ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.279
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.279.1
कथं भवति पापात्मा कथं धर्मं करोति वा ।
केन निर्वेदमादत्ते मोक्षं वा केन गच्छति ॥ १२.२७९.१ ॥
ಪಾಪಾತ್ಮನು ಹೇಗೆ ಆಗುತ್ತಾನೆ? ಅಥವಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ? ಯಾವುದರಿಂದ ಅವನು ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ, ಅಥವಾ ಯಾವುದರಿಂದ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ?
12.279.2
विदिताः सर्वधर्मास्ते स्थित्यर्थमनुपृच्छसि ।
शृणु मोक्षं सनिर्वेदं पापं धर्मं च मूलतः ॥ १२.२७९.२ ॥
ನಿನಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮಗಳೂ ತಿಳಿದಿವೆ; ಆದರೂ ಸ್ಥಿತಿಗಾಗಿ ನೀನು ಕೇಳುತ್ತಿರುವೆ. ವೈರಾಗ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನೂ, ಪಾಪ ಮತ್ತು ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಅವುಗಳ ಮೂಲದಿಂದ ಕೇಳು.
12.279.3
विज्ञानार्थं हि पञ्चानामिच्छापूर्वं प्रवर्तते ।
प्राप्यतां वर्तते कामो द्वेषो वा भरतर्षभ ॥ १२.२७९.३ ॥
ಪಂಚೇಂದ್ರಿಯಗಳ ಜ್ಞಾನಕ್ಕಾಗಿ ಬಯಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಪಡೆಯಬೇಕಾದದ್ದರ ಮೇಲೆ ಕಾಮ ಅಥವಾ ದ್ವೇಷ ಇರುತ್ತದೆ.
12.279.4
ततस्तदर्थं यतते कर्म चारभते महत् ।
इष्टानां रूपगन्धानामभ्यासं च चिकीर्षति ॥ १२.२७९.४ ॥
ಆಗ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ, ದೊಡ್ಡ ಕರ್ಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ; ಇಷ್ಟವಾದ ರೂಪ ಮತ್ತು ಗಂಧಗಳ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ.
12.279.5
ततो रागः प्रभवति द्वेषश्च तदनन्तरम् ।
ततो लोभः प्रभवति मोहश्च तदनन्तरम् ॥ १२.२७९.५ ॥
ಅದರಿಂದ ರಾಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಅದರ ಬಳಿಕ ದ್ವೇಷವೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದ ಲೋಭ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಅದರ ಬಳಿಕ ಮೋಹವೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
12.279.6
लोभमोहाभिभूतस्य रागद्वेषान्वितस्य च ।
न धर्मे जायते बुद्धिर्व्याजाद्धर्मं करोति च ॥ १२.२७९.६ ॥
ಲೋಭ-ಮೋಹಗಳಿಂದ ಆವೃತನಾದವನಿಗೆ, ರಾಗ-ದ್ವೇಷಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವನಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನು ಕಪಟದಿಂದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ.
12.279.7
व्याजेन चरते धर्ममर्थं व्याजेन रोचते ।
व्याजेन सिद्ध्यमानेषु धर्मेषु कुरुनन्दन ॥ १२.२७९.७ ॥
ವಂಚನೆಯಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ವಂಚನೆಯಿಂದಲೇ ಧನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಕುರುನಂದನ, ವಂಚನೆಯಿಂದಲೇ ಧರ್ಮಕಾರ್ಯಗಳು ಸಿದ್ಧಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
12.279.8
तत्रैव कुरुते बुद्धिं ततः पापं चिकीर्षति ।
सुहृद्भिर्वार्यमाणोऽपि पण्डितैश्चापि भारत ॥ १२.२७९.८ ॥
ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ಅವನು ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆಮೇಲೆ ಪಾಪವನ್ನು ಮಾಡಬಯಸುತ್ತಾನೆ, ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಪಂಡಿತರೂ ತಡೆದರೂ ಸಹ. ಭಾರತ.
12.279.9
उत्तरं न्यायसंबद्धं ब्रवीति विधिचोदितम् ।
अधर्मस्त्रिविधस्तस्य वर्धते रागमोहजः ॥ १२.२७९.९ ॥
ಅವನು ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ವಿಧಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದಂತೆ ಕಾಣುವ ಉತ್ತರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ರಾಗ ಮತ್ತು ಮೋಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಮೂರು ವಿಧದ ಅಧರ್ಮ ಅವನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
12.279.10
पापं चिन्तयते कर्म प्रब्रवीति करोति च ।
तस्याधर्मप्रवृत्तस्य दोषान्पश्यन्ति साधवः ॥ १२.२७९.१० ॥
ಪಾಪಕರ್ಮವನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ, ಮಾಡುತ್ತಲೂ ಇದ್ದಾನೆ. ಅಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದ ಅವನ ದೋಷಗಳನ್ನು ಸಾಧುಗಳು ನೋಡುತ್ತಾರೆ.
12.279.11
एकशीलाश्च मित्रत्वं भजन्ते पापकर्मिणः ।
स नेह सुखमाप्नोति कुत एव परत्र वै ॥ १२.२७९.११ ॥
ಸಮಾನ ಸ್ವಭಾವದ ಪಾಪಿಗಳು ಸ್ನೇಹವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಸುಖವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಂದ ಪಡೆಯಬೇಕು?
12.279.12
एवं भवति पापात्मा धर्मात्मानं तु मे शृणु ।
यथा कुशलधर्मा स कुशलं प्रतिपद्यते ॥ १२.२७९.१२ ॥
ಹೀಗೆ ಪಾಪಾತ್ಮನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಈಗ ಧರ್ಮಾತ್ಮನ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು; ಶುಭ ಧರ್ಮವುಳ್ಳವನು ಹೇಗೆ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಎಂದು.
12.279.13
कुशलेनैव धर्मेण गतिमिष्टां प्रपद्यते ।
य एतान्प्रज्ञया दोषान्पूर्वमेवानुपश्यति ॥ १२.२७९.१३ ॥
ಕುಶಲ ಧರ್ಮದಿಂದಲೇ ಬಯಸಿದ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಈ ದೋಷಗಳನ್ನು ಮೊದಲೇ ಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದ ಕಾಣುವವನು.
12.279.14
कुशलस्तु सुखार्थाय साधूंश्चाप्युपसेवते ।
तस्य साधुसमाचारादभ्यासाच्चैव वर्धते ॥ १२.२७९.१४ ॥
ಕುಶಲನು ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಧುಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೆ; ಸಾಧುಗಳ ನಡತೆ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದಲೇ ಅವನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.279.15
प्राज्ञो धर्मे च रमते धर्मं चैवोपजीवति ।
सोऽथ धर्मादवाप्तेषु धनेषु कुरुनन्दन ॥ १२.२७९.१५ ॥
ಪ್ರಾಜ್ಞನು ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ; ಧರ್ಮದಿಂದಲೇ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಧರ್ಮದಿಂದ ಲಭಿಸಿದ ಧನದಲ್ಲಿ, ಓ ಕುರುನಂದನ.
12.279.16
तस्यैव सिञ्चते मूलं गुणान्पश्यति यत्र वै ।
धर्मात्मा भवति ह्येवं मित्रं च लभते शुभम् ॥ १२.२७९.१६ ॥
ಅವನು ಅದಕ್ಕೇ ಬೇರನ್ನು ನೀರೆರೆಯುತ್ತಾನೆ; ಎಲ್ಲಿ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾನೋ ಅಲ್ಲಿ. ಹೀಗೆ ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಶುಭ ಮಿತ್ರನನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.279.17
स मित्रधनलाभात्तु प्रेत्य चेह च नन्दति ।
शब्दे स्पर्शे रसे रूपे तथा गन्धे च भारत ॥ १२.२७९.१७ ॥
ಅವನು ಮಿತ್ರರು ಮತ್ತು ಧನ ಲಭಿಸುವುದರಿಂದ ಪರಲೋಕದಲ್ಲೂ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೂ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ; ಓ ಭಾರತ, ಶಬ್ದ, ಸ್ಪರ್ಶ, ರಸ, ರೂಪ ಮತ್ತು ಗಂಧದಲ್ಲಿಯೂ.
12.279.18
प्रभुत्वं लभते जन्तुर्धर्मस्यैतत्फलं विदुः ।
स तु धर्मफलं लब्ध्वा न तृष्यति युधिष्ठिर ॥ १२.२७९.१८ ॥
ಜೀವಿ ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಇದನ್ನು ಧರ್ಮದ ಫಲವೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅವನು ಧರ್ಮಫಲವನ್ನು ಪಡೆದೂ, ಓ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ತೃಪ್ತನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
12.279.19
धर्मे स्थितानां कौन्तेय सर्वभोगक्रियासु च ।
अतृप्यमाणो निर्वेदमादत्ते ज्ञानचक्षुषा।
प्रज्ञाचक्षुर्यदा कामे दोषमेवानुपश्यति ॥ १२.२७९.१९ ॥
ಕೌಂತೇಯ, ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡವರು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಭೋಗ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ತೃಪ್ತರಾಗದವರು ಜ್ಞಾನ ಚಕ್ಷುವಿನಿಂದ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಜ್ಞಾ ಚಕ್ಷು ಉಳ್ಳವನು ಕಾಮದಲ್ಲಿ ದೋಷವನ್ನೇ ಕಂಡಾಗ.
12.279.20
शब्दे स्पर्शे तथा रूपे न च भावयते मनः ।
विमुच्यते तदा कामान्न च धर्मं विमुञ्चति ॥ १२.२७९.२० ॥
ಶಬ್ದ, ಸ್ಪರ್ಶ, ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸದವನು ಆಗ ಕಾಮಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ; ಧರ್ಮವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.
12.279.21
सर्वत्यागे च यतते दृष्ट्वा लोकं क्षयात्मकम् ।
ततो मोक्षाय यतते नानुपायादुपायतः ॥ १२.२७९.२१ ॥
ಕ್ಷಯಸ್ವಭಾವದ ಲೋಕವನ್ನು ನೋಡಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಅನುಚಿತ ಮಾರ್ಗಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಯೋಗ್ಯ ಉಪಾಯಗಳಿಂದಲೇ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ.
12.279.22
शनैर्निर्वेदमादत्ते पापं कर्म जहाति च ।
धर्मात्मा चैव भवति मोक्षं च लभते परम् ॥ १२.२७९.२२ ॥
ಕ್ರಮೇಣ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಪಾಪಕರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಪರಮ ಮೋಕ್ಷವನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.279.23
एतत्ते कथितं तात यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
पापं धर्मस्तथा मोक्षो निर्वेदश्चैव भारत ॥ १२.२७९.२३ ॥
ಮಗೂ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಭಾರತ, ಪಾಪ, ಧರ್ಮ, ಮೋಕ್ಷ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯ ಇವೇ.
12.279.24
तस्माद्धर्मे प्रवर्तेथाः सर्वावस्थं युधिष्ठिर ।
धर्मे स्थितानां कौन्तेय सिद्धिर्भवति शाश्वती ॥ १२.२७९.२४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲೇ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳು. ಕೌಂತೇಯ, ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡವರಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಸಿದ್ಧಿ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.