí mismo: tal brahmacārin alcanza la perfección.
1.85.3
धर्मागतं प्राप्य धनं यजेत ।
दद्यात्सदैवातिथीन्भोजयेच्च।
अनाददानश्च परैरदत्तं ।
सैषा गृहस्थोपनिषत्पुराणी ॥ १.८५.३ ॥
Habiendo obtenido riqueza adquirida por medios justos, debe ofrecer sacrificios, dar siempre y alimentar a los huéspedes, y no aceptar lo que otros no den: esta es la antigua doctrina secreta del cabeza de familia.
1.85.4
स्ववीर्यजीवी वृजिनान्निवृत्तो ।
दाता परेभ्यो न परोपतापी।
तादृङ्मुनिः सिद्धिमुपैति मुख्यां ।
वसन्नरण्ये नियताहारचेष्टः ॥ १.८५.४ ॥
El sabio que vive de su propio esfuerzo, se ha apartado del mal, da a otros y no atormenta a nadie, morando en el bosque con dieta y conducta reguladas, alcanza la perfección suprema.
1.85.5
अशिल्पजीवी गुणवांश्चैव नित्यं ।
जितेन्द्रियः सर्वतो विप्रयुक्तः।
अनोकशायी लघुरल्पप्रसार-
श्चरन्देशानेकचरः स भिक्षुः ॥ १.८५.५ ॥
Aquel que no vive de un oficio, es siempre virtuoso, ha conquistado sus sentidos, está desapegado en todo, duerme sin casa, es ligero y de pocas necesidades, y vaga solo por muchas tierras: ese es el mendicante.
1.85.6
रात्र्या यया वाऽभिजिताश्च लोका ।
भवन्ति कामाभिजिताः सुखाश्च।
तामेव रात्रिं प्रयतेत विद्वा-
नरण्यसंस्थो भवितुं यतात्मा ॥ १.८५.६ ॥
Por la noche mediante la cual los mundos son conquistados, o quienes son conquistados por el deseo se vuelven felices, para esa misma noche debe esforzarse el sabio, para ser uno que habita en el bosque, con el alma dominada.
1.85.7
दशैव पूर्वान्दश चापरांश्च ।
ज्ञातीनथात्मानमथैकविंशम्।
अरण्यवासी सुकृते दधाति ।
विमुच्यारण्ये स्वशरीरधातून् ॥ १.८५.७ ॥
Diez antepasados y diez descendientes, luego los parientes y a sí mismo como el vigésimo primero, el morador del bosque los establece en una acción meritoria, habiendo liberado en el bosque los elementos de su propio cuerpo.
1.85.8
कतिस्विदेव मुनयः कति मौनानि चाप्युत ।
भवन्तीति तदाचक्ष्व श्रोतुमिच्छामहे वयम् ॥ १.८५.८ ॥
¿Cuántos sabios hay, y cuántos silencios también existen? Dínoslo, deseamos escucharlo.
1.85.9
अरण्ये वसतो यस्य ग्रामो भवति पृष्ठतः ।
ग्रामे वा वसतोऽरण्यं स मुनिः स्याज्जनाधिप ॥ १.८५.९ ॥
Aquel para quien, habitando en el bosque, la aldea queda atrás, o que, habitando en la aldea, el bosque queda atrás, ese sería un sabio, oh señor de los hombres.
1.85.10
कथंस्विद्वसतोऽरण्ये ग्रामो भवति पृष्ठतः ।
ग्रामे वा वसतोऽरण्यं कथं भवति पृष्ठतः ॥ १.८५.१० ॥
¿Cómo, pues, está la aldea detrás de quien habita en el bosque, o cómo está el bosque detrás de quien habita en la aldea?
1.85.11
न ग्राम्यमुपयुञ्जीत य आरण्यो मुनिर्भवेत् ।
तथास्य वसतोऽरण्ये ग्रामो भवति पृष्ठतः ॥ १.८५.११ ॥
Quien sea un sabio del bosque no debe disfrutar de los placeres mundanos de la aldea; así, para quien habita en el bosque, la aldea queda atrás.
1.85.12
अनग्निरनिकेतश्चाप्यगोत्रचरणो मुनिः ।
कौपीनाच्छादनं यावत्तावदिच्छेच्च चीवरम् ॥ १.८५.१२ ॥
Sin fuego y sin hogar, el sabio que vaga libre de vínculos de linaje debe desear solo tanta tela como cubra su taparrabos.
1.85.13
यावत्प्राणाभिसन्धानं तावदिच्छेच्च भोजनम् ।
तथाऽस्य वसतो ग्रामेऽरण्यं भवति पृष्ठतः ॥ १.८५.१३ ॥
Solo debe desear tanta comida como sostenga su aliento. Y para quien así habita en la aldea, el bosque queda detrás de él.
1.85.14
यस्तु कामान्परित्यज्य त्यक्तकर्मा जितेन्द्रियः ।
आतिष्ठेच्च मुनिर्मौनं स लोके सिद्धिमाप्नुयात् ॥ १.८५.१४ ॥
Pero el sabio que, abandonando los deseos y renunciando a la acción, con los sentidos conquistados, adopta el silencio, alcanza la perfección en este mundo.
1.85.15
धौतदन्तं कृत्तनखं सदा स्नातमलङ्कृतम् ।
असितं सितकर्माणं कस्तमर्हति नार्चितुम् ॥ १.८५.१५ ॥
¿Quién no lo honraría a él, cuyos dientes están limpios, cuyas uñas están cortadas, que siempre está bañado y adornado, oscuro de tez pero puro en sus obras?
1.85.16
तपसा कर्शितः क्षामः क्षीणमांसास्थिशोणितः ।
स च लोकमिमं जित्वा लोकं विजयते परम् ॥ १.८५.१६ ॥
Demacrado y debilitado por la austeridad, con la carne, los huesos y la sangre consumidos, conquista este mundo y conquista el mundo supremo.
1.85.17
यदा भवति निर्द्वन्द्वो मुनिर्मौनं समास्थितः ।
अथ लोकमिमं जित्वा लोकं विजयते परम् ॥ १.८५.१७ ॥
Cuando el sabio se libera de los pares de opuestos y se establece plenamente en el silencio, entonces, habiendo conquistado este mundo, conquista el mundo supremo.
1.85.18
आस्येन तु यदाऽहारं गोवन्मृगयते मुनिः ।
अथास्य लोकः सर्वोऽयं सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥ १.८५.१८ ॥
Cuando el sabio busca su alimento con la boca, como una vaca que pasta, entonces todo este mundo suyo se vuelve apto para la inmortalidad.
1.85.19
सामान्यधर्मः सर्वेषां क्रोधो लोभो द्रुहाऽक्षमा ।
विहाय मत्सरं शाठ्यं दर्पं दम्भं च पैशुनम्।
क्रोधं लोभं ममत्वं च यस्य नास्ति स धर्मवित् ॥ १.८५.१९ ॥
La ira, la codicia, la malicia y la impaciencia son el deber común de todos. Quien ha abandonado la envidia, el engaño, el orgullo, la hipocresía y la calumnia, y no tiene ira, codicia ni posesividad, ese es el conocedor del dharma.
1.85.20
नित्याशनो ब्रह्मचारी गृहस्थो वनगो मुनिः ।
नाधर्ममशनात्प्राप्येत्कथं ब्रूहीह पृच्छते ॥ १.८५.२० ॥
El sabio que come a diario, el célibe estudiante, el cabeza de familia y el morador del bosque: ¿cómo no adquirir adharma por comer? Dímelo a mí, que pregunto aquí.
1.85.21
अष्टौ ग्रासा मुनेः प्रोक्ताः षोडशारण्यवासिनः ।
द्वात्रिंशत्तु गृहस्थस्य अमितं ब्रह्मचारिणः ॥ १.८५.२१ ॥
Ocho bocados se declaran para el sabio, dieciséis para el morador del bosque, treinta y dos para el cabeza de familia y sin límite para el célibe estudiante.
1.85.22
इत्येवं कारणैर्ज्ञेयमष्टकैतच्छुभाशुभम् ॥ १.८५.२२ ॥
Así, por estas razones, oh Aṣṭaka, debe conocerse esto como bueno y malo.