മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.265
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.265.1
इमे वै मानसाः सर्वे धर्मं प्रति विशङ्किताः ।
कोऽयं धर्मः कुतो धर्मस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२६५.१ ॥
ഇവയെല്ലാം ധർമ്മത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മനസ്സിലെ സംശയങ്ങളാണ്. ഈ ധർമ്മം എന്താണ്, ധർമ്മം എവിടെനിന്ന് വരുന്നു? പിതാമഹാ, അത് എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരൂ.
12.265.2
धर्मस्त्वयमिहार्थः किममुत्रार्थोपि वा भवेत् ।
उभयार्थो हि वा धर्मस्तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १२.२६५.२ ॥
ഈ ധർമ്മം ഇവിടത്തെ പ്രയോജനമാണോ, അതോ പരലോകത്തിന്റെ പ്രയോജനവുമാകുമോ? അതോ ധർമ്മം ഇരുലോകത്തിനും പ്രയോജനമോ? പിതാമഹാ, അത് എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരൂ.
12.265.3
सदाचारः स्मृतिर्वेदास्त्रिविधं धर्मलक्षणम् ।
चतुर्थमर्थमप्याहुः कवयो धर्मलक्षणम् ॥ १२.२६५.३ ॥
സദാചാരം, സ്മൃതി, വേദങ്ങൾ — ഇവയാണ് ധർമ്മത്തിന്റെ മൂന്ന് ലക്ഷണങ്ങൾ. ജ്ഞാനികൾ നാലാമതായി അർത്ഥത്തെയും ധർമ്മലക്ഷണമെന്ന് പറയുന്നു.
12.265.4
अविध्युक्तानि कर्माणि व्यवस्यन्त्युप्तमूषरे ।
लोकयात्रार्थमेवेह धर्मस्य नियमः कृतः ॥ १२.२६५.४ ॥
വിധിയാൽ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടാത്ത കർമ്മങ്ങളെ ജനങ്ങൾ തരിശുനിലത്തിൽ വിതച്ച വിത്തുപോലെ ചെയ്യുന്നു. ലോകവ്യവഹാരത്തിനു വേണ്ടിയാണ് ഇവിടെ ധർമ്മനിയമം നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്.
12.265.5
उभयत्र सुखोदर्क इह चैव परत्र च ।
अलब्ध्वा निपुणं धर्मं पापः पापे प्रसज्जति ॥ १२.२६५.५ ॥
സൂക്ഷ്മമായ ധർമ്മം നേടാത്തവൻ പാപിയാണ്, അവൻ പാപത്തിൽത്തന്നെ ആസക്തനാകുന്നു. ഇഹത്തിലും പരത്തിലും സുഖഫലം നൽകുന്ന ധർമ്മം അവൻ നേടുന്നില്ല.
12.265.6
न च पापकृतः पापान्मुच्यन्ते केचिदापदि ।
अपापवादी भवति यथा भवति धर्मवित्।
धर्मस्य निष्ठा स्वाचारस्तमेवाश्रित्य चावसेत् ॥ १२.२६५.६ ॥
പാപം ചെയ്തവരിൽ ചിലർ ആപത്തിലും പാപത്തിൽനിന്ന് മോചിതരാകുന്നില്ല. ധർമ്മജ്ഞൻ അപവാദം പറയാത്തവനാകുന്നു. ധർമ്മത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം സ്വന്തം ആചാരമാണ്; അതിനെ ആശ്രയിച്ചു ജീവിക്കണം.
12.265.7
यथाधर्मसमाविष्टो धनं गृह्णाति तस्करः ।
रमते निर्हरस्तेनः परवित्तमराजके ॥ १२.२६५.७ ॥
അധർമ്മത്തിൽ മുഴുകിയ കള്ളൻ ധനം കവരുന്നു; രാജാവില്ലാത്ത നാട്ടിൽ കൊള്ളക്കാരൻ മറ്റുള്ളവരുടെ ധനത്തിൽ രമിക്കുന്നു.
12.265.8
यदास्य तद्धरन्त्यन्ये तदा राजानमिच्छति ।
तदा तेषां स्पृहयते ये वै तुष्टाः स्वकैर्धनैः ॥ १२.२६५.८ ॥
അവന്റെ ധനം മറ്റുള്ളവർ അപഹരിക്കുമ്പോൾ അവൻ രാജാവിനെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അപ്പോൾ സ്വന്തം ധനത്തിൽ സംതൃപ്തരായവരെ അവൻ ആശിക്കുന്നു.
12.265.9
अभीतः शुचिरभ्येति राजद्वारमशङ्कितः ।
न हि दुश्चरितं किंचिदन्तरात्मनि पश्यति ॥ १२.२६५.९ ॥
ഭയമില്ലാത്തവനും ശുദ്ധനുമായവൻ സംശയമില്ലാതെ രാജദ്വാരത്തിൽ വരുന്നു; കാരണം അവന്റെ അന്തരാത്മാവിൽ ഒരു ദുശ്ചര്യയും അവൻ കാണുന്നില്ല.
12.265.10
सत्यस्य वचनं साधु न सत्याद्विद्यते परम् ।
सत्येन विधृतं सर्वं सर्वं सत्ये प्रतिष्ठितम् ॥ १२.२६५.१० ॥
സത്യത്തിന്റെ വചനം നല്ലതാണ്; സത്യത്തേക്കാൾ ഉന്നതമായത് ഒന്നുമില്ല. സത്യത്താൽ എല്ലാം ധരിക്കപ്പെടുന്നു; എല്ലാം സത്യത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
12.265.11
अपि पापकृतो रौद्राः सत्यं कृत्वा मिथःकृतम् ।
अद्रोहमविसंवादं प्रवर्तन्ते तदाश्रयाः ॥ १२.२६५.११ ॥
പാപം ചെയ്യുന്ന ക്രൂരന്മാരും പരസ്പരം ചെയ്ത സത്യം പാലിച്ച്, വഞ്ചനയും തർക്കവുമില്ലാതെ നടക്കുന്നു; അതിനെത്തന്നെ ആശ്രയമാക്കുന്നു.
12.265.12
ते चेन्मिथ्या धृतिं कुर्युर्विनश्येयुरसंशयम् ।
न हर्तव्यं परधनमिति धर्मविदो विदुः ॥ १२.२६५.१२ ॥
അവർ വ്യാജമായി ഉറപ്പ് നൽകിയാൽ സംശയമില്ലാതെ നശിക്കും. പരധനം അപഹരിക്കരുതെന്ന് ധർമ്മജ്ഞർ അറിയുന്നു.
12.265.13
मन्यन्ते बलवन्तस्तं दुर्बलैः संप्रवर्तितम् ।
यदा नियतिदौर्बल्यमथैषामेव रोचते ॥ १२.२६५.१३ ॥
ശക്തരായവർ ദുർബലരാൽ നടത്തപ്പെട്ട ആ കാര്യത്തെ, അത് അവർക്കുതന്നെ ഇഷ്ടമാകുമ്പോൾ, വിധിയുടെ ദൗർബല്യമായി കരുതുന്നു.
12.265.14
न ह्यत्यन्तं बलयुता भवन्ति सुखिनोपि वा ।
तस्मादनार्जवे बुद्धिर्न कार्या ते कदाचन ॥ १२.२६५.१४ ॥
ശക്തിയുള്ളവർ പോലും എപ്പോഴും പൂർണ്ണരല്ല, സുഖികളുമല്ല. അതിനാൽ നിന്റെ ബുദ്ധി ഒരിക്കലും വക്രതയിലേക്ക് തിരിയരുത്.
12.265.15
असाधुभ्योऽस्य न भयं न चौरेभ्यो न राजतः ।
अकिंचित्कस्यचित्कुर्वन्निर्भयः शुचिरावसेत् ॥ १२.२६५.१५ ॥
ആർക്കും ഒരു ദോഷവും ചെയ്യാത്തവന് ദുഷ്ടന്മാരിൽനിന്നോ കള്ളന്മാരിൽനിന്നോ രാജാവിൽനിന്നോ ഭയമില്ല. അവൻ നിർഭയനായി, ശുദ്ധനായി വസിക്കട്ടെ.
12.265.16
सर्वतः शङ्कते स्तेनो मृगो ग्राममिवेयिवान् ।
बहुधाऽऽचरितं पापमन्यत्रैवानुपश्यति ॥ १२.२६५.१६ ॥
ഗ്രാമത്തിൽ വന്ന മാനിനെപ്പോലെ കള്ളൻ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും ശങ്കിക്കുന്നു. പലവിധത്തിൽ ചെയ്ത പാപം അവൻ മറ്റുള്ളവരിൽ മാത്രം കാണുന്നു.
12.265.17
मुदितः शुचिरभ्येति सर्वतो निर्भयः सदा ।
न हि दुश्चरितं किंचिदात्मनोऽन्येषु पश्यति ॥ १२.२६५.१७ ॥
സന്തോഷവാനും ശുദ്ധനുമായവൻ എപ്പോഴും നിർഭയനായി എല്ലായിടത്തും സഞ്ചരിക്കുന്നു; തന്റെ ദുർനടപ്പൊന്നും അവൻ മറ്റുള്ളവരിൽ കാണുന്നില്ല.
12.265.18
दातव्यमित्ययं धर्म उक्तो भूतहिते रतैः ।
तं मन्यन्ते धनयुताः कृपणैः संप्रवर्तितम् ॥ १२.२६५.१८ ॥
"ദാനം ചെയ്യണം" എന്നത് ഈ ധർമ്മമാണെന്ന് ജീവജാലങ്ങളുടെ ഹിതത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടവർ പറഞ്ഞു. സമ്പന്നർ അതിനെ ചിലർക്ക് കൃപണരാൽ നടത്തപ്പെട്ടതായി കരുതുന്നു.
12.265.19
यदा नियतिकार्पण्यमथैपामव रोचते ।
धनवन्तोपि नात्यन्तं भवन्ति सुखिनोपि वा ॥ १२.२६५.१९ ॥
അവർക്ക് വിധിവശാൽ വന്ന ലുബ്ധത ഇഷ്ടമാകുമ്പോൾ, ധനവാന്മാരും പൂർണ്ണമായി സുഖികളാകുന്നില്ല.
12.265.20
यदन्यैर्विहितं नेच्छेदात्मनः कर्म पूरुषः ।
न तत्परेषु कुर्वीत जानन्नप्रियमात्मनः ॥ १२.२६५.२० ॥
മറ്റുള്ളവർ ചെയ്ത, തനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ലാത്ത കർമ്മം തനിക്ക് അപ്രിയമാണെന്നറിഞ്ഞ്, മറ്റുള്ളവരോട് അത് ചെയ്യരുത്.
12.265.21
योऽन्यस्य स्यादुपपतिः स कं किं वक्तुमर्हति ।
यदन्यस्य ततः कुर्यान्न मृष्येदिति मे मतिः ॥ १२.२६५.२१ ॥
അന്യന്റെ ഭാര്യയുമായി ബന്ധം പുലർത്തുന്നവൻ ആരോട് എന്ത് പറയാൻ അർഹനാണ്? മറ്റുള്ളവരോട് താൻ ചെയ്തത് തന്നെയും സഹിക്കേണ്ടി വരരുത് എന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം.
12.265.22
जीवितुं यः स्वयं चेच्छेत्कथं सोऽन्यं प्रघातयेत् ।
यद्यदात्मन इच्छेत तत्परस्यापि चिन्तयेत् ॥ १२.२६५.२२ ॥
സ്വയം ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ മറ്റൊരാളെ എങ്ങനെ കൊല്ലും? തനിക്ക് എന്ത് വേണമെന്ന് ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ അതുതന്നെ മറ്റുള്ളവർക്കും ചിന്തിക്കണം.
12.265.23
अतिरिक्तः संविभजेद्भोगैरन्यानकिंचनान् ।
एतस्मात्कारणाद्धात्रा कुसीदं संप्रवर्तितम् ॥ १२.२६५.२३ ॥
അധികമുള്ളവൻ ഭോഗവസ്തുക്കൾ ദരിദ്രരുമായി പങ്കിടണം. ഈ കാരണത്താൽ ബ്രഹ്മാവ് പലിശയ്ക്ക് വായ്പ നൽകുന്ന രീതി ഏർപ്പെടുത്തി.
12.265.24
यस्मिंस्तु देवाः समये सन्तिष्ठेरंस्तथा भवेत् ।
अथ चेल्लोभसमये स्थितिर्धर्मोऽपि शोभना ॥ १२.२६५.२४ ॥
ദേവന്മാരും യഥാസമയം സ്ഥിരത പുലർത്തുന്നതുപോലെ അത് ഭവിക്കും. ലോഭകാലത്തും സ്ഥിതി നിലനിന്നാൽ ധർമ്മവും ശോഭനമാണ്.
12.265.25
सर्वं प्रियाभ्युपगतं पुण्यमाहुर्मनीषिणः ।
पश्यैतं लक्षणोद्देशं धर्माधर्मे युधिष्ठिर ॥ १२.२६५.२५ ॥
ജ്ഞാനികൾ പ്രിയമായി സ്വീകരിക്കപ്പെടുന്നതെല്ലാം പുണ്യമെന്നു പറയുന്നു. യുധിഷ്ഠിരാ, ധർമ്മാധർമ്മങ്ങളുടെ ഈ ലക്ഷണനിർദ്ദേശം നോക്കൂ.
12.265.26
लोकसंग्रहसंयुक्तं विधात्रा विहितं पुरा ।
सूक्ष्मधर्मार्थनियतं सतां चरितमुत्तमम् ॥ १२.२६५.२६ ॥
സജ്ജനങ്ങളുടെ ഈ ഉത്തമ ആചാരം, പണ്ട് വിധാതാവ് ലോകസംഗ്രഹത്തോടൊപ്പം, സൂക്ഷ്മ ധർമ്മാർത്ഥങ്ങളിൽ നിയതമായി വിധിച്ചതാണ്.
12.265.27
धर्मलक्षणमाख्यातमेतत्ते कुरुसत्तम ।
तस्मादनार्जवे बुद्धिर्न ते कार्या कथंचन ॥ १२.२६५.२७ ॥
കുരുശ്രേഷ്ഠാ, ധർമ്മലക്ഷണം ഇതു നിനക്കു പറഞ്ഞു തന്നു. അതിനാൽ ഒരുവിധത്തിലും നിന്റെ ബുദ്ധി വക്രതയിലേക്കു പോകരുത്.