మహాభారతం · అధ్యాయం 12.268
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.268.1
इत्युक्तः स तदा तेन तुलाधारेण धीमता ।
प्रोवाच वचनं धीमाञ्जाजलिर्जपतांवरः ॥ १२.२६८.१ ॥
ఆ జ్ఞానియైన తులాధారుడు ఇలా చెప్పగా, జపం చేసేవారిలో శ్రేష్ఠుడైన బుద్ధిమంతుడు జాజలి చేతులు జోడించి మాట్లాడాడు.
12.268.2
विक्रीणतः सर्वरसान्सर्वगन्धांश्च वाणिज ।
वनस्पतीनोषधीश्च तेषां मूलफलानि च ॥ १२.२६८.२ ॥
ఓ వ్యాపారీ, నీవు అన్ని రసాలను, అన్ని సుగంధాలను, వృక్షాలను, ఓషధులను, వాటి వేర్లను, పండ్లను అమ్ముతున్నావు.
12.268.3
अग्र्या सा नैष्ठिकी बुद्धिः कुतस्त्वामियमागता ।
एतदाचक्ष्व मे सर्वं निखिलेन महामते ॥ १२.२६८.३ ॥
ఈ శ్రేష్ఠమైన, నిష్ఠతో కూడిన బుద్ధి నీకు ఎక్కడి నుండి వచ్చింది? ఓ మహామతీ, ఇదంతా నాకు పూర్తిగా చెప్పు.
12.268.4
एवमुक्तस्तुलाधारो ब्राह्मणेन यशस्विना ।
उवाच धर्मसूक्ष्माणि वैश्यो धर्मार्थतत्त्ववित् ॥ १२.२६८.४ ॥
యశస్వి అయిన బ్రాహ్మణుడు ఇలా అనగా, ధర్మార్థ తత్త్వం తెలిసిన వైశ్యుడు తులాధారుడు ధర్మ సూక్ష్మాలను చెప్పాడు.
12.268.5
वेदाहं जाजले धर्मं सरहस्यं सनातनम् ।
सर्वभूतहितं मैत्रं पुराणं यं जना विदुः ॥ १२.२६८.५ ॥
ఓ జాజలి, రహస్యంతో కూడిన సనాతన ధర్మాన్ని నేను తెలుసుకున్నాను; అది సర్వప్రాణులకు హితమైనది, మైత్రి కలిగినది, పురాతనమైనది, జనులు తెలిసినది.
12.268.6
अद्रोहेणैव भूतानामल्पद्रोहेण वा पुनः ।
या वृत्तिः स परो धर्मस्तेन जीवामि जाजले ॥ १२.२६८.६ ॥
ప్రాణులకు హింస లేకుండా, లేదా అతి స్వల్ప హింసతో సాగే జీవనవృత్తియే పరమ ధర్మం; దాని ద్వారానే నేను జీవిస్తున్నాను, ఓ జాజలి.
12.268.7
परिच्छिन्नैः काष्ठतृणैर्मयेदं शरणं कृतम् ।
अलक्तं पद्मकं तुङ्गं गन्धांश्चोच्चावचांस्तथा ॥ १२.२६८.७ ॥
నేను నరికిన కర్రలతో, గడ్డితో ఈ నివాసాన్ని నిర్మించాను. లక్క, పద్మకం, ఎత్తైన చెట్ల కలప, రకరకాల సుగంధ ద్రవ్యాలను (నేను అమ్ముతాను).
12.268.8
रसांश्च तांस्तान्विप्रर्षे मद्यवर्ज्यान्बहूनहम् ।
क्रीत्वा वै प्रतिविक्रीणे परहस्तादमायया ॥ १२.२६८.८ ॥
ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠుడా, మద్యం తప్ప అనేక రకాల రసాలను నేను ఇతరుల చేతుల నుండి కొని, మోసం లేకుండా తిరిగి అమ్ముతాను.
12.268.9
सर्वेषां यः सुहृन्नित्यं सर्वेषां च हिते रतः ।
कर्मणा मनसा वाचा स धर्मं वेद जाजले ॥ १२.२६८.९ ॥
ఎల్లప్పుడూ అందరికీ మిత్రుడై, అందరి హితంలో నిమగ్నుడైనవాడు, కర్మ, మనస్సు, వాక్కుల ద్వారా — అతడే ధర్మాన్ని తెలుసుకుంటాడు, ఓ జాజలి.
12.268.10
नानुरुध्ये विरुध्ये वा न द्वेष्मि न च कामये ।
समोऽहं सर्वभूतेषु पश्य मे जाजले व्रतम्।
तुला मे सर्वभूतेषु समा तिष्ठति जाजले ॥ १२.२६८.१० ॥
నేను ఎవరినీ అనుసరించను, వ్యతిరేకించను, ద్వేషించను, కోరను. నేను అన్ని ప్రాణుల పట్ల సమానుడను; ఓ జాజలి, నా వ్రతాన్ని చూడు. ఓ జాజలి, నా త్రాసు అన్ని ప్రాణుల పట్ల సమానంగా నిలుస్తుంది.
12.268.11
नाहं परेषां कृत्यानि प्रशंसामि न गर्हये ।
आकाशस्येव विप्रेन्द्र पश्यँल्लोकस्य चित्रताम् ॥ १२.२६८.११ ॥
నేను ఇతరుల కార్యాలను ప్రశంసించను, నిందించను; ఓ విప్రేంద్రా, ఆకాశంలా ప్రపంచ వైవిధ్యాన్ని చూస్తూ.
12.268.12
कृपा मे सर्वभूतेषु समा तिष्ठति जाजले ।
इष्टानिष्टनियुक्तस्य प्रियद्वेषौ बहिष्कृतौ ॥ १२.२६८.१२ ॥
ఓ జాజలి, నా కరుణ అన్ని ప్రాణుల పట్ల సమానంగా నిలుస్తుంది. ఇష్టానిష్టాలకు నియుక్తుడైనవాడి ప్రేమ, ద్వేషాలు నా నుండి వేరుచేయబడ్డాయి.
12.268.13
इति मां त्वं विजानीहि सर्वलोकस्य जाजले ।
समं मतिमतां श्रेष्ठ समलोष्टाश्मकाञ्चनम् ॥ १२.२६८.१३ ॥
జాజలీ, ఇలా నన్ను సర్వలోకాల పట్ల సమభావం కలవానిగా తెలుసుకో. బుద్ధిమంతులలో శ్రేష్ఠుడా, నాకు మట్టిముద్ద, రాయి, బంగారం సమానమే.
12.268.14
यथाऽन्धबधिरोत्मत्ता उच्छ्वासपरमाः सदा ।
देवैरपिहितद्वाराः सोपमा पश्यतो मम ॥ १२.२६८.१४ ॥
గుడ్డివారు, చెవిటివారు, పిచ్చివారు వలె ఎప్పుడూ ఊపిరి తీయడంలోనే నిమగ్నమై ఉంటారు; దేవతలు వారి ద్వారాలను మూసినట్లుగా, నాలో అదే ఉపమానం చూడబడుతుంది.
12.268.15
यथा वृद्धातुरकृशा निस्पृहा विषयान्प्रति ।
तथाऽर्थकामभोगेषु ममापि विगता स्पृहा ॥ १२.२६८.१५ ॥
వృద్ధులు, రోగులు, కృశించినవారు విషయాల పట్ల కోరిక లేనివారిగా ఉన్నట్లు, అర్థ, కామ, భోగాల పట్ల నాకూ కోరిక తొలగిపోయింది.
12.268.16
यदा चायं न बिभेति यदा चास्मान्न बिभ्यति ।
यदा नेच्छति न द्वेष्टि तदा सिद्ध्यति वै द्विज ॥ १२.२६८.१६ ॥
ఇతడు భయపడనప్పుడు, ఇతనికి ఎవరూ భయపడనప్పుడు, ఇతడు కోరక, ద్వేషించక ఉన్నప్పుడు, ఓ ద్విజా, అప్పుడు అతడు నిశ్చయంగా సిద్ధిని పొందుతాడు.
12.268.17
यदा न कुरुते भावं सर्वभूतेषु पापकम् ।
कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.२६८.१७ ॥
సర్వ ప్రాణుల పట్ల కర్మ, మనసు, మాటలతో హానికరమైన భావాన్ని పెంచుకోనప్పుడు, అప్పుడు అతడు బ్రహ్మను పొందుతాడు.
12.268.18
न भूतो न भविष्योऽस्ति न च धर्मोस्ति कश्चन ।
योऽभयः सर्वभूतानां स प्राप्नोत्यभयं पदम् ॥ १२.२६८.१८ ॥
భూతకాలంలోనూ భవిష్యత్తులోనూ అంతకంటే గొప్ప ధర్మం లేదు; సర్వ ప్రాణులకు అభయుడైనవాడే అభయ పదాన్ని పొందుతాడు.
12.268.19
यस्मादुद्विजते लोकः सर्वो मृत्युमुखादिव ।
वाक्क्रूराद्दण्डपरुषात्स प्राप्नोति महद्भयम् ॥ १२.२६८.१९ ॥
ఎందుకంటే లోకమంతా మృత్యువు నోటినుండి అన్నట్టు భయపడుతుంది; క్రూరమైన మాటతో, కఠినమైన దండనతో (ఇతరులను భయపెట్టేవాడు) గొప్ప భయాన్ని పొందుతాడు.
12.268.20
यथावद्वर्तमानानां वृद्धानां पुत्रपौत्रिणाम् ।
अनुवर्तामहे वृत्तमहिंस्त्राणां महात्मनाम् ॥ १२.२६८.२० ॥
సరిగ్గా ప్రవర్తించే కుమారులు, మనవళ్లు ఉన్న పెద్దల ప్రవర్తనను, అలాగే అహింసకులైన మహాత్ముల ప్రవర్తనను మేము అనుసరిస్తాము.
12.268.21
प्रनष्टः शाश्वतो धर्मः सदाचारेण मोहितः ।
तेन वैद्यस्तपस्वी वा बलवान्वा विमुह्यते ॥ १२.२६८.२१ ॥
శాశ్వత ధర్మం సదాచారం ద్వారానే నిలుస్తుంది; అది నశించి మోహితులైనప్పుడు, దాని కారణంగా వైద్యుడు, తపస్వి లేదా బలవంతుడు కూడా మోహానికి లోనవుతాడు.
12.268.22
आचाराज्जाजले प्राज्ञः क्षिप्रं धर्ममवाप्नुयात् ।
एवं यः साधुभिर्दान्तश्चरेदद्रोहचेतसा ॥ १२.२६८.२२ ॥
సదాచారం ద్వారా, ఓ జాజలి, జ్ఞాని త్వరగా ధర్మాన్ని పొందాలి; ఈ విధంగా సాధువుల చేత నియంత్రితుడై, ద్రోహరహిత మనసుతో నడుచుకునేవాడు (ధర్మాన్ని పొందుతాడు).
12.268.23
नद्यां चेह यथा काष्ठमुह्यमानं यदृच्छया ।
यदृच्छयैव काष्ठेन सन्धि गच्छेत केनचित् ॥ १२.२६८.२३ ॥
నదిలో కొట్టుకుపోతున్న ఒక కర్ర యాదృచ్ఛికంగానే మరొక కర్రతో కలుసుకున్నట్టు.
12.268.24
तत्रापराणि दारूणि संसृज्यन्ते ततस्ततः ।
तृणकाष्ठकरीपाणि कदाचिन्न समीक्षया ॥ १२.२६८.२४ ॥
అక్కడ ఇతర కట్టెలు ఇక్కడా అక్కడా కలుస్తాయి—గడ్డి, కర్రలు, పిడకలు—ఎప్పుడూ ఆలోచనతో కాదు.
12.268.25
यस्मान्नोद्विजते भूतं जातु किंचित्कथंचन ।
अभयं सर्वभूतेभ्यः स प्राप्नोति सदा मुने ॥ १२.२६८.२५ ॥
ఏ ప్రాణీ ఎప్పుడూ ఎటువంటి విధంగానూ భయపడడో, అతడు సర్వ ప్రాణులనుండి ఎల్లప్పుడూ అభయాన్ని పొందుతాడు, ఓ మునీ.
12.268.26
यस्मादुद्विजते विद्वन्सर्वलोको वृकादिव ।
क्रोशतस्तीरमासाद्य यथा सर्वे जलेचराः ॥ १२.२६८.२६ ॥
ఓ విద్వాంసుడా, తోడేలును చూసి భయపడినట్లు సర్వలోకం భయపడుతుంది; ఒడ్డుకు చేరి అరుస్తున్న జలచరాలందరిలా.
12.268.27
एवमेवायमाचारः प्रादुर्भूतो यतस्ततः ।
सहायवान्द्रव्यवान्यः सुभगोऽथ परस्तथा ॥ १२.२६८.२७ ॥
ఇదే విధంగా ఈ ఆచారం ఇక్కడా అక్కడా ఉద్భవించింది; సహాయకులు, ధనం కలవాడు సౌభాగ్యవంతుడు, మరొకడూ అలాగే.
12.268.28
ततस्तानेव कवयः शास्त्रेषु प्रवदन्त्युत ।
कीर्त्यर्थमल्पहृल्लेखाः पटवः कृत्स्ननिर्णयाः ॥ १२.२६८.२८ ॥
అప్పుడు వారినే కవులు శాస్త్రాలలో ప్రకటిస్తారు — కీర్తి కోసం, స్వల్పహృదయ రేఖలు కలవారు, నేర్పరులు, సంపూర్ణ నిర్ణయాలు కలవారు.
12.268.29
तपोभिर्यज्ञदानैश्च वाक्यैः प्रज्ञाश्रितैस्तथा ।
प्राप्नोत्यभयदानस्य यद्यत्फलमिहाश्नुते ॥ १२.२६८.२९ ॥
తపస్సుల చేత, యజ్ఞదానాల చేత, ప్రజ్ఞపై ఆధారపడిన వాక్యాల చేతనూ — అభయదానం యొక్క ఏ ఫలాన్ని ఇక్కడ పొందుతాడో దాన్నే అనుభవిస్తాడు.
12.268.30
लोके यः सर्वभूतेभ्यो ददात्यभयदक्षिणाम् ।
स सत्ययज्ञैरीजानः प्राप्नोत्यभयदक्षिणाम् ॥ १२.२६८.३० ॥
లోకంలో సర్వ ప్రాణులకు అభయదక్షిణ ఇచ్చేవాడు, సత్య యజ్ఞాల ద్వారా యజించి అభయదక్షిణను పొందుతాడు.
12.268.31
न भूतानामहिंसाया ज्यायान्धर्मोऽस्ति कश्चन ।
यस्मान्नोद्विजते भूतं जातु किंचित्कथंचन।
सोऽभयं सर्वभूतेभ्यः संप्राप्नोति महामुने ॥ १२.२६८.३१ ॥
ప్రాణులకు హింస చేయకపోవడం కంటే గొప్ప ధర్మం ఏదీ లేదు, ఎందుకంటే ఏ ప్రాణీ ఏ విధంగానూ ఎప్పుడూ భయపడదు. అతడు సర్వప్రాణుల నుండి అభయాన్ని పొందుతాడు, ఓ మహాముని.
12.268.32
यस्मादुद्विजते लोकः सर्पाद्वेश्मगतादिव ।
न स धर्ममवाप्नोति इह लोके परत्र च ॥ १२.२६८.३२ ॥
ఇంట్లోకి ప్రవేశించిన పాముకు భయపడినట్లు లోకం ఎవరికి భయపడుతుందో, అతడు ఇహలోకంలోనూ పరలోకంలోనూ ధర్మాన్ని పొందడు.
12.268.33
सर्वभूतात्मभूतस्य सर्वभूतानि पश्यतः ।
देवाऽपि मार्गे मुह्यन्ति ह्यपदस्य पदैपिणः ॥ १२.२६८.३३ ॥
సర్వప్రాణుల ఆత్మగా మారి సర్వప్రాణులను చూసేవాని మార్గంలో, ఆ అడుగుజాడ లేని పదాన్ని వెతికేవారైన దేవతలు కూడా మోహానికి లోనవుతారు.
12.268.34
दानं भूताभयस्याहुः सर्वदानेभ्य उत्तमम् ।
ब्रवीमि ते सत्यमिदं श्रद्धत्स्व मम जाजले ॥ १२.२६८.३४ ॥
ప్రాణులకు అభయం ఇచ్చే దానాన్నే అన్ని దానాలలో ఉత్తమమని అంటారు. ఓ జాజలి, నేను నీకు ఈ సత్యాన్ని చెబుతున్నాను, దీనిని విశ్వసించు.
12.268.35
स एव सुभगो भूत्वा पुनर्भवति दुर्भगः ।
व्यापत्तिं कर्मणां दृष्ट्वा जुगुप्सन्ति जनाः सदा ॥ १२.२६८.३५ ॥
అతడే సౌభాగ్యవంతుడై మళ్లీ దౌర్భాగ్యుడవుతాడు. కర్మల వినాశాన్ని చూసి ప్రజలు ఎప్పుడూ అతన్ని నిందిస్తారు.
12.268.36
अकारणो हि नैवास्ति धर्मः सूक्ष्मो हि जाजले ।
भूतभव्यार्थमेवेह धर्मप्रवचनं कृतम् ॥ १२.२६८.३६ ॥
ఓ జాజలి, ధర్మం కారణం లేకుండా ఉండదు; అది సూక్ష్మమైనది. ఇక్కడ ధర్మోపదేశం భూత భవిష్యత్ క్షేమం కోసమే చేయబడింది.
12.268.37
सूक्ष्मत्वान्न स विज्ञातुं शक्यते बहुनिह्नवः ।
उपलभ्यान्तरा चान्यानाचारानवबुध्यते ॥ १२.२६८.३७ ॥
అది సూక్ష్మమైనది కావడంవల్ల సులభంగా తెలియబడదు; దానిని దాచేవారు చాలామంది. ఇతరుల ఆచారాలను గమనించి తెలుసుకున్నవాడే దానిని అర్థం చేసుకుంటాడు.
12.268.38
ये च च्छिन्दन्ति वृषणान्ये च भिन्दन्ति नस्तकान् ।
वहन्ति महतो भारान्बध्नन्ति दमयन्ति च।
हत्वा सत्वानि खादन्ति तान्कथं न विगर्हसे ॥ १२.२६८.३८ ॥
జంతువుల వృషణాలను కోసేవారిని, ముక్కులను కుట్టేవారిని, భారీ బరువులు మోయించేవారిని, కట్టి అణచేవారిని, ప్రాణులను చంపి తినేవారిని నువ్వు ఎందుకు నిందించవు?
12.268.39
मानुषा मानुपानेव दासभोगेन भुञ्जते ।
वधबन्धनिरोधेन कारयन्ति दिवानिशम् ॥ १२.२६८.३९ ॥
మనుషులు మనుషులనే దాసులుగా చేసుకుని వారిపై సుఖం అనుభవిస్తారు; చంపుట, బంధించుట, నిర్బంధించుట ద్వారా రాత్రింబవళ్లు వారితో పని చేయిస్తారు.
12.268.40
आत्मनश्चापि जानाति यद्दुःखं वधबन्धने ।
पञ्चेन्द्रियेषु भूतेषु सर्वं वसति दैवतम् ॥ १२.२६८.४० ॥
వధ, బంధనాల్లో కలిగే దుఃఖాన్ని తానే తెలుసుకున్నవాడు, ఐదు ఇంద్రియాలు గల ప్రాణులన్నిటిలో దైవమంతా నివసిస్తుందని తెలుసుకుంటాడు.
12.268.41
आदित्यश्चन्द्रमा वायुर्ब्रह्मा प्राणः क्रतुर्यमः ।
तानि जीवानि विक्रीय का मृतेषु विचारणा ॥ १२.२६८.४१ ॥
సూర్యుడు, చంద్రుడు, వాయువు, బ్రహ్మ, ప్రాణం, యజ్ఞం, యముడు — ఇవన్నీ జీవులే. వీటిని అమ్మివేసి చచ్చినవాటి గురించి ఆలోచించడంలో అర్థమేముంది?
12.268.42
अजोऽग्निर्वरुणो मेपः सूर्योऽश्वः पृथिवी विराट् ।
धेनुर्वत्सश्च सोमो वै विक्रीयैतन्न सिध्यति ॥ १२.२६८.४२ ॥
మేక, అగ్ని, వరుణుడు, పొట్టేలు, సూర్యుడు, గుర్రం, భూమి, విరాట్, ఆవు, దూడ, సోముడు — వీటిని అమ్మినా ఇది సిద్ధించదు.
12.268.43
का तैले का धृते ब्रह्मन्मधुन्यप्स्वोषधीषु वा ॥ १२.२६८.४३ ॥
బ్రాహ్మణా! నూనెలో, నెయ్యిలో, తేనెలో, నీటిలో లేదా ఓషధులలో (ఏది?)
12.268.44
अदंशमशके देशे सुखसंवर्धितान्पशून् ।
तांश्च मातुः प्रियाञ्जानन्नाक्रम्य बहुधा नराः ॥ १२.२६८.४४ ॥
దోమలు, ఈగలు లేని దేశంలో సుఖంగా పెంచిన పశువులను, అవి తల్లికి ప్రియమైనవని తెలిసినా, మనుషులు అనేక విధాలుగా హింసిస్తారు.
12.268.45
बहुदंशाकुलान्देशान्नयन्ति बहुकर्दमान् ।
वाहसंपीडिता धुर्याः सीदन्त्यविधिना परे ॥ १२.२६८.४५ ॥
దోమలు ఎక్కువగా ఉన్న, బురద ఎక్కువగా ఉన్న దేశాలకు వారు (పశువులను) తీసుకువెళ్తారు; నాగలి, బండి భారంతో బాధపడిన బరువులు మోసే పశువులు, ఇతరులు కూడా అనుచితంగా కూలిపోతాయి.
12.268.46
न मन्ये भ्रूणहत्याऽपि विशिष्टा तेन कर्मणा ।
कृपिं साध्विति मन्यन्ते सा च वृत्तिः सुदारुणा ॥ १२.२६८.४६ ॥
ఆ కర్మవల్ల గర్భహత్య కూడా అధికమని నేను భావించను; అయినా ప్రజలు దున్నడాన్ని మంచిదని భావిస్తారు, ఆ జీవనోపాధి అత్యంత క్రూరమైనది.
12.268.47
भूमिं भूमिशयांश्चैव हन्ति काष्ठैरयोमुखैः ।
तथैवानडुहो युक्तान्क्षुत्तृष्णाश्रमकर्शितान् ॥ १२.२६८.४७ ॥
ఇనుప మొనల కర్రలతో అతడు భూమిని, భూమిపై నివసించే జీవులను కొడతాడు; అలాగే ఆకలి, దాహం, అలసటతో కృశించిన కాడెద్దులను కొడతాడు.
12.268.48
अध्न्या इति गवां नाम क एता हन्तुमर्हति ।
महच्चकाराकुशलं वृथा यो गां निहन्ति ह ॥ १२.२६८.४८ ॥
'అధ్న్యా' అనేది గోవుల పేరు; వీటిని చంపదగిన వాడెవడు? వృథాగా గోవును చంపువాడు గొప్ప అకుశల కర్మ చేస్తాడు.
12.268.49
ऋपयो यतयो ह्येतन्नहुपे प्रत्यवेदयन् ।
गां मातरं चाप्यवधीर्वृपभं च प्रजापतिम्।
अकार्यं नहुपाकापींर्लप्स्यामस्त्वत्कृते व्यथाम् ॥ १२.२६८.४९ ॥
ఋషులు, యతులు నహుషునితో ఇలా చెప్పారు: నీవు ఆవును, తల్లిని, ప్రజాపతి అయిన ఎద్దును చంపావు. ఇది అకార్యం; నీ కారణంగా మేము బాధ పొందుతాము.
12.268.50
शतं चैकं च रोगाणां सर्वभूतेष्वपातयन् ।
ऋपयस्ते महाभागाः प्रशस्तास्ते च जाजले ॥ १२.२६८.५० ॥
ఓ జాజలి! ఆ మహాభాగ్యులైన ఋషులు సర్వభూతాలపై నూట ఒక్క రోగాలను కురిపించారు; వారు ప్రశంసార్హులు.
12.268.51
भ्रृणहं नहुषं त्वाहुर्न तं भोक्ष्यामहे वयम् ।
इत्युक्त्वा ते महात्मानः सर्वे तत्त्वार्थदर्शिनः।
ऋषयो यतयः शान्तास्तपसा प्रत्येषधयन् ॥ १२.२६८.५१ ॥
"నిన్ను భ్రూణహంతకుడైన నహుషుడని అంటారు; మేము అతని భోజనం స్వీకరించము" అని చెప్పి, తత్వార్థాన్ని తెలిసిన ఆ మహాత్ములైన ఋషులు, యతులు శాంతంగా తపస్సుతో అతడిని తరిమివేశారు.
12.268.52
ईदृशानशिवान्घोरानाचारानिह जाजले ।
केवलाचरितत्वात्तु निपुणो नावबुध्यसे ॥ १२.२६८.५२ ॥
ఓ జాజలి! ఇక్కడ ఇలాంటి అశుభమైన, భయంకరమైన ఆచారాలను నీవు కేవలం నీ స్వంత ఆచరణ కారణంగా గ్రహించలేకపోతున్నావు, నీవు నిపుణుడైనప్పటికీ.
12.268.53
कारणाद्धर्ममन्विच्छन्न लोकं विरसं चरेत् ॥ १२.२६८.५३ ॥
కారణం వల్ల ధర్మాన్ని అన్వేషించేవాడు, లోకాన్ని నీరసంగా చేసి జీవించకూడదు.
12.268.54
यो हन्याद्यश्च मां स्तौति तत्रापि शृणु जाजले ।
समौ तावपि मे स्थातां न हि मे स्तः प्रियाप्रिये।
एतदीदृशकं धर्मं प्रशंसन्ति मनीषिणः ॥ १२.२६८.५४ ॥
నన్ను చంపేవాడు, నన్ను స్తుతించేవాడు — వారి గురించి కూడా విను, జాజలి: వారిద్దరూ నాకు సమానులుగా ఉండాలి; నాకు ప్రియులు, అప్రియులు లేరు. ఇలాంటి ధర్మాన్ని మేధావులు ప్రశంసిస్తారు.
12.268.55
उपपत्त्या हि संपन्नो यतिभिश्चैव सेव्यते ।
सततं धर्मशीलैश्च निपुणेनोपलक्षितः ॥ १२.२६८.५५ ॥
ఉపపత్తి (వివేక జ్ఞానం)తో కూడినది; యతులు దీనిని ఆచరిస్తారు. ధర్మశీలురు ఎల్లప్పుడూ దీనిని అనుసరిస్తారు; నిపుణుడైనవాడే దీనిని గుర్తిస్తాడు.