മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.172
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.172.1
विद्वान्संस्कारयामास पार्थिवो राजधर्मणः ।
गन्धैर्बहुभिरव्यग्रो दाहयामास पूजितम् ॥ १२.१७२.१ ॥
പണ്ഡിതനായ രാജാവ് രാജധർമ്മമനുസരിച്ച് സംസ്കാരകർമ്മങ്ങൾ നടത്തി; ശാന്തചിത്തനായി അനേകം സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളോടെ ആ പൂജിതനെ ദഹിപ്പിച്ചു.
12.172.2
तस्य देवस्य वचनादिन्द्रस्य बकराडिह ।
तेनैवामृतसिक्ताश्च पुनः संजीवितो बकः ॥ १२.१७२.२ ॥
ആ ദേവനായ ഇന്ദ്രന്റെ വാക്കിനാൽ ഇവിടെ ബകരാഡ് എന്ന കൊക്ക് അദ്ദേഹത്താൽത്തന്നെ അമൃതു തളിക്കപ്പെട്ട് വീണ്ടും ജീവൻ വീണ്ടെടുത്തു.
12.172.3
राजधर्माऽपि तं प्राह सहस्राक्षमरिंदमम् ।
गौतमो ब्राह्मणः क्वाऽसौ मुच्यतां मत्प्रियः सखा ॥ १२.१७२.३ ॥
രാജധർമ്മനും ആ സഹസ്രാക്ഷനും ശത്രുനാശകനുമായ ഇന്ദ്രനോട് പറഞ്ഞു: 'ആ ഗൗതമ ബ്രാഹ്മണൻ എവിടെ? എന്റെ പ്രിയ സുഹൃത്ത് മോചിതനാകട്ടെ.'
12.172.4
तस्य वाक्यं समाज्ञाय कौशिकः सुरसत्तमः ।
गौतमं ह्यभ्यनुज्ञाप्य प्रीतोऽथ गमनोत्सुकः ॥ १२.१७२.४ ॥
അവന്റെ വാക്ക് നന്നായി മനസ്സിലാക്കി, ദേവശ്രേഷ്ഠനായ കൗശികൻ (ഇന്ദ്രൻ) ഗൗതമനെ വിട്ടയക്കാൻ അനുമതി നൽകി, സന്തുഷ്ടനായി പോകുവാൻ ഉത്സുകനായി.
12.172.5
प्रतीतः स गतः सौम्यो राजधर्मा स्वमालयम् ।
नृशंसो गौतमो मुक्तो मित्रध्रुक्पुरुषाधमः ॥ १२.१७२.५ ॥
സന്തുഷ്ടനും സൗമ്യനുമായ രാജധർമ്മൻ തന്റെ വീട്ടിലേക്ക് പോയി; ക്രൂരനും സുഹൃദ്ദ്രോഹിയും മനുഷ്യരിൽ അധമനുമായ ഗൗതമൻ മോചിതനായി.
12.172.6
सभाण्डोपस्करो यातः स तदा शबरालयम् ।
तत्रासौ शबरी देहे प्रसूतो निरयोपमे ॥ १२.१७२.६ ॥
തന്റെ പാത്രങ്ങളും ഉപകരണങ്ങളുമായി അവൻ അപ്പോൾ ശബരരുടെ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് പോയി; അവിടെ നരകതുല്യമായ ശരീരത്തിൽ ഒരു ശബരി സ്ത്രീയായി ജനിച്ചു.
12.172.7
एष शापो महांस्तत्र मुक्तः सुरगणैस्तदा ॥ १२.१७२.७ ॥
ആ മഹാശാപം അപ്പോൾ ദേവഗണങ്ങളാൽ അവിടെ മോചിതമായി.
12.172.8
दग्धे राक्षसराजेन खगराजे प्रतापिना ।
चितायाः पार्श्वतो दोग्ध्री सुरभिर्जीवयच्च तम् ॥ १२.१७२.८ ॥
രാക്ഷസരാജാവ് പ്രതാപിയായ ഖഗരാജനെ (ഗരുഡനെ) ദഹിപ്പിച്ചപ്പോൾ, ചിതയുടെ അരികിൽ നിന്ന് പാൽ ചുരത്തുന്ന സുരഭി അവനെ ജീവിപ്പിച്ചു.
12.172.9
तस्या वक्राच्च्युतः फेनो दुग्धमात्रस्तदाऽनघ ।
समीरणाहृतो यातश्चितां तां राजधर्मणः ॥ १२.१७२.९ ॥
ഹേ പാപരഹിതാ, അവളുടെ വായിൽ നിന്ന് വീണ പാലിന്റെ നുര, കേവലം പാൽ മാത്രമായി, അപ്പോൾ കാറ്റിനാൽ വഹിക്കപ്പെട്ട് രാജധർമ്മന്റെ ആ ചിതയിലെത്തി.
12.172.10
देवराजस्ततः प्राप्तो विरूपाक्षपुरं तदा ।
विरूपाक्षोऽपि तं शक्रमयाचत पुनः पुनः।
काश्यपश्य सुतो देव भ्राता मे जीवतामिति ॥ १२.१७२.१० ॥
അപ്പോൾ ദേവരാജനായ ഇന്ദ്രൻ വിരൂപാക്ഷന്റെ നഗരത്തിലെത്തി. വിരൂപാക്ഷനും ആ ശക്രനോട് വീണ്ടും വീണ്ടും യാചിച്ചു: 'ഹേ ദേവാ, കശ്യപന്റെ പുത്രനും എന്റെ സഹോദരനും ജീവിക്കട്ടെ.'
12.172.11
विरूपाक्षमुवाचेदमीश्वरः पाकशासनः ।
ब्रह्मणा व्याहृतो रोषाद्राजधर्मा कदाचन ॥ १२.१७२.११ ॥
ഈശ്വരനായ പാകശാസനൻ (ഇന്ദ്രൻ) വിരൂപാക്ഷനോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു. ബ്രഹ്മാവ് ഒരിക്കൽ കോപത്തോടെ രാജധർമ്മനോട് സംസാരിച്ചതുപോലെ.
12.172.12
यस्मात्त्वं नागतो द्रष्टुं मम नित्यमिमां सभाम् ।
तस्माद्बको भवान्भावी धर्मशीलः परात्मवित् ॥ १२.१७२.१२ ॥
നീ എന്റെ ഈ സഭ നിത്യവും കാണാൻ വന്നില്ല, അതുകൊണ്ട് നീ ബകനാകും—ധർമ്മശീലനും പരമാത്മാവിനെ അറിയുന്നവനുമായി.
12.172.13
आगमिष्यति ते वासं कदाचित्पापकर्मकृत् ।
शबरावासगो विप्रः कृतघ्नो वृषलीपतिः ॥ १२.१७२.१३ ॥
ഒരിക്കൽ പാപകർമ്മം ചെയ്യുന്നവനും ശബരരുടെ വാസസ്ഥലത്ത് കഴിയുന്നവനും കൃതഘ്നനും ശൂദ്ര സ്ത്രീയുടെ ഭർത്താവുമായ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ നിന്റെ വാസസ്ഥലത്ത് വരും.
12.172.14
यदा निहन्ता मोक्षस्ते तदा भावीत्युवाच तम् ।
तस्मादेष गतो लोकं ब्रह्मणः परमेष्ठिनः ॥ १२.१७२.१४ ॥
'നിന്നെ വധിക്കുന്നവൻ വരുമ്പോൾ നിനക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും' എന്ന് അവനോട് പറഞ്ഞു; അതുകൊണ്ട് അവൻ പരമേഷ്ഠിയായ ബ്രഹ്മാവിന്റെ ലോകത്തേക്ക് പോയി.
12.172.15
स चापि निरयं प्राप्तो दुष्कृतिः कुलपांसनः ॥ १२.१७२.१५ ॥
ആ ദുഷ്കർമ്മിയും കുലത്തെ കളങ്കപ്പെടുത്തിയവനുമായവൻ നരകത്തിൽ എത്തി.
12.172.16
एतच्छ्रुत्वा सभामध्ये तद्वाक्यं नारदेरितम् ।
मयाऽपि तव राजेन्द्र यथावदनुवर्णितम् ॥ १२.१७२.१६ ॥
രാജേന്ദ്രാ, സഭാമധ്യത്തിൽ നാരദൻ പറഞ്ഞ ആ വാക്ക് കേട്ട്, ഞാനും നിനക്ക് യഥാവിധി വിവരിച്ചു.
12.172.17
ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चोरे भ्रष्टव्रते तथा ।
निष्कृतिर्विहिता राजन्कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥ १२.१७२.१७ ॥
രാജാവേ, ബ്രഹ്മഹത്യ ചെയ്തവനും മദ്യപനും കള്ളനും വ്രതഭ്രഷ്ടനും പ്രായശ്ചിത്തം വിധിച്ചിട്ടുണ്ട്; കൃതഘ്നന് പ്രായശ്ചിത്തമില്ല.
12.172.18
कुतः कृतघ्नस्य यशः कुतः स्थानं कुतः सुखम् ।
अश्रद्धेयः कृतघ्नो हि कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥ १२.१७२.१८ ॥
കൃതഘ്നന് യശസ്സെവിടെ? സ്ഥാനമെവിടെ? സുഖമെവിടെ? കൃതഘ്നൻ വിശ്വസിക്കാൻ കഴിയാത്തവനാണ്; കൃതഘ്നന് പ്രായശ്ചിത്തമില്ല.
12.172.19
मित्रद्रोहो न कर्तव्यः पुरुषेण विशेषतः ।
मित्रध्रुङ्गिरयं घोरं नरकं प्रतिपद्यते ॥ १२.१७२.१९ ॥
മനുഷ്യൻ, വിശേഷിച്ചും, മിത്രദ്രോഹം ചെയ്യരുത്. മിത്രത്തെ ദ്രോഹിക്കുന്നവൻ ആ ഘോരമായ നരകത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
12.172.20
कृतज्ञमनसा भाव्यं मित्रभावेन चानघ ।
मित्रात्प्रभवते सर्वं मित्रं धन्यतरं स्मृतम् ॥ १२.१७२.२० ॥
നിർമലനേ, കൃതജ്ഞമായ മനസ്സോടും മിത്രഭാവത്തോടും കൂടിയിരിക്കണം. മിത്രത്തിൽനിന്നാണ് എല്ലാം ഉണ്ടാകുന്നത്; മിത്രം ഏറ്റവും ധന്യനെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു.
12.172.21
अर्थाद्वा मित्रलाभाद्वा मित्रलाभो विशिष्यते ।
सुलभा मित्रतोऽर्थास्तु मित्रेण यतितुं क्षमम् ॥ १२.१७२.२१ ॥
ധനംകൊണ്ടോ മിത്രലാഭംകൊണ്ടോ, മിത്രലാഭമാണ് ശ്രേഷ്ഠം. മിത്രത്താൽ ധനം എളുപ്പത്തിൽ ലഭിക്കുന്നു; അതു നേടാൻ യത്നിക്കാൻ കഴിവുള്ളവൻ മിത്രമാണ്.
12.172.22
मित्रं चाभिमतं स्निग्धं फलं चापि सतां फलम् ।
सत्कारैः स्वजनोपेतः पूजयेत विचक्षणः ॥ १२.१७२.२२ ॥
മിത്രം പ്രിയനും സ്നേഹമുള്ളവനുമാണ്; സജ്ജനങ്ങളുടെ ഫലവും അതുതന്നെ. വിവേകിയായവൻ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം സത്കാരങ്ങളാൽ അവനെ പൂജിക്കണം.
12.172.23
परित्याज्यो बुधैः पापः कदर्यः कुलपांसनः ।
मित्रद्रोही कुलाङ्गारः पापकर्मा कुलाधमः ॥ १२.१७२.२३ ॥
ബുദ്ധിമാന്മാർ പാപിയെയും, ലുബ്ധനെയും, കുലത്തെ കളങ്കപ്പെടുത്തുന്നവനെയും, മിത്രദ്രോഹിയെയും, കുലത്തിന്റെ കനലായവനെയും, പാപകർമിയും കുലാധമനുമായവനെയും ഉപേക്ഷിക്കണം.
12.172.24
एषा सज्जनसांनिध्ये प्रज्ञा प्रोक्ता मयाऽनघ ।
मित्रदुहि कृतघ्ने च किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १२.१७२.२४ ॥
നിർമലനേ, സജ്ജനങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഈ പ്രജ്ഞ ഞാൻ പറഞ്ഞു. മിത്രദ്രോഹിയെയും കൃതഘ്നനെയും കുറിച്ച് ഇനി എന്താണ് കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?
12.172.25
एतच्छ्रुत्वा ततो वाक्यं भीष्मेणोक्तं महात्मना ।
युधिष्ठिरः प्रीतमना बभूव जनमेजय ॥ १२.१७२.२५ ॥
മഹാത്മാവായ ഭീഷ്മർ പറഞ്ഞ ഈ വാക്ക് കേട്ട്, ജനമേജയാ, യുധിഷ്ഠിരൻ സന്തുഷ്ടമനസ്കനായി.