മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.153
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.153.1
बलिनः प्रत्यमित्रस्य नित्यमासन्नवर्तिनः ।
उण्कारापकाराभ्यां समर्थस्योद्यतस्य च ॥ १२.१५३.१ ॥
എപ്പോഴും അടുത്തുണ്ടാകുന്ന ശക്തനായ ശത്രുവിനോട്, അപമാനത്താലോ ദ്രോഹത്താലോ സമർഥനും സന്നദ്ധനുമായവനോട് (എങ്ങനെ പെരുമാറണം).
12.153.2
मोहाद्विकत्थनामात्रैरसारोऽल्पबलो लघुः ।
वाग्भिरप्रतिरूपाभिरभिद्रुह्य पितामह ॥ १२.१५३.२ ॥
മോഹത്താൽ വെറും പൊങ്ങച്ചം പറയുന്നവൻ, സാരമില്ലാത്തവൻ, അൽപബലവാൻ, നിസ്സാരൻ, അനുചിതമായ വാക്കുകളാൽ ആക്രമിച്ചവൻ, ഹേ പിതാമഹാ.
12.153.3
आत्मनो बलमास्थाय कथं वर्तेत मानवः ।
आगच्छतोऽतिक्रुद्धस्य तस्योद्धरणकाम्यया ॥ १२.१५३.३ ॥
സ്വന്തം ബലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, അത്യന്തം കുപിതനായി അവനെ പിഴുതെറിയാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ വരുന്നവനോട് മനുഷ്യൻ എങ്ങനെ പെരുമാറണം?
12.153.4
अत्राप्युदाहन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
संवादं भरतश्रेष्ठ शाल्मलेः पवनस्य च ॥ १२.१५३.४ ॥
ഇവിടെയും ജനങ്ങൾ ഈ പുരാതനമായ ഇതിഹാസം പറയുന്നു: ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ശാൽമലി വൃക്ഷവും കാറ്റും തമ്മിലുള്ള സംവാദം.
12.153.5
हिमवन्तं समासाद्य महानासीद्वनस्पतिः ।
वर्षपूगाभिसंवृद्धः शाखामूलपलाशवान् ॥ १२.१५३.५ ॥
ഹിമവാനിൽ എത്തിയപ്പോൾ അവിടെ ഒരു വലിയ വൃക്ഷമുണ്ടായിരുന്നു; അത് അനേകം വർഷങ്ങളായി നന്നായി വളർന്ന്, ശാഖകളും വേരുകളും ഇലകളും ഉള്ളതായിരുന്നു.
12.153.6
तत्र स्म मत्तमातङ्गा घर्मार्ताः श्रमकर्शिताः ।
विश्राम्यन्ति महाबाहो तथाऽन्या मृगजातयः ॥ १२.१५३.६ ॥
അവിടെ വെയിലേറ്റ് വലഞ്ഞും ക്ഷീണത്താൽ മെലിഞ്ഞും മദിച്ച ആനകൾ വിശ്രമിച്ചിരുന്നു; ഹേ മഹാബാഹോ, അതുപോലെ മറ്റു മൃഗവർഗങ്ങളും.
12.153.7
नल्वमांत्रपरीणाहो घनच्छायो वनस्पतिः ।
शुकशारिकसंघुष्टः पुष्पवान्फलवानपि ॥ १२.१५३.७ ॥
നൽവ അളവിലുള്ള ചുറ്റളവും ഇടതൂർന്ന തണലുമുള്ള ആ വനസ്പതി തത്തകളുടെയും മൈനകളുടെയും ശബ്ദത്താൽ മുഴങ്ങി; അത് പൂക്കളും കായ്കളും നിറഞ്ഞതായിരുന്നു.
12.153.8
सार्थका वणिजश्चापि तापसाश्च वनौकसः ।
वसन्ति तत्र मार्गस्थाः सुरम्ये नगसत्तमे ॥ १२.१५३.८ ॥
സാർത്ഥവാഹകരും വ്യാപാരികളും തപസ്വികളും കാട്ടിൽ വസിക്കുന്നവരും വഴിയിലുള്ള ആ മനോഹര പർവതശ്രേഷ്ഠത്തിൽ വസിച്ചിരുന്നു.
12.153.9
तस्य ता विपुलाः शाखा दृष्ट्वा स्कन्धं च सर्वशः ।
अभिगम्याब्रवीदेनं नारदो भरतर्षभ ॥ १२.१५३.९ ॥
അതിന്റെ വിശാലമായ ശാഖകളും തടിയും എല്ലാ വശങ്ങളിൽനിന്നും കണ്ട ശേഷം നാരദൻ അതിനടുത്തുചെന്നു പറഞ്ഞു, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ!
12.153.10
अहो नु रमणीयस्त्वमहो चासि मनोहरः ।
प्रीयामहे त्वया नित्यं तरुप्रवर शाल्मके ॥ १२.१५३.१० ॥
അഹോ! നീ എത്ര രമണീയനും മനോഹരനുമാണ്! നിന്നാൽ ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും സന്തോഷിക്കുന്നു, വൃക്ഷശ്രേഷ്ഠാ ശാല്മലീ!
12.153.11
सदैव शकुनास्तात मृगाश्चाथ तथा गजाः ।
वसन्ति तव संहृष्टा मनोहरतरास्तथा ॥ १२.१५३.११ ॥
പ്രിയനേ! എപ്പോഴും പക്ഷികളും മാനുകളും ആനകളും സന്തോഷത്തോടെ നിന്നിൽ വസിക്കുന്നു; അവയും കൂടുതൽ മനോഹരമാകുന്നു.
12.153.12
तव शाखा महाशाख स्कन्धांश्च विपुलांस्तथा ।
न वै प्रभग्नान्पश्यामि मारुतेन कथंचन ॥ १२.१५३.१२ ॥
മഹാശാഖാ! നിന്റെ ശാഖകളും വിശാലമായ തടികളും കാറ്റിനാൽ ഒരു വിധത്തിലും ഒടിഞ്ഞതായി ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
12.153.13
किंनु ते पवनस्तात प्रीतिमानथवा सुहृत् ।
त्वां रक्षति सदा येन वनेऽत्र पवनो ध्रुवम् ॥ १२.१५३.१३ ॥
പ്രിയ പുത്രാ! കാറ്റ് നിന്നോട് സ്നേഹമുള്ളവനാണോ, അതോ സുഹൃത്താണോ? അതിനാലാണോ ഈ വനത്തിൽ കാറ്റ് എപ്പോഴും നിന്നെ രക്ഷിക്കുന്നത്?
12.153.14
भगवान्पवनः स्थानाद्वृक्षानुच्चावचानपि ।
पर्वतानां च शिखराण्याचालयति वेगवान् ॥ १२.१५३.१४ ॥
വേഗമേറിയ ഭഗവാനായ കാറ്റ് തന്റെ സ്ഥാനത്തുനിന്നുതന്നെ ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ മരങ്ങളെയും പർവതശിഖരങ്ങളെയും ഇളക്കുന്നു.
12.153.15
शोषयत्येव पातालं वहन्गन्धवहः शुचिः ।
सरांसि सरितश्चैव सागरांश्च तथैव च ॥ १२.१५३.१५ ॥
സുഗന്ധം വഹിക്കുന്ന പവിത്രമായ കാറ്റ് പാതാളത്തെയും ഉണക്കുന്നു; തടാകങ്ങളെയും നദികളെയും സമുദ്രങ്ങളെയും അങ്ങനെതന്നെ.
12.153.16
संरक्षति त्वां पवनः सखित्वेन न संशयः ।
तस्मात्त्वं बहुशाखोऽपि पर्णवान्पुष्पवानपि ॥ १२.१५३.१६ ॥
കാറ്റ് സുഹൃത്തെന്ന നിലയിൽ നിന്നെ നന്നായി സംരക്ഷിക്കുന്നു; ഇതിൽ സംശയമില്ല. അതിനാലാണ് നീ ഒട്ടേറെ ശാഖകളും ഇലകളും പൂക്കളും ഉള്ളവനായിരിക്കുന്നത്.
12.153.17
इदं च रमणीयं ते प्रतिभाति वनस्पते ।
य इमे विहगास्तात रमन्ते मुदितास्त्वयि ॥ १२.१५३.१७ ॥
ഹേ വനസ്പതേ! ഇത് നിനക്ക് എത്ര മനോഹരമായി തോന്നുന്നു — ഈ പക്ഷികൾ, പ്രിയപുത്രാ, സന്തോഷത്തോടെ നിന്നിൽ രമിക്കുന്നു.
12.153.18
एषां पृथक्समस्तानां श्रूयते मधुरस्वरः ।
पुष्पसंमोदने काले वाशन्ते हरियूथपाः ॥ १२.१५३.१८ ॥
ഇവയുടെ ഓരോന്നിന്റെയും ഒന്നിച്ചുള്ള മധുരസ്വരം കേൾക്കുന്നു — പൂക്കൾ ആഹ്ലാദത്തോടെ വിരിയുന്ന കാലത്ത്, അല്ലെങ്കിൽ വസന്തത്തിൽ, പച്ചക്കൂട്ടങ്ങളുടെ നായകരായ (ഈ പക്ഷികൾ).
12.153.19
तथेमे गर्जिता नागाः स्वयूथगणशोभिताः ।
घर्मार्तास्त्वां समासाद्य सुखं विन्दति शाल्मके। ॥ १२.१५३.१९ ॥
അതുപോലെ ഈ ഗർജ്ജിക്കുന്ന ആനകൾ, തങ്ങളുടെ യൂഥങ്ങളാലും ഗണങ്ങളാലും ശോഭിച്ച്, ചൂടിൽ വലഞ്ഞ് നിന്നെ സമീപിച്ച് ശാൽമലി വൃക്ഷത്തിനരികെ സുഖം കണ്ടെത്തുന്നു.
12.153.20
तथैव मृगजातीभिरन्याभिरभिशोभसे ।
तथा सार्थाधिवासैश्च शोभसे मेरुवद्द्रुम् ॥ १२.१५३.२० ॥
അതുപോലെ പലതരം മാനുകളാൽ നീ ശോഭിക്കുന്നു; വ്യാപാരിസംഘങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലങ്ങളാലും നീ തിളങ്ങുന്നു; മേരുപർവതം പോലെ വൃക്ഷങ്ങളാൽ നീ പ്രകാശിക്കുന്നു.
12.153.21
ब्राह्मणैश्च तपः सिद्धैस्तापसैः श्रमणैस्तथा ।
त्रिविष्टपसमं मन्ये तवायतनमेव हि ॥ १२.१५३.२१ ॥
ബ്രാഹ്മണരാലും തപസ്സിൽ സിദ്ധി നേടിയവരാലും താപസന്മാരാലും ശ്രമണന്മാരാലും നിറഞ്ഞ നിന്റെ വാസസ്ഥലം സ്വർഗത്തിനു തുല്യമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു.