മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.15.1
याज्ञसेन्या वचः श्रुत्वा पुनरेवार्जुनोऽब्रवीत् ।
अनुमान्य महाबाहुं ज्येष्ठं भ्रातरमीश्वरम् ॥ १२.१५.१ ॥
ദ്രൗപദിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് അർജുനൻ വീണ്ടും സംസാരിച്ചു, മഹാബാഹുവായ ജ്യേഷ്ഠസഹോദരനെ ആദരപൂർവം സംബോധന ചെയ്തുകൊണ്ട്.
12.15.2
दण्डः शास्ति प्रजाः सर्वा दण्ड एवाभिरक्षति ।
दण्डः सुप्तेषु जागर्ति दण्डं धर्मं विदुर्बुधाः ॥ १२.१५.२ ॥
ദണ്ഡം തന്നെയാണ് എല്ലാ പ്രജകളെയും ഭരിക്കുന്നത്, ദണ്ഡം തന്നെയാണ് അവരെ സംരക്ഷിക്കുന്നത്. ഉറങ്ങുന്നവരുടെ ഇടയിൽ ദണ്ഡം ഉണർന്നിരിക്കുന്നു; ജ്ഞാനികൾ ദണ്ഡത്തെ തന്നെ ധർമ്മമെന്ന് അറിയുന്നു.
12.15.3
दण्डः संरक्षते धर्मं तथैवार्यं जनाधिप ।
कामं संरक्षते दण्डस्त्रिवर्गो दण्ड उच्यते ॥ १२.१५.३ ॥
ഹേ ജനാധിപാ, ദണ്ഡം ധർമ്മത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നു, അതുപോലെ ആര്യത്തെയും (ഉചിതമായതിനെയും). ദണ്ഡം കാമത്തെയും സംരക്ഷിക്കുന്നു; ദണ്ഡത്തെ ത്രിവർഗ്ഗം എന്ന് പറയുന്നു.
12.15.4
दण्डेन रक्ष्यते धान्यं धनं दण्डेन रक्ष्यते ।
एतद्विद्वानुपादाय स्वभावं पश्य लौकिकम् ॥ १२.१५.४ ॥
ദണ്ഡത്താൽ ധാന്യം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു, ദണ്ഡത്താൽ ധനം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. ഇത് അറിഞ്ഞ് ലൗകിക സ്വഭാവം നോക്കുക.
12.15.5
राजदण्डभयादेके नराः पापं न कुर्वते ।
यमदण्डभयादेके परलोकभयादपि ॥ १२.१५.५ ॥
രാജദണ്ഡഭയത്താൽ ചിലർ പാപം ചെയ്യുന്നില്ല; യമദണ്ഡഭയത്താൽ ചിലർ, പരലോകഭയത്താലും.
12.15.6
परस्परभयादेके पापाः पापं न कुर्वते ।
एवं सांसिद्धिके लोके सर्वं दण्डे प्रतिष्ठितम् ॥ १२.१५.६ ॥
പരസ്പരഭയത്താൽ ചില പാപികളും പാപം ചെയ്യുന്നില്ല. ഇങ്ങനെ ഈ ലോകത്തിൽ, സാമൂഹികമായി സ്ഥാപിതമായതെല്ലാം ദണ്ഡത്തിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.
12.15.7
दण्डस्यैव भयादेके न खादन्ति परस्परम् ।
अन्धेतमसि मज्जेयुर्यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.७ ॥
ചിലർ ദണ്ഡഭയത്താൽ മാത്രമാണ് പരസ്പരം ഭക്ഷിക്കാത്തത്. ദണ്ഡം സംരക്ഷിച്ചില്ലെങ്കിൽ അവർ ഘോരമായ ഇരുട്ടിൽ മുങ്ങിപ്പോകും.
12.15.8
यस्माददान्तान्दमयत्यशिष्टान्दण्डयत्यपि ।
दमनाद्दण्डनाच्चैव तस्माद्दण्डं विदुर्बुधाः ॥ १२.१५.८ ॥
അത് അടങ്ങാത്തവരെ അടക്കുന്നു, അവിനീതരെ ശിക്ഷിക്കുന്നു. അടക്കുന്നതിനാലും ശിക്ഷിക്കുന്നതിനാലും ജ്ഞാനികൾ അതിനെ ദണ്ഡം എന്നു വിളിക്കുന്നു.
12.15.9
वाचि दण्डो ब्राह्मणानां क्षत्रियाणां भुजार्पणम् ।
धनदण्डाः स्मृता वैश्या निर्दण्डः शूद्र उच्यते ॥ १२.१५.९ ॥
ബ്രാഹ്മണർക്ക് ദണ്ഡം വാക്കാണ്; ക്ഷത്രിയർക്ക് ദണ്ഡം ഭുജബലപ്രയോഗമാണ്. വൈശ്യർക്ക് ധനദണ്ഡം പറയപ്പെടുന്നു; ശൂദ്രൻ ദണ്ഡരഹിതൻ എന്നു പറയുന്നു.
12.15.10
असंमोहाय मर्त्यानामर्थसंरक्षणाय च ।
मर्यादा स्थापिता लोके दण्डसंज्ञा विशांपते ॥ १२.१५.१० ॥
മനുഷ്യർ മോഹത്തിൽ വീഴാതിരിക്കാനും സമ്പത്ത് സംരക്ഷിക്കപ്പെടാനും ലോകത്ത് മര്യാദ സ്ഥാപിതമായി; അതിന് ദണ്ഡം എന്ന പേര്, ഓ ജനനായകാ.
12.15.11
यत्र श्यामो लोहिताक्षो दण्डश्चरति सूद्यतः ।
प्रजास्तत्र न मुह्यन्ति नेता चेत्साधु पश्यति ॥ १२.१५.११ ॥
കറുത്തതും ചുവന്ന കണ്ണുള്ളതുമായ ദണ്ഡം ഉയർത്തിപ്പിടിച്ച് സഞ്ചരിക്കുന്നിടത്ത്, നേതാവ് ശരിയായി കാണുന്നെങ്കിൽ പ്രജകൾ മോഹിക്കുകയില്ല.
12.15.12
ब्रह्मचारी गृहस्थश्च वानप्रस्थस्च भिक्षुकः ।
दण्डस्यैव भयादेते मनुष्या वर्त्मनि स्थिताः ॥ १२.१५.१२ ॥
ബ്രഹ്മചാരി, ഗൃഹസ്ഥൻ, വാനപ്രസ്ഥൻ, ഭിക്ഷു — ഈ മനുഷ്യർ ദണ്ഡഭയത്താൽ മാത്രമാണ് മാർഗത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നത്.
12.15.13
नाभीतो यजते राजन्नाभीतो दातुमिच्छति ।
नाभीतः पुरुषः कश्चित्समये स्थातुमिच्छति ॥ १२.१५.१३ ॥
രാജാവേ, ഭയമില്ലാതെ ആരും യജ്ഞം ചെയ്യുന്നില്ല, ഭയമില്ലാതെ ആരും ദാനം നൽകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല, ഭയമില്ലാതെ ഒരു മനുഷ്യനും കരാറിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.
12.15.14
नाच्छित्त्वा परमर्माणि नाकृत्वा कर्म दुष्करम् ।
नाहत्वा मत्स्यघातीव प्राप्नोति महतीं श्रियम् ॥ १२.१५.१४ ॥
ശത്രുവിന്റെ മർമ്മസ്ഥാനങ്ങൾ മുറിക്കാതെയും, ദുഷ്കരമായ കർമ്മം ചെയ്യാതെയും, മീൻപിടുത്തക്കാരനെപ്പോലെ പ്രഹരിക്കാതെയും ആരും മഹത്തായ ഐശ്വര്യം നേടുന്നില്ല.
12.15.15
नाघ्नतः कीर्तिरस्तीह न वित्तं न पुनः प्रजाः ।
इन्द्रो वृत्रवधेनैव महेन्द्रः समपद्यत।
माहेन्द्रं च गृहं लेभे लोकानां चेश्वरोऽभवत् ॥ १२.१५.१५ ॥
കൊല്ലാത്തവന് ഇവിടെ കീർത്തിയില്ല, ധനമില്ല, വീണ്ടും സന്തതികളുമില്ല. വൃത്രവധത്താൽ മാത്രമാണ് ഇന്ദ്രൻ മഹേന്ദ്രനായത്; ഇന്ദ്രഗൃഹം ലഭിച്ച് അവൻ ലോകങ്ങളുടെ ഈശ്വരനായി.
12.15.16
य एव देवा हन्तारस्ताँल्लोकोऽर्चयते भृशम् ।
हन्तारुद्रस्तथास्कन्दः शक्रोऽग्निर्वरुणो यमः ॥ १२.१५.१६ ॥
സംഹാരകരായ ദേവന്മാരെയാണ് ലോകം ഏറെ ആരാധിക്കുന്നത്: സംഹാരകനായ രുദ്രൻ, അതുപോലെ സ്കന്ദൻ, ശക്രൻ, അഗ്നി, വരുണൻ, യമൻ.
12.15.17
हन्ता कालस्तथा वायुर्मृत्युर्वैश्रवणो रविः ।
वसवो मरुतः साध्या विश्वेदेवाश्च भारत ॥ १२.१५.१७ ॥
സംഹാരകനായ കാലൻ, അതുപോലെ വായു, മൃത്യു, വൈശ്രവണൻ (കുബേരൻ), രവി, വസുക്കൾ, മരുത്തുക്കൾ, സാധ്യന്മാർ, വിശ്വേദേവന്മാർ, ഹേ ഭാരതാ.
12.15.18
एतान्देवान्नमस्यन्ति प्रतापप्रणता जनाः ।
न ब्रह्माणं न धातारं न पूषाणं कथंचन ॥ १२.१५.१८ ॥
പ്രതാപത്തിന് മുന്നിൽ വണങ്ങുന്ന ജനങ്ങൾ ഈ ദേവന്മാരെയാണ് നമസ്കരിക്കുന്നത്; ബ്രഹ്മാവിനെയല്ല, ധാതാവിനെയല്ല, പൂഷനെ ഒരിക്കലും അല്ല.
12.15.19
मध्यस्थान्सर्वभूतेषु दान्ताञ्शमपरायणान् ।
यजन्ते मानवाः केचित्प्रशान्तान्सर्वकर्मसु ॥ १२.१५.१९ ॥
എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളോടും മധ്യസ്ഥരായ, ദാന്തരായ, ശമപരായണരായ, പ്രശാന്തരായവരെ ചിലർ എല്ലാ കർമങ്ങളിലും ആരാധിക്കുന്നു.
12.15.20
न हि पश्यामि जीवन्तं लोके कंचिदर्हिसया ।
सत्वैः सत्वा हि जीवन्ति दुर्बलैर्बलवत्तराः ॥ १२.१५.२० ॥
ലോകത്തിൽ ഹിംസ ചെയ്യാതെ ജീവിക്കുന്ന ഒരാളെയും ഞാൻ കാണുന്നില്ല; ജീവികൾ ജീവികളാൽ ജീവിക്കുന്നു, ബലവാന്മാർ ദുർബലരാൽ ജീവിക്കുന്നു.
12.15.21
नकुलो मूषिकानत्ति बिडालो नकुलं तथा ।
बिडालमत्ति श्वा राजञ्श्वानं व्यालमृगस्तथा ॥ १२.१५.२१ ॥
കീരി എലികളെ തിന്നുന്നു, പൂച്ച കീരിയെയും തിന്നുന്നു; രാജാവേ, നായ പൂച്ചയെ തിന്നുന്നു, അതുപോലെ ക്രൂരമൃഗങ്ങൾ നായയെ തിന്നുന്നു.
12.15.22
तानत्ति पुरुषः सर्वान्पश्य धर्मो यथा गतः ।
प्राणस्यान्नमिदं सर्वं जङ्गमं स्थावरं च यत् ॥ १२.१५.२२ ॥
അവയെല്ലാം മനുഷ്യൻ തിന്നുന്നു. ധർമം എങ്ങനെ പോകുന്നുവെന്ന് നോക്കുക. ചലിക്കുന്നതും നിശ്ചലമായതുമായ ഇതെല്ലാം പ്രാണന്റെ ഭക്ഷണമാണ്.
12.15.23
विधानं दैवविहितं तत्र विद्वान्न मुह्यति ।
यथा सृष्टोऽसि राजेन्द्र तथा भवितुमर्हसि ॥ १२.१५.२३ ॥
ഇത് ദൈവം നിശ്ചയിച്ച വിധിയാണ്; ഇതിൽ വിദ്വാൻ മോഹിക്കുന്നില്ല. രാജേന്ദ്രാ, നീ എങ്ങനെ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടോ അങ്ങനെയാകണം നീ.
12.15.24
विनीतक्रोधहर्षा हि मन्दा वनमुपाश्रिताः ।
विना वधं न कुर्वन्ति तापसाः प्राणयापनम् ॥ १२.१५.२४ ॥
ക്രോധവും ഹർഷവും അടക്കി കാട് ആശ്രയിച്ച മൃദുവായ തപസ്വികൾ ഹിംസയില്ലാതെ പ്രാണരക്ഷ ചെയ്യുന്നില്ല.
12.15.25
उदके बहवः प्राणाः पृथिव्यां च फलेषु च ।
न च कश्चिन्न तान्हन्ति किमन्यत्प्राणयापनम् ॥ १२.१५.२५ ॥
വെള്ളത്തിലും ഭൂമിയിലും പഴങ്ങളിലും പല ജീവികളുണ്ട്; അവയെ കൊല്ലാത്തവൻ ആരുമില്ല. ജീവൻ നിലനിർത്താൻ മറ്റെന്തു മാർഗം?
12.15.26
सूक्ष्मयोनीनि भूतानि तर्कगम्यानि कानिचित् ।
पक्ष्मणोऽपि निपातेन येषां स्यात्स्कन्धपर्ययः ॥ १२.१५.२६ ॥
ചില ജീവികൾ സൂക്ഷ്മ യോനികളിൽ ജനിക്കുന്നവയാണ്; യുക്തികൊണ്ടു മാത്രം അറിയാവുന്നവ. കണ്ണിമ വീഴുന്നതുകൊണ്ടുതന്നെ അവയുടെ ശരീരം നശിച്ചേക്കാം.
12.15.27
ग्रामान्निष्क्रम्य मुनयो विगतक्रोधमत्सराः ।
वने कुटुम्बधर्माणो दृश्यन्ते परिमोहिताः ॥ १२.१५.२७ ॥
ഗ്രാമം വിട്ടുപോയ മുനിമാർ, ക്രോധവും അസൂയയും ഇല്ലാത്തവരായി, കാട്ടിൽ കുടുംബധർമ്മം പാലിക്കുന്നവരായി കാണപ്പെടുന്നു; എങ്കിലും അവർ മോഹിതരാണ്.
12.15.28
भूमिं भित्त्वौषधीश्छित्त्वा वृक्षादीनण्डजान्पशून् ।
मनुष्यास्तन्वये यज्ञांस्ते स्वर्गं प्राप्नुवन्ति च ॥ १२.१५.२८ ॥
ഭൂമി പിളർന്ന്, ഔഷധങ്ങളെയും വൃക്ഷങ്ങളെയും അണ്ഡജ മൃഗങ്ങളെയും മുറിച്ച്, മനുഷ്യർ യജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു; അവർ സ്വർഗം പ്രാപിക്കുന്നു.
12.15.29
दण्डनीत्यां प्रणीतायां सर्वे सिध्यन्त्युपक्रमाः ।
कौन्तेय सर्वभूतानां तत्र मे नास्ति संशयः ॥ १२.१५.२९ ॥
ദണ്ഡനീതി സ്ഥാപിതമാകുമ്പോൾ എല്ലാ പ്രവർത്തനങ്ങളും സിദ്ധിക്കുന്നു. കൗന്തേയാ, സർവഭൂതങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ ഇതിൽ എനിക്ക് സംശയമില്ല.
12.15.30
दण्डश्चेन्न भवेल्लोके विनश्येयुरिमाः प्रजाः ।
जले मत्स्यानिवाभक्ष्यन्दुर्बलान्बलवत्तराः ॥ १२.१५.३० ॥
ലോകത്തിൽ ദണ്ഡമില്ലെങ്കിൽ ഈ പ്രജകൾ നശിക്കും; വെള്ളത്തിൽ ശക്തമായ മീനുകൾ ദുർബലരെ തിന്നുന്നതുപോലെ, ബലവാന്മാർ ദുർബലരെ ഭക്ഷിക്കും.
12.15.31
सत्यं बतेदं ब्रह्मणा पूर्वमुक्तं दण्डः प्रजा रक्षति साधुनीतः ।
पश्याग्नयः पूतिमांसस्य भीताः सन्तर्जिता दण्डभयाज्ज्वलन्ति ॥ १२.१५.३१ ॥
ബ്രഹ്മാവ് മുൻപ് പറഞ്ഞത് സത്യമാണ്: നന്നായി നടപ്പാക്കപ്പെട്ട ദണ്ഡം പ്രജകളെ രക്ഷിക്കുന്നു. അഴുകിയ മാംസത്തെ ഭയന്ന അഗ്നികൾ ദണ്ഡഭയത്താൽ ജ്വലിക്കുന്നത് നോക്കൂ.
12.15.32
अन्धंतम इवेदं स्यान्न प्रज्ञायेत किंचन ।
दण्डश्चेन्न भवेल्लोके विभजन्साध्वसाधुनी ॥ १२.१५.३२ ॥
ലോകത്ത് ദണ്ഡം ഇല്ലെങ്കിൽ ഇതെല്ലാം അന്ധകാരം പോലെയാകും; നന്മയും തിന്മയും വേർതിരിച്ചറിയാൻ ഒന്നും അറിയപ്പെടില്ല.
12.15.33
येऽपि संभिन्नमर्यादा नास्तिका वेदनिन्दकाः ।
तेऽपि भोगाय कल्पन्ते दण्डेनाशु निपीडिताः ॥ १२.१५.३३ ॥
മര്യാദ ലംഘിച്ച നാസ്തികരും വേദനിന്ദകരും ദണ്ഡത്താൽ വേഗം പീഡിതരായി ഭോഗത്തിന് യോഗ്യരാകുന്നു.
12.15.34
सर्वो दण्डजितो लोको दुर्लभो हि शुचिर्जनः ।
दण्डस्य हि भयाद्भीतो भोगायैव प्रकल्पते ॥ १२.१५.३४ ॥
ദണ്ഡത്താൽ അടക്കപ്പെട്ട ലോകം മുഴുവൻ; ശുചിയായ മനുഷ്യൻ ദുർലഭൻ. ദണ്ഡഭയത്താൽ ഭയപ്പെട്ടവനേ ഭോഗത്തിന് യോഗ്യനാകുന്നു.
12.15.35
चातुर्वर्ण्यप्रमोदाय सुनीतिकरणाय च ।
दण्डो विधात्रा विहितो धर्मार्थौं भुवि रक्षितुम् ॥ १२.१५.३५ ॥
നാല് വർണ്ണക്കാരുടെ സന്തോഷത്തിനും നല്ല നീതി നടപ്പാക്കാനും വിധാതാവ് ദണ്ഡം നിശ്ചയിച്ചു; ഭൂമിയിൽ ധർമ്മവും അർത്ഥവും സംരക്ഷിക്കാൻ.
12.15.36
यदि दण्डान्न विभ्येयुर्वयांसि श्वापदानि च ।
अद्युः पशून्मनुष्यांश्च यज्ञार्थानि हवींषि च ॥ १२.१५.३६ ॥
ദണ്ഡത്തെ ഭയപ്പെടാതിരുന്നാൽ പക്ഷികളും ഹിംസ്ര മൃഗങ്ങളും കന്നുകാലികളെയും മനുഷ്യരെയും യജ്ഞത്തിനുള്ള ഹവിസ്സുകളെയും ഭക്ഷിച്ചുകളയും.
12.15.37
न ब्रह्मचार्यधीयीत न काल्यं दुहते च गौः ।
न कन्योद्वहनं गच्छेद्यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.३७ ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ ബ്രഹ്മചാരി പഠിക്കുകയില്ല; പ്രഭാതത്തിൽ പശുവിനെ കറക്കുകയില്ല; കന്യയെ വിവാഹം ചെയ്യുന്നതും സംഭവിക്കുകയില്ല.
12.15.38
विष्वग्लोपः प्रवर्तेत भिद्येरन्सर्वसेतवः ।
ममत्वं न प्रजानीयुर्यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.३८ ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ എല്ലായിടത്തും നാശം പടരും; എല്ലാ അണക്കെട്ടുകളും പാലങ്ങളും തകരും; 'എന്റേത്' എന്ന ബോധം ജനങ്ങൾ അറിയില്ല.
12.15.39
न संवत्सरसत्राणि तिष्ठेयुरकुतोभयाः ।
विधिवद्दक्षिणावन्ति यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.३९ ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ, ഒരു ദിക്കിൽ നിന്നും ഭയമില്ലാതെ, വിധിപ്രകാരം ദക്ഷിണയോടെ നടക്കുന്ന വർഷയജ്ഞസത്രങ്ങൾ നിലനിൽക്കുകയില്ല.
12.15.40
चरेयुर्नाश्रमे धर्मं यथोक्तं विधिमाश्रिताः ।
न विद्यां प्राप्नुयात्कश्चिद्यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.४० ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ, ആശ്രമങ്ങളിൽ വിധി സ്വീകരിച്ചവർ പറഞ്ഞ ധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുകയില്ല; ആരും വിദ്യ നേടുകയില്ല.
12.15.41
न चोष्ट्रा न बलीवर्दा नाश्वाश्वतरगर्दभाः ।
न विद्यां प्राप्नुर्यानानि यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.४१ ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ ഒട്ടകങ്ങളും കാളകളും കുതിരകളും കോവർകഴുതകളും കഴുതകളും വാഹനങ്ങളും പരിശീലനം നേടുകയില്ല.
12.15.42
न प्रेष्या वचनं कुर्युर्न बालो जातु कर्हिचित् ।
तिष्ठेत्पितुर्मते धर्मे यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.४२ ॥
ദണ്ഡം സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടില്ലെങ്കിൽ ഭൃത്യന്മാർ വാക്ക് അനുസരിക്കില്ല; കുട്ടി ഒരിക്കലും പിതാവിന്റെ അഭിപ്രായത്തിലും ധർമ്മത്തിലും നിലനിൽക്കുകയില്ല.
12.15.43
दण्डे स्थिताः प्रजाः सर्वा भयं दण्डे विदुर्बुधाः ।
दण्डे स्वर्गो मनुष्याणां लोकोऽयं च प्रतिष्ठितः ॥ १२.१५.४३ ॥
ദണ്ഡത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവരാണ് എല്ലാ പ്രജകളും; ജ്ഞാനികൾ ദണ്ഡത്തിലാണ് ഭയത്തെ അറിയുന്നത്. ദണ്ഡത്തിലാണ് മനുഷ്യർക്ക് സ്വർഗമുള്ളത്; ഈ ലോകവും അതിലാണ് സ്ഥാപിതമായിരിക്കുന്നത്.
12.15.44
न तत्र कूटं पापं वा वञ्चना वाऽपि दृश्यते ।
यत्र दण्डः सुविहितश्चरत्यरिविनाशनः ॥ १२.१५.४४ ॥
നന്നായി വിധിക്കപ്പെട്ട, ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്ന ദണ്ഡം എവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നുവോ, അവിടെ കാപട്യമോ പാപമോ വഞ്ചനയോ പോലും കാണപ്പെടുന്നില്ല.
12.15.45
हविः श्वा प्रलिहेद्दृष्ट्वा दण्डश्चेन्नोद्यतो भवेत् ।
हरेत्काकः पुरोडाशं यदि दण्डो न पालयेत् ॥ १२.१५.४५ ॥
ദണ്ഡം ഉയർന്നിട്ടില്ലെങ്കിൽ നായ ഹവിസ്സ് കണ്ട് നക്കും; ദണ്ഡം സംരക്ഷിച്ചില്ലെങ്കിൽ കാക്ക പുരോഡാശം അപഹരിക്കും.
12.15.46
यदीदं धर्मतो राज्यं विहितं यद्यधर्मतः ।
कार्यस्तत्र न शोको वै भुङ्क्ष्व भोगान्यजस्व च ॥ १२.१५.४६ ॥
ഈ രാജ്യം ധർമ്മത്താൽ ലഭിച്ചതാണെങ്കിലും അധർമ്മത്താൽ ലഭിച്ചതാണെങ്കിലും അതിൽ ദുഃഖിക്കേണ്ടതില്ല; ഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക, യജ്ഞം ചെയ്യുക.
12.15.47
सुखेन धर्मं श्रीमन्तश्चरन्ति शुचिवाससः ।
संवसन्तः प्रियैर्दारैर्भुञ्जानाश्चान्नमुत्तमम् ॥ १२.१५.४७ ॥
ഐശ്വര്യവാന്മാർ ശുദ്ധവസ്ത്രം ധരിച്ച്, പ്രിയ ഭാര്യമാരോടൊത്ത് വസിച്ച്, ഉത്തമമായ അന്നം ഭുജിച്ച്, സുഖത്തോടെ ധർമ്മം ആചരിക്കുന്നു.
12.15.48
अर्थे सर्वे समारम्भाः समायत्ता न संशयः ।
स च दण्डे समायत्तः पश्य दण्डस्य गौस्वम् ॥ १२.१५.४८ ॥
സമ്പത്തിനു വേണ്ടിയാണ് എല്ലാ പ്രവൃത്തികളും ആരംഭിക്കുന്നത്; അവയെല്ലാം അതിനെ ആശ്രയിക്കുന്നു, സംശയമില്ല; ആ സമ്പത്തും ദണ്ഡത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു. ദണ്ഡത്തിന്റെ ഗോധനം കാണുക.
12.15.49
लोकयात्रार्थमेवेह धर्मप्रवचनं कृतम् ।
अहिंसाऽसाधुहिंसेति श्रेयान्धर्मपरिग्रहः ॥ १२.१५.४९ ॥
ലോകയാത്രയ്ക്കുവേണ്ടിയാണ് ഇവിടെ ധർമ്മോപദേശം നൽകിയത്. അഹിംസ നല്ലത്, അനുചിതമായ ഹിംസ അല്ല; ധർമ്മം സ്വീകരിക്കുന്നതാണ് ശ്രേഷ്ഠം.
12.15.50
नात्यन्तं गुणवत्किंचिन्न चाप्यत्यन्तनिर्गुणम् ।
उभयं सर्वकार्येषु दृश्यते साध्वसाधु च ॥ १२.१५.५० ॥
ഒന്നും പൂർണ്ണമായി ഗുണവത്തല്ല, പൂർണ്ണമായി ഗുണരഹിതവുമല്ല. എല്ലാ കർമ്മങ്ങളിലും നന്മയും തിന്മയും ഇരുവശവും കാണപ്പെടുന്നു.
12.15.51
पशूनां वृषणं छित्त्वा ततो भिन्दन्ति नस्सु तान् ।
वहन्ति बहवो भारान्बध्नन्ति दमयन्ति च ॥ १२.१५.५१ ॥
മൃഗങ്ങളുടെ വൃഷണങ്ങൾ മുറിച്ചശേഷം അവയുടെ മൂക്കുകൾ തുളയ്ക്കുന്നു. പല മൃഗങ്ങളും ഭാരം വഹിക്കുന്നു; അവയെ കെട്ടി മെരുക്കുന്നു.
12.15.52
एवं पर्याकुले लोके वितथैर्जर्झरीकृते ।
तैस्तैर्न्यायैर्महाराज पुराणं धर्ममाचर ॥ १२.१५.५२ ॥
ഇങ്ങനെ ലോകം കലങ്ങി, വ്യാജമായ മാർഗ്ഗങ്ങളാൽ ജീർണ്ണിച്ചപ്പോൾ, മഹാരാജാവേ, ആ ആ നീതികളാൽ പുരാതന ധർമ്മം ആചരിക്കുക.
12.15.53
यज देहि प्रजा रक्ष धर्मं समनुपालय ।
अमित्राञ्जहि कौन्तेय मित्राणि परिपालय ॥ १२.१५.५३ ॥
യജ്ഞം ചെയ്യുക, ദാനം നൽകുക, പ്രജകളെ രക്ഷിക്കുക, ധർമ്മം നന്നായി പാലിക്കുക. ഹേ കൗന്തേയാ, ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുക; മിത്രങ്ങളെ പരിപാലിക്കുക.
12.15.54
मा च ते निघ्नतः शत्रून्मन्युर्भवतु पार्थिव ।
न तत्र किल्विषं किंचिद्धन्तुर्भवति भारत ॥ १२.१५.५४ ॥
ഹേ രാജാവേ, ശത്രുക്കളെ കൊല്ലുമ്പോൾ നിന്റെ മനസ്സിൽ കോപം ഉണ്ടാകരുത്. ഹേ ഭാരതാ, കൊല്ലുന്നവന് അതിൽ യാതൊരു പാപവും ഭവിക്കുന്നില്ല.
12.15.55
आततायी हि यो हन्यादाततायिनमागतम् ।
न तेन भ्रूणहा स स्यान्मन्युस्तं मन्युमार्च्छति ॥ १२.१५.५५ ॥
തന്റെ നേർക്ക് വന്ന ആതതായിയെ ആതതായി കൊല്ലുന്നുവെങ്കിൽ അവൻ ഭ്രൂണഹത്യാപാതകിയാകുന്നില്ല; കോപം ആ കോപിയെത്തന്നെ പിടികൂടുന്നു.
12.15.56
अवध्यः सर्वभूतानामन्तरात्मा न संशयः ।
अवध्ये चात्मनि कथं वध्यो भवति कस्यचित् ॥ १२.१५.५६ ॥
എല്ലാ ജീവികളുടെയും അന്തരാത്മാവ് വധിക്കപ്പെടാത്തതാണ്; സംശയമില്ല. വധിക്കപ്പെടാത്ത ആത്മാവിൽ ആരെങ്കിലും വധ്യനാകുന്നതെങ്ങനെ?
12.15.57
यथा हि पुरुषः शालां पुनः संप्रविशेन्नवाम् ।
एव जीवः शरीराणि तानितानि प्रपद्यते ॥ १२.१५.५७ ॥
മനുഷ്യൻ പഴയ വീടുവിട്ട് വീണ്ടും പുതിയ വീട്ടിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതുപോലെ, ജീവൻ പല ശരീരങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുന്നു.
12.15.58
देहान्पुराणानुत्सृज्य नवान्संप्रतिपद्यते ।
एवं मृत्युमुखं प्राहुर्जना ये तत्त्वदर्शिनः ॥ १२.१५.५८ ॥
പഴയ ശരീരങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ച് പുതിയവ സ്വീകരിക്കുന്നു; ഇങ്ങനെയാണ് തത്ത്വദർശികൾ ഇതിനെ മൃത്യുമുഖം എന്ന് പറയുന്നത്.