Vedyatra वेदयात्रा
ค้นหา

มหาภารตะ · อัธยายะ 12.124

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

12.124.1

इमे जना मनुष्येन्द्र प्रशंसन्ति सदा भुवि ।
धर्मस्य शीलमेवादौ ततो मे संशयो महान् ॥ १२.१२४.१ ॥

ข้าแต่จอมมนุษย์ ผู้คนเหล่านี้ย่อมสรรเสริญความประพฤติในธรรมอยู่เสมอในโลกนี้ ก่อนสิ่งอื่นใด ดังนั้นความสงสัยอันใหญ่หลวงจึงเกิดขึ้นในข้าพเจ้า

12.124.2

यदि तच्छक्यमस्माभिर्ज्ञातुं धर्मभूतां वर ।
श्रोतुमिच्छामि तत्सर्वं यथैतदुपलभ्यते ॥ १२.१२४.२ ॥

ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้ทรงธรรม หากสิ่งนั้นเป็นสิ่งที่พวกเราจะรู้ได้ ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังทั้งหมดนั้น ว่าจะได้มาอย่างไร

12.124.3

कथं तत्प्राप्यते शीलं श्रोतुमिच्छामि भारत ।
किंलक्षणं च तत्प्रोक्तं ब्रूहि मे वदतां वर ॥ १२.१२४.३ ॥

ข้าแต่ภรต ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังว่าความประพฤตินั้นจะได้มาอย่างไร และลักษณะของมันถูกประกาศไว้อย่างไร ขอพระองค์ตรัสบอกข้าพเจ้าเถิด ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้กล่าว

12.124.4

पुरा दुर्योधनेनेह धृतराष्ट्राय मानद ।
आख्यातं तप्यमानेन श्रियं दृष्ट्वा तवागताम् ॥ १२.१२४.४ ॥

ข้าแต่ผู้ให้เกียรติ เมื่อก่อนในที่นี้ ทุรโยธน์ผู้กำลังเร่าร้อนด้วยความทุกข์ เมื่อเห็นความรุ่งเรืองที่มาถึงพระองค์ ได้กราบทูลแด่ท้าวธฤตราษฎร์

12.124.5

इन्द्रप्रस्थे महाराज तव सभ्रातृकस्य ह ।
सभायां चापहसनं तत्सर्वं शृणु भारत ॥ १२.१२४.५ ॥

ข้าแต่มหาราชผู้เป็นภรต ที่อินทรปรัสถ์ ในท้องพระโรงของพระองค์พร้อมด้วยพระอนุชาทั้งหลาย การเยาะเย้ยได้เกิดขึ้น ขอพระองค์ฟังเรื่องนั้นทั้งหมดเถิด

12.124.6

भवतस्तां सभां दृष्ट्वा समृद्धिं चाप्यनुत्तमाम् ।
दुर्योधनस्तदा दीनः सर्वं पित्रे न्यवेदयत् ॥ १२.१२४.६ ॥

ทุรโยธน์ผู้ท้อแท้ เมื่อเห็นท้องพระโรงของพระองค์และความรุ่งเรืองอันไม่มีใครเทียบได้ ก็ได้กราบทูลเรื่องทั้งหมดแด่พระบิดา

12.124.7

श्रुत्वा हि धृतराष्ट्रश्च दुर्योधनवचस्तदा ।
अब्रवीत्कर्णसहितं दुर्योधनमिदं वचः ॥ १२.१२४.७ ॥

เมื่อท้าวธฤตราษฎร์ทรงสดับถ้อยคำของทุรโยธน์แล้ว จึงตรัสถ้อยคำนี้แก่ทุรโยธน์พร้อมด้วยกรรณะ

12.124.8

किमर्थं तप्यसे पुत्र श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ।
श्रुत्वा त्वामनुनेष्यामि यदि सम्यग्भविष्यति ॥ १२.१२४.८ ॥

ลูกเอ๋ย เหตุใดเจ้าจึงทุกข์ร้อน พ่อปรารถนาจะฟังความจริงนั้น เมื่อได้ฟังแล้ว พ่อจะปลอบโยนเจ้า หากเหมาะสมแก่เรื่องนั้น

12.124.9

यदा त्वां महदैश्वर्यं प्राप्तं परपुरंजय ।
किंकरा भ्रातरः सर्वे मित्रसंबन्धिबान्धवाः ॥ १२.१२४.९ ॥

ข้าแต่ผู้พิชิตนครของศัตรู เมื่อความยิ่งใหญ่อันมหาศาลได้มาถึงเจ้าแล้ว และพี่น้อง มิตร ญาติ และพงศ์พันธุ์ทั้งหมดเป็นผู้รับใช้ของเจ้า

12.124.10

आच्छादयसि प्रावारानश्नासि पिशितौदनम् ।
आजानेया वहन्ति त्वां कस्माच्छेचसि पुत्रक ॥ १२.१२४.१० ॥

เจ้าสวมผ้าคลุมอันงดงาม และกินข้าวสวยกับเนื้อ ม้าพันธุ์ดีพาเจ้าไป เหตุใดเจ้าจึงโศกเศร้า ลูกรัก

12.124.11

दश तात सहस्राणि स्नातकानां महात्मनाम् ।
भुञ्जते रुक्मपात्रीभिर्युधिष्ठिरनिवेशने ॥ १२.१२४.११ ॥

พ่อเอ๋ย ในที่พำนักของยุธิษฐิระ มีสนาตกะผู้ยิ่งใหญ่หนึ่งหมื่นคนรับประทานอาหารจากภาชนะทองคำ

12.124.12

दृष्ट्वा च तां सभां दिव्यपुष्पफलान्विताम् ।
अश्वांस्तित्तिरकल्माषान्रत्नानि विविधानि च ॥ १२.१२४.१२ ॥

เมื่อได้เห็นท้องพระโรงนั้น ซึ่งประดับด้วยดอกไม้และผลไม้ทิพย์ ม้าที่มีสีคล้ายนกกระทาและมีจุดด่าง และอัญมณีหลากชนิด

12.124.13

दृष्ट्वा तां पाण्डवेयानामृद्धिमिन्द्रोपमां शुभाम् ।
अमित्राणां सुमहतीमनुशोचामि मानद ॥ १२.१२४.१३ ॥

ข้าแต่ผู้ให้เกียรติ เมื่อได้เห็นความรุ่งเรืองอันงดงามเหมือนพระอินทร์ของบรรดาปาณฑพ ข้าพเจ้าโศกเศร้ายิ่งนักเพราะศัตรูทั้งหลาย

12.124.14

यदीच्छसि श्रियं तात यादृशी सा युधिष्ठिरे ।
विशिष्टां वा नरश्रेष्ठ शीलवान्भव पुत्रक ॥ १२.१२४.१४ ॥

ลูกเอ๋ย หากเจ้าปรารถนาความรุ่งเรืองเช่นที่ยุธิษฐิระมี หรือยิ่งกว่านั้น ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มนุษย์ ก็จงเป็นผู้มีความประพฤติดีเถิด ลูกรัก

12.124.15

शीलेन हि त्रयो लोकाः शक्या जेतुं न संशयः ।
न हि किंचिदसाध्यंवै लोके शीलवतां सताम् ॥ १२.१२४.१५ ॥

แท้จริงแล้ว สามโลกอาจถูกพิชิตได้ด้วยความประพฤติดี ไม่มีข้อสงสัย ในโลกนี้ไม่มีสิ่งใดที่ไม่อาจสำเร็จได้สำหรับคนดีผู้มีความประพฤติดี

12.124.16

एकरात्रेण मान्धाता त्र्यहेण जनमेजयः ।
सप्तरात्रेण नाभागः पृथिवीं प्रतिपेदिवान् ॥ १२.१२४.१६ ॥

พระมานธาตาได้แผ่นดินในคืนเดียว พระชนเมชัยในสามวัน และพระนาภาคในเจ็ดคืน

12.124.17

एते हि पार्थिवाः सर्वे शीलवन्तो यशोन्विताः ।
ततस्तेषां गुणक्रीता वसुधा स्वयमागता ॥ १२.१२४.१७ ॥

กษัตริย์เหล่านี้ทั้งหมดเป็นผู้มีความประพฤติดีและมีเกียรติยศ ดังนั้นแผ่นดินซึ่งได้มาด้วยคุณความดีของพวกท่านจึงมาถึงพวกท่านเองโดยไม่ต้องขอ

12.124.18

कथं तत्प्राप्यते शीलं श्रोतुमिच्छामि भारत ।
येन शीलेन संप्राप्ताः क्षिप्रमेव वसुंधराम् ॥ १२.१२४.१८ ॥

ข้าแต่ภรต ข้าพเจ้าปรารถนาจะฟังว่าความประพฤติดีนั้นจะได้มาอย่างไร ซึ่งด้วยความประพฤติดีนั้น คนทั้งหลายจะได้แผ่นดินโดยเร็วนั่นเอง

12.124.19

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
नारदेन पुरा वृत्तं शीलमाश्रित्य भारत ॥ १२.१२४.१९ ॥

ในเรื่องนี้ ผู้คนยังยกเรื่องเล่าโบราณนี้มากล่าว ซึ่งเคยเกิดขึ้นแก่นารท โดยอาศัยความประพฤติดี ข้าแต่ลูกหลานของภรต

12.124.20

प्रा…देन हृतं राज्यं महेन्द्रस्य महात्मनः ।
श…माश्रित्य दैत्येन त्रैलोक्यं च वशे कृतम् ॥ १२.१२४.२० ॥

…เทพได้ชิงเอาอาณาจักรของพระมเหนทร์ผู้ยิ่งใหญ่ไป และโดยอาศัย…ไดตยะก็ได้นำสามโลกมาอยู่ในอำนาจของตน

12.124.21

त…बृहस्पतिं शक्रः प्राञ्जलिः समुपस्थितः ।
तमुवाच महाप्राज्ञः श्रेय इच्छामि वेदितुम् ॥ १२.१२४.२१ ॥

…ศักระเข้าไปหาพฤหัสปติด้วยมือประนม แล้วกล่าวกับท่านผู้มีปัญญายิ่งนั้นว่า "ข้าพเจ้าปรารถนาจะรู้ความดีสูงสุด"

12.124.22

ततो बृहस्पतिस्तस्मै ज्ञानं नैश्रेयसं परम् ।
कथयामास भगवान्देवेन्द्राय कुरूद्वह ॥ १२.१२४.२२ ॥

ครั้นนั้น พระพฤหัสปติผู้ทรงคุณได้แสดงความรู้อันสูงสุดที่นำไปสู่ความดีสูงสุดแก่พระอินทร์ ข้าแต่ผู้เป็นยอดของกุรุ

12.124.23

एतावच्छ्रेय इत्येव बृहस्पतिरभाषत ।
इन्द्रस्तु भूयः पप्रच्छ को विशेषो भवेदिति ॥ १२.१२४.२३ ॥

"นี่เพียงเท่านี้คือความดีสูงสุด" พฤหัสปติกล่าว แต่พระอินทร์ทูลถามอีกว่า "ยังมีความแตกต่างใดอีกเล่าเหนือสิ่งนี้"

12.124.24

विशेषोऽस्ति महांस्तात भार्गवस्य महात्मनः ।
तत्रागमय भद्रं ते भूय एव सुरोत्तम ॥ १२.१२४.२४ ॥

"ลูกรัก มีความแตกต่างอันยิ่งใหญ่อยู่ที่ท่านผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่แห่งสายของภฤคุ ข้าแต่ยอดของเทพ ขอให้ท่านจงเจริญ จงไปที่นั่นเถิด แล้วรับเอาอีกครั้ง"

12.124.25

आत्मनस्तु ततः श्रेयो भार्गवः सुमहायशाः ।
ज्ञानमागमयत्प्रीत्या पुनः स परमद्युतिः ॥ १२.१२४.२५ ॥

ครั้นนั้น ภารควะผู้มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่ได้แสวงหาความดีสูงสุดเพื่อตนเอง และท่านผู้มีความรุ่งโรจน์ยิ่งนั้นด้วยความยินดี ก็ได้รับความรู้กลับคืนมาอีกครั้ง

12.124.26

तेनापि समनुज्ञातो भार्गवेण महात्मना ।
श्रेयोऽस्तीति परं भूयः शुक्रमाह शतक्रतुः ॥ १२.१२४.२६ ॥

เมื่อได้รับอนุญาตจากภารควะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้นแล้ว ศตกรตุจึงกล่าวกับศุกระอีกครั้งว่ายังมีความดีสูงสุดอยู่

12.124.27

भार्गवस्त्वाह सर्वज्ञः प्रह्लादस्य महात्मनः ।
ज्ञानमस्ति विशेषेणेत्युक्तो हृष्टश्च सोऽभवत् ॥ १२.१२४.२७ ॥

ภารควะผู้รอบรู้ทุกสิ่งจึงกล่าวว่า ปราหลาทะผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่มีความรู้โดยเฉพาะ ครั้นได้ฟังดังนั้น ท่านก็ปีติยินดี

12.124.28

स तत्र ब्राह्मणो भूत्वा प्रह्लादं पाकशासनः ।
स्तुत्वा प्रोवाच मेधावी श्रेय इच्छामि वेदितुम् ॥ १२.१२४.२८ ॥

ที่นั่น พระอินทร์ผู้ปราบปรามปากาได้แปลงกายเป็นพราหมณ์ สรรเสริญปราหลาทะ แล้วกล่าวว่า "ข้าพเจ้าปรารถนาจะเรียนรู้ความดีสูงสุด" ท่านผู้มีปัญญากล่าวดังนี้

12.124.29

प्रह्लादस्त्वब्रवीद्विप्रं क्षणो नास्ति द्विजोत्तम ।
त्रैलोक्यराज्यसक्तस्य ततो नोपदिशामि ते ॥ १२.१२४.२९ ॥

แต่ปราหลาทะกล่าวกับพราหมณ์ว่า "ข้าแต่ยอดของผู้เกิดสองครั้ง ข้าพเจ้าไม่มีเวลาแม้ขณะเดียว เพราะข้าพเจ้ายึดติดอยู่กับอาณาจักรทั้งสามโลก ข้าพเจ้าจึงจะไม่สั่งสอนท่าน"

12.124.30

ब्राह्मणस्त्वब्रवीद्राजन्यस्मिन्काले क्षणो भवेत् ।
तदोपादेष्टुमिच्छामि यदि कार्यान्तरं भवेत् ॥ १२.१२४.३० ॥

พราหมณ์กล่าวว่า "ข้าแต่พระราชา หากในเวลานี้มีขณะหนึ่งว่างอยู่ และหากมีกิจอื่นอยู่ ข้าพเจ้าปรารถนาจะรับคำสอนในขณะนั้น"

12.124.31

ततः प्रीतोऽभवद्राजा प्रह्वादो ब्रह्मवादिनः ।
तथेत्युक्त्वा ददौ काले ज्ञानतत्त्वं द्विजे तदा ॥ १२.१२४.३१ ॥

ครั้นนั้น พระราชาปราหลาทะทรงพอพระทัยในผู้กล่าวพระเวท จึงตรัสว่า "เป็นเช่นนั้นเถิด" แล้วในเวลานั้นก็ทรงมอบแก่นแท้แห่งความรู้แก่พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้ง

12.124.32

ब्राह्मणोऽपि यथान्यायं गुरुवृत्तिमनुत्तमाम् ।
चकार सर्वभावेन यद्यच्च मनसेच्छति ॥ १२.१२४.३२ ॥

แม้พราหมณ์ก็ปฏิบัติตามธรรมเนียมอย่างถูกต้อง รับใช้ครูอย่างยอดเยี่ยมด้วยใจจดจ่อทั้งหมด ทำทุกสิ่งที่ใจปรารถนา

12.124.33

पृष्टश्च तेन बहुशः प्राप्तं कथमरिंदम् ।
त्रैलोक्यराज्यं धर्मज्ञ कारणं तद्ब्रवीहि मे।
प्रह्लादोऽपि महाराज ब्राह्मणं वाक्यमब्रवीत् ॥ १२.१२४.३३ ॥

พระองค์ทรงถูกพราหมณ์ทูลถามซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า "ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู อาณาจักรทั้งสามโลกได้มาด้วยเหตุใด ข้าแต่ผู้รู้ธรรม ขอทรงบอกเหตุนั้นแก่ข้าพระองค์" ข้าแต่มหาราช ปราหลาทะก็ตรัสถ้อยคำเหล่านี้แก่พราหมณ์

12.124.34

नासूयामि द्विजान्विप्र राजास्मीति कथंचन ।
काम्यानि वदतां तेषां संयच्छामि वहामि च ॥ १२.१२४.३४ ॥

"ข้าแต่พราหมณ์ ข้าพเจ้าไม่เคยริษยาผู้เกิดสองครั้งด้วยความคิดว่า 'ข้าเป็นพระราชา' เลย สิ่งใดที่พวกท่านกล่าวด้วยความปรารถนา ข้าพเจ้าก็ควบคุมตนและอดทนรับไว้"

12.124.35

ते विस्रब्धाः प्रभाषन्ते संयच्छन्ति च मां सदा ।
तेषां कार्यपथे युक्तं शुश्रूषुमनहंकृतम् ॥ १२.१२४.३५ ॥

พวกเขาพูดด้วยความไว้วางใจและควบคุมข้าพเจ้าอยู่เสมอ สำหรับหนทางแห่งหน้าที่ของพวกเขา ผู้ที่เหมาะสม ตั้งใจรับใช้ และไม่ถือตัว ย่อมเป็นผู้ควรแก่การนั้น

12.124.36

धर्मात्मानं जितक्रोधं नियतं संयतेन्द्रियम् ।
समासिञ्चन्ति शास्त्रज्ञाः क्षौद्रं मध्विव मक्षिकाः ॥ १२.१२४.३६ ॥

ผู้รู้คัมภีร์ย่อมรดความรู้ลงบนผู้ที่มีธรรมเป็นตน ชนะความโกรธ มั่นคง และควบคุมอินทรีย์ได้ ดุจแมลงวันรุมตอมน้ำผึ้ง

12.124.37

सोऽहं वागग्रविद्यानां रसानामवलेहिता ।
स्वजात्यानधितिष्ठामि नक्षत्राणीव चन्द्रमाः ॥ १२.१२४.३७ ॥

ข้าพเจ้าเป็นผู้ลิ้มรสแห่งความรู้ที่ปลายลิ้น แต่ข้าพเจ้าไม่ได้ปกครองพวกเดียวกันของตน ดุจพระจันทร์ที่ไม่ปกครองดวงดาว

12.124.38

एतत्पृथिव्याममृतमेतच्चक्षुरनुत्तमम् ।
यद्ब्राह्मणमुखे हव्यमेतच्छ्रुत्वा प्रवर्तते ॥ १२.१२४.३८ ॥

นี่คือน้ำอมฤตบนโลก นี่คือดวงตาอันยอดเยี่ยม คือการที่เครื่องบูชาถูกวางในปากพราหมณ์ และพิธีดำเนินไปได้ก็ด้วยการได้ฟังสิ่งนี้

12.124.39

एतावच्छेय इत्याह प्रह्लादो ब्रह्मवादिनम् ।
शुश्रूषितस्तेन तदा दैत्येन्द्रो वाक्यमब्रवीत् ॥ १२.१२४.३९ ॥

"นี่เพียงเท่านี้คือความดีสูงสุด" ปราหลาทะกล่าวดังนี้แก่ผู้กล่าวพรหมัน แล้วเมื่อพอพระทัยในการรับใช้ของพราหมณ์ จอมแห่งไดตยะจึงตรัสถ้อยคำเหล่านี้

12.124.40

यथावद्गुरुवृत्त्या ते प्रीतोऽस्मि द्विजसत्तम ।
वरं वृणीष्व भद्रं ते प्रदाताऽस्मि न संशयः ॥ १२.१२४.४० ॥

ข้าแต่ยอดของผู้เกิดสองครั้ง เราพอใจในตัวท่านอย่างถูกต้องด้วยการปฏิบัติตนเป็นศิษย์ของครู ขอท่านจงเลือกพรสักประการหนึ่ง ขอให้ท่านจงเจริญ เราจะประทานให้อย่างแน่นอน ไม่ต้องสงสัยเลย

12.124.41

कृतमित्येव दैत्येन्द्रमुवाच द्विजसत्तमः ।
प्रह्लादस्त्वब्रवीत्प्रीतो गृह्यतां वर इत्युत ॥ १२.१२४.४१ ॥

ทวิชโสตมก็กล่าวแก่จอมแห่งไทตยะว่า ทำแล้ว ฝ่ายประหลาทซึ่งพอใจแล้วจึงกล่าวว่า ขอให้รับพรเถิด

12.124.42

यदि राजन्प्रसन्नस्त्वं मम चेदिच्छसि प्रियम् ।
भवतः शीलमिच्छामि प्राप्नुमेष वरो मम ॥ १२.१२४.४२ ॥

ข้าแต่พระราชา หากพระองค์ทรงพอพระทัยในข้าพระองค์ และทรงประสงค์จะโปรดข้าพระองค์ ข้าพระองค์ปรารถนาจะได้รับความประพฤติของพระองค์ นี่คือพรของข้าพระองค์

12.124.43

ततः प्रीतस्तु दैत्येन्द्रो भयमस्याभवन्महत् ।
वरे प्रदिष्टे विप्रेण नाल्पचेतायमित्युत ॥ १२.१२४.४३ ॥

จากนั้นจอมแห่งไทตยะก็ทรงพอพระทัย แต่กลับเกิดความหวาดกลัวอย่างยิ่ง เมื่อพราหมณ์ประทานพรแล้วกล่าวว่า เขามิใช่ผู้มีจิตใจเล็กน้อย

12.124.44

एवमस्त्विति स प्राह प्रह्लादो विस्मितस्तदा ।
उपाकृत्य तु विप्राय वरं दुःखान्वितोऽभवत् ॥ १२.१२४.४४ ॥

ประหลาทซึ่งประหลาดใจจึงกล่าวว่า ขอให้เป็นเช่นนั้นเถิด เมื่อได้ถวายพรแก่พราหมณ์แล้ว ก็เต็มไปด้วยความเศร้าโศก

12.124.45

दत्ते वरे गते विप्रे चिन्ताऽसीन्महती तदा ।
प्रह्लादस्य महाराज निश्चयं न च जग्मिवान् ॥ १२.१२४.४५ ॥

เมื่อประทานพรแล้วและพราหมณ์จากไปแล้ว ความกังวลอันใหญ่หลวงก็เกิดขึ้นแก่ประหลาท ข้าแต่มหาราช พระองค์ไม่อาจตัดสินใจได้

12.124.46

तस्य चिन्तयतस्तावच्छायाभूतं महाद्युतेः ।
तेजोविग्रहवत्तात शरीरमजहात्तदा ॥ १२.१२४.४६ ॥

ขณะที่เขากำลังครุ่นคิดอยู่ ร่างกายของผู้มีรัศมีอันยิ่งใหญ่นั้นก็กลายเป็นเงา และดุจรูปแห่งแสงสว่าง ได้ละจากเขาไปในเวลานั้น ลูกรัก

12.124.47

तमपृच्छन्महाराजः प्रह्लादः को भवानिति ।
प्रत्याह तं तु शीलोस्मि त्यक्तो गच्छाम्यहं त्वया ॥ १२.१२४.४७ ॥

มหาราชประหลาทถามเขาว่า ท่านเป็นผู้ใด เขาตอบว่า ข้าคือความประพฤติ เจ้าได้ละทิ้งข้า ข้าจึงจะจากไป

12.124.48

तस्मिन्द्विजोत्तमे राजन्वत्स्याम्यहमरिंदम ।
योऽसौ शिष्यत्वमागम्य त्वयि नित्यं समाहितः।
इत्युक्त्वाऽन्तर्हितं तद्वै शक्रं चान्वाविशत्प्रभो ॥ १२.१२४.४८ ॥

ข้าแต่พระราชา ผู้ปราบศัตรู ข้าจะอาศัยอยู่ในพราหมณ์ผู้ประเสริฐนั้น ผู้มาในฐานะศิษย์และตั้งมั่นต่อพระองค์อยู่เสมอ กล่าวดังนี้แล้วก็อันตรธานไป และข้าแต่เจ้า ได้เข้าสิงในพระอินทร์

12.124.49

तस्मिंस्तेजसि याते तु तादृग्रूपस्ततोपरः ।
शरीरान्निः सृतस्तस्य को भवानिति सोब्रवीत् ॥ १२.१२४.४९ ॥

เมื่อรัศมีนั้นจากไปแล้ว ผู้อื่นที่มีรูปร่างเช่นเดียวกันก็ออกมาจากร่างของเขา เมื่อถูกถามว่า ท่านเป็นผู้ใด เขาจึงตอบ

12.124.50

धर्मं प्रह्लाद मां विद्धि यत्रासौ द्विजसत्तमः ।
तत्र यास्यामि दैत्येन्द्र यतः शीलं ततो ह्यहम् ॥ १२.१२४.५० ॥

ประหลาท จงรู้จักข้าว่าคือธรรม ข้าจะไปยังที่ที่พราหมณ์ผู้ประเสริฐนั้นอยู่ จอมแห่งไทตยะ เพราะความประพฤติของข้าอยู่ที่นั่น

12.124.51

ततोऽपरो महाराज प्रज्वलन्निव तेजसा ।
शरीरान्निः सृतस्तस्य प्रह्लादस्य महात्मनः ॥ १२.१२४.५१ ॥

ต่อจากนั้น ข้าแต่มหาราช อีกผู้หนึ่งที่ส่องแสงดุจรุ่งโรจน์ด้วยเดชก็ออกมาจากร่างของประหลาทผู้ยิ่งใหญ่

12.124.52

को भवानिति पृष्टश्च तमाह स महाद्युतिः ।
सत्यं विद्ध्यसुरेन्द्राद्य प्रयास्ये धर्ममन्वहम् ॥ १२.१२४.५२ ॥

เมื่อถูกถามว่า ท่านเป็นผู้ใด ผู้มีรัศมีอันยิ่งใหญ่นั้นตอบเขาว่า จอมอสูร จงรู้ความจริงนี้ตั้งแต่บัดนี้ ข้าจะไปหาธรรมทุกวันไป

12.124.53

तस्मिन्ननुगते धर्मं पुरुषे पुरुषोऽपरः ।
निश्चक्राम ततस्तस्मात्पृष्टश्चाह महातपाः ॥ १२.१२४.५३ ॥

เมื่อบุรุษแห่งธรรมนั้นตามไปแล้ว บุรุษอีกผู้หนึ่งก็ออกมาจากเขา และเมื่อถูกถาม ผู้มีตบะอันใหญ่หลวงนั้นก็ตอบ

12.124.54

वृत्तं प्रह्लाद मां विद्धि यतः सत्यं ततो ह्यहम् ।
तस्मिन्गते महाश्वेता शरीरात्तस्य निर्ययौ ॥ १२.१२४.५४ ॥

ประหลาท จงรู้จักข้าว่าคือการปฏิบัติ เพราะข้าคือความจริง ดังนั้นข้าจึงเป็นเช่นนั้น เมื่อผู้นั้นจากไปแล้ว ผู้ขาวบริสุทธิ์ผู้ยิ่งใหญ่ก็ออกจากร่างของเขา

12.124.55

पृष्टश्चाह बलं विद्धि यतो वृत्तमहं ततः ।
इत्युक्त्वा प्रययौ तत्र यतो वृत्तं नराधिप ॥ १२.१२४.५५ ॥

เมื่อถูกถาม นางตอบว่า จงรู้ว่าข้าคือกำลัง เพราะการปฏิบัติมาจากข้า เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว นางก็ไปยังที่ซึ่งการปฏิบัติอยู่ ข้าแต่จอมมนุษย์

12.124.56

ततः प्रभामयी देवी शरीरात्तस्य निर्ययौ ।
तामपृच्छत्स दैत्येन्द्रः सा श्रीरित्येनमब्रवीत् ॥ १२.१२४.५६ ॥

จากนั้น เทวีผู้เปี่ยมด้วยรัศมีก็ออกจากร่างของเขา จอมแห่งไทตยะทูลถามนาง และนางกล่าวแก่เขาว่า ข้าคือศรี

12.124.57

उषिताऽस्मि सुखं नित्यं त्वयि सत्यपराक्रम ।
त्वया युक्ता गमिष्यामि बलं ह्यनुगता ह्यहम् ॥ १२.१२४.५७ ॥

ข้าแต่ผู้มีพลังอันแท้จริง ข้าได้อาศัยอยู่กับท่านด้วยความสุขเสมอมา บัดนี้เมื่อไม่ได้เกี่ยวข้องกับท่านอีกต่อไป ข้าจะจากไป ข้าเองจะตามกำลังไป

12.124.58

ततो भयं प्रादुरासीत्प्रह्लादस्य महात्मनः ।
अपृच्छत च तां भूयः क्व यासि कमलालये ॥ १२.१२४.५८ ॥

จากนั้นความกลัวก็เกิดขึ้นแก่ประหลาทผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ และเขาก็ทูลถามนางอีกว่า ข้าแต่ผู้อาศัยอยู่ในดอกบัว ท่านจะไปที่ใด

12.124.59

त्वं हि सत्यव्रता देवी लोकस्य परमेश्वरी ।
कश्चासौ ब्राह्मणश्रेष्ठस्तत्त्वमिच्छामि वेदितुम् ॥ १२.१२४.५९ ॥

ท่านคือเทวีผู้ซื่อสัตย์ต่อคำมั่น เป็นพระจักรพรรดิสูงสุดของโลก บุคคลนั้นผู้เป็นพราหมณ์ผู้ประเสริฐคือใคร ข้าปรารถนาจะรู้ความจริงนั้น

12.124.60

स शक्तो ब्रह्मचारी यस्त्वत्तश्चैवोपशिक्षितः ।
त्रैलोक्ये ते यदश्वर्यं तत्तेनापहृतं प्रभो ॥ १२.१२४.६० ॥

ผู้นั้นเป็นพรหมจารีผู้มีอำนาจ ผู้ได้รับการสั่งสอนจากท่าน ข้าแต่เจ้า อำนาจที่ท่านมีในสามโลกนั้น เขาได้ชิงไปแล้ว

12.124.61

शीलेन हि त्रयो लोकास्त्वया धर्मज्ञ निर्जिताः ।
तद्विज्ञाय सुरेन्द्रेण तव शीलं हृतं प्रभो ॥ १२.१२४.६१ ॥

ข้าแต่ผู้รู้ธรรม ด้วยศีลเพียงอย่างเดียวท่านได้ชนะโลกทั้งสาม ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่ เมื่อรู้เช่นนั้นแล้ว เจ้าแห่งเทพจึงชิงเอาศีลของท่านไป

12.124.62

धर्मः सत्यं तथा वृत्तं बलं चैव तथाऽप्यहम् ।
शीलमूला महाप्राज्ञ सदा नास्त्यत्र संशयः ॥ १२.१२४.६२ ॥

ธรรม สัจจะ ความประพฤติ กำลัง และแม้ตัวข้าเอง ล้วนมีศีลเป็นรากฐานเสมอ ข้าแต่ผู้มีปัญญายิ่ง ในเรื่องนี้ไม่มีความสงสัยเลย

12.124.63

एवमुक्त्वा गता श्रीस्तु ते च सर्वे युधिष्ठिर ।
दुर्योधनस्तु पितरं भूय एवाब्रवीत्तदा ॥ १२.१२४.६३ ॥

เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว ศรีก็จากไป และทั้งหมดนั้นก็ไปด้วย ข้าแต่ยุธิษฐิระ ส่วนทุรโยธน์จึงกล่าวกับบิดาอีกครั้งในตอนนั้น

12.124.64

शीलस्य तत्त्वमिच्छामि वेत्तुं कौरवनन्दन ।
प्राप्यते च यथा शीलं तं चोपायं ब्रवीहि मे ॥ १२.१२४.६४ ॥

ข้าแต่ความยินดีของเผ่าเการพ ข้าปรารถนาจะรู้ถึงสภาวะแท้จริงของศีล และศีลนั้นจะได้มาอย่างไร ขอท่านบอกวิธีนั้นแก่ข้าด้วย

12.124.65

सोपायं पूर्वमुद्दिष्टं प्रह्लादेन महात्मना ।
संक्षेपतस्तु शीलस्य शृणु प्राप्तिं नरेश्वर ॥ १२.१२४.६५ ॥

วิธีการนั้นท่านมหาตมะปรหลาทะได้ประกาศไว้นานแล้ว ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ขอฟังโดยย่อถึงการได้มาซึ่งศีลเถิด

12.124.66

अद्रोहः सर्वभूतेषु कर्मणा मनसा गिरा ।
अनुग्रहश्च दानं च शीलमेतत्प्रशस्यते ॥ १२.१२४.६६ ॥

การไม่เบียดเบียนสรรพสัตว์ ทั้งด้วยการกระทำ ด้วยใจ และด้วยวาจา การอนุเคราะห์ และการให้ทาน นี่แหละคือสิ่งที่ศีลถูกยกย่องว่าเป็น

12.124.67

यदन्येषां हितं न स्यादात्मनः कर्म पौरुषम् ।
अपत्रपेत वा येन न तत्कुर्यात्कथंचन ॥ १२.१२४.६७ ॥

การกระทำใดที่ไม่เป็นประโยชน์แก่ผู้อื่น ไม่เป็นการกระทำอันเป็นความเพียรของตน หรือจะนำความอับอายมาให้ ไม่ควรทำการนั้นในทางใดเลย

12.124.68

तत्तु कर्म तथा कुर्याद्येन श्लाध्येत संसदि ।
शीलं समासेनैतत्ते कथितं कुरुसत्तम ॥ १२.१२४.६८ ॥

ควรทำการที่จะทำให้ได้รับการสรรเสริญในที่ประชุมเท่านั้น ข้าแต่ผู้ประเสริฐสุดของเผ่าเการพ ข้าได้กล่าวความประพฤติเช่นนี้แก่ท่านโดยย่อแล้ว

12.124.69

यद्यप्यशीला नृपते प्राप्नुवन्ति श्रियं क्वचित् ।
न भुञ्जते चिरं तात समूलाश्च पतन्ति ते ॥ १२.१२४.६९ ॥

แม้ผู้ที่ปราศจากศีลบางครั้งจะได้รับโชคลาภ ข้าแต่พระราชา แต่พวกเขาก็ไม่เสวยมันได้นาน ลูกรัก พวกเขาย่อมล่มสลายไปทั้งรากและกิ่งก้าน

12.124.70

एतद्विदित्वा तत्त्वेन शीलवान्भव पुत्रक ।
यदीच्छसि श्रियं तात सुविशिष्टां युधिष्ठिरात्।
अधिकां चापि राजेन्द्र ततस्त्वं शीलवान्भवा ॥ १२.१२४.७० ॥

รู้ความจริงข้อนี้แล้ว ลูกเอ๋ย จงเป็นผู้มีศีลเถิด ลูกรัก หากเจ้าปรารถนาโชคลาภที่วิเศษยิ่ง และยิ่งกว่าของยุธิษฐิระ ข้าแต่จอมราชา เจ้าก็จงเป็นผู้มีศีลเถิด

12.124.71

एतत्कथितवान्पुत्रे धृतराष्ट्रो महीपतिः ।
एतत्कुरुष्व कौन्तेय ततः प्राप्स्यसि तत्फलम् ॥ १२.१२४.७१ ॥

พระเจ้าธฤตราษฎร์ ผู้เป็นเจ้าแผ่นดิน ได้กล่าวสิ่งนี้แก่บุตรของพระองค์ ข้าแต่บุตรของกุนตี จงทำตามนี้เถิด แล้วเจ้าจะได้รับผลของมัน