ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.247
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.247.1
यदिदं वेदवचनं कुरु कर्म त्यजेति च ।
कां दिशं विद्यया यान्ति कां च गच्छन्ति कर्मणा ॥ १२.२४७.१ ॥
ವೇದವಚನವಾದ 'ಕರ್ಮ ಮಾಡು, ಕರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸು' ಎಂಬುದು ಏನು? ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ, ಕರ್ಮದಿಂದ ಏನನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ?
12.247.2
एतद्वै श्रोतुमिच्छामि तद्भवान्प्रब्रवीतु मे ।
एतच्चान्योन्यवैरूप्ये वर्तेते प्रतिकूलतः ॥ १२.२४७.२ ॥
ಇದನ್ನೇ ನಾನು ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ನೀವು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಿ. ಇವೆರಡೂ ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕೂಲವಾಗಿ ಇವೆ.
12.247.3
इत्युक्तः प्रत्युवाचेदं पराशरसुतः सुतम् ।
कर्मविद्यामयावेतौ व्याख्यास्यामि क्षराक्षरौ ॥ १२.२४७.३ ॥
ಹೀಗೆ ಕೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಪರಾಶರನ ಮಗ ತನ್ನ ಮಗನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದ: 'ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಎರಡು, ಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರವನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.'
12.247.4
यां दिशं विद्यया यान्ति यां च गच्छन्ति कर्मणा ।
शृणुष्वैकमना वत्स गह्वरं ह्येतदन्तरम् ॥ १२.२४७.४ ॥
ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಯಾವ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ, ಕರ್ಮದಿಂದ ಯಾವುದನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೇಳು, ಮಗು; ಇದೇ ಇವೆರಡರ ನಡುವಿನ ಆಳವಾದ ಅಂತರ.
12.247.5
अस्ति धर्म इति ह्युक्त्वा नास्तीत्यत्रैव यो वदेत् ।
तस्य पक्षस्य सदृशमिदं मम भवेदथ ॥ १२.२४७.५ ॥
'ಧರ್ಮವಿದೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಇಲ್ಲೇ 'ಇಲ್ಲ' ಎಂದೂ ಹೇಳುವವನ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ನನ್ನ ಈ ಮಾತೂ ಆಗಬಹುದು.
12.247.6
द्वाविमावथ पन्थानौ यत्र वेदाः प्रतिष्ठिताः ।
प्रवृत्तिलक्षणो धर्मो निवृत्तौ च व्यवस्थितः ॥ १२.२४७.६ ॥
ಈಗ ಇವು ಎರಡು ಮಾರ್ಗಗಳು, ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ವೇದಗಳು ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ: ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಲಕ್ಷಣದ ಧರ್ಮ, ಮತ್ತು ನಿವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಧರ್ಮ.
12.247.7
कर्मणा बध्यते जन्तुर्विद्यया तु प्रमुच्यते ।
तस्मात्कर्म न कुर्वन्ति यतयः पारदर्शिनः ॥ १२.२४७.७ ॥
ಕರ್ಮದಿಂದ ಜೀವಿ ಬಂಧಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ; ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾರದರ್ಶಿಗಳಾದ ಯತಿಗಳು ಕರ್ಮ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
12.247.8
कर्मणा जायते प्रेत्य मूर्तिमान्षोडशात्मकः ।
विद्यया जायते नित्यमव्ययो ह्यक्षरात्मकः ॥ १२.२४७.८ ॥
ಕರ್ಮದಿಂದ ಮರಣಾನಂತರ ಹದಿನಾರು ಅಂಗಗಳ ಮೂರ್ತಿಮಂತ ಜೀವಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ; ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ನಿತ್ಯ, ಅವ್ಯಯ, ಅಕ್ಷರಾತ್ಮಕ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
12.247.9
कर्म त्वेके प्रशंसन्ति स्वल्पबुद्धितया नराः ।
तेन ते देहजालानि रमयन्त उपासते ॥ १२.२४७.९ ॥
ಆದರೆ ಕೆಲವರು ಅಲ್ಪ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಕರ್ಮವನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ದೇಹ ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಾ ಅವುಗಳನ್ನೇ ಉಪಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.
12.247.10
ये स्म बुद्धिं परां प्राप्ता धमैर्नपुण्यदर्शिनः ।
न ते कर्म प्रशंसन्ति कूपं नद्यां पिबन्निव ॥ १२.२४७.१० ॥
ಪರಮ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದವರು ಧರ್ಮಗಳಿಂದ ಪುಣ್ಯದೃಷ್ಟಿಯಿಲ್ಲದವರು ಕರ್ಮವನ್ನು ಹೊಗಳುವುದಿಲ್ಲ — ನದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಬಾವಿಯ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುವವನಂತೆ.
12.247.11
कर्मणः फलमाप्नोति सुखदुःखे भवाभवौ ।
विद्यया तदवाप्नोति यत्र गत्वा न शोचति ॥ १२.२४७.११ ॥
ಕರ್ಮದ ಫಲವಾಗಿ ಸುಖದುಃಖಗಳು, ಭವಾಭವಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ. ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ಅವನು ಅದನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವನು ಶೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
12.247.12
यत्र गत्वा न म्रियते यत्र गत्वा न जायते ।
न जीर्यते यत्र गत्वा यत्र गत्वा न वर्धते ॥ १२.२४७.१२ ॥
ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವನಿಗೆ ಮರಣವಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವನಿಗೆ ಜನ್ಮವಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವನಿಗೆ ಮುಪ್ಪಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವನಿಗೆ ವೃದ್ಧಿಯೂ ಇಲ್ಲ.
12.247.13
यत्र तद्ब्रह्म परममव्यक्तमचलं ध्रवम् ।
अव्याहतमनायासममृतं चावियोगि च ॥ १२.२४७.१३ ॥
ಎಲ್ಲಿ ಆ ಪರಮ ಬ್ರಹ್ಮವಿದೆಯೋ — ಅದು ಅವ್ಯಕ್ತ, ಅಚಲ, ಧ್ರುವ, ಅವ್ಯಾಹತ, ಅನಾಯಾಸ, ಅಮೃತ, ಅವಿಯೋಗಿ.
12.247.14
द्वन्द्वैर्न यत्र बाध्यन्ते मानसेन च कर्मणा ।
समाः सर्वत्र मैत्राश्च सर्वभूतहिते रताः ॥ १२.२४७.१४ ॥
ಎಲ್ಲಿ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಂದ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕರ್ಮದಿಂದ ಬಾಧಿತರಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ — ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸಮಭಾವಿಗಳು, ಮೈತ್ರಿಯುಳ್ಳವರು, ಸರ್ವಭೂತಹಿತದಲ್ಲಿ ರತರಾದವರು.
12.247.15
विद्यामयोऽन्यः पुरुषस्तात कर्ममयोऽपरः ।
विद्धि चन्द्रमसं दर्शे सूक्ष्मया कलया स्थितम्।
विद्यामयं तं पुरुषं नित्यं ज्ञानगुणात्मकम् ॥ १२.२४७.१५ ॥
ಅಯ್ಯಾ, ಒಬ್ಬ ಪುರುಷ ವಿದ್ಯಾಮಯ; ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಕರ್ಮಮಯ. ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಚಂದ್ರನನ್ನು ತಿಳಿ. ನಿತ್ಯನೂ ಜ್ಞಾನಗುಣಾತ್ಮಕನೂ ವಿದ್ಯಾಮಯನೂ ಆದ ಆ ಪುರುಷನನ್ನು ತಿಳಿ.
12.247.16
तदेतदृषिणा प्रोक्तं विस्तरेणानुमीयते ।
नवं तु शशिनं दृष्ट्वा वक्रतन्तुमिवाम्बरे ॥ १२.२४७.१६ ॥
ಇದನ್ನು ಋಷಿ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚಂದ್ರನನ್ನು ನೋಡಿ ಬಾಗಿದ ದಾರವನ್ನು ಊಹಿಸುವಂತೆ ಇದು ಊಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
12.247.17
एकादशविकारात्मा कलासंभारसंभृतः ।
मृर्तिमानिति तं विद्धि तात कर्म गुणात्मकम् ॥ १२.२४७.१७ ॥
ಹನ್ನೊಂದು ವಿಕಾರಗಳನ್ನು ಆತ್ಮವಾಗಿ ಹೊಂದಿದವನು, ಕಲೆಗಳ ಸಮೂಹದಿಂದ ತುಂಬಿದವನು — ಅವನನ್ನು ಮೂರ್ತಿವಂತನೆಂದು ತಿಳಿ; ಅಯ್ಯಾ, ಅವನನ್ನು ಕರ್ಮಗುಣಾತ್ಮಕನೆಂದು ತಿಳಿ.
12.247.18
तस्मिन्यः संस्थितो ह्यग्निर्नित्यंस्थाल्यामिवाहितः ।
आत्मानं तं विजानीहि नित्यं त्यागजितात्मकं ॥ १२.२४७.१८ ॥
ಅದರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಗ್ನಿ — ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ನಿತ್ಯವಾಗಿರುವುದು — ಅದನ್ನು ಆತ್ಮವೆಂದು ತಿಳಿ. ಅದನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ, ತ್ಯಾಗದಿಂದ ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ವರೂಪವುಳ್ಳದ್ದೆಂದು ತಿಳಿ.
12.247.19
देवो यः संश्रितस्तस्मिन्नब्विन्दुरिव पुष्करे ।
क्षेत्रज्ञं तं विजानीयान्नित्यं योगजितात्मकम् ॥ १२.२४७.१९ ॥
ಯಾವ ದೇವನು ಅದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವನೋ, ತಾವರೆ ಎಲೆಯ ಮೇಲಿನ ನೀರ್ಹನಿಯಂತೆ, ಅವನನ್ನು ಸದಾ ಯೋಗದಿಂದ ಗೆದ್ದ ಸ್ವಭಾವದ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು.
12.247.20
तमोरजश्च सत्त्वं च विद्धि जीवगुणात्मकम् ।
जीवमात्मगुणं विद्यादात्मानं प…नः ॥ १२.२४७.२० ॥
ತಮಸ್ಸು, ರಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಜೀವಗುಣಾತ್ಮಕವೆಂದು ತಿಳಿ. ಜೀವವನ್ನು ಆತ್ಮಗುಣವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಆತ್ಮವನ್ನು …ನು.
12.247.21
अचेतनं जीवगुणं वदन्ति ।
स चेष्टते चेष्टयते च सर्वम्
ततः परं क्षेत्रविदो वदन्ति ।
प्राकल्पयद्यो भुवनानि सप्त ॥ १२.२४७.२१ ॥
ಅಚೇತನವನ್ನು ಜೀವಗುಣವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ಚೇಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಚೇಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿನವನು ಕ್ಷೇತ್ರವಿದರು ಹೇಳುವ, ಏಳು ಲೋಕಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದವನು.