Vedyatra वेदयात्रा
തിരയുക

മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.276

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

പദാർഥങ്ങളോടെ വായിക്കുക

12.276.1

वेदाः प्रमाणं लोकानां न वेदाः पृष्ठतः कृताः ।
द्वे ब्रह्मणी वेदितव्ये शब्दब्रह्म परं च यत् ॥ १२.२७६.१ ॥

വേദങ്ങൾ ലോകർക്ക് പ്രമാണമാണ്; വേദങ്ങളെ പുറകിൽ വച്ചിട്ടില്ല. അറിയേണ്ട ബ്രഹ്മം രണ്ട്: ശബ്ദബ്രഹ്മവും പരബ്രഹ്മവും.

12.276.2

शब्दब्रह्मणि निष्णातः परं ब्रह्माधिगच्छति ।
शरीरमेतत्कुरुते यद्वेदे कुरुते तनुम् ॥ १२.२७६.२ ॥

ശബ്ദബ്രഹ്മത്തിൽ നിപുണനായവൻ പരബ്രഹ്മത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. വേദത്തിൽ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ഈ ശരീരത്തെ അവൻ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു.

12.276.3

कृतशुद्धशरीरो हि पात्रं भवति ब्राह्मणः ।
आनन्त्यमनुचिन्त्येदं कर्मणां तद्ब्रबीमि ते ॥ १२.२७६.३ ॥

ശരീരം ശുദ്ധമാക്കിയ ബ്രാഹ്മണനാണ് യഥാർഥത്തിൽ യോഗ്യനാകുന്നത്. ഈ അനന്തതയെ ചിന്തിച്ച്, കർമങ്ങളെക്കുറിച്ച് നിന്നോട് പറയുന്നു.

12.276.4

निरागममनैतिह्यमत्यक्षं लोकसाक्षिकम् ।
धर्म इत्येव ये यज्ञान्वितन्वन्ति निराशिषः ॥ १२.२७६.४ ॥

ആഗമമില്ലാത്തതും ഐതിഹ്യമില്ലാത്തതും ഇന്ദ്രിയാതീതവും ലോകസാക്ഷിയായതുമായ ഇതുതന്നെയാണ് ധർമം എന്നു കരുതി, ഫലാശയമില്ലാതെ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുന്നവർ.

12.276.5

उत्पन्नत्यागिनो लुब्धाः कृपासूयाविवर्जिताः ।
धनिनामेष वै पन्थास्तीर्थेषु प्रतिपादनम् ॥ १२.२७६.५ ॥

ലഭിച്ചതു ത്യജിക്കുന്നവർ, ലോഭമില്ലാത്തവർ, കാരുണ്യവും അസൂയയും ഇല്ലാത്തവർ — ധനികർക്ക് ഇതാണ് മാർഗം: തീർഥങ്ങളിൽ ദാനം ചെയ്യുക.

12.276.6

अनाश्रिताः पापकृत्याः कदाचित्कर्मयोगिनः ।
मनः संकल्पसंसिद्धा विशुद्धज्ञाननिश्चयाः ॥ १२.२७६.६ ॥

ഫലത്തെ ആശ്രയിക്കാത്തവർ, പാപരഹിതമായ കർമം ചെയ്യുന്നവർ, ചിലപ്പോൾ കർമയോഗികളായവർ, മനസ്സും സങ്കൽപവും കൊണ്ട് സിദ്ധരായവർ, വിശുദ്ധ ജ്ഞാനത്തിൽ ഉറച്ച നിശ്ചയമുള്ളവർ.

12.276.7

अक्रुध्यन्तोऽनसूयन्तो निरहंकारमत्सराः ।
ज्ञाननिष्ठास्त्रिशुक्लाश्च सर्वभूतहिते रताः ॥ १२.२७६.७ ॥

അവർ ക്രോധമില്ലാത്തവരും, കുറ്റം കാണാത്തവരും, അഹങ്കാരവും അസൂയയും ഇല്ലാത്തവരും ആണ്; ജ്ഞാനത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവരും, മൂന്നു വിധത്തിലും ശുദ്ധരും, സർവഭൂതങ്ങളുടെയും ഹിതത്തിൽ രമിക്കുന്നവരുമാണ്.

12.276.8

आसन्गृहस्था भूयिष्ठा अपक्रान्ताः स्वकर्मसु ।
राजानश्च तथा युक्ता ब्राह्मणाश्च यथाविधि ॥ १२.२७६.८ ॥

അവരിൽ അധികവും ഗൃഹസ്ഥന്മാരായിരുന്നു, സ്വകർമ്മങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യതിചലിക്കാത്തവർ. രാജാക്കന്മാരും അതുപോലെ നിഷ്ഠയുള്ളവരായിരുന്നു; ബ്രാഹ്മണരും വിധിപ്രകാരം ജീവിച്ചു.

12.276.9

समा ह्यार्जवसंपन्नाः संतुष्टा ज्ञाननिश्चयाः ।
प्रत्यक्षधर्माः शुचयः श्रद्दधानाः परावरे ॥ १२.२७६.९ ॥

അവർ തീർച്ചയായും സമചിത്തരും, ഋജുത്വമുള്ളവരും, സംതൃപ്തരും, ജ്ഞാനനിശ്ചയമുള്ളവരും ആയിരുന്നു; അവരുടെ ധർമ്മം പ്രത്യക്ഷമായിരുന്നു, അവർ ശുദ്ധരായിരുന്നു, പരവും അപരവുമായ കാര്യങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധയുള്ളവരായിരുന്നു.

12.276.10

पुरस्ताद्भावितात्मानो यथावच्चरितव्रताः ।
चरन्ति धर्मं कृच्छ्रेऽपि दुर्गे चैवापि संहताः ॥ १२.२७६.१० ॥

മുൻകാലത്ത് സ്വയം ശുദ്ധീകരിച്ച്, വ്രതങ്ങൾ യഥാവിധി പാലിച്ച്, കഷ്ടത്തിലും ദുർഘടത്തിലും ഒന്നിച്ച് നിന്ന് അവർ ധർമ്മം ആചരിച്ചു.

12.276.11

संहत्य धर्मं चरतां पुराऽऽसीत्सुखमेव तत् ।
तेषां नासीद्विधातव्यं प्रायश्चित्तं कथंचन ॥ १२.२७६.११ ॥

മുൻകാലത്ത് ഒന്നിച്ച് ധർമ്മം ആചരിച്ചവർക്ക് അതുതന്നെ സുഖമായിരുന്നു; അവർക്ക് ഒരുവിധത്തിലും പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യേണ്ടി വന്നിരുന്നില്ല.

12.276.12

सत्यं हि धर्ममास्थाय दुराधर्षतमा मताः ।
न मात्रामनुरुध्यन्ते न धर्मच्छलमन्ततः ॥ १२.२७६.१२ ॥

സത്യമാകുന്ന ധർമ്മത്തെ ആശ്രയിച്ച് അവർ അജയ്യരെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു; അവർ ഒരു അളവിനും വഴങ്ങുന്നില്ല, ഒടുവിൽ ധർമ്മച്ഛലത്തിനും വഴങ്ങുന്നില്ല.

12.276.13

य एव प्रथमः कल्पस्तमेवात्र चरन्महान् ॥ १२.२७६.१३ ॥

ഏതു പ്രഥമ കല്പമോ, അതിൽത്തന്നെ ഇവിടെ മഹാൻ സഞ്ചരിക്കുന്നു.

12.276.14

अस्यां स्थितौ स्थितानां हि प्रायश्चित्तं न विद्यते ।
यदा तु दुर्बलात्मानः प्रायश्चित्तं तदा भवेत् ॥ १२.२७६.१४ ॥

ഈ നിലയിൽ നിലകൊള്ളുന്നവർക്ക് പ്രായശ്ചിത്തമില്ല; എന്നാൽ ദുർബലമനസ്കർക്ക് അപ്പോൾ അത് ഉണ്ടാകും.

12.276.15

एत एवंविधाः प्राहुः पुराणा यज्ञवाहनाः ।
त्रैविद्यवृद्धाः शुचयो वृत्तवन्तो यशस्विनः ॥ १२.२७६.१५ ॥

ഇങ്ങനെയുള്ളവരെ പുരാതനർ യജ്ഞവാഹകർ എന്നു വിളിക്കുന്നു—ത്രിവേദത്തിൽ മുതിർന്നവർ, ശുദ്ധർ, സദാചാരികൾ, യശസ്വികൾ.

12.276.16

यजन्तोऽहरहर्यज्ञैर्निराशीर्बन्धना बुधाः ।
तेषा यज्ञाश्च वेदाश्च कर्माणि च यथागमम् ॥ १२.२७६.१६ ॥

ദിവസംതോറും യജ്ഞങ്ങളാൽ യജിക്കുന്ന, ആശാബന്ധനമില്ലാത്ത ജ്ഞാനികൾക്ക്—അവരുടെ യജ്ഞങ്ങളും വേദങ്ങളും കർമ്മങ്ങളും ആഗമത്തിനനുസരിച്ചാണ്.

12.276.17

आगमाश्च यथाकामं संकल्पाश्च यथाव्रतम् ।
अपेतकामक्रोधानां दुश्चराचारकर्मणाम् ॥ १२.२७६.१७ ॥

കാമക്രോധങ്ങൾ നീങ്ങിയവർക്കും കഠിനാചാരകർമ്മം ചെയ്യുന്നവർക്കും—ആഗമങ്ങൾ ഇഷ്ടാനുസരണമായും സങ്കല്പങ്ങൾ വ്രതാനുസരണമായും ഉണ്ടാകുന്നു.

12.276.18

स्वकर्मभिः शंसितानां प्रकृत्या शंसितात्मनाम् ।
ऋजूनां शमनित्यानां स्वेषु कर्मसु वर्तताम् ॥ १२.२७६.१८ ॥

സ്വകർമ്മങ്ങളാൽ പ്രശംസിക്കപ്പെട്ടവർ, സ്വഭാവത്താൽ പ്രശംസനീയമനസ്കർ, ഋജുക്കൾ, എപ്പോഴും ശാന്തർ, സ്വകർമ്മങ്ങളിൽ വ്യാപൃതർ.

12.276.19

सर्वमानन्त्यमेवासीदिति नः शाश्वताश्चुतिः ।
तेषामदीनसत्वानां दुश्चराचारकर्मणाम् ॥ १२.२७६.१९ ॥

എല്ലാം അനന്തമായിരുന്നു എന്നത് ഞങ്ങളുടെ ശാശ്വത ശ്രുതിയാണ്. ആ അദീനസത്ത്വരുടെ, കഠിനാചാരകർമ്മികളുടെ.

12.276.20

स्वकर्मभिः संसितानां तपो घोरत्वमागतम् ।
सं सदाचारमाश्चर्यं पुराणं शाश्वतं ध्रुवम् ॥ १२.२७६.२० ॥

സ്വകർമ്മങ്ങളാൽ ശുദ്ധരായവരുടെ തപസ്സ് ഘോരമായി. സദാചാരം അത്ഭുതകരവും പുരാതനവും ശാശ്വതവും ഉറച്ചതുമായിരുന്നു.

12.276.21

अशक्नुवद्भिश्चरितुं किंचिद्धर्मेषु सूचितम् ।
निरापद्धर्म आचारो ह्यप्रमादोऽपराभवः ॥ १२.२७६.२१ ॥

ധർമ്മങ്ങളിൽ അൽപമെങ്കിലും ആചരിക്കാൻ കഴിയാത്തവർക്ക് ഇത് സൂചിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ആപത്തില്ലാത്ത ധർമ്മം, ആചാരം, ജാഗ്രത, പരാജയമില്ലായ്മ.

12.276.22

सर्ववर्णेषु यत्तेषु नासीत्कश्चिद्व्यतिक्रमः ।
धर्ममेकं चतुष्पादमाश्रितास्ते नरा विभो ॥ १२.२७६.२२ ॥

എല്ലാ വർണ്ണങ്ങളിലുമുള്ളവരിലും ഒരു ലംഘനവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഓ വിഭോ, ആ മനുഷ്യർ ഒരേ നാലുപാദ ധർമ്മത്തെ ആശ്രയിച്ചിരുന്നു.

12.276.23

तं सन्तो विधिवत्प्राप्य गच्छन्ति परमां गतिम् ।
गृहेभ्य एव निष्क्रम्य वनमन्ये समाश्रिताः ॥ १२.२७६.२३ ॥

അതിനെ സജ്ജനങ്ങൾ വിധിപ്രകാരം പ്രാപിച്ച് പരമഗതി നേടുന്നു. മറ്റുചിലർ വീട്ടിൽനിന്നുതന്നെ പുറപ്പെട്ട് വനത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു.

12.276.24

गृहमेवाभिसंश्रित्य ततोऽन्ये ब्रह्मचारिणः ।
व्यस्तमेकं चतुर्धा तु ब्राह्मणा आश्रमं विदुः ॥ १२.२७६.२४ ॥

പിന്നെ മറ്റു ബ്രഹ്മചാരികൾ ഗൃഹസ്ഥാശ്രമത്തെത്തന്നെ ആശ്രയിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബ്രാഹ്മണർ ഒരേ ആശ്രമത്തെ നാലായി വിഭജിച്ച് അറിയുന്നു.

12.276.25

सर्वे सर्वत्र तिष्ठन्तो गच्छन्ति परमां गतिम् ।
एव एवंविधाः प्राहुः पुराणा ब्रह्मचारिणः ॥ १२.२७६.२५ ॥

എവിടെ നിന്നാലും എല്ലാവരും പരമഗതി പ്രാപിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെയുള്ളവരെയാണ് പുരാതനർ ബ്രഹ്മചാരികൾ എന്നു പറഞ്ഞത്.

12.276.26

त एते दिवि दृश्यन्ते ज्योतिर्भूता द्विजातयः ।
नक्षत्राणीव धिष्ण्येषु बहवस्तारकागणाः।
आनन्त्यमुपसंप्राप्ताः संतोषादिति वैदिकम् ॥ १२.२७६.२६ ॥

ആ ദ്വിജന്മാർ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ ജ്യോതിസ്സുകളായി കാണപ്പെടുന്നു; അവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളിലെ നക്ഷത്രങ്ങൾപോലെ, അനേകം താരാഗണങ്ങൾപോലെ. സന്തോഷത്താൽ അവർ അനന്തത്വം പ്രാപിച്ചു എന്നതാണ് വൈദികമതം.

12.276.27

यद्यागच्छन्ति संसारं पुनर्योनिषु तादृशाः ।
न लिप्यन्ते पारकृत्यैः कदाचित्कर्मयोनितः ॥ १२.२७६.२७ ॥

അങ്ങനെയുള്ളവർ വീണ്ടും സംസാരത്തിലേക്കും യോനികളിലേക്കും തിരിച്ചുവന്നാലും മറ്റുള്ളവരുടെ കർമ്മങ്ങളാൽ ഒരിക്കലും ലിപ്തരാകുന്നില്ല; കർമ്മയോനിയിൽ നിന്നും.

12.276.28

एवमेव ब्रह्मचारी शुश्रूषुर्घोरनिश्चयः ।
एवंयुक्तो ब्राह्मणः स्यादन्यो ब्राह्मणको भवेत् ॥ १२.२७६.२८ ॥

അതുപോലെ ബ്രഹ്മചാരി, സേവാതത്പരൻ, ദൃഢനിശ്ചയൻ ആയിരിക്കണം; ഇങ്ങനെ യുക്തനായവനേ ബ്രാഹ്മണനാകേണ്ടൂ, മറ്റവൻ പേരിൽ മാത്രം ബ്രാഹ്മണനാകാം.

12.276.29

कर्मैव पुरुषस्याह शुभं वा यदि वाऽशुभम् ।
एवं पक्वकषायाणामानन्त्येन श्रुतेन च ॥ १२.२७६.२९ ॥

മനുഷ്യന്റെ കർമ്മം തന്നെയാണ് പറയപ്പെട്ടത്, അത് നല്ലതോ ചീത്തയോ. ഇങ്ങനെ കഷായങ്ങൾ പക്വമായവർക്ക് അനന്തത്വത്താലും ശ്രുതിയാലും (മോചനം).

12.276.30

सर्वमानन्त्यमेवासीदिति नः शाश्वती श्रुतिः ।
तेषामपेततृष्णानां निर्णिक्तानां शुभात्मनाम् ॥ १२.२७६.३० ॥

എല്ലാം അനന്തമായിരുന്നു എന്നതാണ് ഞങ്ങളുടെ ശാശ്വത ശ്രുതി. തൃഷ്ണയില്ലാത്ത, നിർമ്മലരായ, ശുഭാത്മാക്കളായവർക്ക് (ഇതുതന്നെ).

12.276.31

चतुर्थ औपनिषदो धर्मः साधारणः स्मृतः ।
संसिद्धैः सेव्यते नित्यं ब्राह्मणैर्नियतात्मभिः ॥ १२.२७६.३१ ॥

നാലാമത്തെ ഔപനിഷദ ധർമ്മം പൊതുവായതെന്ന് സ്മരിക്കപ്പെടുന്നു; സിദ്ധരും നിയതാത്മാക്കളുമായ ബ്രാഹ്മണർ അത് നിത്യവും അനുഷ്ഠിക്കുന്നു.

12.276.32

संतोषमूलस्त्यागात्मा ज्ञानाधिष्ठानमुच्यते ।
अपवर्गमतिर्नित्यो यतिधर्मः सनातनः ॥ १२.२७६.३२ ॥

സന്തോഷം മൂലവും ത്യാഗം സ്വഭാവവുമായുള്ളത് ജ്ഞാനത്തിന്റെ അധിഷ്ഠാനമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു; മോക്ഷബുദ്ധി നിത്യമായുള്ളത് യതിധർമ്മം, അത് സനാതനം.

12.276.33

साधारणः केवलो वा यथाबलमुपास्यते ।
गच्छन्ते बलिनः क्षेमं दुर्बलोऽत्रावसीदति।
ब्राह्मणः पदमन्विच्छन्संसारान्मुच्यते शुचिः ॥ १२.२७६.३३ ॥

ഇത് പൊതുവായതോ ഏകാന്തമായതോ ആകട്ടെ, ശക്തിക്കനുസരിച്ച് ആചരിക്കപ്പെടുന്നു; ബലവാന്മാർ ക്ഷേമം നേടുന്നു, ദുർബലൻ ഇവിടെ ഇടറുന്നു. ആ പദം തേടുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ ശുദ്ധനായി സംസാരത്തിൽനിന്ന് മോചിതനാകുന്നു.

12.276.34

स्यूमरश्मिरुवाच ।
ये भुञ्जते ये ददते यजन्तेऽधीयते च ये।
मात्राभिर्धर्मलुब्धाभिर्ये वा त्यागं समाश्रिताः ॥ १२.२७६.३४ ॥

ഭുജിക്കുന്നവർ, ദാനം ചെയ്യുന്നവർ, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവർ, പഠിക്കുന്നവർ, ധർമ്മലോഭത്താൽ മിതമായി നടക്കുന്നവർ, അല്ലെങ്കിൽ ത്യാഗത്തെ ആശ്രയിച്ചവർ—

12.276.35

एतेषां प्रेत्यभावे तु कतमः स्वर्गजित्तमः ।
एतदाचक्ष्व मे ब्रह्मन्याथातथ्येन पृच्छतः ॥ १२.२७६.३५ ॥

ഇവരിൽ മരണശേഷം ആരാണ് സ്വർഗ്ഗത്തെ ഏറ്റവും ഉത്തമമായി ജയിക്കുന്നത്? ബ്രഹ്മൻ, യഥാർത്ഥമായി ചോദിക്കുന്ന എന്നോട് ഇത് പറയൂ.

12.276.36

परिग्रहाः शुभाः सर्वे गुणतोऽभ्युदयाश्च ते ।
न तु त्यागसुखं प्राप्ता एतत्त्वमपि पश्यसि ॥ १२.२७६.३६ ॥

ഈ പരിഗ്രഹങ്ങളെല്ലാം ശുഭകരമാണ്; അവയുടെ ഗുണമനുസരിച്ച് ഉയർച്ചയും നൽകുന്നു. എന്നാൽ അവ ത്യാഗത്തിന്റെ സുഖം നേടുന്നില്ല—ഇതും നീ കാണുന്നുണ്ട്.

12.276.37

स्यूमरश्मिरुवाच ।
भवन्तो ज्ञाननिष्ठा वै गृहस्थाः कर्मनिश्चयाः।
आश्रमाणां च सर्वेषां निष्ठायामैक्यमुच्यते ॥ १२.२७६.३७ ॥

സ്യൂമരശ്മി പറഞ്ഞു: നിങ്ങൾ ജ്ഞാനനിഷ്ഠരായ ഗൃഹസ്ഥന്മാരാണ്, കർമനിശ്ചയമുള്ളവരാണ്; എല്ലാ ആശ്രമങ്ങളുടെയും നിഷ്ഠയിൽ ഐക്യമുണ്ടെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

12.276.38

एकत्वेन पृथक्त्वेन विशेषो नान्य उच्यते ।
तद्यथावद्यथान्यायं भगवान्प्रब्रवीतु मे ॥ १२.२७६.३८ ॥

ഏകത്വത്താലോ പൃഥക്ത്വത്താലോ മറ്റൊരു വ്യത്യാസം പറയപ്പെടുന്നില്ല. അതിനാൽ ഭഗവാൻ അത് യഥാവിധിയും ന്യായപ്രകാരവും എനിക്ക് പറഞ്ഞുതരട്ടെ.

12.276.39

शरीरपक्तिः कर्माणि ज्ञानं तु परमा गतिः ।
पक्वे कषायविज्ञानं यथा ज्ञानं च तिष्ठति ॥ १२.२७६.३९ ॥

കർമ്മങ്ങൾ ശരീരത്തെ പാകപ്പെടുത്തുന്നു; എന്നാൽ ജ്ഞാനമാണ് പരമഗതി. പാകമാകുമ്പോൾ കഷായങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവുണ്ടാകുന്നു; ജ്ഞാനം നിലനിൽക്കുന്നു.

12.276.40

आनृशंस्यं क्षमा शान्तिरहिंसा सत्यमार्जवम् ।
अद्रोहोऽनभिमानश्च ह्रीस्तितिक्षा शमस्तथा ॥ १२.२७६.४० ॥

കാരുണ്യം, ക്ഷമ, ശാന്തി, അഹിംസ, സത്യം, ഋജുത്വം, ദ്രോഹമില്ലായ്മ, അഭിമാനമില്ലായ്മ, ലജ്ജ, സഹനം, അതുപോലെ ശമം (ആത്മനിയന്ത്രണം).

12.276.41

पन्थानो ब्रह्मणस्त्वेत एतैः प्राप्नोति यत्परम् ।
तद्विद्वाननुबुद्ध्येत मनसा कर्मनिश्चयम् ॥ १२.२७६.४१ ॥

ഇവയാണ് ബ്രഹ്മത്തിന്റെ പാതകൾ; ഇവയാൽ മനുഷ്യൻ പരമത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. വിദ്വാൻ അത് മനസ്സുകൊണ്ട് ഗ്രഹിക്കട്ടെ, കർമ്മനിശ്ചയവും.

12.276.42

यां विप्राः सर्वतः शान्ता विशुद्धा ज्ञाननिश्चयाः ।
गतिं गच्छन्ति संतुष्टास्तामाहुः परमां गतिम् ॥ १२.२७६.४२ ॥

ശാന്തരും വിശുദ്ധരും ജ്ഞാനനിശ്ചയമുള്ളവരുമായ ബ്രാഹ്മണർ എല്ലായിടത്തുനിന്നും ശാന്തരായി സന്തോഷത്തോടെ പ്രാപിക്കുന്ന ഗതിയെയാണ് പരമഗതി എന്ന് പറയുന്നത്.

12.276.43

वेदांश्च वेदितव्यं च विदित्वा च यथास्थितिम् ।
एवं वेदविदित्याहुरतोऽन्यो वातरेचकः ॥ १२.२७६.४३ ॥

വേദങ്ങളെയും അറിയേണ്ടതിനെയും യഥാർത്ഥാവസ്ഥയെയും അറിഞ്ഞവനെയാണ് വേദവിത് എന്നു പറയുന്നത്; അതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തൻ പ്രാണവായുവിനെ നിരോധിക്കുന്നവനാണ്.

12.276.44

सर्वं विदुर्वेदविदो वेदे सर्वं प्रतिष्ठितम् ।
वेदे हि निष्ठा सर्वस्य यद्यदस्ति च नास्ति च ॥ १२.२७६.४४ ॥

വേദജ്ഞർ എല്ലാം അറിയുന്നു; എല്ലാം വേദത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഉള്ളതിനും ഇല്ലാത്തതിനും അടിസ്ഥാനം വേദമാണ്.

12.276.45

एषैव निष्ठा सर्वत्र यत्तदस्ति च नास्ति च ।
एतदन्तं च मध्यं च सच्चाऽसच्च विजानतः ॥ १२.२७६.४५ ॥

ഇതുതന്നെയാണ് എല്ലായിടത്തും നിഷ്ഠ: ഉള്ളതും ഇല്ലാത്തതും ഇതുതന്നെ. അറിയുന്നവനു ഇതാണ് അന്തവും മധ്യവും; സത്തും അസത്തും ഇതുതന്നെ.

12.276.46

समाप्तं त्याग इत्येव शम इत्येव निश्चितम् ।
संतोष इत्यनुगतमपवर्गे प्रतिष्ठितम् ॥ १२.२७६.४६ ॥

ത്യാഗമാണ് പൂർണത; ശമമാണ് ഉറപ്പ്; സന്തോഷം പിന്തുടരുന്നു. ഇത് മോക്ഷത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

12.276.47

ऋतं सत्यं विदितं वेदितव्यं ।
सर्वस्यात्मा स्थावरं जङ्गमं च।
सर्वं सुखं यच्छिवमुत्तरं च ।
ब्रह्माव्यक्तं प्रभवश्चाव्ययं च ॥ १२.२७६.४७ ॥

ഋതവും സത്യവും അറിയപ്പെട്ടു, അറിയേണ്ടതും. അവനാണ് എല്ലാറ്റിന്റെയും ആത്മാവ്; ചലിക്കുന്നതും ചലിക്കാത്തതും. അവനാണ് സർവ സുഖം, മംഗളം, ഉത്തമം; അവൻ ബ്രഹ്മം—അവ്യക്തം, ഉത്ഭവത്തിന്റെ ഉറവിടം, അവ്യയം.

12.276.48

तेजः क्षमा शान्तिरनामयं शुभं ।
तथाविधं व्योम सनातनं ध्रुवम्।
एतैः शब्दैर्गम्यते बुद्धिनेत्रै ।
स्तस्मै नमो ब्रह्मणे ब्राह्मणाय ॥ १२.२७६.४८ ॥

തേജസ്സ്, ക്ഷമ, ശാന്തി, രോഗരഹിതം, ശുഭം; അങ്ങനെയുള്ള ആകാശം, സനാതനം, ധ്രുവം. ഈ വാക്കുകളാൽ ബുദ്ധിനേത്രങ്ങളാൽ അവൻ പ്രാപിക്കപ്പെടുന്നു. ആ ബ്രഹ്മത്തിന്, ആ ബ്രാഹ്മണന് നമസ്കാരം.