Mahābhārata · Adhyāya 12.165

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

Mit Wortbedeutungen lesen

12.165.1

इत्युक्तवति भीष्मे तु तूष्णींभूते युधिष्ठिरः ।
पप्रच्छावसथं गत्वा भ्रातृन्विदुरपञ्चमान् ॥ १२.१६५.१ ॥

Als Bhīṣma so gesprochen hatte und schwieg, ging Yudhiṣṭhira in seine Wohnung und befragte, mit Vidura als Fünftem, seine Brüder.

12.165.2

धर्मे चार्थे च कामे च लोकवृत्तिः समाहिता ।
तेषां गरीयान्कतमो मध्यमः को लघुश्च कः ॥ १२.१६५.२ ॥

In Dharma, Artha und Kāma ist das Verhalten der Welt enthalten. Welches davon ist das gewichtigste, welches das mittlere und welches das geringste?

12.165.3

कस्मिंश्चात्मा नियन्तव्यस्त्रिवर्गविजयाय वै ।
संपृष्टा नैष्ठिकं वाक्यं यथाबद्वक्तुमर्हथ ॥ १२.१६५.३ ॥

Und worin soll das Selbst gezügelt werden, um über die drei Ziele zu siegen? Befragt, sollt ihr ein entschiedenes Wort sprechen, wie es sich gehört.

12.165.4

ततोऽर्थगतितत्त्वज्ञः प्रथमं प्रतिभानवान् ।
जगाद विदुरो वाक्यं धर्मशास्त्रमनुस्मरन् ॥ १२.१६५.४ ॥

Da sprach Vidura, der Kenner der Wahrheit des Weges des Reichtums, mit Scharfsinn begabt, sich des Dharma-Lehrbuchs erinnernd, zuerst diese Worte.

12.165.5

बहुश्रुतं तपस्त्यागः श्रद्धा यज्ञक्रिया क्षमा ।
भावशुद्धिर्दया सत्यं संयमश्चात्मसंपदः ॥ १२.१६५.५ ॥

Große Gelehrsamkeit, Askese, Entsagung, Glaube, Opferhandlung, Geduld, Reinheit der Gesinnung, Mitgefühl, Wahrhaftigkeit und Selbstbeherrschung – dies sind die Reichtümer des Selbst.

12.165.6

एतदेवाभिपद्यस्व मा ते भूच्चलितं मनः ।
एतन्मूलौ हि धर्मार्थावेतदेकपदं हितम् ॥ १२.१६५.६ ॥

Halte dich eben hieran; dein Geist möge nicht wanken. Dharma und Artha wurzeln hierin; dies allein ist der eine heilsame Pfad.

12.165.7

धर्मेणैवर्षयस्तीर्णा धर्मे लोकाः प्रतिष्ठिताः ।
धर्मेण देवा दिवि च धर्मे चार्थः समाहितः ॥ १२.१६५.७ ॥

Durch dharma allein haben die Weisen übergesetzt; im dharma sind die Welten gegründet. Durch dharma sind die Götter im Himmel, und im dharma ist der artha wohl gefügt.

12.165.8

धर्मो राजन्गुणः श्रेष्ठो मध्यमो ह्यर्थ उच्यते ।
कामो यवीयानिति च प्रवदन्ति मनीषिणः ॥ १२.१६५.८ ॥

O König, dharma ist die höchste Qualität; artha heißt die mittlere; und kāma, sagen die Weisen, ist die jüngste.

12.165.9

तस्माद्धर्मप्रधानेन भवितव्यं यतात्मना ।
तथा च सर्वभूतेषु वर्तितव्यं यतात्मना ॥ १२.१६५.९ ॥

Daher soll, wer sich selbst bezähmt hat, dharma an die erste Stelle setzen; und ebenso soll der Selbstbeherrschte sich gegenüber allen Wesen verhalten.

12.165.10

समाप्तवचने तस्मिन्भीमकर्मा धनञ्जयः ।
ततोऽर्थगतितत्त्वज्ञो जगौ वाक्यं प्रचोदितः ॥ १२.१६५.१० ॥

Als jene Rede beendet war, sprach Dhanañjaya, der Schrecklichen Taten, der das wahre Wesen des artha kannte, von dazu angetrieben, diese Worte.

12.165.11

कर्मभूमिरियं राजन्निह वार्ता प्रशस्यते ।
कृषिर्वाणिज्यगोरक्षं शिल्पानि विविधानि च ॥ १२.१६५.११ ॥

O König, dies ist das Land der Tat; hier wird die vārtā (der Lebensunterhalt) gepriesen: Ackerbau, Handel, Viehzucht und verschiedene Handwerke.

12.165.12

अर्थ इत्येव सर्वेषां कर्मणामव्यतिक्रमः ।
निवृत्तेऽर्थे न वर्तेते धर्मकामाविति श्रुतिः ॥ १२.१६५.१२ ॥

Artha allein ist die Grundlage aller Handlungen; ruht der artha, so bestehen dharma und kāma nicht fort — so lehrt die Überlieferung.

12.165.13

विषहेतार्थवान्धर्ममाराधयितुमुत्तमम् ।
कामं च चरितुं शक्तो दुष्प्रापमकृतात्मभिः ॥ १२.१६५.१३ ॥

Wer Wohlstand als Mittel zum Lebensunterhalt besitzt, vermag das höchste Dharma zu verehren und das Verlangen zu genießen; für jene, die sich selbst nicht bezwungen haben, ist dies schwer zu erlangen.

12.165.14

अर्थस्यावयवावेतौ धर्मकामाविति श्रुतिः ।
अर्थसिद्ध्या विनिर्वृत्तावृभावेतौ भविष्यतः ॥ १२.१६५.१४ ॥

Die Offenbarung sagt, dass Dharma und Begierde die beiden Glieder des Reichtums sind; durch die Erfüllung des Reichtums werden beide vollendet sein.

12.165.15

तद्गतार्थं हि पुरुषं विशिष्टतरयोनयः ।
ब्रह्माणमिव भूतानि सततं पर्युपासते ॥ १२.१६५.१५ ॥

Männer von höchster Geburt dienen stets jenem Mann, der den Reichtum zum Ziel hat, wie alle Wesen Brahmā dienen.

12.165.16

जटाजिनधरा दान्ताः पङ्कदिग्धा जितेन्द्रियाः ।
मुण्डा निस्तन्तवश्चापि वसन्त्यर्थार्थिनः पृथक् ॥ १२.१६५.१६ ॥

Mit verfilztem Haar und Hirschfellen bekleidet, selbstbeherrscht, mit Schlamm beschmiert, die Sinne bezwungen, kahlköpfig und frei von den Fäden der Bindung, leben die Wohlstandsuchenden jeder für sich.

12.165.17

काषायवसनाश्चान्ये श्मश्रुला हि सुसंयताः ।
विद्वांसश्चैव शान्ताश्च मुक्ताः सर्वपरिग्रहैः ॥ १२.१६५.१७ ॥

Andere, in ockerfarbene Gewänder gekleidet, bärtig und wohl beherrscht, gelehrt, friedvoll und von allem Besitz befreit.

12.165.18

अर्थार्थिनः सन्ति नित्यं परितष्यन्ति कर्मभिः ।
अर्थार्थिनः सन्ति केचिदपरे स्वर्गकाङ्क्षिणः।
कुलप्रत्यागमाश्चैके स्वंस्वं धर्ममनुष्ठिताः ॥ १२.१६५.१८ ॥

Die Suchenden nach Wohlstand finden stets Befriedigung in ihren Handlungen; manche suchen Reichtum, andere sehnen sich nach dem Himmel, und manche kehren zu ihren Familien zurück, jeder seinem eigenen Dharma folgend.

12.165.19

आस्तिका नास्तिकाश्चैव नियताः संयमे परे ।
अप्रज्ञानं तमोभूतं प्रज्ञानं तु प्रकाशिता ॥ १२.१६५.१९ ॥

Gläubige und Ungläubige, die Höchsten fest in der Selbstbeherrschung; Unwissenheit wird zur Finsternis, während das Wissen aufleuchtet.

12.165.20

भृत्यान्भोगैर्द्विषो दण्डैर्यो योजयति सोऽर्थवान् ।
एतन्मतिमतांश्रेष्ठ मतं मम यथातथम्।
अनयोस्तु विबोध त्वं वचनं शक्रकण्वयोः ॥ १२.१६५.२० ॥

Wer Diener mit Genüssen und Feinde mit Strafen einsetzt, der ist wohlhabend. Bester der Weisen, dies ist meine Meinung, genau so; verstehe diese beiden Worte von Śakra und Kaṇva.

12.165.21

तथा धर्मार्थकुशलौ माद्रीपुत्रावनन्तरम् ।
नकुलः सहदेवश्च वाक्यमूचतुरुत्तमम् ॥ १२.१६५.२१ ॥

Ebenso sprachen die beiden Söhne Mādrīs, Nakula und Sahadeva, in Dharma und Reichtum erfahren, darauf eine vortreffliche Rede.

12.165.22

आसीनश्च शयानश्च विचरन्नपि वा स्थितः ।
अर्थयोगं दृढं कुर्याद्योगैरुच्चावचैरपि ॥ १२.१६५.२२ ॥

Ob sitzend, liegend, umherwandernd oder stehend, man soll fest nach Reichtum streben, mit hohen wie niedrigen Mitteln.

12.165.23

अस्मिंस्तु वै विनिर्वृत्ते दुर्लभे परमप्रिये ।
इह कामानवाप्नोति प्रत्यक्षं नात्र संशयः ॥ १२.१६५.२३ ॥

Wenn dies erlangt ist, das selten und überaus lieb ist, erlangt man hier seine Wünsche; daran ist kein Zweifel, es ist offensichtlich.

12.165.24

योऽर्थो धर्मेण संयुक्तो धर्मो यश्चार्थसंयुतः ।
मध्विवामृतसंसृष्टं तस्मादेतौ मताविह ॥ १२.१६५.२४ ॥

Reichtum, verbunden mit Dharma, und Dharma, verbunden mit Reichtum, sind wie mit Nektar vermischter Honig; darum gelten beide hier als vortrefflich.

12.165.25

अनर्थस्य न कामोस्ति तथाऽर्थोऽधर्मिणः कुतः ।
तस्मादुद्विजले लोको धर्मार्थाभ्यां बहिष्कृतात् ॥ १२.१६५.२५ ॥

Für das Unnütze gibt es kein Verlangen, und woher sollte der Unrechtschaffene Reichtum haben? Daher ist die Welt, von Dharma und Artha ausgeschlossen, unruhig.

12.165.26

तस्माद्धर्मप्रधानेन साध्योऽर्थः संयतात्मना ।
विश्वस्तेषु हि भूतेषु कल्पते सर्वमेव हि ॥ १२.१६५.२६ ॥

Daher soll der Reichtum von dem erworben werden, der das Dharma voranstellt und seine Seele beherrscht, denn wenn die Wesen vertrauen, wird alles möglich.

12.165.27

धर्मं समाचरेत्पूर्वं ततोऽर्थं धर्मसंयुतम् ।
ततः कामं चरेत्पश्चात्सिद्धार्थस्य हि तत्फलम् ॥ १२.१६५.२७ ॥

Zuerst soll man das Dharma üben, dann den mit dem Dharma verbundenen Reichtum, danach das Verlangen verfolgen; denn das ist die Frucht für den, dessen Ziele erreicht sind.

12.165.28

विरेमतुस्तु तद्वाक्यमुक्त्वा तावश्विनोः सुतौ ।
भीमसेनस्ततो वाक्यमिदं वक्तुं प्रचक्रमे ॥ १२.१६५.२८ ॥

Nachdem die beiden Söhne der Aśvin diese Worte gesprochen hatten, begann Bhīmasena, diese Worte zu sprechen.

12.165.29

नाकामः कामयत्यर्थं नाकामो धर्ममिच्छति ।
नाकामः कामयानोऽस्ति तस्मात्कामो विशिष्यते ॥ १२.१६५.२९ ॥

Wer ohne Verlangen ist, begehrt nicht den Reichtum, und wer ohne Verlangen ist, strebt nicht nach dem Dharma; wer ohne Verlangen ist, ist kein Begehrender. Darum ragt das Verlangen hervor.

12.165.30

कामेन युक्ता ऋषयस्तपस्येव समाहिताः ।
पलाशाः शाकमूलाशा वायुभक्षाः सुसंयताः ॥ १२.१६५.३० ॥

Weise, die vom Verlangen erfüllt sind, sind gleichsam in der Askese gesammelt; sie essen Blätter und Wurzeln von Gemüse, leben von Luft und sind sehr beherrscht.

12.165.31

वेदोपवेदेष्वपरे युक्ताः स्वाध्यायपारगाः ।
श्राद्धे यज्ञक्रियायां च तथा दानप्रतिग्रहे ॥ १२.१६५.३१ ॥

Andere widmeten sich den Veden und Upavedas, Meister im Studium durch eigene Rezitation; bei den Śrāddha-Riten, beim Vollzug des Opfers und ebenso im Geben und Empfangen von Gaben.

12.165.32

वणिजः कर्षका गोपाः कारवः शिल्पिनस्तथा ।
देशधर्मकृतश्चैव युक्ताः कामेन कर्मसु ॥ १२.१६५.३२ ॥

Händler, Ackerbauern, Hirten, Handwerker und Kunsthandwerker sowie jene, die die Bräuche ihres Landes bewahren, gehen ihren Werken aus Begierde nach.

12.165.33

समुद्रं वा विशन्त्यन्ये नराः कामेन संयुताः ।
कामो हि विविधाकारः सर्वं कामेन संततम् ॥ १२.१६५.३३ ॥

Andere Menschen, von der Begierde getrieben, betreten sogar den Ozean. Das Begehren hat vielerlei Gestalten, und alles ist vom Begehren durchdrungen.

12.165.34

नास्ति नासीन्न भविता भूतं काममृते परम् ।
एतत्सारं महाराज धर्मार्थावत्र संश्रितौ ॥ १२.१६५.३४ ॥

Nichts Höchstes existiert, existierte oder wird existieren außer dem Begehren; kein Wesen tut es. Dies, großer König, ist das Wesen: Dharma und Artha ruhen hier darauf.

12.165.35

नवनीतं यथा दध्नस्तथा कामोऽर्थधर्मतः ।
श्रेयस्तैलं न पिण्याको घृतं श्रेय उदश्वितः ॥ १२.१६५.३५ ॥

Wie die Butter das Beste aus dem Quark ist, so ist das Begehren das Beste von Dharma und Artha. Öl ist das Beste, nicht der Ölkuchen; Ghee ist das Beste aus geschlagener Milch.

12.165.36

श्रेयः पुष्पफलं काष्ठात्कामो धर्मार्थयोर्वरः ।
पुष्पतो मध्विव परं कामात्संजायते सुखम्।
कामो धर्मार्थयोर्योनिः कामश्चाथ तदात्मकः ॥ १२.१६५.३६ ॥

Blüte und Frucht sind besser als das Holz; unter Dharma und Artha ist das Begehren das vorzüglichste. Wie der Honig das Höchste der Blüte ist, so entsteht das höchste Glück aus dem Begehren. Das Begehren ist der Ursprung von Dharma und Artha, und auch das Begehren hat ihr Wesen.