マハーバーラタ · 章 12.108
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.108.1
महानयं धर्मपथो बहुशाखश्च भारत ।
किंस्विदेवेह धर्माणामनुष्ठेयतमं मतम् ॥ १२.१०८.१ ॥
バーラタよ、この法の道は偉大で、枝が多い。諸々の法の中で、ここで最も実践すべきものはどれだとお考えか。
12.108.2
किं कार्यं सर्वभूतानां गरीयो भवतो मतम् ।
यथाऽहं परमं धर्ममिह च प्रेत्य चाप्नुयाम् ॥ १२.१०८.२ ॥
あなたの考えでは、すべての存在にとって最も重い務めは何か。私がこの世と死後に最高の法を得られるように。
12.108.3
मातापित्रोर्गुरूणां च पूजा बहुमता मम ।
अत्र वर्तन्नरो लोकान्यशश्च महदश्नुते ॥ १२.१०८.३ ॥
私の考えでは、母と父と師を敬うことは大いに尊ばれる。この世でそのように振る舞う人は、もろもろの世界と大いなる名声を得る。
12.108.4
यदेते ह्यनुजानीयुः कर्म तात सुपूजिताः ।
धर्मं धर्मविरुद्धं वा तत्कर्तव्यं युधिष्ठिर ॥ १२.१०८.४ ॥
息子ユディシュティラよ、これらの尊敬される年長者たちが行為を許すなら、それが法に適うものであれ法に反するものであれ、その行為は為されるべきである。
12.108.5
न तैरभ्यननुज्ञातो धर्ममन्यं समाचरेत् ।
यं मे तेऽभ्यनुजानीयुः स धर्म इति निश्चयः ॥ १२.१०८.५ ॥
彼らの許しなくして、別の法を行ってはならない。彼らが私に許す行為こそが法である、これが確かな結論である。
12.108.6
एत एव त्रयो लोका एत एवाश्रमास्त्रयः ।
एत एव त्रयो वेदा एत एव त्रयोऽग्नयः ॥ १२.१०८.६ ॥
これこそが三つの世界であり、これこそが三つの生活期であり、これこそが三つのヴェーダであり、これこそが三つの火である。
12.108.7
पिता वै गार्हपत्योऽग्निर्माताऽग्निर्दक्षिणः स्मृतः ।
गुरुराहवनीयस्तु साऽग्नित्रेता गरीयसी ॥ १२.१०८.७ ॥
父は家火（ガールハパティヤ）、母は南火（ダクシナ）と記憶される。師は供犠火（アーハヴァニーヤ）であり、その三つの火（トレーター）はさらに尊い。
12.108.8
त्रिष्वप्रमाद्यन्नेतेषु त्रील्लोँकानपि जेष्यसि ।
पितृवृत्त्या त्विमं लोकं मातृवृत्त्या तथा परम् ॥ १२.१०८.८ ॥
これら三者に怠りなく仕えるならば、三界さえも征服するだろう。父に対する振る舞いによってこの世界を、母に対する振る舞いによって同様に来世を得る。
12.108.9
ब्रह्मलोकं गुरोर्वृत्त्या नियमेन तरिष्यसि ।
सम्यगेतेषु वर्तस्व त्रिषु लोकेषु भारत ॥ १२.१०८.९ ॥
師への振る舞いと戒律によって、汝はブラフマーの世界を渡るであろう。バーラタよ、これらに対して正しく振る舞い、この三界において行うがよい。
12.108.10
यशः प्राप्स्यसि भद्रं ते धर्मं च सुमहाफलम् ।
नैतानतिशयीथास्त्वं नात्यश्नीथा न दूषयेः ॥ १२.१०८.१० ॥
汝は名声を得るであろう。幸いあれ。そして大いなる果報をもたらす法も得る。これらを踏み越えてはならず、過度に味わってもならず、汚してもならない。
12.108.11
नित्यं परिचरेश्चैव तद्वै सुकृतमुत्तमम् ।
कीर्ति पुण्यं यशो लोकान्प्राप्स्यसे त्वं जनाधिप ॥ १२.१०८.११ ॥
常に仕えよ。それこそ最上の善行である。人の主よ、汝は名声、功徳、栄誉、そして諸世界を得るであろう。
12.108.12
सर्वे तस्यादृता लोका यस्यैते त्रय आदृताः ।
अनादृतास्तु यस्यैते सर्वास्तस्याफलाः क्रियाः ॥ १२.१०८.१२ ॥
これら三者を敬う者には、すべての世界が敬わしい。これら三者を軽んじる者には、その行為はすべて実を結ばない。
12.108.13
न चायं न परो लोको न यशस्तस्य भारत ।
अमानिता नित्यमेव यस्यैते गुरवस्त्रयः ॥ १२.१०८.१३ ॥
バーラタよ、これら三人の師が常に軽んじられる者には、この世も来世も名声もない。
12.108.14
न चास्मिन्न परे लोके यशस्तस्य प्रकाशते ।
यच्चान्यदपि कल्याणं पारत्रं समुदाहृतम् ॥ १२.१०८.१४ ॥
彼の名声はこの世にも来世にも輝かず、来世の吉祥とされる他の善も彼のものとはならない。
12.108.15
तेभ्य एव हि यत्सर्वं कृत्यं यन्निसृजाम्यहम् ।
तदासीन्मे शतगुणं सहस्रगुणमेव च।
तस्मान्मे संप्रकाशन्ते त्रयो लोका युधिष्ठिर ॥ १२.१०८.१५ ॥
私が果たす全ての務めは実に彼らのためのものであり、その果報は私にとって百倍、千倍となった。だからこそ、ユディシュティラよ、三界が私にとって輝くのだ。
12.108.16
दशैव तु सदाऽऽचार्यः श्रोत्रियानधितिष्ठति ।
दशाचार्यानुपाध्याय उपाध्यायान्पिता दश ॥ १२.१०८.१६ ॥
師（アーチャーリヤ）は十人の学識あるバラモンに勝り、導師（ウパーディャーヤ）は十人の師に勝り、父は十人の導師に勝る。
12.108.17
पितॄन्दश तु मातैका सर्वां वा पृथिवीमपि ।
गुरुत्वेनाभिभवति नास्ति मातृसमो गुरुः ॥ १२.१०८.१७ ॥
一人の母は十人の父に勝り、尊敬の重さにおいては大地全体にさえ勝る。母に等しい師は存在しない。
12.108.18
गुरुर्गरीयान्पितृतो मातृतश्चेति मे मतिः ।
उभौ हि मातापितरौ जन्मन्येवोपयुज्यतः ॥ १२.१०८.१८ ॥
私の考えでは、師は父にも母にも勝って重い。なぜなら母と父は二人とも、ただ生まれる時にのみ役立つからだ。
12.108.19
शरीरमेतौ सृजतः पिता माता च भारत ।
आचार्यशिष्टा या जातिः सासम्यगजरामरा ॥ १२.१०८.१९ ॥
バーラタよ、父と母はこの身体を生み出す。しかし師によって教え導かれた誕生こそ、真に老いず死なぬものである。
12.108.20
अवध्या हि सदा माता पिता चाप्युपचारिणौ ॥ १२.१०८.२० ॥
母は常に害されてはならず、父もまた同様である。二人は仕えられるに値する。
12.108.21
न स दुष्यति तत्कृत्वा न च ते दूषयन्ति तम् ।
धर्माय यतमानानां विदुर्देवाः सहर्षिभिः ॥ १२.१०८.२१ ॥
それを行っても彼は汚れず、また彼らも彼を汚さない。ダルマのために努める者を、神々と聖仙たちは知っている。
12.108.22
य आवृणोत्यवितथेन कर्मणा ।
ऋतं ब्रुवन्नमृतं संप्रयच्छन्।
तं मन्येथाः पितरं मातरं च ।
तस्मै न द्रुह्येत्कृतमस्य जानन् ॥ १२.१०८.२२ ॥
真実の行いによって養い、真実を語り、甘露を与える者を、父母と見なせ。その者がしてくれたことを知って、その者に背いてはならない。
12.108.23
स्तथैव तेषां गुरवोऽभ्यर्चनीयाः ॥ १२.१०८.२३ ॥
同様に、彼らの師もまた敬われるべきである。
12.108.24
तस्मात्पूजयितव्याश्च संविभज्याश्च यत्नतः ।
गुरवोऽर्चयितव्याश्च पुराणं धर्ममिच्छता ॥ १२.१०८.२४ ॥
ゆえに師は敬われ、心をこめて分かち与えられるべきである。古来のダルマを望む者は、師を礼拝すべきである。
12.108.25
येन प्रीणन्ति पितरस्तेन प्रीतः प्रजापतिः ।
प्रीणाति जननीयेन पृथिवी तेन पूजिता ॥ १२.१०८.२५ ॥
祖霊を喜ばせるもので創造主は喜び、母を喜ばせるもので大地は敬われる。
12.108.26
येन प्रीणात्युपाध्यायस्तेन स्याद्ब्रह्म पूजितम् ।
मातृतः पितृतश्चैव तस्मात्पूज्यतमो गुरुः ॥ १२.१०८.२६ ॥
師を喜ばせることによって、聖なる知（梵）は敬われる。母方からも父方からも。ゆえに師は最も敬うべき者である。
12.108.27
ऋषयश्च हि देवाश्च प्रीयन्ते पितृभिः सह ।
पूज्यमानेषु गुरुषु तस्मात्पूज्यतमो गुरुः ॥ १२.१०८.२७ ॥
師が敬われるとき、聖仙と神々は祖霊とともに喜ぶ。ゆえに師は最も敬うべき者である。
12.108.28
केनचिन्न च वृत्तेन ह्यवज्ञेयो गुरुर्भवेत् ।
न च माता न च पितो तादृशो यादृशो गुरुः ॥ १२.१०८.२८ ॥
どのような振る舞いがあろうとも、師を軽んじてはならない。母も父も師のようではない。
12.108.29
न तेऽवमानमर्हन्ति न तेषां दूषयेत्कृतम् ।
गुरूणामेव सत्कारं विदुर्देवाः सहर्षिभिः ॥ १२.१०८.२९ ॥
彼らは侮辱に値せず、その行いを非難すべきでもない。神々は聖仙とともに、師に敬意が払われるべきことを知っている。
12.108.30
उपाध्यायं पितरं मातरं च ।
ये विद्रुह्यन्ते मनसा कर्मणा वा।
तेषां पापं भ्रूणहत्याविशिष्टं ।
तस्मान्नान्यः पापकृदस्ति लोके ॥ १२.१०८.३० ॥
師、父、母に心や行いで背く者は、胎児を殺すよりも重い罪を負う。ゆえに世に彼ら以上の罪人はいない。
12.108.31
भृतो भर्तारं यो न विभिर्ति पुत्रः ।
स्वयोनिजः पितरं मातरं च।
तस्य पापं भ्रूणहत्याविषिष्टं ।
तस्मान्नान्यः पापकृदस्ति लोके ॥ १२.१०८.३१ ॥
自分を養ってくれた者、自分の胎から生まれた父と母を扶養しない息子の罪は、胎児殺しの罪をも超える。ゆえに世に彼より大きな罪人は他にいない。
12.108.32
मित्रद्रुहः कृतघ्नस्य स्त्रीघ्नस्य पिशुनस्य च ।
चतुर्णामपि चैतेषां निष्कृतिं नानुशुश्रुम् ॥ १२.१०८.३२ ॥
友を裏切る者、恩知らずの者、女を殺す者、中傷する者——この四者については、贖罪の方法を私たちは聞いたことがない。
12.108.33
एतत्सर्वं मनुनिर्देशदृष्टं ।
यत्कर्तव्यं पुरुषेणेह किंचित्।
एतच्छ्रेयो नान्यदस्माद्विशिष्टं ।
सर्वान्धर्माननुसृत्यैतदुक्तम् ॥ १२.१०८.३३ ॥
これらはすべてマヌの教えに見られる。人がこの世で行うべきことの中で、これこそが最善であり、これより優れたものはない。あらゆるダルマに従って、このように説かれたのである。